ଦିଗ୍ଦେଶାଦ୍ ଆଗତାନ୍ ରାଜ୍ଞୋ ମହାସଂଗ୍ରାମଶାଲିନଃ ନଟନର୍ତକକାଦୀଂଶ୍ ଚ ଗୀତସ୍ତୁତିଵିଶାରଦାନ୍
ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆସିଥିବା ବିଶିଷ୍ଟ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ, ନୃତ୍ୟକାର, ଅଭିନେତା ଓ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ସ୍ତୁତିରେ ପାରଙ୍ଗତ ଲୋକମାନେ ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ପତ୍ନ୍ଯୋ ମନୋରମାସ୍ ତସ୍ଯ ପୀନୋନ୍ନତପଯୋଧରାଃ ଇନ୍ଦୀଵରପଲାଶାକ୍ଷ୍ଯଃ ଶରଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରନିଭାନନାଃ
ତାଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷକ ଥିଲେ, ସମୃଦ୍ଧ ଓ ଉଚ୍ଚ ଅଂକ ଥିଲା, ନୀଳ କମଳ ଓ ପଳାଶ ଫୁଲ ଭଳି ଆଖି, ଶରତ୍ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଭଳି ମୁହଁ ଥିଲା।
କୁଲଶୀଲଗୁଣୋପେତାଃ ସହସ୍ରୈକଂ ଶତାଧିକମ୍ ଏଵଂ ତଦ୍ଭୂପପରମପତ୍ନୀଗଣସମନ୍ଵିତମ୍
ଉତ୍ତମ ବଂଶ, ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ର ଓ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ, ସେମାନେ ଏକ ହଜାର ଏକ ଶତ ଥିଲେ, ରାଜାଙ୍କର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରଧାନ ରାଣୀମାନେ ସହିତ।
ରତ୍ନମାଲାକୁଲଂ ଦିଵ୍ଯଂ ପତାକାଧ୍ଵଜସେଵିତମ୍ ରତ୍ନହାରଯୁତଂ ରମ୍ଯଂ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତିସମପ୍ରଭମ୍
ମଣିମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଦିବ୍ୟ, ପତାକା ଓ ଧ୍ୱଜରେ ସୁସଜ୍ଜିତ, ରତ୍ନମାଳାରେ ରମ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ମଣି ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲା।
କରିଣଃ ପର୍ଵତାକାରାନ୍ ମଦସିକ୍ତାନ୍ ମହାବଲାନ୍ ଶତଶଃ କୋଟିସଂଘାତୈର୍ ଦନ୍ତିଭିର୍ ଦନ୍ତଭୂଷଣୈଃ
ପର୍ବତ ପରି ଆକାର ଥିବା, ମଦରେ ଭିଜା, ବିଶାଳ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶତ ଶତ, କୋଟି କୋଟି ଦନ୍ତି, ଦନ୍ତ ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧିଥିବା ହାତୀମାନେ ଏଠାରେ ଏକଠା ହୋଇଥିଲେ।
ଵାତଵେଗଜଵୈର୍ ଅଶ୍ଵୈଃ ସିନ୍ଧୁଜାତୈଃ ସୁଶୋଭନୈଃ ଶ୍ଵେତାଶ୍ଵୈଃ ଶ୍ଯାମକର୍ଣୈଶ୍ ଚ କୋଟ୍ଯନେକୈର୍ ଜଵାନ୍ଵିତୈଃ
ସିନ୍ଧୁ ଦେଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା, ଦ୍ରୁତ ଗତିର, ଦେଖିବାକୁ ଅତି ଶୁଭ୍ର, ଧଳା ଘୋଡା ଓ କଳା କାନ ଥିବା ଘୋଡା, ଅସଂଖ୍ୟ ତୀବ୍ର ଗତିର ଘୋଡାମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ସଂନଦ୍ଧବଦ୍ଧକକ୍ଷୈଶ୍ ଚ ନାନାପ୍ରହରଣୋଦ୍ଯତୈଃ ଅସଂଖ୍ଯେଯୈଃ ପଦାତୈଶ୍ ଚ ଦେଵପୁତ୍ରୋପମୈସ୍ ତଥା
ସଜ୍ଜିତ ଓ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଧରିଥିବା, ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ଦେବପୁତ୍ର ସମାନ ଅସଂଖ୍ୟ ପଦାତି ସେଠାରେ ଥିଲେ।
ଇତ୍ଯ୍ ଏଵଂ ଦଦୃଶେ ରାଜା ଯଜ୍ଞସଂଭାରଵିସ୍ତରମ୍ ମୁଦଂ ଲେଭେ ତଦା ରାଜା ସଂହୃଷ୍ଟୋ ଵାକ୍ଯମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍
ଏଭଳି ଭାବେ ରାଜା ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଦେଖିଲେ; ସେ ସମୟରେ ରାଜା ଅତି ଖୁସି ହୋଇ ଆନନ୍ଦରେ କଥା କହିଲେ।
ଆନଯଧ୍ଵଂ ହଯଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ସର୍ଵଲକ୍ଷଣଲକ୍ଷିତମ୍ ଚାରଯଧ୍ଵଂ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଵୈ ରାଜପୁତ୍ରାଃ ସୁସଂଯତାଃ
ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଥିବା ସର୍ବୋତ୍ତମ ଘୋଡାକୁ ଆଣ; ଶିଷ୍ଟ ରାଜପୁତ୍ରମାନେ ଏହାକୁ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ଘୁଞ୍ଚାନ୍ତୁ।
ଵିଦ୍ଵଦ୍ଭିର୍ ଧର୍ମଵିଦ୍ଭିଶ୍ ଚ ଅତ୍ର ହୋମୋ ଵିଧୀଯତାମ୍ କୃଷ୍ଣଚ୍ଛାଗଂ ଚ ମହିଷଂ କୃଷ୍ଣସାରମୃଗଂ ଦ୍ଵିଜାନ୍
ଏଠାରେ ବିଦ୍ୱାନ୍ ଓ ଧର୍ମଜ୍ଞମାନେ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତୁ; ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ପାଇଁ କଳା ଛାଗ, ମହିଷ ଓ କଳା କୃଷ୍ଣସାର ମୃଗ ଆଣ।
ଅନଡ୍ଵାହଂ ଚ ଗାଶ୍ ଚୈଵ ସର୍ଵାଂଶ୍ ଚ ପଶୁପାଲକାନ୍ ଇଷ୍ଟଯଶ୍ ଚ ପ୍ରଵର୍ତନ୍ତାଂ ପ୍ରାସାଦଂ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ତତଃ
ଏକ ମୃଗ, ଗାଁ ଓ ସମସ୍ତ ପଶୁପାଳକମାନେ ଆଣ; ଇଚ୍ଛିତ ବଳି ଆରମ୍ଭ ହେଉ, ଏବଂ ବୈଷ୍ଣବ ପଣ୍ଡାଲ ତିଆରି କର।
ସର୍ଵମ୍ ଏତଚ୍ ଚ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ଦୀଯତାଂ ମନସେପ୍ସିତମ୍ ସ୍ତ୍ରିଯଶ୍ ଚ ରତ୍ନକୋଟ୍ଯଶ୍ ଚ ଗ୍ରାମାଶ୍ ଚ ନଗରାଣି ଚ
ଏସବୁ ବସ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯେଉଁଠି ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ସେଠି ଦିଅ; ଜନନୀମାନେ, ରତ୍ନର ଢେର, ଗାଁ ଓ ନଗର ମଧ୍ୟ ଦିଅ।
ସମ୍ଯକ୍ ସମୃଦ୍ଧଭୂମ୍ଯଶ୍ ଚ ଵିଷଯାଶ୍ ଚୈଵମ୍ ଅର୍ଥିନାମ୍ ଅନ୍ଯାନି ଦ୍ରଵ୍ଯଜାତାନି ମନୋଜ୍ଞାନି ବହୂନି ଚ
ଉତ୍ତମ ଫସଲ ହେଉଥିବା ଜମି, ଅଞ୍ଚଳ ଓ ଅନେକ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିବା ଧନସମ୍ପତି ଆବଶ୍ୟକ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଦିଅ।
ସର୍ଵେଷାଂ ଯାଚମାନାନାଂ ନାସ୍ତି ହ୍ଯ୍ ଏତନ୍ ନ ଭାଷଯେତ୍ ତାଵତ୍ ପ୍ରଵର୍ତତାଂ ଯଜ୍ଞୋ ଯାଵଦ୍ ଦେଵଃ ପୁରା ତ୍ଵ୍ ଇହ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ ମମ ଚାଭ୍ଯେତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯାସ୍ଯ ସମୀପତଃ
ଯେଉଁମାନେ ମାଗନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ କିଛି ଅବାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଥାଉ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବତା ଏଠାରେ ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ ଏହି ଯଜ୍ଞ ସ୍ଥଳରେ ଆସନ୍ତି।
ଏଵମ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ତଦା ଵିପ୍ରା ରାଜସିଂହୋ ମହାଭୁଜଃ ଦଦୌ ସୁଵର୍ଣସଂଘାତଂ କୋଟୀନାଂ ଚୈଵ ଭୂଷଣମ୍
ଏଭଳି କହି, ବଳଶାଳୀ ସିଂହ ସଦୃଶ ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ କୋଟି କୋଟି ସୁନା ଓ ଭୂଷଣ ଦାନ କଲେ।
କରେଣୁଶତସାହସ୍ରଂ ଵାଜିନୋ ନିଯୁତାନି ଚ ଅର୍ବୁଦଂ ଚୈଵ ଵୃଷଭଂ ସ୍ଵର୍ଣଶୃଙ୍ଗୀଶ୍ ଚ ଧେନୁକାଃ
ସେ ଶତ ହଜାର ମହିଳା ହାତୀ, ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଘୋଡା, କୋଟି କୋଟି ବଳଦ, ସୁନା ଶିଙ୍ଗ ଥିବା ଗାଈ ଦାନ କଲେ।
ସୁରୂପାଃ ସୁରଭୀଶ୍ ଚୈଵ କାଂସ୍ଯଦୋହାଃ ପଯସ୍ଵିନୀଃ ପ୍ରାଯଚ୍ଛତ୍ ସ ତୁ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ଵେଦଵିଦ୍ଭ୍ଯୋ ମୁଦା ଯୁତଃ
ସେ ସୁନ୍ଦର, ସୁଗନ୍ଧ ଗାଈ, କାଂସ୍ୟ ପାତ୍ରରେ ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାଈମାନେ, ବେଦଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦରେ ଦାନ କଲେ।
ଵାସାଂସି ଚ ମହାର୍ହାଣି ରାଙ୍କଵାସ୍ତରଣାନି ଚ ସୁଶୁକ୍ଲାନି ଚ ଶୁଭ୍ରାଣି ପ୍ରଵାଲମଣିମ୍ ଉତ୍ତମମ୍
ମୂଲ୍ୟବାନ ପୋଶାକ, ଉତ୍ତମ ଚଦର, ଶୁଭ୍ର ଓ ଧଳା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରବାଳ ଓ ମଣି ଦାନ କଲେ।
ଅଦଦାତ୍ ସ ମହାଯଜ୍ଞେ ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ସେ ମହାୟଜ୍ଞରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ମଣି ଦାନ କଲେ।
ଵଜ୍ରଵୈଦୂର୍ଯମାଣିକ୍ଯମୁକ୍ତିକାଦ୍ଯାନି ଯାନି ଚ ଅଲଂକାରଵତୀଃ ଶୁଭ୍ରାଃ କନ୍ଯା ରାଜୀଵଲୋଚନାଃ
ବଜ୍ର, ବୈଦୂର୍ୟ, ମାଣିକ, ମୁକ୍ତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମଣି, ଭୂଷିତ ଓ ଶୁଭ୍ର, ପଦ୍ମପତ୍ର ସମାନ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଅନେକ କନ୍ୟା ଦାନ କଲେ।
ଶତାନି ପଞ୍ଚ ଵିପ୍ରେଭ୍ଯୋ ରାଜା ହୃଷ୍ଟଃ ପ୍ରଦତ୍ତଵାନ୍ ସ୍ତ୍ରିଯଃ ପୀନପଯୋଭାରାଃ କଞ୍ଚୁକୈଃ ସ୍ଵସ୍ତନାଵୃତାଃ
ଖୁସି ହୋଇ ରାଜା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚଶେ ଜନନୀ ଦାନ କଲେ; ପୁରୁଣି ଅଂଶ ଭରିଥିବା, ଚୋଳି ପିନ୍ଧି ଛାତି ଢାକିଥିବା ଜନନୀମାନେ।
ମଧ୍ଯହୀନାଶ୍ ଚ ସୁଶ୍ରୋଣ୍ଯଃ ପଦ୍ମପତ୍ତ୍ରାଯତେକ୍ଷଣାଃ ହାଵଭାଵାନ୍ଵିତଗ୍ରୀଵା ବହ୍ଵ୍ଯୋ ଵଲଯଭୂଷିତାଃ
ଅନେକ ଜନନୀ, ସୁସ୍ଥ ନିତମ୍ଭ, ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି ବଡ଼ ଆଖି, ହାଭ ଭାବ ଭରା ଗଳା, ବହୁ ବହୁ ବାଲା, ଚୁଡ଼ି ଭୂଷିତ।
ପାଦନୂପୁରସଂଯୁକ୍ତାଃ ପଟ୍ଟଦୁକୂଲଵାସସଃ ଏକୈକଶୋ ଽଦଦାତ୍ ତସ୍ମିନ୍ କାମ୍ଯାଶ୍ ଚ କାମିନୀର୍ ବହୂଃ
ପାଦରେ ନୂପୁର ପିନ୍ଧି, ମୂଲ୍ୟବାନ ପଟ୍ଟ ଚେରା ପିନ୍ଧିଥିବା ଅନେକ ଆକର୍ଷକ ମହିଳାଙ୍କୁ ସେ ଏକ ଏକ କରି ସେଠି ଦାନ କଲେ।
ଅର୍ଥିଭ୍ଯୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାଦିଭ୍ଯୋ ହଯମେଧେ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ଭକ୍ଷ୍ଯଂ ଭୋଜ୍ଯଂ ଚ ସଂପୂର୍ଣଂ ନାନାସଂଭାରସଂଯୁତମ୍
ଅନେକ ଆଗ୍ରହୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ହୟମେଧ ଯଜ୍ଞରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ବିଭିନ୍ନ ପଦାର୍ଥରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ପ୍ରଚୁର ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟ ଦେଲେ।
ଖଣ୍ଡକାଦ୍ଯାନ୍ଯ୍ ଅନେକାନି ସ୍ଵିନ୍ନପକ୍ଵାଂଶ୍ ଚ ପିଷ୍ଟକାନ୍ ଅନ୍ନାନ୍ଯ୍ ଅନ୍ଯାନି ମେଧ୍ଯାଂଶ୍ ଚ ଘୃତପୂରାଂଶ୍ ଚ ଖାଣ୍ଡଵାନ୍
ଅନେକ ପ୍ରକାର ମିଠା ଓ ମିଠାଇ, ରସିଆ ଓ ପକାଇଥିବା ପିଠା, ଅନ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ଘିଅ ଭରା ମିଠା ମଧୁର ଖାଦ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
ମଧୁରାଂସ୍ ତର୍ଜିତାନ୍ ପୂପାନ୍ ଅନ୍ନଂ ମୃଷ୍ଟଂ ସୁପାକିକମ୍ ପ୍ରୀତ୍ଯର୍ଥଂ ସର୍ଵସତ୍ତ୍ଵାନାଂ ଦୀଯତେ ଽନ୍ନଂ ପୁନଃ ପୁନଃ
ମିଠା ପିଠା, ତଳିଥିବା ମିଠାଇ ଓ ଭଲ ଭାବେ ପକାଇଥିବା ସୁସ୍ୱାଦୁ ଖାଦ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ପୁନିପୁନି ଦିଆଯାଉଥିଲା।
ଦତ୍ତସ୍ଯ ଦୀଯମାନସ୍ଯ ଧନସ୍ଯାନ୍ତୋ ନ ଵିଦ୍ଯତେ ଏଵଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହାଯଜ୍ଞଂ ଦେଵଦୈତ୍ଯାଃ ସଵାରଣାଃ
ଦିଆଯାଉଥିବା ଧନର କେବେ ଶେଷ ନଥିଲା; ଏପରି ମହାଯଜ୍ଞ ଦେଖି ଦେବତା, ଦାନବ ଓ ସେମାନଙ୍କର ସାଥିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
ଗନ୍ଧର୍ଵାପ୍ସରସଃ ସିଦ୍ଧା ଋଷଯଶ୍ ଚ ପ୍ରଜେଶ୍ଵରାଃ ଵିସ୍ମଯଂ ପରମଂ ଯାତା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କ୍ରତୁଵରଂ ଶୁଭମ୍
ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅପ୍ସରା, ସିଦ୍ଧ, ଋଷି ଓ ପ୍ରଜାପତିମାନେ ସେ ଶୁଭ ମହାଯଜ୍ଞ ଦେଖି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅନୁଭବ କଲେ।
ପୁରୋଧା ମନ୍ତ୍ରିଣୋ ରାଜା ହୃଷ୍ଟାସ୍ ତତ୍ରୈଵ ସର୍ଵଶଃ ନ ତତ୍ର ମଲିନଃ କଶ୍ଚିନ୍ ନ ଦୀନୋ ନ କ୍ଷୁଧାନ୍ଵିତଃ
ପୁରୋହିତ, ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ରାଜା ସେଠି ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଖୁସି ଥିଲେ; ସେଠି କେହି ମେଳା, ଦୁଃଖିତ କିମ୍ବା ଭୁଖା ନଥିଲେ।
ନ ଵୋପସର୍ଗୋ ନ ଗ୍ଲାନିର୍ ନାଧଯୋ ଵ୍ଯାଧଯସ୍ ତଥା ନାକାଲମରଣଂ ତତ୍ର ନ ଦଂଶୋ ନ ଗ୍ରହା ଵିଷମ୍
ସେଠି କୌଣସି ବିପଦ, କ୍ଲାନ୍ତି, ରୋଗ ବା ଅସୁସ୍ଥତା ନଥିଲା; ଅସମୟରେ ମୃତ୍ୟୁ, କାଟା ବା ଅପକାରକ ପ୍ରଭାବ କିଛି ଥିଲା ନାହିଁ।