ଅନ୍ଯୈଶ୍ ଚ ଵିଵିଧୈର୍ ଧାନ୍ଯୈର୍ ଗ୍ରାମ୍ଯାରଣ୍ଯୈଃ ସହସ୍ରଶଃ ବହୁଧାନ୍ଯସହସ୍ରାଣାଂ ତଣ୍ଡୁଲାନାଂ ଚ ରାଶିଭିଃ
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଗ୍ରାମ୍ୟ ଓ ଅରଣ୍ୟ ଧାନ୍ୟ, ହଜାର ହଜାର ପ୍ରକାର ଧାନ୍ୟ ଓ ଚାଉଳର ଢେର ଦେଲେ।
ଗଵ୍ଯସ୍ଯ ହଵିଷଃ କୁମ୍ଭୈଃ ଶତଶୋ ଽଥ ସହସ୍ରଶଃ ତଥାନ୍ଯୈର୍ ଵିଵିଧୈର୍ ଦ୍ରଵ୍ଯୈର୍ ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯାନୁଲେପନୈଃ
ଗୋଘୃତର ଶତ ଓ ହଜାର କୁମ୍ଭ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦ୍ରବ୍ୟ, ଖାଦ୍ୟ, ଭୋଜ୍ୟ ଓ ଲେପନୀ ଦେଲେ।
ରାଜାନଃ ପୂରଯାମ୍ ଆସୁର୍ ଯତ୍ କିଂଚିଦ୍ ଦ୍ରଵ୍ଯସଂଭଵୈଃ ତାନ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯଜ୍ଞସଂଭାରାନ୍ ସର୍ଵସଂପତ୍ସମନ୍ଵିତାନ୍
ରାଜାମାନେ ନିଜ ଉପଲବ୍ଧ ସମ୍ପତି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କଲେ; ସେହି ଯଜ୍ଞ ସାମଗ୍ରୀ ଦେଖି ସମସ୍ତ ଧନ-ସମ୍ପତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।
ଯଜ୍ଞକର୍ମଵିଦୋ ଵିପ୍ରାନ୍ ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗାନ୍ ଶାସ୍ତ୍ରେଷୁ ନିପୁଣାନ୍ ଦକ୍ଷାନ୍ କୁଶଲାନ୍ ସର୍ଵକର୍ମସୁ
ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଁକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ଦକ୍ଷ, ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରବୀଣ ଓ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିପୁଣ।
ଋଷୀଂଶ୍ ଚୈଵ ମହର୍ଷୀଂଶ୍ ଚ ଦେଵର୍ଷୀଂଶ୍ ଚୈଵ ତାପସାନ୍ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଗୃହସ୍ଥାଂଶ୍ ଚ ଵାନପ୍ରସ୍ଥାନ୍ ଯତୀଂସ୍ ତଥା
ସେ ଋଷି, ମହାର୍ଷି, ଦେବ ଋଷି, ତପସ୍ବୀ, ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ଗୃହସ୍ଥ, ଅରଣ୍ୟବାସୀ ଓ ସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେଁକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
ସ୍ନାତକାନ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାଂଶ୍ ଚାନ୍ଯାନ୍ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରେ ସଦା ସ୍ଥିତାନ୍ ଆଚାର୍ଯୋପାଧ୍ଯାଯଵରାନ୍ ସ୍ଵାଧ୍ଯାଯତପସାନ୍ଵିତାନ୍
ସେ ସ୍ନାତକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସଦା ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରରେ ଲିନ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଚାର୍ୟ ଓ ଉପାଧ୍ୟାୟ, ଅଧ୍ୟୟନ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ମାନେଁକୁ ଦେଖିଲେ।
ସଦସ୍ଯାଞ୍ ଶାସ୍ତ୍ରକୁଶଲାଂସ୍ ତଥାନ୍ଯାନ୍ ପାଵକାନ୍ ବହୂନ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତାନ୍ ନୃପତିଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଉଵାଚ ସ୍ଵଂ ପୁରୋହିତମ୍
ସେ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତ ସଭ୍ୟମାନେ ଓ ଅନ୍ୟ ଅନେକ ପବିତ୍ର ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶ୍ରୀମାନ୍ ରାଜା ନିଜ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ କହିଲେ।
ତତଃ ପ୍ରଯାନ୍ତୁ ଵିଦ୍ଵାଂସୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵେଦପାରଗାଃ ଵାଜିମେଧାର୍ଥସିଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ଦେଶଂ ପଶ୍ଯନ୍ତୁ ଯଜ୍ଞିଯମ୍
ଏବେ ବେଦରେ ପାରଙ୍ଗତ ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ହୟମେଧ ଯଜ୍ଞର ସଫଳତା ପାଇଁ ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳକୁ ଯାଆନ୍ତୁ।
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତଃ ସ ତଥା ଚକ୍ରେ ଵଚନଂ ତସ୍ଯ ଭୂପତେଃ ହୃଷ୍ଟଃ ସ ମନ୍ତ୍ରିଭିଃ ସାର୍ଧଂ ତଦା ରାଜପୁରୋହିତଃ
ଏଭଳି କହିବା ପରେ ସେ ରାଜପୁରୋହିତ ରାଜାଙ୍କର କଥା ଅନୁସାରେ କାମ କଲେ । ସେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ ।
ତତୋ ଯଯୌ ପୁରୋଧାଶ୍ ଚ ପ୍ରାଜ୍ଞଃ ସ୍ଥପତିଭିଃ ସହ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ଅଗ୍ରତଃ କୃତ୍ଵା କୁଶଲାନ୍ ଯଜ୍ଞକର୍ମଣି
ତାପରେ ସେ ପୁରୋହିତ ଜଣେ ଅଧ୍ୟୟନ୍ତ ଅର୍ଥାତ୍ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ସ୍ଥପତିମାନେ ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦକ୍ଷ, ସେମାନେ ଆଗରେ ରଖି ଚାଲିଗଲେ ।
ତଂ ଦେଶଂ ଧୀଵରଗ୍ରାମଂ ସପ୍ରତୋଲିଵିଟଙ୍କିନମ୍ କାରଯାମ୍ ଆସ ଵିପ୍ରୋ ଽସୌ ଯଜ୍ଞଵାଟଂ ଯଥାଵିଧି
ସେ ଧୀବର ଗ୍ରାମ ଅଞ୍ଚଳରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଗଲି ଓ ଗଲିପଥ ଥିଲା, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ପ୍ରାସାଦଶତସଂବାଧଂ ମଣିପ୍ରଵରଶୋଭିତମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରସଦ୍ମନିଭଂ ରମ୍ଯଂ ହେମରତ୍ନଵିଭୂଷିତମ୍
ସେଠାରେ ଶତଶତ ରାଜମହଳ ଥିଲା, ମୂଲ୍ୟବାନ ମଣି ଓ ରତ୍ନରେ ଶୋଭିତ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ମହଲ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ସୁନା ଓ ରତ୍ନରେ ଭରିଥିଲା ।
ସ୍ତମ୍ଭାନ୍ କନକଚିତ୍ରାଂଶ୍ ଚ ତୋରଣାନି ବୃହନ୍ତି ଚ ଯଜ୍ଞାଯତନଦେଶେଷୁ ଦତ୍ତ୍ଵା ଶୁଦ୍ଧଂ ଚ କାଞ୍ଚନମ୍
ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପ ଅଞ୍ଚଳରେ ସୁନାରେ ଶୋଭିତ ମଜବୁତ ସ୍ତମ୍ଭ ଓ ବଡ଼ ବଡ଼ ଦ୍ୱାର ଲଗାଇଲେ, ଏବଂ ପବିତ୍ର ସୁନା ମଧ୍ୟ ଦେଲେ ।
ଅନ୍ତଃପୁରାଣି ରାଜ୍ଞାଂ ଚ ନାନାଦେଶନିଵାସିନାମ୍ କାରଯାମ୍ ଆସ ଧର୍ମାତ୍ମା ତତ୍ର ତତ୍ର ଯଥାଵିଧି
ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ରାଜାମାନେ ପାଇଁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଅନ୍ତଃପୁର ତିଆରି କରିବାକୁ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ପୁରୋହିତ ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ ।
ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ଚ ଵୈଶ୍ଯାନାଂ ନାନାଦେଶସମୀଯୁଷାମ୍ କାରଯାମ୍ ଆସ ଵିଧିଵଚ୍ ଛାଲାସ୍ ତତ୍ରାପ୍ଯ୍ ଅନେକଶଃ
ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରୁ ଆସିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବଣିକମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ବହୁତ ଶାଳା ତିଆରି କରାଗଲା ।
ପ୍ରିଯାର୍ଥଂ ତସ୍ଯ ନୃପତେର୍ ଆଯଯୁର୍ ନୃପସତ୍ତମାଃ ରତ୍ନାନ୍ଯ୍ ଅନେକାନ୍ଯ୍ ଆଦାଯ ସ୍ତ୍ରିଯଶ୍ ଚାଯଯୁର୍ ଉତ୍ସଵେ
ରାଜାଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜାମାନେ ବହୁତ ରତ୍ନ ନେଇ ଆସିଲେ, ଏବଂ ଉତ୍ସବ ପାଇଁ ଅନେକ ମହିଳା ମଧ୍ୟ ଆସିଲେ ।
ତେଷାଂ ନିର୍ଵିଶତାଂ ସ୍ଵେଷୁ ଶିବିରେଷୁ ମହାତ୍ମନାମ୍ ନଦତଃ ସାଗରସ୍ଯେଵ ଦିଵିସ୍ପୃଗ୍ ଅଭଵଦ୍ ଧ୍ଵନିଃ
ସେମାନେ ନିଜ ଶିବିରକୁ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିବାବେଳେ, ସେ ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କର ଧ୍ୱନି ସମୁଦ୍ରର ଗର୍ଜନ ଭଳି ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁଯାଉଥିଲା ।
ତେଷାମ୍ ଅଭ୍ଯାଗତାନାଂ ଚ ସ ରାଜା ମୁନିସତ୍ତମାଃ ଵ୍ଯାଦିଦେଶାଯତନାନି ଶଯ୍ଯାଶ୍ ଚାପ୍ଯ୍ ଉପଚାରତଃ
ସେଠାକୁ ଆସିଥିବା ଅତିଥିମାନେ ପାଇଁ, ରାଜା ଯେଉଁଠି ମୁନିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଓ ଶୋଇବା ଶଯ୍ୟା ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ ।
ଭୋଜନାନି ଵିଚିତ୍ରାଣି ଶାଲୀକ୍ଷୁଯଵଗୋରସୈଃ ଉପେତ୍ଯ ନୃପତିଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଵ୍ଯାଦିଦେଶ ସ୍ଵଯଂ ତଦା
ସେ ସମୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ରାଜା ନିଜେ ଚାଉଳ, ଖଣ୍ଡସାର, ଯବ ଓ ଗୋଦୁଧ ଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା କଲେ ।
ତଥା ତସ୍ମିନ୍ ମହାଯଜ୍ଞେ ବହଵୋ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନଃ ଯେ ଚ ଦ୍ଵିଜାତିପ୍ରଵରାସ୍ ତତ୍ରାସନ୍ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ସେ ମହାଯଜ୍ଞରେ ବହୁତ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ।
ସମାଜଗ୍ମୁଃ ସଶିଷ୍ଯାସ୍ ତାନ୍ ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ ପାର୍ଥିଵଃ ସର୍ଵାଂଶ୍ ଚ ତାନ୍ ଅନୁଯଯୌ ଯାଵଦ୍ ଆଵସଥାନ୍ ଇତି
ସେମାନେ ନିଜ ଶିଷ୍ୟମାନେ ସହିତ ଆସିଲେ; ରାଜା ସେମାନଙ୍କୁ ଆଦର ସହିତ ଗ୍ରହଣ କଲେ ଏବଂ ଆଶ୍ରୟ ସ୍ଥାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାଙ୍ଗ କଲେ ।
ସ୍ଵଯମ୍ ଏଵ ମହାତେଜା ଦମ୍ଭଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ନୃପୋତ୍ତମଃ ତତଃ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵଶିଲ୍ପଂ ଚ ଶିଲ୍ପିନୋ ଽନ୍ଯେ ଚ ଯେ ତଦା
ମହାତେଜସ୍ବୀ ରାଜା ଅହଂକାର ଛାଡ଼ି ନିଜେ ନିଜ କାମ କଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଶିଳ୍ପୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସେ ସମୟରେ ତାଙ୍କର କାମ କଲେ ।
କୃତ୍ସ୍ନଂ ଯଜ୍ଞଵିଧିଂ ରାଜ୍ଞେ ତଦା ତସ୍ମୈ ନ୍ଯଵେଦଯନ୍ ତତଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠଃ କୃତଂ ସର୍ଵମ୍ ଅତନ୍ଦ୍ରିତଃ ହୃଷ୍ଟରୋମାଭଵଦ୍ ରାଜା ସହ ମନ୍ତ୍ରିଭିର୍ ଅଚ୍ଯୁତଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ବିଧି ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖାଇଲେ; ଏହା ଶୁଣି ସର୍ବୋତ୍ତମ ରାଜା ଏବଂ ତାଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅତି ଉତ୍ସାହିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ଲୋମ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଲା ।
ତସ୍ମିନ୍ ଯଜ୍ଞେ ପ୍ରଵୃତ୍ତେ ତୁ ଵାଗ୍ମିନୋ ହେତୁଵାଦିଭିଃ ହେତୁଵାଦାନ୍ ବହୂନ୍ ଆହୁଃ ପରସ୍ପରଜିଗୀଷଵଃ
ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ ହେବା ସମୟରେ, ଅନେକ ଚତୁର ବକ୍ତା ଏବଂ ତର୍କବିଦ୍ମାନେ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କରି ବିଭିନ୍ନ ତର୍କ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଲେ ।
ଦେଵେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେଵ ଵିହିତଂ ରାଜସିଂହେନ ଭୋ ଦ୍ଵିଜାଃ ଦଦୃଶୁସ୍ ତୋରଣାନ୍ଯ୍ ଅତ୍ର ଶାତକୁମ୍ଭମଯାନି ଚ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ସେଠାରେ ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଭଳି ଶୁଦ୍ଧ ସୁନାର ଦ୍ୱାର ଦେଖିଲେ, ଯାହା ସିଂହସ୍ୱରୂପୀ ରାଜା ପାଇଁ ଥିଲା ।
ଶଯ୍ଯାସନଵିକାରାଂଶ୍ ଚ ସୁବହୂନ୍ ରତ୍ନସଂଚଯାନ୍ ଘଟପାତ୍ରୀକଟାହାନି କଲଶାନ୍ ଵର୍ଧମାନକାନ୍
ସେମାନେ ବହୁତ ଶଯ୍ୟା, ଆସନ, ବିଛାନା, ରତ୍ନର ଢେର, ଘଡ଼ା, ପାତ୍ର, ବଡ଼ ବଡ଼ ଦୋଣା ଏବଂ ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ୁଥିବା କଳଶ ଦେଖିଲେ ।
ନହି କଶ୍ଚିଦ୍ ଅସୌଵର୍ଣମ୍ ଅପଶ୍ଯଦ୍ ଵସୁଧାଧିପଃ ଯୂପାଂଶ୍ ଚ ଶାସ୍ତ୍ରପଠିତାନ୍ ଦାରଵାନ୍ ହେମଭୂଷିତାନ୍
କୌଣସି ରାଜା ଅପବିତ୍ର କିଛି ଦେଖିଲେ ନାହିଁ; ଯଜ୍ଞର ଯୂପଗୁଡ଼ିକୁ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ କାଠରେ ତିଆରି କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସୁନାରେ ସଜାଯାଇଥିଲା।
ଉପକ୍ଷିପ୍ତାନ୍ ଯଥାକାଲଂ ଵିଧିଵଦ୍ ଭୂରିଵର୍ଚସଃ ସ୍ଥଲଜା ଜଲଜା ଯେ ଚ ପଶଵଃ କେଚନ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଏହିଠାରେ, ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ପଶୁମାନେ ଦେଶରେ ବା ପାଣିରେ ବସୁଥିଲେ, ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ ଏବଂ ନିୟମ ମୁତାବକ୍ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରୂପେ ଆଣାଯାଇଥିଲେ।
ସର୍ଵାନ୍ ଏଵ ସମାନୀତାନ୍ ଅପଶ୍ଯଂସ୍ ତତ୍ର ତେ ନୃପାଃ ଗାଶ୍ ଚୈଵ ମହିଷୀଶ୍ ଚୈଵ ତଥା ଵୃଦ୍ଧସ୍ତ୍ରିଯୋ ଽପି ଚ
ସେଠାରେ ସେହି ରାଜାମାନେ ସମସ୍ତ ଏକଠା ହୋଇଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ, ଗାଈ, ମହିଷ ଏବଂ ବୟସ୍କ ଜଣେ ମହିଳାମାନେକୁ ଦେଖିଥିଲେ।
ଔଦକାନି ଚ ସତ୍ତ୍ଵାନି ଶ୍ଵାପଦାନି ଵଯାଂସି ଚ ଜରାଯୁଜାଣ୍ଡଜାତାନି ସ୍ଵେଦଜାନ୍ଯ୍ ଉଦ୍ଭିଦାନି ଚ
ସେମାନେ ପାଣିର ପ୍ରାଣୀ, ବନ୍ୟଜନ୍ତୁ, ପକ୍ଷୀ, ଗର୍ଭରୁ, ଡିମ୍ବରୁ, ଘମରୁ ଏବଂ ମାଟିରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀକୁ ଦେଖିଥିଲେ।