କ୍ଵଚିଦ୍ ଵିଷମଗର୍ତାଭିଃ କ୍ଵଚିଲ୍ ଲୋଷ୍ଟୈଃ ସୁପିଚ୍ଛଲୈଃ ସୁତପ୍ତଵାଲୁକାଭିଶ୍ ଚ ତଥା ତୀକ୍ଷ୍ଣୈଶ୍ ଚ ଶଙ୍କୁଭିଃ
କେଉଁଠି ଅସମ ଗଡ଼ି, କେଉଁଠି ପିଛଳ ମାଟି, ତିବ୍ର ଗରମ ବାଲୁକା ଓ ତୀକ୍ଷ୍ଣ କାଂଟା ଥିବା ସ୍ଥାନ ଅଛି।
ଅଯଃଶୃଙ୍ଗାଟକୈସ୍ ତପ୍ତୈଃ କ୍ଵଚିଦ୍ ଦାଵାଗ୍ନିନା ଯୁତମ୍ କ୍ଵଚିତ୍ ତପ୍ତଶିଲାଭିଶ୍ ଚ କ୍ଵଚିଦ୍ ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ହିମେନ ଚ
କେଉଁଠି ତିବ୍ର ଗରମ ଲୁହାର କାଂଟା, କେଉଁଠି ଜଙ୍ଗଲ ଆଗୁନ, କେଉଁଠି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପାଥର, କେଉଁଠି ବରଫରେ ଢାକା ସ୍ଥାନ ଅଛି।
କ୍ଵଚିଦ୍ ଵାଲୁକଯା ଵ୍ଯାପ୍ତମ୍ ଆକଣ୍ଠାନ୍ତଃପ୍ରଵେଶଯା କ୍ଵଚିଦ୍ ଦୁଷ୍ଟାମ୍ବୁନା ଵ୍ଯାପ୍ତଂ କ୍ଵଚିତ୍ କର୍ଷାଗ୍ନିନା ପୁନଃ
କେଉଁଠି ବାଲୁକାରେ ଗଳା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଢୁକିଯିବା ଅବସ୍ଥା, କେଉଁଠି ଦୁଷ୍ଟ ପାଣିରେ ଭରିଥିବା, କେଉଁଠି ତିବ୍ର ଅଗ୍ନିରେ ଘେରା ସ୍ଥାନ ଅଛି।
କ୍ଵଚିତ୍ ସିଂହୈର୍ ଵୃକୈର୍ ଵ୍ଯାଘ୍ରୈର୍ ଦଶକୀଟୈଶ୍ ଚ ଦାରୁଣୈଃ କ୍ଵଚିନ୍ ମହାଜଲୌକାଭିଃ କ୍ଵଚିଦ୍ ଅଜଗରୈଃ ପୁନଃ
କେଉଁଠି ସିଂହ, ନିଆଳ, ବାଘ ଓ ଭୟଙ୍କର କିଟପତଙ୍ଗ, କେଉଁଠି ବଡ଼ ଉଲୁକା, କେଉଁଠି ପୁଣି ଅଜଗର ରହିଛି।
ମକ୍ଷିକାଭିଶ୍ ଚ ରୌଦ୍ରାଭିଃ କ୍ଵଚିତ୍ ସର୍ପଵିଷୋଲ୍ବଣୈଃ କ୍ଵଚିଦ୍ ଦୁଷ୍ଟଗଜୈଶ୍ ଚୈଵ ବଲୋନ୍ମତ୍ତୈଃ ପ୍ରମାଥିଭିଃ
କେଉଁଠି ଭୟଙ୍କର ମକିଉଁ ଝୁଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା, କେଉଁଠି ବିଷରେ ଫୁଲିଯାଇଥିବା ସାପ ଦ୍ୱାରା, ଆଉ କେଉଁଠି ଦୁଷ୍ଟ, ମଦମସ୍ତ, ଧ୍ୱଂସକାରୀ ହାତୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ପୀଡ଼ିତ ହେଉଛନ୍ତି।
ପନ୍ଥାନମ୍ ଉଲ୍ଲିଖଦ୍ଭିଶ୍ ଚ ତୀକ୍ଷ୍ଣଶୃଙ୍ଗୈର୍ ମହାଵୃଷୈଃ ମହାଶୃଙ୍ଗୈଶ୍ ଚ ମହିଷୈର୍ ଉଷ୍ଟ୍ରୈର୍ ମତ୍ତୈଶ୍ ଚ ଖାଦନୈଃ
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଙ୍ଗ ଥିବା ବଡ଼ ବଳଦମାନେ ରାସ୍ତାକୁ ଅଟକାଇ ଦେଉଛନ୍ତି, ବଡ଼ ଶିଙ୍ଗ ଥିବା ମହିଷମାନେ, ଏବଂ ମଦମସ୍ତ, କଟୁଆ ଉଠମାନେ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଲୋକମାନେ ଅଟକାଯାନ୍ତି।
ଡାକିନୀଭିଶ୍ ଚ ରୌଦ୍ରାଭିର୍ ଵିକରାଲୈଶ୍ ଚ ରାକ୍ଷସୈଃ ଵ୍ଯାଧିଭିଶ୍ ଚ ମହାରୌଦ୍ରୈଃ ପୀଡ୍ଯମାନା ଵ୍ରଜନ୍ତି ତେ
ଭୟଙ୍କର ଡାକିନୀମାନେ, ବିକଟ ରାକ୍ଷସମାନେ ଏବଂ ଭୟାନକ ରୋଗମାନେ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ସେମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଯାଆନ୍ତି।
ମହାଧୂଲିଵିମିଶ୍ରେଣ ମହାଚଣ୍ଡେନ ଵାଯୁନା ମହାପାଷାଣଵର୍ଷେଣ ହନ୍ଯମାନା ନିରାଶ୍ରଯାଃ
ଘନ ଧୁଳି ମିଶିଥିବା ଭୟଙ୍କର ବାତାସ ଏବଂ ବଡ଼ ବଡ଼ ପାଥର ବର୍ଷା ଦ୍ୱାରା ପିଟାଯାଇ, ସେମାନେ ଆଶ୍ରୟ ହୀନ ହୋଇଯାନ୍ତି।
କ୍ଵଚିଦ୍ ଵିଦ୍ଯୁନ୍ନିପାତେନ ଦୀର୍ଯମାଣା ଵ୍ରଜନ୍ତି ତେ ମହତା ବାଣଵର୍ଷେଣ ଭିଦ୍ଯମାନାଶ୍ ଚ ସର୍ଵଶଃ
କେଉଁଠି ବିଜୁଳି ପଡ଼ି ଚିରିଯାଆନ୍ତି, ସମସ୍ତଠାରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ତୀର ବର୍ଷା ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ ପାଆନ୍ତି।
ପତଦ୍ଭିର୍ ଵଜ୍ରନିର୍ଘାତୈର୍ ଉଲ୍କାପାତୈଃ ସୁଦାରୁଣୈଃ ପ୍ରଦୀପ୍ତାଙ୍ଗାରଵର୍ଷେଣ ଦହ୍ଯମାନା ଵିଶନ୍ତି ଚ
ପଡ଼ୁଥିବା ବଜ୍ର ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ଉଲ୍କାପାତ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ ପାଇ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଙ୍ଗାର ବର୍ଷାରେ ପୁଡ଼ି, ସେମାନେ ଆଗକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ମହତା ପାଂଶୁଵର୍ଷେଣ ପୂର୍ଯମାଣା ରୁଦନ୍ତି ଚ ମେଘାରଵୈଃ ସୁଘୋରୈଶ୍ ଚ ଵିତ୍ରାସ୍ଯନ୍ତେ ମୁହୁର୍ ମୁହୁଃ
ବଡ଼ ପାଉଡ଼ି ବର୍ଷାରେ ଭରିଯାଇ, ସେମାନେ କାନ୍ଦନ୍ତି, ଭୟଙ୍କର ମେଘର ଗର୍ଜନରେ ପୁନିପୁନି ଭୟଭୀତ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ନିଃଶେଷାଃ ଶରଵର୍ଷେଣ ଚୂର୍ଣ୍ଯମାଣାଶ୍ ଚ ସର୍ଵତଃ ମହାକ୍ଷାରାମ୍ବୁଧାରାଭିଃ ସିଚ୍ଯମାନା ଵ୍ରଜନ୍ତି ଚ
ସମସ୍ତଠାରେ ତୀର ବର୍ଷାରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇ, ବଡ଼ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଲୁଣ ମିଶିଥିବା ଜଳ ବର୍ଷାରେ ଭିଜି, ସେମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଯାଆନ୍ତି।
ମହାଶୀତେନ ମରୁତା ରୂକ୍ଷେଣ ପରୁଷେଣ ଚ ସମନ୍ତାଦ୍ ଦୀର୍ଯମାଣାଶ୍ ଚ ଶୁଷ୍ଯନ୍ତେ ସଂକୁଚନ୍ତି ଚ
ଚାରିପାଖରୁ ତୀବ୍ର, କଠୋର ଏବଂ ବଡ଼ ଠଣ୍ଡା ବାତାସରେ ଚିରିଯାଇ, ସେମାନେ ଶୁଖାଯାନ୍ତି ଏବଂ ସିଂକୁଚିଯାନ୍ତି।
ଇତ୍ଥଂ ମାର୍ଗେଣ ପୁରୁଷାଃ ପାଥେଯରହିତେନ ଚ ନିରାଲମ୍ବେନ ଦୁର୍ଗେଣ ନିର୍ଜଲେନ ସମନ୍ତତଃ
ଏଭଳି ଭାବରେ, ଖାଦ୍ୟ, ଆଶ୍ରୟ ଓ ପାଣି ବିହୀନ, ଦୁଃସାଧ୍ୟ ଏବଂ କଷ୍ଟଦାୟକ ରାସ୍ତାରେ ଲୋକମାନେ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି।
ଅତିଶ୍ରମେଣ ମହତା ନିର୍ଗତେନାଶ୍ରମାଯ ଵୈ ନୀଯନ୍ତେ ଦେହିନଃ ସର୍ଵେ ଯେ ମୂଢାଃ ପାପକର୍ମିଣଃ
ବଡ଼ ଶ୍ରମରେ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ରାମ ଛାଡ଼ି, ମୂଢ଼ ଏବଂ ପାପ କରୁଥିବା ସମସ୍ତ ଦେହୀ ଜଣେ ଜଣେ ଆଗକୁ ନିଆଯାନ୍ତି।
ଯମଦୂତୈର୍ ମହାଘୋରୈସ୍ ତଦାଜ୍ଞାକାରିଭିର୍ ବଲାତ୍ ଏକାକିନଃ ପରାଧୀନା ମିତ୍ରବନ୍ଧୁଵିଵର୍ଜିତାଃ
ଯମଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଦୂତମାନେ, ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଶକ୍ତିବାନ୍ ଭାବେ, ସେମାନେ ଏକା, ଅସହାୟ, ବନ୍ଧୁ-ସଂଗ ଛାଡ଼ି, ଜୋରକରି ନେଇଯାନ୍ତି।
ଶୋଚନ୍ତଃ ସ୍ଵାନି କର୍ମାଣି ରୁଦନ୍ତି ଚ ମୁହୁର୍ ମୁହୁଃ ପ୍ରେତୀଭୂତା ନିଷିଦ୍ଧାସ୍ ତେ ଶୁଷ୍କକଣ୍ଠୌଷ୍ଠତାଲୁକାଃ
ନିଜ କର୍ମକୁ ନେଇ ଦୁଃଖ କରି, ପୁନିପୁନି କାନ୍ଦି, ପ୍ରେତ ହୋଇ, ନିଷିଦ୍ଧ ହୋଇ, ଶୁଖିଗଲା କଣ୍ଠ, ଓଠ ଓ ତାଳୁ ସହିତ ରହନ୍ତି।
କୃଶାଙ୍ଗା ଭୀତଭୀତାଶ୍ ଚ ଦହ୍ଯମାନାଃ କ୍ଷୁଧାଗ୍ନିନା ବଦ୍ଧାଃ ଶୃଙ୍ଖଲଯା କେଚିତ୍ କେଚିଦ୍ ଉତ୍ତାନପାଦଯୋଃ
କେହି ଦେହରେ ଶୁଖା, ପୁନିପୁନି ଭୟଭୀତ, ଭୁଖର ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ୁଛନ୍ତି, କେହି ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ବାନ୍ଧା, କେହି ପଛୁଆ ପାଦ ଉପରେ ରହିଛନ୍ତି।
ଆକୃଷ୍ଯନ୍ତେ ଶୁଷ୍ଯମାଣା ଯମଦୂତୈର୍ ବଲୋତ୍କଟୈଃ ନରା ଅଧୋମୁଖାଶ୍ ଚାନ୍ଯେ କୃଷ୍ଯମାଣାଃ ସୁଦୁଃଖିତାଃ
ଶୁଖିଯାଇ, ଯମଙ୍କ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୂତମାନେ ଦ୍ୱାରା ଟାଣାଯାଉଛନ୍ତି; କେହି ମୁହଁ ତଳକୁ କରି ଟାଣାଯାଉଛନ୍ତି, କେହି ଅତି କଷ୍ଟରେ ଘେଉଯାଉଛନ୍ତି।
ଅନ୍ନପାନୀଯରହିତା ଯାଚମାନାଃ ପୁନଃ ପୁନଃ ଦେହି ଦେହୀତି ଭାଷନ୍ତଃ ସାଶ୍ରୁଗଦ୍ଗଦଯା ଗିରା
ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାଣି ବିହୀନ, ପୁନିପୁନି ଭିକ୍ଷା ମାଗୁଛନ୍ତି, 'ଦିଅ, ଦିଅ' ବୋଲି କାନ୍ଦୁଥିବା ଗଳାରେ ଅନୁରୋଧ କରୁଛନ୍ତି।
କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟା ଦୀନାଃ କ୍ଷୁତ୍ତୃଷ୍ଣାପରିପୀଡିତାଃ ଭକ୍ଷ୍ଯାନ୍ ଉଚ୍ଚାଵଚାନ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭୋଜ୍ଯାନ୍ ପେଯାଂଶ୍ ଚ ପୁଷ୍କଲାନ୍
ହାତ ଜୋଡି, ଦୁଃଖିତ ଏବଂ ଭୁଖ-ତିରିଷ୍ଣାରେ ଅତି ପୀଡ଼ିତ, ସେମାନେ ବହୁ ପ୍ରକାର ଉଚ୍ଚ-ନିଚ୍ଚ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟ ଦେଖନ୍ତି।
ସୁଗନ୍ଧଦ୍ରଵ୍ଯସଂଯୁକ୍ତାନ୍ ଯାଚମାନାଃ ପୁନଃ ପୁନଃ ଦଧିକ୍ଷୀରଘୃତୋନ୍ମିଶ୍ରଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶାଲ୍ଯୋଦନଂ ତଥା
ସୁଗନ୍ଧି ଦ୍ରବ୍ୟ ମିଶିଥିବା ଖାଦ୍ୟ ପାଇଁ ପୁନିପୁନି ଭିକ୍ଷା ମାଗୁଛନ୍ତି; ଦହି, ଖୀର ଓ ଘିଅ ମିଶିଥିବା ଚାଉଳ ଭାତ ଦେଖନ୍ତି।
ପାନାନି ଚ ସୁଗନ୍ଧୀନି ଶୀତଲାନ୍ଯ୍ ଉଦକାନି ଚ ତାନ୍ ଯାଚମାନାଂସ୍ ତେ ଯାମ୍ଯା ଭର୍ତ୍ସଯନ୍ତସ୍ ତଦାବ୍ରୁଵନ୍ ଵଚୋଭିଃ ପରୁଷୈର୍ ଭୀମାଃ କ୍ରୋଧରକ୍ତାନ୍ତଲୋଚନାଃ
ସେମାନେ ଯେତେବେଳେ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଶୀତଳ ପାନୀୟ ଓ ପାନୀ ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କଲେ, ତେବେ ଯମର ସେବକମାନେ କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଆଖି ହୋଇ, କଠୋର ଓ ଭୟଙ୍କର କଥା କହି ସେମାନଙ୍କୁ ଡାଟିଲେ।
ନ ଭଵଦ୍ଭିର୍ ହୁତଂ କାଲେ ନ ଦତ୍ତଂ ବ୍ରାହ୍ମଣେଷୁ ଚ ପ୍ରସଭଂ ଦୀଯମାନଂ ଚ ଵାରିତଂ ଚ ଦ୍ଵିଜାତିଷୁ
ତୁମେ ସମୟରେ ହବନ କରିନାହ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇନାହ, ଜବରଦସ୍ତି ଦେବାକୁ କହିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଦେଇନାହ, କିମ୍ବା ଦେବାକୁ ମନା କରିଥିଲ।
ତସ୍ଯ ପାପସ୍ଯ ଚ ଫଲଂ ଭଵତାଂ ସମୁପାଗତମ୍ ନାଗ୍ନୌ ଦଗ୍ଧଂ ଜଲେ ନଷ୍ଟଂ ନ ହୃତଂ ନୃପତସ୍କରୈଃ
ଏହି ପାପର ଫଳ ଏବେ ତୁମେ ଭୋଗୁଛ, ଏହା ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିନାହିଁ, ପାଣିରେ ଗଲିନାହିଁ, କିମ୍ବା ଚୋରମାନେ ଚୋରି କରିନାହିଁ।
କୁତୋ ଵା ସାଂପ୍ରତଂ ଵିପ୍ରେ ଯନ୍ ନ ଦତ୍ତଂ ପୁରାଧମାଃ ଯୈର୍ ଦତ୍ତାନି ତୁ ଦାନାନି ସାଧୁଭିଃ ସାତ୍ତ୍ଵିକାନି ତୁ
ଏବେ କିପରି ତୁମେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ପାରିବ, ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ଦେଇନଥିଲ? ଯେଉଁମାନେ ସତ୍କର୍ମ କରିଥିଲେ, ଶୁଦ୍ଧ ମନେ ଦାନ କରିଥିଲେ—
ତେଷାମ୍ ଏତେ ପ୍ରଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ କଲ୍ପିତା ହ୍ଯ୍ ଅନ୍ନପର୍ଵତାଃ ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯାଶ୍ ଚ ପେଯାଶ୍ ଚ ଲେହ୍ଯାଶ୍ ଚୋଷ୍ଯାଶ୍ ଚ ସଂଵୃତାଃ
ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏଠାରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଖାଦ୍ୟର ପାହାଡ଼ ଦେଖାଯାଏ, ଖାଇବା, ଚାଖିବା, ପିଇବା, ଚଟିବା, ଚୁଷିବା ସବୁ ଧରଣର ଖାଦ୍ୟ ଥିବା ଭଳି।
ନ ଯୂଯମ୍ ଅଭିଲପ୍ସ୍ଯଧ୍ଵେ ନ ଦତ୍ତଂ ଚ କଥଂଚନ ଯୈସ୍ ତୁ ଦତ୍ତଂ ହୁତଂ ଚେଷ୍ଟଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଶ୍ ଚୈଵ ପୂଜିତାଃ
କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଏହାର କିଛି ମଧ୍ୟ ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ, ଏବଂ କିଛି ମଧ୍ୟ ମିଳିବ ନାହିଁ; କେବଳ ଯେଉଁମାନେ ଦାନ କଲେ, ହବନ କଲେ, କ୍ରିୟା କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ—
ତେଷାମ୍ ଅନ୍ନଂ ସମାନୀଯ ଇହ ନିକ୍ଷିପ୍ଯତେ ସଦା ପରସ୍ଵଂ କଥମ୍ ଅସ୍ମାଭିର୍ ଦାତୁଂ ଶକ୍ଯେତ ନାରକାଃ
ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଖାଦ୍ୟ ଏଠାରେ ଆଣି ସଦା ରଖାଯାଏ; ଆମେ ନରକୀୟମାନେ କିପରି ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ଦେଇପାରିବୁ?
କିଂକରାଣାଂ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନିଃସ୍ପୃହାଃ କ୍ଷୁତ୍ତୃଷାର୍ଦିତାଃ ତତସ୍ ତେ ଦାରୁଣୈଶ୍ ଚାସ୍ତ୍ରୈଃ ପୀଡ୍ଯନ୍ତେ ଯମକିଂକରୈଃ
ଯମର ସେବକମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ତେମାନେ ଭୟଭୀତ ଓ ଖାଲି ହୋଇଯାନ୍ତି, ଭୋକ ଓ ତିଆସରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ପରେ ଯମର କଠୋର ଦୂତମାନେ ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇଥାନ୍ତି।