ପ୍ରଣିପତ୍ଯ ତତସ୍ ତଂ ଭୋଃ ପରିପୂଜ୍ଯ ତତଃ ପୁନଃ ମୁଚ୍ଯତେ ସର୍ଵରୋଗାଦ୍ଯୈସ୍ ତଥା ପାପୈର୍ ଗ୍ରହାଦିଭିଃ
ସେଠାରେ ଶିର ନମାଇ ଭଲଭାବେ ପୂଜା କରିଲେ, ସମସ୍ତ ରୋଗ, ପାପ ଓ ଗ୍ରହାଦି ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ଉଗ୍ରସେନଂ ପୁରା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗଦ୍ଵାରେଣ ସାଗରମ୍ ଗତ୍ଵାଚମ୍ଯ ଶୁଚିସ୍ ତତ୍ର ଧ୍ଯାତ୍ଵା ନାରାଯଣଂ ପରମ୍
ଏକଥର ଉଗ୍ରସେନଙ୍କୁ ସ୍ୱର୍ଗ ଦ୍ୱାରେ ସାଗର ପାଖରେ ଦେଖି, ସେଠାକୁ ଯାଇ, ପାଣି ଛୁଇଁ ଶୁଚି ହୋଇ, ସେଠାରେ ପରମ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ନ୍ଯସେଦ୍ ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରଂ ମନ୍ତ୍ରଂ ପଶ୍ଚାଦ୍ ଧସ୍ତଶରୀରଯୋଃ ଓଁ ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ଯଂ ଵଦନ୍ତି ମନୀଷିଣଃ
ତାପରେ, ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ର 'ଓଁ ନମୋ ନାରାୟଣାୟ' ହସ୍ତ ଓ ଦେହରେ ରଖିବା ଉଚିତ, ଯାହା ପଣ୍ଡିତମାନେ କହିଛନ୍ତି।
କିଂ କାର୍ଯଂ ବହୁଭିର୍ ମନ୍ତ୍ରୈର୍ ମନୋଵିଭ୍ରମକାରକୈଃ ଓଁ ନମୋ ନାରାଯଣାଯେତି ମନ୍ତ୍ରଃ ସର୍ଵାର୍ଥସାଧକଃ
ଅନେକ ମନ୍ତ୍ର ଯାହା ମନକୁ ଭ୍ରମିତ କରେ, ସେଗୁଡିକର କଣ ଦରକାର? 'ଓଁ ନମୋ ନାରାୟଣାୟ' ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ କାମ ସାଧନ କରେ।
ଆପୋ ନରସ୍ଯ ସୂନୁତ୍ଵାନ୍ ନାରା ଇତୀହ କୀର୍ତିତାଃ ଵିଷ୍ଣୋସ୍ ତାସ୍ ତ୍ଵ୍ ଅଯନଂ ପୂର୍ଵଂ ତେନ ନାରାଯଣଃ ସ୍ମୃତଃ
ପାଣିକୁ 'ନାରା' କୁହାଯାଏ କାରଣ ସେମାନେ ନରଙ୍କ ସନ୍ତାନ; ସେହି ପାଣି ପୂର୍ବରୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ବିଶ୍ରାମସ୍ଥଳ ଥିଲା, ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ 'ନାରାୟଣ' ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ।
ନାରାଯଣପରା ଵେଦା ନାରାଯଣପରା ଦ୍ଵିଜାଃ ନାରାଯଣପରା ଯଜ୍ଞା ନାରାଯଣପରାଃ କ୍ରିଯାଃ
ବେଦ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯଜ୍ଞ ଓ ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ।
ନାରାଯଣପରା ପୃଥ୍ଵୀ ନାରାଯଣପରଂ ଜଲମ୍ ନାରାଯଣପରୋ ଵହ୍ନିର୍ ନାରାଯଣପରଂ ନଭଃ
ପୃଥିବୀ, ପାଣି, ଅଗ୍ନି ଓ ଆକାଶ ସବୁ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ।
ନାରାଯଣପରୋ ଵାଯୁର୍ ନାରାଯଣପରଂ ମନଃ ଅହଂକାରଶ୍ ଚ ବୁଦ୍ଧିଶ୍ ଚ ଉଭେ ନାରାଯଣାତ୍ମକେ
ବାୟୁ ଓ ମନ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ; ଅହଂକାର ଓ ବୁଦ୍ଧି ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟ ନାରାୟଣ ସ୍ୱରୂପ।
ଭୂତଂ ଭଵ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯଂ ଚ ଯତ୍ କିଂଚିଜ୍ ଜୀଵସଂଜ୍ଞିତମ୍ ସ୍ଥୂଲଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ପରଂ ଚୈଵ ସର୍ଵଂ ନାରାଯଣାତ୍ମକମ୍
ଯେଉଁଠି ଜୀବ ନାମରେ ଯାହା କିଛି ଅଛି—ଭୂତ, ଭବ୍ୟ, ଭବିଷ୍ୟତ; ଷ୍ଠୂଳ, ସୂକ୍ଷ୍ମ କିମ୍ବା ପରମ—ସମସ୍ତ କିଛି ନାରାୟଣ ସ୍ୱରୂପ।
ଶବ୍ଦାଦ୍ଯା ଵିଷଯାଃ ସର୍ଵେ ଶ୍ରୋତ୍ରାଦୀନୀନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ଚ ପ୍ରକୃତିଃ ପୁରୁଷଶ୍ ଚୈଵ ସର୍ଵେ ନାରାଯଣାତ୍ମକାଃ
ଶବ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦ୍ୱାରା ଜଣାଯାଉଥିବା ସମସ୍ତ ବିଷୟ, ଶ୍ରବଣ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ପ୍ରକୃତି ଓ ପୁରୁଷ—ସମସ୍ତେ ନାରାୟଣ ସ୍ୱରୂପ।
ଜଲେ ସ୍ଥଲେ ଚ ପାତାଲେ ସ୍ଵର୍ଗଲୋକେ ଽମ୍ବରେ ନଗେ ଅଵଷ୍ଟଭ୍ଯ ଇଦଂ ସର୍ଵମ୍ ଆସ୍ତେ ନାରାଯଣଃ ପ୍ରଭୁଃ
ପାଣି, ଭୂମି, ପାତାଳ, ସ୍ୱର୍ଗ, ଆକାଶ, ପାହାଡ଼—ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପି ନାରାୟଣ ପ୍ରଭୁ ବିରାଜିତିଛନ୍ତି।
କିଂ ଚାତ୍ର ବହୁନୋକ୍ତେନ ଜଗଦ୍ ଏତଚ୍ ଚରାଚରମ୍ ବ୍ରହ୍ମାଦିସ୍ତମ୍ବପର୍ଯନ୍ତଂ ସର୍ଵଂ ନାରାଯଣାତ୍ମକମ୍
ଏଠାରେ ବହୁ କଥା କହିବାର କଣ ଦରକାର? ଏହି ସମସ୍ତ ଚରାଚର ଜଗତ, ବ୍ରହ୍ମାରୁ ଗଛପତ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସବୁ ନାରାୟଣ ସ୍ୱରୂପ।
ନାରାଯଣାତ୍ ପରଂ କିଂଚିନ୍ ନେହ ପଶ୍ଯାମି ଭୋ ଦ୍ଵିଜାଃ ତେନ ଵ୍ଯାପ୍ତମ୍ ଇଦଂ ସର୍ଵଂ ଦୃଶ୍ଯାଦୃଶ୍ଯଂ ଚରାଚରମ୍
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଏଠାରେ ନାରାୟଣ ଛାଡ଼ି ଆଉ କିଛି ଦେଖୁନି; ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ତ ଦୃଶ୍ୟ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ, ଚର ଅଚର ବ୍ୟାପିତ।
ଆପୋ ହ୍ଯ୍ ଆଯତନଂ ଵିଷ୍ଣୋଃ ସ ଚ ଏଵାମ୍ଭସାଂ ପତିଃ ତସ୍ମାଦ୍ ଅପ୍ସୁ ସ୍ମରେନ୍ ନିତ୍ଯଂ ନାରାଯଣମ୍ ଅଘାପହମ୍
ପାଣି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ, ତିନି ପାଣିଙ୍କର ନାଥ; ତେଣୁ ପାଣିରେ ସଦା ପାପ ନାଶକ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ସ୍ନାନକାଲେ ଵିଶେଷେଣ ଚୋପସ୍ଥାଯ ଜଲେ ଶୁଚିଃ ସ୍ମରେନ୍ ନାରାଯଣଂ ଧ୍ଯାଯେଦ୍ ଧସ୍ତେ କାଯେ ଚ ଵିନ୍ଯସେତ୍
ବିଶେଷକରି ସ୍ନାନ ସମୟରେ, ପାଣି ପାଖକୁ ଶୁଚି ହୋଇ ଯାଇ, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ, ଧ୍ୟାନ କରି, ମନ୍ତ୍ରକୁ ହସ୍ତ ଓ ଦେହରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଓଂକାରଂ ଚ ନକାରଂ ଚ ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠେ ହସ୍ତଯୋର୍ ନ୍ଯସେତ୍ ଶେଷୈର୍ ହସ୍ତତଲଂ ଯାଵତ୍ ତର୍ଜନ୍ଯାଦିଷୁ ଵିନ୍ଯସେତ୍
'ଓଁ' ଓ 'ନ' ଅକ୍ଷରକୁ ଦୁଇ ଅଙ୍ଗୁଠିରେ ରଖିବା ଉଚିତ, ଅନ୍ୟ ଅକ୍ଷରଗୁଡ଼ିକୁ ହସ୍ତତଳ ଓ ତାର୍ଜନୀ ଆଦି ଆଉ ଅଂଗୁଳିରେ ରଖିବା ଉଚିତ।
ଓଂକାରଂ ଵାମପାଦେ ତୁ ନକାରଂ ଦକ୍ଷିଣେ ନ୍ଯସେତ୍ ମୋକାରଂ ଵାମକଟ୍ଯାଂ ତୁ ନାକାରଂ ଦକ୍ଷିଣେ ନ୍ଯସେତ୍
ବାମ ପାଦରେ 'ଓଁ' ଅକ୍ଷର ରଖ, ଡାହାଣ ପାଦରେ 'ନ' ଅକ୍ଷର ଦେଖ। ବାମ କଟିରେ 'ମୋ' ଅକ୍ଷର ଓ ଡାହାଣ କଟିରେ 'ନ' ଅକ୍ଷର ରଖ।
ରାକାରଂ ନାଭିଦେଶେ ତୁ ଯକାରଂ ଵାମବାହୁକେ ଣାକାରଂ ଦକ୍ଷିଣେ ନ୍ଯସ୍ଯ ଯକାରଂ ମୂର୍ଧ୍ନି ଵିନ୍ଯସେତ୍
ନାଭି ସ୍ଥାନରେ 'ର' ଅକ୍ଷର, ବାମ ବାହୁରେ 'ୟ' ଅକ୍ଷର, ଡାହାଣ ବାହୁରେ 'ଣ' ଅକ୍ଷର ଓ ମୁଣ୍ଡରେ 'ୟ' ଅକ୍ଷର ରଖ।
ଅଧଶ୍ ଚୋର୍ଧ୍ଵଂ ଚ ହୃଦଯେ ପାର୍ଶ୍ଵତଃ ପୃଷ୍ଠତୋ ଽଗ୍ରତଃ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ନାରାଯଣଂ ପଶ୍ଚାଦ୍ ଆରଭେତ୍ କଵଚଂ ବୁଧଃ
ହୃଦୟ, ଉପର, ତଳ, ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ, ପଛ ଓ ସାମ୍ନାରେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ପରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି କବଚ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ।
ପୂର୍ଵେ ମାଂ ପାତୁ ଗୋଵିନ୍ଦୋ ଦକ୍ଷିଣେ ମଧୁସୂଦନଃ ପଶ୍ଚିମେ ଶ୍ରୀଧରୋ ଦେଵଃ କେଶଵସ୍ ତୁ ତଥୋତ୍ତରେ
ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ମୋତେ ଗୋବିନ୍ଦ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ, ଦକ୍ଷିଣରେ ମଧୁସୂଦନ, ପଶ୍ଚିମରେ ଶ୍ରୀଧର ଓ ଉତ୍ତରରେ କେଶବ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ପାତୁ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ ତଥାଗ୍ନେଯେ ନୈରୃତେ ମାଧଵୋ ଽଵ୍ଯଯଃ ଵାଯଵ୍ଯେ ତୁ ହୃଷୀକେଶସ୍ ତଥେଶାନେ ଚ ଵାମନଃ
ଅଗ୍ନିକୋଣରେ ବିଷ୍ଣୁ, ନୈୃତ୍ୟରେ ଅବିନାଶୀ ମାଧବ, ବାୟୁକୋଣରେ ହୃଷୀକେଶ ଓ ଇଶାନକୋଣରେ ବାମନ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ଭୂତଲେ ପାତୁ ଵାରାହସ୍ ତଥୋର୍ଧ୍ଵଂ ଚ ତ୍ରିଵିକ୍ରମଃ କୃତ୍ଵୈଵଂ କଵଚଂ ପଶ୍ଚାଦ୍ ଆତ୍ମାନଂ ଚିନ୍ତଯେତ୍ ତତଃ
ଭୂମିରେ ବରାହ ଓ ଉପରେ ତ୍ରିବିକ୍ରମ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ। ଏଭଳି କବଚ କରି, ପରେ ନିଜକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଅହଂ ନାରାଯଣୋ ଦେଵଃ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାଧରଃ ଏଵଂ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ତଦାତ୍ମାନମ୍ ଇମଂ ମନ୍ତ୍ରମ୍ ଉଦୀରଯେତ୍
ମୁଁ ନାରାୟଣ ଦେବ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦାଧାରୀ। ଏଭଳି ନିଜକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କର।
ତ୍ଵମ୍ ଅଗ୍ନିର୍ ଦ୍ଵିପଦାଂ ନାଥ ରେତୋଧାଃ କାମଦୀପନଃ ପ୍ରଧାନଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ଜୀଵାନାଂ ପ୍ରଭୁର୍ ଅଵ୍ଯଯଃ
ତୁମେ ଅଗ୍ନି, ଦୁଇପଦୀ ଜନ୍ତୁମାନଙ୍କ ନାଥ, ବୀଜଧାରୀ, ଇଚ୍ଛା ଉତ୍ପାଦକ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ, ଅବିନାଶୀ ଜୀବମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ।
ଅମୃତସ୍ଯାରଣିସ୍ ତ୍ଵଂ ହି ଦେଵଯୋନିର୍ ଅପାଂ ପତେ ଵୃଜିନଂ ହର ମେ ସର୍ଵଂ ତୀର୍ଥରାଜ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
ତୁମେ ଅମୃତର ମଥାନ କାଠ, ଦେବମାନଙ୍କ ଉତ୍ସ, ଜଳର ପ୍ରଭୁ। ମୋ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କର, ତୀର୍ଥରାଜ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
ଏଵମ୍ ଉଚ୍ଚାର୍ଯ ଵିଧିଵତ୍ ତତଃ ସ୍ନାନଂ ସମାଚରେତ୍ ଅନ୍ଯଥା ଭୋ ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠାଃ ସ୍ନାନଂ ତତ୍ର ନ ଶସ୍ଯତେ
ଏଭଳି ନିୟମ ଅନୁସାରେ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ପରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ। ନହେଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରେ ସ୍ନାନ ଶୁଭ ନୁହେଁ।
କୃତ୍ଵା ତୁ ଵୈଦିକୈର୍ ମନ୍ତ୍ରୈର୍ ଅଭିଷେକଂ ଚ ମାର୍ଜନମ୍ ଅନ୍ତର୍ ଜଲେ ଜପେତ୍ ପଶ୍ଚାତ୍ ତ୍ରିର୍ ଆଵୃତ୍ତ୍ଯାଘମର୍ଷଣମ୍
ବେଦମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅଭିଷେକ ଓ ଶୁଦ୍ଧି କରି, ପରେ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ତିନିଥର 'ଅଘମର୍ଷଣ' ମନ୍ତ୍ର ଜପ କର।
ହଯମେଧୋ ଯଥା ଵିପ୍ରାଃ ସର୍ଵପାପହରଃ କ୍ରତୁଃ ତଥାଘମର୍ଷଣଂ ଚାତ୍ର ସୂକ୍ତଂ ସର୍ଵାଘନାଶନମ୍
ଯେପରି ହୟମେଧ ଯଜ୍ଞ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ, ସେପରି ଏଠାରେ 'ଅଘମର୍ଷଣ' ସୂକ୍ତ ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍ଟତା ନାଶ କରେ।
ଉତ୍ତୀର୍ଯ ଵାସସୀ ଧୌତେ ନିର୍ମଲେ ପରିଧାଯ ଵୈ ପ୍ରାଣାନ୍ ଆଯମ୍ଯ ଚାଚମ୍ଯ ସଂଧ୍ଯାଂ ଚୋପାସ୍ଯ ଭାସ୍କରମ୍
ସ୍ନାନ ସେଶେ ସ୍ବଚ୍ଛ ଧୋଇଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଶ୍ୱାସ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ଆଚମନ କରି, ସାନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କର।
ଉପତିଷ୍ଠେତ୍ ତତଶ୍ ଚୋର୍ଧ୍ଵଂ କ୍ଷିପ୍ତ୍ଵା ପୁଷ୍ପଜଲାଞ୍ଜଲିମ୍ ଉପସ୍ଥାଯୋର୍ଧ୍ଵବାହୁଶ୍ ଚ ତଲ୍ଲିଙ୍ଗୈର୍ ଭାସ୍କରଂ ତତଃ
ତାପରେ ସିଧା ହୋଇ ଦାଁଡାଇ, ଫୁଲ ଓ ଜଳ ହାତରେ ଧରି, ହାତ ଉପରକୁ ଉଠାଇ, ସେହି ଚିହ୍ନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା କର।