ନୈଵେଦ୍ଯେ ପାଯସାପୂପଶଷ୍କୁଲୀଵଟକଂ ତଥା ମୋଦକଂ ଫାଣିତଂ ଵାଲ୍ପଂ ଫଲାନି ଚ ନିଵେଦଯେତ୍
ନୈବେଦ୍ୟ ପାଇଁ ପାୟସ, ଅପୂପ, ଶଶ୍କୁଳୀ, ବଡ଼ା, ମୋଦକ, ଅଳ୍ପ ଫାଣିତ ଏବଂ ଫଳ ମଧ୍ୟ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ପଞ୍ଚୋପଚାରେଣ ସଂପୂଜ୍ଯ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ନମଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମାଯେତି ଜପେଦ୍ ଅଷ୍ଟୋତ୍ତରଂ ଶତମ୍
ଏହିପରି ପାଞ୍ଚ ଉପଚାରରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, 'ନମଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମାୟ' ବୋଲି ଏକ ଶତ ଆଠ ବେଳେ ଜପ କରିବା ଉଚିତ।
ତତଃ ପ୍ରସାଦଯେଦ୍ ଦେଵଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ତଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ନମସ୍ ତେ ସର୍ଵଲୋକେଶ ଭକ୍ତାନାମ୍ ଅଭଯପ୍ରଦ
ତାପରେ ଭକ୍ତିସହିତ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, 'ନମସ୍କାର ହେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ନାଥ, ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟତା ଦେଇଥିବା' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ସଂସାରସାଗରେ ମଗ୍ନଂ ତ୍ରାହି ମାଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ଯାସ୍ ତେ ମଯା କୃତା ଯାତ୍ରା ଦ୍ଵାଦଶୈଵ ଜଗତ୍ପତେ
ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ମୁଁ ସଂସାର ସାଗରରେ ଡୁବିଯାଇଛି, ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର; ଯେ ଦ୍ୱାଦଶ ଯାତ୍ରା ମୁଁ କରିଛି, ହେ ଜଗତ୍ପତି—
ପ୍ରସାଦାତ୍ ତଵ ଗୋଵିନ୍ଦ ସଂପୂର୍ଣାସ୍ ତା ଭଵନ୍ତୁ ମେ ଏଵଂ ପ୍ରସାଦ୍ଯ ତଂ ଦେଵଂ ଦଣ୍ଡଵତ୍ ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ଚ
ତୁମର କୃପାରେ, ହେ ଗୋବିନ୍ଦ, ସେଗୁଡ଼ିକ ମୋ ପାଇଁ ସଫଳ ହେଉ। ଏଭଳି ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରିବା ଉଚିତ।
ତତୋ ଽର୍ଚଯେଦ୍ ଗୁରୁଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ପୁଷ୍ପଵସ୍ତ୍ରାନୁଲେପନୈଃ ନାନଯୋର୍ ଅନ୍ତରଂ ଯସ୍ମାଦ୍ ଵିଦ୍ଯତେ ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ତାପରେ ଭକ୍ତିସହିତ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଙ୍ଗରାଗ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବତା ଓ ଗୁରୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ଭିନ୍ନତା ନାହିଁ।
ଦେଵସ୍ଯୋପରି କୁର୍ଵୀତ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ସୁସମାହିତଃ ନାନାପୁଷ୍ପୈର୍ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠା ଵିଚିତ୍ରଂ ପୁଷ୍ପମଣ୍ଡପମ୍
ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକାଗ୍ରତାରେ, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବତାଙ୍କ ଉପରେ ବିଭିନ୍ନ ପୁଷ୍ପରେ ଏକ ଶୋଭାମୟ ପୁଷ୍ପମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
କୃତ୍ଵାଵଧାରଣଂ ପଶ୍ଚାଜ୍ ଜାଗରଂ କାରଯେନ୍ ନିଶି କଥାଂ ଚ ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ ଗୀତିକାଂ ଚାପି କାରଯେତ୍
ଏହି ପ୍ରସ୍ତୁତି କରି ସESH, ରାତିରେ ଜାଗରଣ କରିବା ଓ ବାସୁଦେବଙ୍କ କଥା କହିବା ଏବଂ ଗୀତ ଗାଇବା ଉଚିତ।
ଧ୍ଯାଯନ୍ ପଠନ୍ ସ୍ତୁଵନ୍ ଦେଵଂ ପ୍ରଣଯେଦ୍ ରଜନୀଂ ବୁଧଃ ତତଃ ପ୍ରଭାତେ ଵିମଲେ ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ଦ୍ଵାଦଶୈଵ ତୁ
ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ରାତିଟିକୁ ଧ୍ୟାନ, ପାଠ ଓ ସ୍ତୁତି କରି ଅତିବାହିତ କରିବା ଉଚିତ; ପରେ ଶୁଭ୍ର ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନର ପ୍ରଭାତରେ—
ନିମନ୍ତ୍ରଯେଦ୍ ଵ୍ରତସ୍ନାତାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଵେଦପାରଗାନ୍ ଇତିହାସପୁରାଣଜ୍ଞାଞ୍ ଶ୍ରୋତ୍ରିଯାନ୍ ସଂଯତେନ୍ଦ୍ରିଯାନ୍
ବ୍ରତସ୍ନାନ କରିଥିବା, ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ, ଇତିହାସ ଓ ପୁରାଣ ଜଣା, ଶ୍ରୋତ୍ରିୟ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାତ୍ଵା ସମ୍ଯଗ୍ ଵିଧାନେନ ଧୌତଵାସା ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ ସ୍ନାପଯେତ୍ ପୂର୍ଵଵତ୍ ତତ୍ର ପୂଜଯେତ୍ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ବିଧିମତ ଭାବେ ସ୍ନାନ କରି, ସଫା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରି, ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ହେଉଛି ସେପରି ସ୍ନାନ କରାଇ ଏଠାରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ଗନ୍ଧୈଃ ପୁଷ୍ପୈର୍ ଉପହାରୈର୍ ନୈଵେଦ୍ଯୈର୍ ଦୀପକୈସ୍ ତଥା ଉପଚାରୈର୍ ବହୁଵିଧୈଃ ପ୍ରଣିପାତୈଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣୈଃ
ଗନ୍ଧ, ପୁଷ୍ପ, ଉପହାର, ନୈବେଦ୍ୟ, ଦୀପ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସେବା, ପ୍ରଣାମ ଓ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଜାପ୍ଯୈଃ ସ୍ତୁତିନମସ୍କାରୈର୍ ଗୀତଵାଦ୍ଯୈର୍ ମନୋହରୈଃ ସଂପୂଜ୍ଯୈଵଂ ଜଗନ୍ନାଥଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ପୂଜଯେତ୍ ତତଃ
ମନୋହର ଗୀତ, ବାଦ୍ୟ, ଜପ, ସ୍ତୁତି ଓ ନମସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଯେପରି ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ, ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵାଦଶୈଵ ତୁ ଗାସ୍ ତେଭ୍ଯୋ ଦତ୍ତ୍ଵା କନକମ୍ ଏଵ ଚ ଛତ୍ତ୍ରୋପାନଦ୍ଯୁଗଂ ଚୈଵ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭକ୍ତିସମନ୍ଵିତଃ
ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ବାରଟି ଗାଈ, ସୁନା, ଏବଂ ଛତା ଓ ଚପ୍ପଲ ଜୋଡ଼ା ଦେବା ଉଚିତ।
ଭକ୍ତ୍ଯା ତୁ ସଧନଂ ତେଭ୍ଯୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ ଵସ୍ତ୍ରାଦିକଂ ଦ୍ଵିଜାଃ ସଦ୍ଭାଵେନ ତୁ ଗୋଵିନ୍ଦସ୍ ତୋଷ୍ଯତେ ପୂଜିତୋ ଯତଃ
ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଧନ, ପୋଶାକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ; କାରଣ ସତ୍ୟ ଭାବରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି।
ଆଚାର୍ଯାଯ ତତୋ ଦଦ୍ଯାଦ୍ ଗୋଵସ୍ତ୍ରଂ କନକଂ ତଥା ଛତ୍ତ୍ରୋପାନଦ୍ଯୁଗଂ ଚାନ୍ଯତ୍ କାଂସ୍ଯପାତ୍ରଂ ଚ ଭକ୍ତିତଃ
ତାପରେ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଗାଈ, ବସ୍ତ୍ର, ସୁନା, ଆଉ ଏକ ଛତା ଓ ଚପ୍ପଲ ଜୋଡ଼ା, କାଂସା ପାତ୍ର ଦେବା ଉଚିତ।
ତତସ୍ ତାନ୍ ଭୋଜଯେଦ୍ ଵିପ୍ରାନ୍ ଭୋଜ୍ଯଂ ପାଯସପୂର୍ଵକମ୍ ପକ୍ଵାନ୍ନଂ ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯଂ ଚ ଗୁଡସର୍ପିଃସମନ୍ଵିତମ୍
ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ପ୍ରଥମେ ପାୟସ ଦେଇ, ପକା ଚାଉଳ, ବିଭିନ୍ନ ପକା ଖାଦ୍ୟ ଓ ଗୁଡ଼ ଘିଅ ମିଶାଇ ଖାଇବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ତତସ୍ ତାନ୍ ଅନ୍ନତୃପ୍ତାଂଶ୍ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ସ୍ଵସ୍ଥମାନସାନ୍ ଦ୍ଵାଦଶୈଵୋଦକୁମ୍ଭାଂଶ୍ ଚ ଦଦ୍ଯାତ୍ ତେଭ୍ଯଃ ସମୋଦକାନ୍
ଏପରି ଭାବରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଖାଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଓ ମନ ଶାନ୍ତ ହେଲେ, ସେମାନେଙ୍କୁ ବାରଟି ପାଣି ଭରା କୁମ୍ଭ ଦେବା ଉଚିତ।
ଦକ୍ଷିଣାଂ ଚ ଯଥାଶକ୍ତ୍ଯା ଦଦ୍ଯାତ୍ ତେଭ୍ଯୋ ଵିମତ୍ସରଃ କୁମ୍ଭଂ ଚ ଦକ୍ଷିଣାଂ ଚୈଵ ଆଚାର୍ଯାଯ ନିଵେଦଯେତ୍
ସମ୍ଭବ ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ ଦେଇବା ଓ ଇର୍ଷ୍ୟା ଛାଡ଼ି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ; ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୁମ୍ଭ ଓ ଦାନ ଦେଇ ନିବେଦନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ସଂପୂଜ୍ଯ ତାନ୍ ଵିପ୍ରାନ୍ ଗୁରୁଂ ଜ୍ଞାନପ୍ରଦାଯକମ୍ ପୂଜଯେତ୍ ପରଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ଵିଷ୍ଣୁତୁଲ୍ଯଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ
ଏପରି ଭାବରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିବା ଗୁରୁଙ୍କୁ ବି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତି ସହିତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଯେପରି ପୂଜା କରାଯାଏ, ସେପରି ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସୁଵର୍ଣଵସ୍ତ୍ରଗୋଧାନ୍ଯୈର୍ ଦ୍ରଵ୍ଯୈଶ୍ ଚାନ୍ଯୈର୍ ଵରୈର୍ ବୁଧଃ ସଂପୂଜ୍ଯ ତଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ଇମଂ ମନ୍ତ୍ରମ୍ ଉଦୀରଯେତ୍
ସୁନା, ବସ୍ତ୍ର, ଗାଈ, ଧାନ ଓ ଅନ୍ୟ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦେଇ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଶିର ନମାଇ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵଵ୍ଯାପୀ ଜଗନ୍ନାଥଃ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାଧରଃ ଅନାଦିନିଧନୋ ଦେଵଃ ପ୍ରୀଯତାଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଃ
ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ବ୍ୟାପିଥିବା, ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦାଧାରୀ, ଆଦି ଅନ୍ତ ନଥିବା, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରୁଷ ଦେବତା ଜଗନ୍ନାଥ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।
ଇତ୍ଯ୍ ଉଚ୍ଚାର୍ଯ ତତୋ ଵିପ୍ରାଂସ୍ ତ୍ରିଃ କୃତ୍ଵା ଚ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାମ୍ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଶିରସା ଭକ୍ତ୍ଯା ଆଚାର୍ଯଂ ତୁ ଵିସର୍ଜଯେତ୍
ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ତିନିଥର ପରିକ୍ରମା କରି, ଭକ୍ତି ସହିତ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ନମସ୍କାର କରି, ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ବିଦାୟ ଦେବା ଉଚିତ।
ତତସ୍ ତାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଭକ୍ତ୍ଯା ଚାସୀମାନ୍ତମ୍ ଅନୁଵ୍ରଜେତ୍ ଅନୁଵ୍ରଜ୍ଯ ତୁ ତାନ୍ ସର୍ଵାନ୍ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ନିଵର୍ତଯେତ୍
ତାପରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସୀମାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସଙ୍ଗ କରି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ବିଦାୟ ନେବା ଉଚିତ।
ବାନ୍ଧଵୈଃ ସ୍ଵଜନୈର୍ ଯୁକ୍ତସ୍ ତତୋ ଭୁଞ୍ଜୀତ ଵାଗ୍ଯତଃ ଅନ୍ଯୈଶ୍ ଚୋପାସକୈର୍ ଦୀନୈର୍ ଭିକ୍ଷୁକୈଶ୍ ଚାନ୍ନକାଙ୍କ୍ଷିଭିଃ
ତାପରେ ବାନ୍ଧବ ଓ ମିତ୍ରମାନେ ସହିତ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଖାଇବା, ଅନ୍ୟ ଉପାସକ, ଦୁଃଖୀ, ଭିକ୍ଷୁକ ଓ ଖାଦ୍ୟ ଆଶା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ କୃତ୍ଵା ନରଃ ସମ୍ଯଙ୍ ନାରୀ ଵା ଲଭତେ ଫଲମ୍ ଅଶ୍ଵମେଧସହସ୍ରାଣାଂ ରାଜସୂଯଶତସ୍ଯ ଚ
ଏପରି ଭାବେ କେହି ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ କରିଲେ, ହଜାରଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଓ ଶତଟି ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଇଥାଏ।
ଅତୀତଂ ଶତମ୍ ଆଦାଯ ପୁରୁଷାଣାଂ ନରୋତ୍ତମାଃ ଭଵିଷ୍ଯଂ ଚ ଶତଂ ଵିପ୍ରାଃ ସ୍ଵର୍ଗତ୍ଯା ଦିଵ୍ଯରୂପଧୃକ୍
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ, ଗତ ଶତବର୍ଷ ଓ ଆସନ୍ତା ଶତବର୍ଷ ଧରି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥାଏ।
ସର୍ଵଲକ୍ଷଣସଂପନ୍ନଃ ସର୍ଵାଲଂକାରଭୂଷିତଃ ସର୍ଵକାମସମୃଦ୍ଧାତ୍ମା ଦେଵଵଦ୍ ଵିଗତଜ୍ଵରଃ
ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ଯୁକ୍ତ, ସମସ୍ତ ଆଳଙ୍କାର ପିନ୍ଧିଥିବା, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ, ଦେବତା ସଦୃଶ ଓ ଦୁଃଖ ରହିତ।
ରୂପଯୌଵନସଂପନ୍ନୋ ଗୁଣୈଃ ସର୍ଵୈର୍ ଅଲଂକୃତଃ ସ୍ତୂଯମାନୋ ଽପ୍ସରୋଭିଶ୍ ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵୈଃ ସମଲଂକୃତଃ
ରୂପ ଓ ଯୌବନରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଶୋଭିତ, ଅପ୍ସରାମାନେ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ମିଶି ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି।
ଵିମାନେନାର୍କଵର୍ଣେନ କାମଗେନ ସ୍ଥିରେଣ ଚ ପତାକାଧ୍ଵଜଯୁକ୍ତେନ ସର୍ଵରତ୍ନୈର୍ ଅଲଂକୃତଃ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଚଳିଥିବା ଏବଂ ଦୃଢ଼ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ, ପତାକା ଓ ଧ୍ୱଜ ଲାଗିଥିବା, ସମସ୍ତ ମଣି ମୁକ୍ତା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ।