ସୁମଧ୍ଯମାଶ୍ ଚାରୁଵେଷାଶ୍ ଚାରୁକର୍ଣାଲକାଞ୍ଚିତାଃ ତାମ୍ବୂଲରଞ୍ଜିତମୁଖା ରକ୍ଷିଭିଶ୍ ଚ ସୁରକ୍ଷିତାଃ
ସୁସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟପ୍ରদেশ, ଆକର୍ଷଣୀୟ ପୋଶାକ, ଚମତ୍କାର କୁନ୍ଦଳିତ କେଶ, ତାମ୍ବୁଳ ଖାଇ ମୁହଁ ରଙ୍ଗିଥିବା, ରକ୍ଷକମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ କରୁଥିଲେ।
ଯାନୈର୍ ଉଚ୍ଚାଵଚୈଃ ଶୁଭ୍ରୈର୍ ମଣିକାଞ୍ଚନଭୂଷିତୈଃ ଉପଗୀଯମାନାସ୍ ତାଃ ସର୍ଵା ଗାଯନୈଃ ସ୍ତୁତିପାଠକୈଃ
ଉଚ୍ଚ ଓ ନିମ୍ନ ଦୁଇପ୍ରକାର ଶୁଭ୍ର ଯାନରେ, ମଣି ଓ ସୁନାରେ ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତେ ଗାୟକ ଓ ସ୍ତୁତିପାଠକଙ୍କ ଗୀତରେ ଅନୁସୃତ ହେଉଥିଲେ।
ଵେଷ୍ଟିତାଃ ଶସ୍ତ୍ରହସ୍ତୈଶ୍ ଚ ପଦ୍ମପତ୍ତ୍ରାଯତେକ୍ଷଣାଃ ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ କ୍ଷତ୍ରିଯା ଵୈଶ୍ଯା ଅନୁଜଗ୍ମୁଶ୍ ଚ ତଂ ନୃପମ୍
ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ରକ୍ଷକମାନେ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଦୀର୍ଘ ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି, ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
ଵଣିଗ୍ଗ୍ରାମଗଣାଃ ସର୍ଵେ ନାନାପୁରନିଵାସିନଃ ଧନୈ ରତ୍ନୈଃ ସୁଵର୍ଣୈଶ୍ ଚ ସଦାରାଃ ସପରିଚ୍ଛଦାଃ
ସମସ୍ତ ବ୍ୟବସାୟୀ ସଂଘ ଓ ନାନା ସହରର ଲୋକମାନେ, ତାଙ୍କର ଧନ, ମଣି, ସୁନା, ଜଣେ ଜଣେ ଜଣେ ଜଣେ ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ପରିଚାରକ ସହିତ,
ଅସ୍ତ୍ରଵିକ୍ରଯକାଶ୍ ଚୈଵ ତାମ୍ବୂଲପଣ୍ଯଜୀଵିନଃ ତୃଣଵିକ୍ରଯକାଶ୍ ଚୈଵ କାଷ୍ଠଵିକ୍ରଯକାରକାଃ
ଅସ୍ତ୍ର ବେପାରୀ, ତାମ୍ବୁଳ ବେପାରୀ, ଘାସ ବେପାରୀ ଓ କାଠ ବେପାରୀମାନେ,
ରଙ୍ଗୋପଜୀଵିନଃ ସର୍ଵେ ମାଂସଵିକ୍ରଯିଣସ୍ ତଥା ତୈଲଵିକ୍ରଯକାଶ୍ ଚୈଵ ଵସ୍ତ୍ରଵିକ୍ରଯକାସ୍ ତଥା
ସମସ୍ତ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚରେ ଜୀବିକା କରୁଥିବା, ମାଂସ ବେପାରୀ, ତେଲ ବେପାରୀ ଓ ବସ୍ତ୍ର ବେପାରୀମାନେ,
ଫଲଵିକ୍ରଯିଣଶ୍ ଚୈଵ ପତ୍ତ୍ରଵିକ୍ରଯିଣସ୍ ତଥା ତଥା ଜଵସହାରାଶ୍ ଚ ରଜକାଶ୍ ଚ ସହସ୍ରଶଃ
ଫଳ ବେପାରୀ, ପତ୍ର ବେପାରୀ, ଭାର ବୋହିବା ଲୋକ ଓ ଧୋବୀମାନେ, ହଜାରେ ହଜାର,
ଗୋପାଲା ନାପିତାଶ୍ ଚୈଵ ତଥାନ୍ଯେ ଵସ୍ତ୍ରସୂଚକାଃ ମେଷପାଲାଶ୍ ଚାଜପାଲା ମୃଗପାଲାଶ୍ ଚ ହଂସକାଃ
ଗୋପାଳ, ନାପିତ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ସିବାକାର, ମେଷପାଳ, ଛାଗଳପାଳ, ମୃଗପାଳ ଓ ହଂସପାଳମାନେ,
ଧାନ୍ଯଵିକ୍ରଯିଣଶ୍ ଚୈଵ ସକ୍ତୁଵିକ୍ରଯିଣଶ୍ ଚ ଯେ ଗୁଡଵିକ୍ରଯିକାଶ୍ ଚୈଵ ତଥା ଲଵଣଜୀଵିନଃ
ଧାନ ବେପାରୀ, ଚାଟୁ ବେପାରୀ, ଗୁଡ଼ ବେପାରୀ ଓ ଲୁଣ ବେପାରୀମାନେ,
ଗାଯନା ନର୍ତକାଶ୍ ଚୈଵ ତଥା ମଙ୍ଗଲପାଠକାଃ ଶୈଲୂଷାଃ କଥକାଶ୍ ଚୈଵ ପୁରାଣାର୍ଥଵିଶାରଦାଃ
ଗାୟକ, ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ, ମଙ୍ଗଳ ଗୀତ ପାଠକ, ନଟ, କଥାକାର ଓ ପୁରାଣ ଅର୍ଥରେ ପାରଙ୍ଗତ ଲୋକମାନେ।
କଵଯଃ କାଵ୍ଯକର୍ତାରୋ ନାନାକାଵ୍ଯଵିଶାରଦାଃ ଵିଷଘ୍ନା ଗାରୁଡାଶ୍ ଚୈଵ ନାନାରତ୍ନପରୀକ୍ଷକାଃ
କବିମାନେ, କବିତା ରଚନା କରୁଥିବା ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର କବିତାରେ ପାରଙ୍ଗତ; ବିଷ ନିବାରଣ କରୁଥିବା, ଗରୁଡ଼ ଶାସ୍ତ୍ରର ଜ୍ଞାନୀ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମଣିର ଚିହ୍ନଟ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ—
ଵ୍ଯୋକାରାସ୍ ତାମ୍ରକାରାଶ୍ ଚ କାଂସ୍ଯକାରାଶ୍ ଚ ରୂଠକାଃ କୌଷକାରାଶ୍ ଚିତ୍ରକାରାଃ କୁନ୍ଦକାରାଶ୍ ଚ ପାଵକାଃ
ଲୋହା କାମ କରୁଥିବା, ତାମ୍ବା କାମ କରୁଥିବା, କଂସା କାମ କରୁଥିବା, ସୁନା କାମ କରୁଥିବା, ପଟ ବୁନୁଥିବା, ଚିତ୍ର ଆଙ୍କୁଥିବା, କୁମ୍ଭ କରୁଥିବା ଓ ଅଗ୍ନି କାମ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ—
ଦଣ୍ଡକାରାଶ୍ ଚାସିକାରାଃ ସୁରାଧୂତୋପଜୀଵିନଃ ମଲ୍ଲା ଦୂତାଶ୍ ଚ କାଯସ୍ଥା ଯେ ଚାନ୍ଯେ କର୍ମକାରିଣଃ
ଲାଠି ତିଆରି କରୁଥିବା, ତଳୱାର ତିଆରି କରୁଥିବା, ମଦ ପକାଇ ଜୀବିକା କରୁଥିବା, ପହଳବାନ୍, ଦୂତ, ଲେଖାପାଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାମ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ—
ତନ୍ତୁଵାଯା ରୂପକାରା ଵାର୍ତିକାସ୍ ତୈଲପାଠକାଃ ଲାଵଜୀଵାସ୍ ତୈତ୍ତିରିକା ମୃଗପକ୍ଷ୍ଯୁପଜୀଵିନଃ
ତାଣ୍ଡା ବୁନୁଥିବା, ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରୁଥିବା, କଳା କାମ କରୁଥିବା, ତେଲ ଚିପି କାମ କରୁଥିବା, ଲାଭା ବେଚି ଜୀବିକା କରୁଥିବା, ପକ୍ଷୀ ଧରୁଥିବା ଓ ପଶୁପକ୍ଷୀ ଶିକାର କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ—
ଗଜଵୈଦ୍ଯାଶ୍ ଚ ଵୈଦ୍ଯାଶ୍ ଚ ନରଵୈଦ୍ଯାଶ୍ ଚ ଯେ ନରାଃ ଵୃକ୍ଷଵୈଦ୍ଯାଶ୍ ଚ ଗୋଵୈଦ୍ଯା ଯେ ଚାନ୍ଯେ ଛେଦଦାହକାଃ
ହାତୀ ଚିକିତ୍ସକ, ଡାକ୍ତର, ମନୁଷ୍ୟ ଚିକିତ୍ସକ, ଗଛ ଚିକିତ୍ସକ, ଗାଈ ଚିକିତ୍ସକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କଟା-ଦାଗା କାମ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ—
ଏତେ ନାଗରକାଃ ସର୍ଵେ ଯେ ଚାନ୍ଯେ ନାନୁକୀର୍ତିତାଃ ଅନୁଜଗ୍ମୁସ୍ ତୁ ରାଜାନଂ ସମସ୍ତପୁରଵାସିନଃ
ଏହି ସମସ୍ତ ନଗରବାସୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନୁଲିଖିତ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ, ସମସ୍ତ ପୁରବାସୀ ରାଜାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
ଯଥା ଵ୍ରଜନ୍ତଂ ପିତରଂ ଗ୍ରାମାନ୍ତରଂ ସମୁତ୍ସୁକାଃ ଅନୁଯାନ୍ତି ଯଥା ପୁତ୍ରାସ୍ ତଥା ତଂ ତେ ଽପି ନାଗରାଃ
ଯେପରିକି ପୁଅମାନେ ଉତ୍ସାହରେ ତାଙ୍କ ପିତା ଅନ୍ୟ ଗାଁକୁ ଯିବାବେଳେ ସେଉଁଠି ପଛରେ ଯାଆନ୍ତି, ସେପରି ଏହି ନଗରବାସୀମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
ଏଵଂ ସ ନୃପତିଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଵୃତଃ ସର୍ଵୈର୍ ମହାଜନୈଃ ହସ୍ତ୍ଯଶ୍ଵରଥପାଦାତୈର୍ ଜଗାମ ଚ ଶନୈଃ ଶନୈଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀମାନ୍ ରାଜା, ସମସ୍ତ ମହାଜନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ରଥ ଓ ପଦାତି ସହିତ ଦୀରେ ଦୀରେ ଚାଲିଗଲେ।
ଏଵଂ ଗତ୍ଵା ସ ନୃପତିର୍ ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯୋଦଧେସ୍ ତଟମ୍ ସର୍ଵୈସ୍ ତୈର୍ ଦୀର୍ଘକାଲେନ ବଲୈର୍ ଅନୁଗତଃ ପ୍ରଭୁଃ
ଏଭଳି ଯାଇ, ସେଇ ରାଜା, ସମସ୍ତ ସେନା ଦ୍ୱାରା ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଅନୁସରିତ ହୋଇ, ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ରତଟକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଦଦର୍ଶ ସାଗରଂ ରମ୍ଯଂ ନୃତ୍ଯନ୍ତମ୍ ଇଵ ଚ ସ୍ଥିତମ୍ ଅନେକଶତସାହସ୍ରୈର୍ ଊର୍ମିଭିଶ୍ ଚ ସମାକୁଲମ୍
ସେ ଶୋଭାମୟ ସାଗରକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଅନେକ ଶତ-ସାହସ୍ର ତରଙ୍ଗ ରହିଥିଲା, ଏବଂ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ନାନାରତ୍ନାଲଯଂ ପୂର୍ଣଂ ନାନାପ୍ରାଣିସମାକୁଲମ୍ ଵୀଚୀତରଙ୍ଗବହୁଲଂ ମହାଶ୍ଚର୍ଯସମନ୍ଵିତମ୍
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମଣିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାଣୀରେ ଭରିଥିବା, ତରଙ୍ଗ ଓ ତରଙ୍ଗରେ ପ୍ରଚୁର, ଅସାଧାରଣ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଭରିଥିବା—
ତୀର୍ଥରାଜଂ ମହାଶବ୍ଦମ୍ ଅପାରଂ ସୁଭଯଂକରମ୍ ମେଘଵୃନ୍ଦପ୍ରତୀକାଶମ୍ ଅଗାଧଂ ମକରାଲଯମ୍
ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବଡ଼ ଶବ୍ଦରେ ଗଞ୍ଜୁଥିବା, ଅପାର, ଭୟଙ୍କର, ମେଘମାଳା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା, ଅପାର ଗଭୀର, ମକରମାନଙ୍କ ନିବାସ—
ମତ୍ସ୍ଯୈଃ କୂର୍ମୈଶ୍ ଚ ଶଙ୍ଖୈଶ୍ ଚ ଶୁକ୍ତିକାନକ୍ରଶଙ୍କୁଭିଃ ଶିଂଶୁମାରୈଃ କର୍କଟୈଶ୍ ଚ ଵୃତଂ ସର୍ପୈର୍ ମହାଵିଷୈଃ
ମାଛ, କଚ୍ଛପ, ଶଂଖ, ଶୁକ୍ତି, ମଗର, କାଂଟା, ଶିଂଶୁମାର, କଙ୍କଡ଼ା ଓ ବଡ଼ ବିଷାଳ ସାପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ—
ଲଵଣୋଦଂ ହରେଃ ସ୍ଥାନଂ ଶଯନସ୍ଯ ନଦୀପତିମ୍ ସର୍ଵପାପହରଂ ପୁଣ୍ଯଂ ସର୍ଵଵାଞ୍ଛାଫଲପ୍ରଦମ୍
ଲୁଣିଆ ସମୁଦ୍ର, ହରିଙ୍କ ଶୟନ ସ୍ଥାନ, ନଦୀମାନଙ୍କ ମାଲିକ, ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶକ, ପବିତ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା—
ଅନେକାଵର୍ତଗମ୍ଭୀରଂ ଦାନଵାନାଂ ସମାଶ୍ରଯମ୍ ଅମୃତସ୍ଯାରଣିଂ ଦିଵ୍ଯଂ ଦେଵଯୋନିମ୍ ଅପାଂ ପତିମ୍
ଅନେକ ଘୂର୍ଣ୍ଣନରେ ଗଭୀର, ଦାନବମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ଅମୃତ ମଥନର କାଠ, ଦିବ୍ୟ, ଦେବମାନଙ୍କ ଉତ୍ସ, ଜଳର ମାଲିକ—
ଵିଶିଷ୍ଟଂ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ପ୍ରାଣିନାଂ ଜୀଵଧାରଣମ୍ ସୁପଵିତ୍ରଂ ପଵିତ୍ରାଣାଂ ମଙ୍ଗଲାନାଂ ଚ ମଙ୍ଗଲମ୍
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଶିଷ୍ଟ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ପବିତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବପବିତ୍ର, ମଙ୍ଗଳମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବମଙ୍ଗଳ—
ତୀର୍ଥାନାମ୍ ଉତ୍ତମଂ ତୀର୍ଥମ୍ ଅଵ୍ଯଯଂ ଯାଦସାଂ ପତିମ୍ ଚନ୍ଦ୍ରଵୃଦ୍ଧିକ୍ଷଯସ୍ଯେଵ ଯସ୍ଯ ମାନଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତମ୍
ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ, ଅବିନାଶୀ, ଜଳଚରମାନଙ୍କ ମାଲିକ, ଯାହାର ମାପ ଚନ୍ଦ୍ରର ବୃଦ୍ଧି-କ୍ଷୟ ପରି ନିଶ୍ଚିତ—
ଅଭେଦ୍ଯଂ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ଦେଵାନାମ୍ ଅମୃତାଲଯମ୍ ଉତ୍ପତ୍ତିସ୍ଥିତିସଂହାରହେତୁଭୂତଂ ସନାତନମ୍
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଯାହାକୁ ଭେଦ କରିପାରନ୍ତିନାହିଁ, ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅମୃତର ନିବାସ, ସୃଷ୍ଟି, ସ୍ଥିତି ଓ ପ୍ରଳୟର ଚିରକାଳୀନ କାରଣ—
ଉପଜୀଵ୍ଯଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ପୁଣ୍ଯଂ ନଦନଦୀପତିମ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଂ ନୃପତିଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଵିସ୍ମଯଂ ପରମଂ ଗତଃ
ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣ୍ୟର ଉତ୍ସ ଏବଂ ନଦୀ-ନଦୀମାନ୍ୟଙ୍କର ନାଥଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ଅତିଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ।
ନିଵାସମ୍ ଅକରୋତ୍ ତତ୍ର ଵେଲାମ୍ ଅସାଦ୍ଯ ସାଗରୀମ୍ ପୁଣ୍ଯେ ମନୋହରେ ଦେଶେ ସର୍ଵଭୂମିଗୁଣୈର୍ ଯୁତେ
ସେ ସାଗର କୂଳରେ, ପବିତ୍ର ଏବଂ ମନୋହର ଏକ ଦେଶରେ, ସମସ୍ତ ଭୂମିର ଗୁଣରେ ଭରିତ, ନିବାସ କଲେ।