ନିଃସାରେ କ୍ଷୁଭିତେ କାଲେ ନିଷ୍କ୍ରିଯେ ସଂଵ୍ଯଵସ୍ଥିତେ ନରା ଵନଂ ଶ୍ରଯିଷ୍ଯନ୍ତି କରଭାରପ୍ରପୀଡିତାଃ
ଯେତେବେଳେ ସମୟ ଅସ୍ଥିର ଓ ଅର୍ଥହୀନ ହେବ, କାର୍ଯ୍ୟ ବନ୍ଦ ହେବ, ଲୋକମାନେ ଭାରରେ ଦବାଯାଇ ଅରଣ୍ୟକୁ ଆଶ୍ରୟ ନେବେ।
ଯଜ୍ଞକର୍ମଣ୍ଯ୍ ଉପରତେ ରକ୍ଷାଂସି ଶ୍ଵାପଦାନି ଚ କୀଟମୂଷିକସର୍ପାଶ୍ ଚ ଧର୍ଷଯିଷ୍ଯନ୍ତି ମାନଵାନ୍
ଯଜ୍ଞ ଓ କର୍ମ ବନ୍ଦ ହେଲେ, ରାକ୍ଷସ, ବନ୍ୟପଶୁ, କୀଟ, ଉଣ୍ଡୁଲି ଓ ସାପ ମାନେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବେ।
କ୍ଷେମଂ ସୁଭିକ୍ଷମ୍ ଆରୋଗ୍ଯଂ ସାମଗ୍ର୍ଯଂ ଚୈଵ ବନ୍ଧୁଷୁ ଉଦ୍ଦେଶେଷୁ ନରାଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଯୁଗକ୍ଷଯେ
ଯୁଗର ଶେଷରେ, ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ପରିବାରରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନେ କିଛି ସ୍ଥାନରେ ସୁରକ୍ଷା, ଅଧିକ ଧାନ୍ୟ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ସମ୍ପଦ ପାଇବେ।
ସ୍ଵଯଂପାଲାଃ ସ୍ଵଯଂ ଚୌରାଃ ପ୍ଲଵସଂଭାରସଂଭୃତାଃ ମଣ୍ଡଲୈଃ ସଂଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଦେଶେ ଦେଶେ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍
ଲୋକମାନେ ନିଜେ ରକ୍ଷାକାରୀ ଓ ନିଜେ ଚୋର ହେବେ, ଜୀବନ ଚଳାଇବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଜିନିଷ ଜମା କରିବେ, ଏବଂ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଛୋଟ ଛୋଟ ଦଳ ଗଠନ କରିବେ।
ସ୍ଵଦେଶେଭ୍ଯଃ ପରିଭ୍ରଷ୍ଟା ନିଃସାରାଃ ସହ ବନ୍ଧୁଭିଃ ନରାଃ ସର୍ଵେ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ତଦା କାଲପରିକ୍ଷଯାତ୍
ନିଜ ଦେଶରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ, ଅର୍ଥହୀନ ଓ ପରିବାର ସହିତ, ସମସ୍ତେ ଏପରି ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚିବେ, କାଳ ଶେଷ ହେବାରୁ।
ତତଃ ସର୍ଵେ ସମାଦାଯ କୁମାରାନ୍ ପ୍ରଦ୍ରୁତା ଭଯାତ୍ କୌଶିକୀଂ ସଂତରିଷ୍ଯନ୍ତି ନରାଃ କ୍ଷୁଦ୍ଭଯପୀଡିତାଃ
ତାପରେ, ଭୟରେ ସମସ୍ତେ ନିଜ ସନ୍ତାନମାନେକୁ ନେଇ, ଭୟ ଓ ଭୋକରେ ପୀଡିତ ହୋଇ, କୌଶିକୀ ନଦୀକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ପଳାଇଯିବେ।
ଅଙ୍ଗାନ୍ ଵଙ୍ଗାନ୍ କଲିଙ୍ଗାଂଶ୍ ଚ କାଶ୍ମୀରାନ୍ ଅଥ କୋଶଲାନ୍ ଋଷିକାନ୍ତଗିରିଦ୍ରୋଣୀଃ ସଂଶ୍ରଯିଷ୍ଯନ୍ତି ମାନଵାଃ
ଲୋକମାନେ ଅଙ୍ଗ, ବଙ୍ଗ, କଳିଙ୍ଗ, କାଶ୍ମୀର, କୋଶଳ ଓ ଋଷିପର୍ବତର ଶେଷ ଉପତ୍ୟକାରେ ଆଶ୍ରୟ ନେବେ।
କୃତ୍ସ୍ନଂ ଚ ହିମଵତ୍ପାର୍ଶ୍ଵଂ କୂଲଂ ଚ ଲଵଣାମ୍ଭସଃ ଵିଵିଧଂ ଜୀର୍ଣପତ୍ତ୍ରଂ ଚ ଵଲ୍କଲାନ୍ଯ୍ ଅଜିନାନି ଚ
ସେମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହିମାଳୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ, ଲବଣ ଜଳର ତଟରେ, ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପୁରୁଣା ପତ୍ର, ଚାଲା ଓ ପଶୁଚର୍ମ ନେଇ ଆଶ୍ରୟ କରିବେ।
ସ୍ଵଯଂ କୃତ୍ଵା ନିଵତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ତସ୍ମିନ୍ ଭୂତେ ଯୁଗକ୍ଷଯେ ଅରଣ୍ଯେଷୁ ଚ ଵତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ନରା ମ୍ଲେଚ୍ଛଗଣୈଃ ସହ
ସେମାନେ ଏହା ସ୍ୱୟଂ ତିଆରି କରି, ଯୁଗ ଶେଷରେ ସେଠାରେ ବସିବେ; ଲୋକମାନେ ଅରଣ୍ୟରେ ବିଦେଶୀ ଦଳମାନଙ୍କ ସହିତ ବସିବେ।
ନୈଵ ଶୂନ୍ଯା ନଵାରଣ୍ଯା ଭଵିଷ୍ଯତି ଵସୁଂଧରା ଅଗୋପ୍ତାରଶ୍ ଚ ଗୋପ୍ତାରୋ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ନରାଧିପାଃ
ପୃଥିବୀ କେବେ ଶୂନ୍ୟ ବା ନୂତନ ଅରଣ୍ୟ ହେବ ନାହିଁ; ରାଜାମାନେ କେବେ ରକ୍ଷାକାରୀ, କେବେ ଅରକ୍ଷାକାରୀ ହେବେ।
ମୃଗୈର୍ ମତ୍ସ୍ଯୈର୍ ଵିହଂଗୈଶ୍ ଚ ଶ୍ଵାପଦୈଃ ସର୍ପକୀଟକୈଃ ମଧୁଶାକଫଲୈର୍ ମୂଲୈର୍ ଵର୍ତଯିଷ୍ଯନ୍ତି ମାନଵାଃ
ଲୋକମାନେ ପଶୁ, ମାଛ, ପକ୍ଷୀ, ବନ୍ୟପଶୁ, ସାପ, କୀଟ, ମଧୁ, ଶାକ, ଫଳ ଓ ମୂଳ ଉପରେ ଜୀବିକା ଚଳାଇବେ।
ଶୀର୍ଣପର୍ଣଫଲାହାରା ଵଲ୍କଲାନ୍ଯ୍ ଅଜିନାନି ଚ ସ୍ଵଯଂ କୃତ୍ଵା ନିଵତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଯଥା ମୁନିଜନସ୍ ତଥା
ପତିତ ପତ୍ର ଓ ଫଳ ଖାଇ, ଚାଲା ଓ ପଶୁଚର୍ମ ନିଜେ ତିଆରି କରି, ମୁନିମାନେ ଯେପରି ବସନ୍ତି, ସେପରି ବସିବେ।
ବୀଜାନାମ୍ ଅକୃତସ୍ନେହା ଆହତାଃ କାଷ୍ଠଶଙ୍କୁଭିଃ ଅଜୈଡକଂ ଖରୋଷ୍ଟ୍ରଂ ଚ ପାଲଯିଷ୍ଯନ୍ତି ନିତ୍ଯଶଃ
ବିଆଁକୁ ତେଲ ଲଗାଇବେ ନାହିଁ, କାଠର ଖୁଣ୍ଟିରେ ବାନ୍ଧି, ଛାଗ, ମେଷ, ଗଧା ଓ ଉଠ ନିତ୍ୟ ଚାଲାଇବେ।
ନଦୀସ୍ରୋତାଂସି ରୋତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ତୋଯାର୍ଥଂ କୂଲମ୍ ଆଶ୍ରିତାଃ ପକ୍ଵାନ୍ନଵ୍ଯଵହାରେଣ ଵିପଣନ୍ତଃ ପରସ୍ପରମ୍
ପାଣି ପାଇଁ ନଦୀ ଉପରେ ଖୋଦିବେ, ତଟରେ ରହିବେ, ଏବଂ ପକା ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ଏକାପରେକା ବାଣିଜ୍ୟ କରିବେ।
ତନୂରୁହୈର୍ ଯଥାଜାତୈଃ ସମଲାନ୍ତରସଂଭୃତୈଃ ବହ୍ଵପତ୍ଯାଃ ପ୍ରଜାହୀନାଃ କୁଲଶୀଲଵିଵର୍ଜିତାଃ
ଯେପରି ଦେହରେ ଲୋମ ବଢ଼େ, ସେପରି ଦେହ ଭିତରେ ମଳ ଜମିଯାଏ; ଅନେକ ଲୋକଙ୍କର ସନ୍ତାନ ହେବ, କିନ୍ତୁ ପ୍ରଜା ନଥିବେ, ଏବଂ ସେମାନେ କୁଳ ଓ ଶିଳ୍ପ ଚରିତ୍ର ରହିତ ହେବେ।
ଏଵଂ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ତଦା ନରାଶ୍ ଚାଧର୍ମଜୀଵିନଃ ହୀନା ହୀନଂ ତଥା ଧର୍ମଂ ପ୍ରଜା ସମନୁଵତ୍ସ୍ଯତି
ସେ ସମୟରେ ଲୋକମାନେ ଅଧର୍ମରେ ଜୀବନ ଯାପନ କରିବେ; ଯେଉଁମାନେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ, ସେମାନେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରିବେ, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଏହିପରି ଆଚରଣ ଗ୍ରହଣ କରିବେ।
ଆଯୁସ୍ ତତ୍ର ଚ ମର୍ତ୍ଯାନାଂ ପରଂ ତ୍ରିଂଶଦ୍ ଭଵିଷ୍ଯତି ଦୁର୍ବଲା ଵିଷଯଗ୍ଲାନା ଜରାଶୋକୈର୍ ଅଭିପ୍ଲୁତାଃ
ସେଠାରେ ମଣିଷମାନଙ୍କର ସର୍ବାଧିକ ଆୟୁଷ୍ୟ ତିରିଶ ବର୍ଷ ହେବ; ସେମାନେ ଦୁର୍ବଳ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସୁଖରେ କ୍ଳାନ୍ତ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଯିବେ।
ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ତଦା ତେଷାଂ ରୋଗୈର୍ ଇନ୍ଦ୍ରିଯସଂକ୍ଷଯଃ ଆଯୁଃପ୍ରତ୍ଯଯସଂରୋଧାଦ୍ ଵିଷଯାଦ୍ ଉପରଂସ୍ଯତେ
ତାପରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରୋଗ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଶକ୍ତି କ୍ଷୟ ହେବ; ଆୟୁଷ୍ୟର ବାଧା ହେଉଥିବାରୁ ସେମାନେ ଭୋଗରୁ ମୁହଁ ଫେରିବେ।
ଶୁଶ୍ରୂଷଵୋ ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ସାଧୂନାଂ ଦର୍ଶନେ ରତାଃ ସତ୍ଯଂ ଚ ପ୍ରତିପତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଵ୍ଯଵହାରୋପସଂକ୍ଷଯାତ୍
ସେମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଶୀଳ ହେବେ, ସାଧୁମାନଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ଆନନ୍ଦ ପାଇବେ; ସତ୍ୟକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବେ, କାରବାର ହ୍ରାସ ପାଇଲେ।
ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଚ କାମାନାମ୍ ଅଲାଭାଦ୍ ଧର୍ମଶୀଲିନଃ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ଚ ସଂସ୍କାରଂ ସ୍ଵଯଂ ଚ କ୍ଷଯପୀଡିତାଃ
ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ନହେବାରୁ ସେମାନେ ଧର୍ମଶୀଳ ହେବେ; ସେମାନେ ନିଜେ ନିଜେ କ୍ରିୟା କରିବେ, କ୍ଷୟ ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ହେବେ।
ଏଵଂ ଶୁଶ୍ରୂଷଵୋ ଦାନେ ସତ୍ଯେ ପ୍ରାଣ୍ଯଭିରକ୍ଷଣେ ତତଃ ପାଦପ୍ରଵୃତ୍ତେ ତୁ ଧର୍ମେ ଶ୍ରେଯୋ ନିପତ୍ସ୍ଯତେ
ଏପରି ଦାନ, ସତ୍ୟ ଓ ପ୍ରାଣୀରକ୍ଷାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଶୀଳ ହେବା ସହ, ଯେତେବେଳେ ଧର୍ମ ମୂଳ ନେବ, ସେତେବେଳେ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଲାଭ ହେବ।
ତେଷାଂ ଲବ୍ଧାନୁମାନାନାଂ ଗୁଣେଷୁ ପରିଵର୍ତତାମ୍ ସ୍ଵାଦୁ କିଂ ତ୍ଵ୍ ଇତି ଵିଜ୍ଞାଯ ଧର୍ମ ଏଵ ଚ ଦୃଶ୍ଯତେ
ଯେଉଁମାନେ ବିବେକ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି, ଗୁଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୁରୁଛନ୍ତି, କଣ ସତ୍ୟରେ ମଧୁର ତାହା ବୁଝି, ସେମାନେ କେବଳ ଧର୍ମକୁ ଦେଖନ୍ତି।
ଯଥା ହାନିକ୍ରମଂ ପ୍ରାପ୍ତାସ୍ ତଥା ଋଦ୍ଧିକ୍ରମଂ ଗତାଃ ପ୍ରଗୃହୀତେ ତତୋ ଧର୍ମେ ପ୍ରପଶ୍ଯନ୍ତି କୃତଂ ଯୁଗମ୍
ଯେପରି ଅବନତି ଆସିଥିଲା, ସେପରି ଉନ୍ନତି ଆସେ; ଧର୍ମକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଧରିଲେ, ସେମାନେ କୃତୟୁଗକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି।
ସାଧୁଵୃତ୍ତିଃ କୃତଯୁଗେ କଷାଯେ ହାନିର୍ ଉଚ୍ଯତେ ଏକ ଏଵ ତୁ କାଲୋ ଽଯଂ ହୀନଵର୍ଣୋ ଯଥା ଶଶୀ
କୃତୟୁଗରେ ସଦ୍ବ୍ୟବହାର ବ୍ୟାପ୍ତ ଥାଏ; କଳିୟୁଗରେ ଅବନତି ଦେଖାଯାଏ। ଏହି ସମୟ ଏକ ଯୁଗ, ଚାନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଫିକା।
ଛନ୍ନଶ୍ ଚ ତମସା ସୋମୋ ଯଥା କଲିଯୁଗଂ ତଥା ମୁକ୍ତଶ୍ ଚ ତମସା ସୋମ ଏଵଂ କୃତଯୁଗଂ ଚ ତତ୍
ଯେପରି ଚାନ୍ଦ୍ରମା ଅନ୍ଧକାରରେ ଢାକାଯାଏ, ସେପରି କଳିୟୁଗ; ଏବଂ ଯେପରି ଚାନ୍ଦ୍ରମା ଅନ୍ଧକାରରୁ ମୁକ୍ତ, ସେପରି କୃତୟୁଗ।
ଅର୍ଥଵାଦଃ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ଵେଦାର୍ଥ ଇତି ତଂ ଵିଦୁଃ ଅଵିଵିକ୍ତମ୍ ଅଵିଜ୍ଞାତଂ ଦାଯାଦ୍ଯମ୍ ଇହ ଧାର୍ଯତେ
ସ୍ତୁତି ହେଉଛି ପରମ ବ୍ରହ୍ମ; ଏହାକୁ ବେଦର ଅର୍ଥ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି। ଅସ୍ପଷ୍ଟ, ଅଜ୍ଞାତ ଉତ୍ତରାଧିକାର ଏଠାରେ ରହିଛି।
ଇଷ୍ଟଵାଦସ୍ ତପୋ ନାମ ତପୋ ହି ସ୍ଥଵିରୀକୃତଃ ଗୁଣୈଃ କର୍ମାଭିନିର୍ଵୃତ୍ତିର୍ ଗୁଣାଃ ଶୁଧ୍ଯନ୍ତି କର୍ମଣା
ସ୍ତୁତିକୁ ତପସ୍ ବୋଲାଯାଏ; ତପସ୍ ବୟସରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ହୁଏ; କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଗୁଣ ଶୁଦ୍ଧି ହୁଏ।
ଆଶୀସ୍ ତୁ ପୁରୁଷଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦେଶକାଲାନୁଵର୍ତିନୀ ଯୁଗେ ଯୁଗେ ଯଥାକାଲମ୍ ଋଷିଭିଃ ସମୁଦାହୃତା
ଆଶୀର୍ବାଦ ମଣିଷକୁ ଦେଖି, ଦେଶ ଓ ସମୟକୁ ଅନୁସରେ; ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ଯଥାଯଥିକ, ଋଷିମାନେ ଏହାକୁ କହିଛନ୍ତି।
ଧର୍ମାର୍ଥକାମମୋକ୍ଷାଣାଂ ଦେଵାନାଂ ଚ ପ୍ରତିକ୍ରିଯା ଆଶିଷଶ୍ ଚ ଶିଵାଃ ପୁଣ୍ଯାସ୍ ତଥୈଵାଯୁର୍ ଯୁଗେ ଯୁଗେ
ଧର୍ମ, ଧନ, କାମ, ମୋକ୍ଷ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅଛି; ଆଶୀର୍ବାଦ ଶୁଭ ଓ ପୁଣ୍ୟମୟ, ସେପରି ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ଆୟୁଷ୍ୟ ମଧ୍ୟ।
ତଥା ଯୁଗାନାଂ ପରିଵର୍ତନାନି ଚିରପ୍ରଵୃତ୍ତାନି ଵିଧିସ୍ଵଭାଵାତ୍ କ୍ଷଣଂ ନ ସଂତିଷ୍ଠତି ଜୀଵଲୋକଃ କ୍ଷଯୋଦଯାଭ୍ଯାଂ ପରିଵର୍ତମାନଃ
ଏପରି ଯୁଗମାନଙ୍କର ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଦୀର୍ଘକାଳ ଧରି ଚାଲିଆସିଛି, ଭାଗ୍ୟର ସ୍ୱଭାବରୁ ଘଟେ; ଜୀବଜଗତ କ୍ଷଣମାତ୍ର ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏକାଗ୍ର ରହେନାହିଁ, କ୍ଷୟ ଓ ବୃଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ସଦା ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ।