ଜୁହ୍ଵାନସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵୈ ପ୍ରଜାସର୍ଗ ଇହୋଚ୍ଯତେ ପୂର୍ଵଂ ଯତ୍ର ସମୁତ୍ପନ୍ନାନ୍ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷୀନ୍ ସପ୍ତ ମାନସାନ୍
ଏଠାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଯଜ୍ଞ କରିବା ସମୟରେ ପ୍ରଜାସୃଷ୍ଟି କଥା କୁହାଯାଉଛି, ଯେଉଁବେଳେ ପ୍ରଥମେ ସପ୍ତ ମନସା ପୁତ୍ର ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।
ପୁତ୍ରତ୍ଵେ କଲ୍ପଯାମ୍ ଆସ ସ୍ଵଯମ୍ ଏଵ ପିତାମହଃ ତତୋ ଵିରୋଧେ ଦେଵାନାଂ ଦାନଵାନାଂ ଚ ଭୋ ଦ୍ଵିଜାଃ
ପିତାମହ ନିଜେ ତାଙ୍କୁ ପୁଅ ଭାବେ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କଲେ। ତାପରେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିରୋଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।
ଦିତିର୍ ଵିନଷ୍ଟପୁତ୍ରା ଵୈ ତୋଷଯାମ୍ ଆସ କଶ୍ଯପମ୍ କଶ୍ଯପସ୍ ତୁ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ସମ୍ଯଗ୍ ଆରାଧିତସ୍ ତଯା
ଦିତି ନିଜ ପୁଅମାନେ ହରାଇ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କ ଭଲ ଭାବେ ପୂଜା ପାଇ ମନରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
ଵରେଣ ଚ୍ଛନ୍ଦଯାମ୍ ଆସ ସା ଚ ଵଵ୍ରେ ଵରଂ ତଦା ପୁତ୍ରମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଵଧାର୍ଥାଯ ସମର୍ଥମ୍ ଅମିତୌଜସମ୍
ସେ ତାକୁ ଇଚ୍ଛାମତ ବର ଦେବାକୁ କହିଲେ। ଦିତି ତେବେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବଧ କରିପାରିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅ ବର ଭାବେ ଚାହିଲେ।
ସ ଚ ତସ୍ମୈ ଵରଂ ପ୍ରାଦାତ୍ ପ୍ରାର୍ଥିତଃ ସୁମହାତପାଃ ଦତ୍ତ୍ଵା ଚ ଵରମ୍ ଅତ୍ଯୁଗ୍ରୋ ମାରୀଚଃ ସମଭାଷତ
ସେ ମହାତପସ୍ବୀ ଦିତିଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ ବର ଦେଲେ। ବର ଦେଇବା ପରେ, ଭୟଙ୍କର ମାରୀଚ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଇନ୍ଦ୍ରଂ ପୁତ୍ରୋ ନିହନ୍ତା ତେ ଗର୍ଭଂ ଵୈ ଶରଦାଂ ଶତମ୍ ଯଦି ଧାରଯସେ ଶୌଚତତ୍ପରା ଵ୍ରତମ୍ ଆସ୍ଥିତା
ତୁମର ପୁଅ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବଧ କରିପାରିବ, ଯଦି ତୁମେ ଶତ ବର୍ଷ ଧରି ପବିତ୍ରତା ଓ ବ୍ରତରେ ଅଟୁଟ ରୁହି ଗର୍ଭ ଧାରଣ କରିପାର।
ତଥେତ୍ଯ୍ ଅଭିହିତୋ ଭର୍ତା ତଯା ଦେଵ୍ଯା ମହାତପାଃ ଧାରଯାମ୍ ଆସ ଗର୍ଭଂ ତୁ ଶୁଚିଃ ସା ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ଦେବୀ ଏପରି କହିବା ପରେ, ସେ ମହାତପସ୍ବୀ ସମ୍ମତି ଦେଲେ। ଦିତି ପବିତ୍ର ଓ ମୁନିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଥିଲେ, ଗର୍ଭ ଧାରଣ କରିଲେ।
ତତୋ ଽଭ୍ଯୁପାଗମଦ୍ ଦିତ୍ଯାଂ ଗର୍ଭମ୍ ଆଧାଯ କଶ୍ଯପଃ ରୋଧଯନ୍ ଵୈ ଗଣଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଦେଵାନାମ୍ ଅମିତୌଜସମ୍
ତାପରେ କଶ୍ୟପ ଦିତିଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଶିଶୁ ରଖି ଚାଲିଗଲେ, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦଳକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କଲେ।
ତେଜଃ ସଂହୃତ୍ଯ ଦୁର୍ଧର୍ଷମ୍ ଅଵଧ୍ଯମ୍ ଅମରୈର୍ ଅପି ଜଗାମ ପର୍ଵତାଯୈଵ ତପସେ ସଂଶିତଵ୍ରତା
ସେ ନିଜର ଅପରାଜେୟ ତେଜ ଆପଣେ ଆପଣେ ଅପସାରଣ କରି, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସହିପାରିନଥିଲେ, ପାହାଡ଼କୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଚାଲିଗଲେ, ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧରି।
ତସ୍ଯାଶ୍ ଚୈଵାନ୍ତରପ୍ରେପ୍ସୁର୍ ଅଭଵତ୍ ପାକଶାସନଃ ଜାତେ ଵର୍ଷଶତେ ଚାସ୍ଯା ଦଦର୍ଶାନ୍ତରମ୍ ଅଚ୍ଯୁତଃ
ପାକଶାସନ (ଇନ୍ଦ୍ର) ତାଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ ଦୋଷ ଖୋଜିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ଶତ ବର୍ଷ ପରେ, ଅଚ୍ୟୁତ ତାଙ୍କର ଅବସର ଦେଖିଲେ।
ଅକୃତ୍ଵା ପାଦଯୋଃ ଶୌଚଂ ଦିତିଃ ଶଯନମ୍ ଆଵିଶତ୍ ନିଦ୍ରାଂ ଚାହାରଯାମ୍ ଆସ ତସ୍ଯାଂ କୁକ୍ଷିଂ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ସଃ
ଦିତି ପାଦ ଧୋଇ ଶୁଦ୍ଧ ନ କରି, ଶୋଇବାକୁ ଗଲେ ଓ ଘୁମେଇପଡ଼ିଲେ। ତାଙ୍କ ଘୁମ ଭିତରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କ ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଵଜ୍ରପାଣିସ୍ ତତୋ ଗର୍ଭଂ ସପ୍ତଧା ତଂ ନ୍ଯକୃନ୍ତଯତ୍ ସ ପାଟ୍ଯମାନୋ ଗର୍ଭୋ ଽଥ ଵଜ୍ରେଣ ପ୍ରରୁରୋଦ ହ
ତାପରେ ବଜ୍ରପାଣି (ଇନ୍ଦ୍ର) ଗର୍ଭକୁ ସାତ ଟୁକୁଡ଼ି କଟିଦେଲେ। ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ଗର୍ଭ ଚିରାଯାଉଥିବାବେଳେ, ଗର୍ଭ କାନ୍ଦିଲା।
ମା ରୋଦୀର୍ ଇତି ତଂ ଶକ୍ରଃ ପୁନଃ ପୁନର୍ ଅଥାବ୍ରଵୀତ୍ ସୋ ଽଭଵତ୍ ସପ୍ତଧା ଗର୍ଭସ୍ ତମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ରୁଷିତଃ ପୁନଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ବାରମ୍ବାର 'କାନ୍ଦନିଅ' ବୋଲି କହିଲେ। ଏଭଳି, ଗର୍ଭ ସାତ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହେଲା। ଇନ୍ଦ୍ର ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ ପୁଣି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।
ଏକୈକଂ ସପ୍ତଧା ଚକ୍ରେ ଵଜ୍ରେଣୈଵାରିକର୍ଷଣଃ ମରୁତୋ ନାମ ତେ ଦେଵା ବଭୂଵୁର୍ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଶତ୍ରୁ ଇନ୍ଦ୍ର ନିଜ ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଟୁକୁଡ଼ିକୁ ପୁଣି ସାତ ଭାଗରେ କଟିଦେଲେ। ସେମାନେ ଦେବତା ମାରୁତ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ।
ଯଥୋକ୍ତଂ ଵୈ ମଘଵତା ତଥୈଵ ମରୁତୋ ଽଭଵନ୍ ଦେଵାଶ୍ ଚୈକୋନପଞ୍ଚାଶତ୍ ସହାଯା ଵଜ୍ରପାଣିନଃ
ମଘବାନ୍ ଯେପରି କହିଥିଲେ, ସେହିପରି ମରୁତମାନେ ହେଲେ ଏବଂ ଏକାବନ୍ଧିଆ ଦେବତାମାନେ ବଜ୍ରଧାରୀଙ୍କ ସହିତ ମିଶିଗଲେ।
ତେଷାମ୍ ଏଵଂ ପ୍ରଵୃତ୍ତାନାଂ ଭୂତାନାଂ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ରୋଚଯନ୍ ଵୈ ଗଣଶ୍ରେଷ୍ଠାନ୍ ଦେଵାନାମ୍ ଅମିତୌଜସାମ୍
ଏହିପରି ଭାବେ ସେମାନେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ, ହେ ଦ୍ବିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତେବେ ସେମାନେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗଣମାନେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ହେଲେ।
ନିକାଯେଷୁ ନିକାଯେଷୁ ହରିଃ ପ୍ରାଦାତ୍ ପ୍ରଜାପତୀନ୍ କ୍ରମଶସ୍ ତାନି ରାଜ୍ଯାନି ପୃଥୁପୂର୍ଵାଣି ଭୋ ଦ୍ଵିଜାଃ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ହରି ଦେବତା କ୍ରମକ୍ରମେ ପ୍ରଜାପତିମାନଙ୍କୁ ପୁରୁଣା ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ ରାଜ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ, ହେ ଦ୍ବିଜମାନେ।
ସ ହରିଃ ପୁରୁଷୋ ଵୀରଃ କୃଷ୍ଣୋ ଜିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପର୍ଜନ୍ଯସ୍ ତପନୋ ଽନନ୍ତସ୍ ତସ୍ଯ ସର୍ଵମ୍ ଇଦଂ ଜଗତ୍
ସେହି ହରି, ସେହି ପୁରୁଷ, ସେହି ବୀର, କୃଷ୍ଣ, ବିଜୟୀ, ପ୍ରଜାପତି, ପର୍ଜନ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଅନନ୍ତ—ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ ତାଙ୍କୁ ନିମିତ୍ତ।
ଭୂତସର୍ଗମ୍ ଇମଂ ସମ୍ଯଗ୍ ଜାନତୋ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ନାଵୃତ୍ତିଭଯମ୍ ଅସ୍ତୀହ ପରଲୋକଭଯଂ କୁତଃ
ଯେଉଁମାନେ ଏହି ସମସ୍ତ ଭୂତମାନଙ୍କ ସୃଷ୍ଟିକୁ ଠିକ୍ ଭାବରେ ବୁଝନ୍ତି, ହେ ଦ୍ବିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏଠାରେ ପୁନର୍ଜନ୍ମର ଭୟ ନାହିଁ; ତେବେ ପରଲୋକର ଭୟ କେଉଁଠୁ ହେବ?
ଅଭିଷିଚ୍ଯାଧିରାଜେନ୍ଦ୍ରଂ ପୃଥୁଂ ଵୈଣ୍ଯଂ ପିତାମହଃ ତତଃ କ୍ରମେଣ ରାଜ୍ଯାନି ଵ୍ଯାଦେଷ୍ଟୁମ୍ ଉପଚକ୍ରମେ
ପିତାମହ ପୃଥୁଙ୍କୁ ରାଜା ଭାବେ ଅଭିଷେକ କରି, ତାପରେ କ୍ରମକ୍ରମେ ରାଜ୍ୟ ବଣ୍ଟନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଦ୍ଵିଜାନାଂ ଵୀରୁଧାଂ ଚୈଵ ନକ୍ଷତ୍ରଗ୍ରହଯୋସ୍ ତଥା ଯଜ୍ଞାନାଂ ତପସାଂ ଚୈଵ ସୋମଂ ରାଜ୍ଯେ ଽଭ୍ଯଷେଚଯତ୍
ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଉଦ୍ଭିଦ, ନକ୍ଷତ୍ର, ଗ୍ରହ, ଯଜ୍ଞ ଏବଂ ତପସ୍ୟା ଉପରେ ସୋମଙ୍କୁ ରାଜା କରିଥିଲେ।
ଅପାଂ ତୁ ଵରୁଣଂ ରାଜ୍ଯେ ରାଜ୍ଞାଂ ଵୈଶ୍ରଵଣଂ ପତିମ୍ ଆଦିତ୍ଯାନାଂ ତଥା ଵିଷ୍ଣୁଂ ଵସୂନାମ୍ ଅଥ ପାଵକମ୍
ପିତାମହ ଜଳର ରାଜା ଭାବେ ବରୁଣଙ୍କୁ, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କୁ, ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଏବଂ ବସୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପାବକଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରଜାପତୀନାଂ ଦକ୍ଷଂ ତୁ ମରୁତାମ୍ ଅଥ ଵାସଵମ୍ ଦୈତ୍ଯାନାଂ ଦାନଵାନାଂ ଵୈ ପ୍ରହ୍ରାଦମ୍ ଅମିତୌଜସମ୍
ପ୍ରଜାପତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦକ୍ଷଙ୍କୁ, ମରୁତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାସବଙ୍କୁ ଏବଂ ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ଅଧିପତି କରିଥିଲେ।
ଵୈଵସ୍ଵତଂ ପିତୄଣାଂ ଚ ଯମଂ ରାଜ୍ଯେ ଽଭ୍ଯଷେଚଯତ୍ ଯକ୍ଷାଣାଂ ରାକ୍ଷସାନାଂ ଚ ପାର୍ଥିଵାନାଂ ତଥୈଵ ଚ
ପିତୃମାନଙ୍କ ଉପରେ ଓ ଏହିପରି ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଏବଂ ପୃଥିବୀର ରାଜାମାନଙ୍କ ଉପରେ ବୈବସ୍ବତ ଯମଙ୍କୁ ରାଜା କରିଥିଲେ।
ସର୍ଵଭୂତପିଶାଚାନାଂ ଗିରୀଶଂ ଶୂଲପାଣିନମ୍ ଶୈଲାନାଂ ହିମଵନ୍ତଂ ଚ ନଦୀନାମ୍ ଅଥ ସାଗରମ୍
ସମସ୍ତ ଭୂତ ଓ ପିଶାଚମାନଙ୍କ ଉପରେ ଶୂଳଧାରୀ ଗିରୀଶଙ୍କୁ, ପାହାଡ଼ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହିମବନ୍ତଙ୍କୁ ଏବଂ ନଦୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସାଗରକୁ ଅଧିପତି କରିଥିଲେ।
ଗନ୍ଧର୍ଵାଣାମ୍ ଅଧିପତିଂ ଚକ୍ରେ ଚିତ୍ରରଥଂ ପ୍ରଭୁମ୍ ନାଗାନାଂ ଵାସୁକିଂ ଚକ୍ରେ ସର୍ପାଣାମ୍ ଅଥ ତକ୍ଷକମ୍
ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚିତ୍ରରଥଙ୍କୁ, ନାଗମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାସୁକିଙ୍କୁ ଏବଂ ସର୍ପମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତକ୍ଷକଙ୍କୁ ଅଧିପତି କରିଥିଲେ।
ଵାରଣାନାଂ ତୁ ରାଜାନମ୍ ଐରାଵତମ୍ ଅଥାଦିଶତ୍ ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରଵସମ୍ ଅଶ୍ଵାନାଂ ଗରୁଡଂ ଚୈଵ ପକ୍ଷିଣାମ୍
ହାତୀମାନଙ୍କ ରାଜା ଭାବେ ଏୟରାବତଙ୍କୁ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବାସଙ୍କୁ ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।
ମୃଗାଣାମ୍ ଅଥ ଶାର୍ଦୂଲଂ ଗୋଵୃଷଂ ତୁ ଗଵାଂ ପତିମ୍ ଵନସ୍ପତୀନାଂ ରାଜାନଂ ପ୍ଲକ୍ଷମ୍ ଏଵାଭ୍ଯଷେଚଯତ୍
ପଶୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘକୁ, ଗାଁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷଭକୁ ଏବଂ ବନସ୍ପତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ଲକ୍ଷକୁ ରାଜା କରିଥିଲେ।
ଏଵଂ ଵିଭଜ୍ଯ ରାଜ୍ଯାନି କ୍ରମେଣୈଵ ପିତାମହଃ ଦିଶାଂ ପାଲାନ୍ ଅଥ ତତଃ ସ୍ଥାପଯାମ୍ ଆସ ସ ପ୍ରଭୁଃ
ଏହିପରି କ୍ରମକ୍ରମେ ରାଜ୍ୟ ବଣ୍ଟନ କରି, ପିତାମହ ପରେ ଦିଗ୍ପାଳମାନଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।
ପୂର୍ଵସ୍ଯାଂ ଦିଶି ପୁତ୍ରଂ ତୁ ଵୈରାଜସ୍ଯ ପ୍ରଜାପତେଃ ଦିଶଃ ପାଲଂ ସୁଧନ୍ଵାନଂ ରାଜାନଂ ସୋ ଽଭ୍ଯଷେଚଯତ୍
ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ବୈରାଜ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁତ୍ର ସୁଧନ୍ବାନଙ୍କୁ ଦିଗ୍ପାଳ ଓ ରାଜା ଭାବେ ଅଭିଷେକ କରିଥିଲେ।