ଵରାହପଶୁଵେତାଲମହିଷାସ୍ଯାସ୍ ତଥା ପରେ ନାନାରୂପଧରା ଘୋରାଃ ସର୍ଵପ୍ରାଣିଭଯଂକରାଃ
କେହି ଶୁଆ, ଗାଁ, ଭୂତ, ମହିଷର ମୁହଁ ଧରିଥାନ୍ତି; ଅନ୍ୟମାନେ ନାନା ଭୟଙ୍କର ଆକାର ନେଇ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଦୀର୍ଘମୁଷ୍କାଃ କରାଲାସ୍ଯା ଵକ୍ରନାସାସ୍ ତ୍ରିଲୋଚନାଃ ମହାହନୁକପୋଲାସ୍ଯାଃ ପ୍ରଲମ୍ବଦଶନଚ୍ଛଦାଃ
ତାଙ୍କର ଦୀର୍ଘ ଅଣ୍ଡ, ଭୟଙ୍କର ମୁହଁ, ବାକା ନାକ, ତିନି ଆଖି, ବଡ଼ ଜବା ଓ ଗାଲ, ଲମ୍ବା ଦାନ୍ତ ଚାପି ରହିଛି।
ନିର୍ଗତୈର୍ ଵିକୃତାକାରୈର୍ ଦଶନୈର୍ ଅଙ୍କୁରୋପମୈଃ ମାଂସଶୋଣିତଦିଗ୍ଧାଙ୍ଗା ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଭିର୍ ଭୃଶମ୍ ଉଲ୍ବଣୈଃ
ତାଙ୍କର ଦାନ୍ତ ଅନ୍ଧାଳା ଆକାରର, ମାଂସ ଓ ରକ୍ତରେ ଲପେଟା ଶରୀର, ଦାନ୍ତ ଅତି ଭୟଙ୍କର।
ମୁଖୈଃ ପାତାଲସଦୃଶୈର୍ ଜ୍ଵଲଜ୍ଜିହ୍ଵୈର୍ ଭଯଂକରୈଃ ନେତ୍ରୈଃ ସୁଵିକୃତାକାରୈର୍ ଜ୍ଵଲତ୍ପିଙ୍ଗଲଚଞ୍ଚଲୈଃ
ତାଙ୍କର ମୁହଁ ପାତାଳ ଭଳି, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଜିହ୍ୱା ଭୟଙ୍କର, ଆଖି ବିକୃତ ଆକାରର, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପିଙ୍ଗଳ ଓ ଚଞ୍ଚଳ।
ମାର୍ଜାରୋଲୂକଖଦ୍ଯୋତଶକ୍ରଗୋପଵଦ୍ ଉଦ୍ଧତୈଃ କେକରୈଃ ସଂକୁଲୈସ୍ ସ୍ତବ୍ଧୈର୍ ଲୋଚନୈଃ ପାଵକୋପମୈଃ
ତାଙ୍କର ଆଖି ବିଲେଇ, ଉଲୁକ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ପୋକା, ଶକ୍ରଗୋପ ଭଳି, ଉତ୍ତେଜିତ ଓ ଦୃଢ଼, ଅଗ୍ନିର ସମାନ; ତାଙ୍କର ଚିତ୍କାର ଭୟଙ୍କର।
ଭୃଶମ୍ ଆଭରଣୈର୍ ଭୀମୈର୍ ଆବଦ୍ଧୈର୍ ଭୁଜଗୋପମୈଃ ଶୋଣାସରଲଗାତ୍ରୈଶ୍ ଚ ମୁଣ୍ଡମାଲାଵିଭୂଷିତୈଃ
ତାଙ୍କର ଶରୀର ଭୟଙ୍କର ଆଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ସାପ ଭଳି ଗହନାରେ ବାନ୍ଧା, ରକ୍ତରେ ଲପେଟା ଅଙ୍ଗ, ମୁଣ୍ଡମାଳା ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି।
କଣ୍ଠସ୍ଥକୃଷ୍ଣସର୍ପୈଶ୍ ଚ ଫୂତ୍କାରରଵଭୀଷଣୈଃ ଵହ୍ନିଜ୍ଵାଲୋପମୈଃ କେଶୈଃ ସ୍ତବ୍ଧରୁକ୍ଷୈର୍ ଭଯଂକରୈଃ
କଳା ସାପ ଗଳାରେ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଫୁକ୍କାର ଭୟଙ୍କର, ଚୁଲ ଅଗ୍ନିର ସମାନ, ଦୃଢ଼, ଶୁଷ୍କ ଓ ଭୟଙ୍କର।
ବଭ୍ରୁପିଙ୍ଗଲଲୋଲୈଶ୍ ଚ କଦ୍ରୁଶ୍ମଶ୍ରୁଭିର୍ ଆଵୃତାଃ ଭୁଜଦଣ୍ଡୈର୍ ମହାଘୋରୈଃ ପ୍ରଲମ୍ବୈଃ ପରିଘୋପମୈଃ
ବାବ୍ରୁ, ପିଙ୍ଗଳ ଓ ଲୋଳା କଦ୍ରୁ ଶ୍ମଶ୍ରୁରେ ଢାକି ରହିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଭୁଜ ଅତି ଭୟଙ୍କର, ଲମ୍ବା ଓ ଲୋହ ଦଣ୍ଡ ଭଳି।
କେଚିଦ୍ ଦ୍ଵିବାହଵସ୍ ତତ୍ର ତଥାନ୍ଯେ ଚ ଚତୁର୍ଭୁଜାଃ ଦ୍ଵିରଷ୍ଟବାହଵଶ୍ ଚାନ୍ଯେ ଦଶଵିଂଶଭୁଜାସ୍ ତଥା
କେହି ଦୁଇଟି ହାତ, କେହି ଚାରିଟି, କେହି ଆଠଟି, ଅନ୍ୟମାନେ ଦଶ ଓ ବିଶ ହାତ ଧରିଛନ୍ତି।
ଅସଂଖ୍ଯାତଭୁଜାଶ୍ ଚାନ୍ଯେ କେଚିଦ୍ ବାହୁସହସ୍ରିଣଃ ଆଯୁଧୈର୍ ଵିକୃତାକାରୈଃ ପ୍ରଜ୍ଵଲଦ୍ଭିର୍ ଭଯାନକୈଃ
ଅନ୍ୟମାନେ ଅଗଣିତ ହାତ, କେହି ହଜାର ହାତ ଧରିଛନ୍ତି; ତାଙ୍କର ହାତରେ ଅଜ୍ୱଳ, ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ବିକୃତ ଆୟୁଧ ରହିଛି।
ଶକ୍ତିତୋମରଚକ୍ରାଦ୍ଯୈଃ ସୁଦୀପ୍ତୈର୍ ଵିଵିଧାଯୁଧୈଃ ପାଶଶୃଙ୍ଖଲଦଣ୍ଡୈଶ୍ ଚ ଭୀଷଯନ୍ତୋ ମହାବଲାଃ
ତାଙ୍କର ହାତରେ ଶକ୍ତି, ତୋମର, ଚକ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୀପ୍ତ ଆୟୁଧ, ପାଶ, ଶୃଙ୍ଖଳ ଓ ଦଣ୍ଡ ରହିଛି; ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୂତମାନେ ଭୟ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଆଗଚ୍ଛନ୍ତି ମହାରୌଦ୍ରା ମର୍ତ୍ଯାନାମ୍ ଆଯୁଷଃ କ୍ଷଯେ ଗ୍ରହୀତୁଂ ପ୍ରାଣିନଃ ସର୍ଵେ ଯମସ୍ଯାଜ୍ଞାକରାସ୍ ତଥା
ଏହି ଅତି ଭୟଙ୍କର ଦୂତମାନେ ମର୍ତ୍ୟ ଲୋକର ଆୟୁଷ୍ୟ ଶେଷ ହେବାବେଳେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଧରିବାକୁ ଯମଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଅନୁସରି ଆସନ୍ତି।
ଯତ୍ ତଚ୍ ଛରୀରମ୍ ଆଦତ୍ତେ ଯାତନୀଯଂ ସ୍ଵକର୍ମଜମ୍ ତଦ୍ ଅସ୍ଯ ନୀଯତେ ଜନ୍ତୋର୍ ଯମସ୍ଯ ସଦନଂ ପ୍ରତି
ଏହି ଦେହଟି, ଯାହା ନିଜ କର୍ମର ଫଳରେ ଯାତନା ପାଇବା ପାଇଁ ମିଳେ, ସେହି ଦେହକୁ ଜୀବରୁ ଉଠାଇ ଯମଙ୍କର ଘରକୁ ନେଇଯାଯାଏ।
ବଦ୍ଧ୍ଵା ତତ୍ କାଲପାଶୈଶ୍ ଚ ନିଗଡୈର୍ ଵଜ୍ରଶୃଙ୍ଖଲୈଃ ତାଡଯିତ୍ଵା ଭୃଶଂ କ୍ରୁଦ୍ଧୈର୍ ନୀଯତେ ଯମକିଂକରୈଃ
ସେହି ଦେହକୁ କାଳର ଦୂର୍ଦ୍ଧା ରଶି, ଶକଳ ଓ ଭାରି ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ବାନ୍ଧି, ଯମଙ୍କ ଦାସମାନେ ଭୟଙ୍କର ରୋଷରେ ଭଲି ମାରି ନେଇଯାଯାନ୍ତି।
ପ୍ରସ୍ଖଲନ୍ତଂ ରୁଦନ୍ତଂ ଚ ଆକ୍ରୋଶନ୍ତଂ ମୁହୁର୍ ମୁହୁଃ ହା ତାତ ମାତଃ ପୁତ୍ରେତି ଵଦନ୍ତଂ କର୍ମଦୂଷିତମ୍
କର୍ମର ଦୂଷିତ ଜୀବ ଲୁଟୁଥିବା, କାନ୍ଦୁଥିବା, ପୁନିପୁନି 'ହା ବାପା! ମା! ପୁଅ!' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା, ତାକୁ ଟାଣି ନେଇଯାଯାଏ।
ଆହତ୍ଯ ନିଶିତୈଃ ଶୂଲୈର୍ ମୁଦ୍ଗରୈର୍ ନିଶିତୈର୍ ଘନୈଃ ଖଡ୍ଗଶକ୍ତିପ୍ରହାରୈଶ୍ ଚ ଵଜ୍ରଦଣ୍ଡୈଃ ସୁଦାରୁଣୈଃ
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ, ଭାରି ହାତୁଡ଼ି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଳୱାର, ଶକ୍ତି ଓ ଦାରୁଣ ବଜ୍ର ଦଣ୍ଡରେ ମାରାଯାଏ।
ଭର୍ତ୍ସ୍ଯମାନୋ ମହାରାଵୈର୍ ଵଜ୍ରଶକ୍ତିସମନ୍ଵିତୈଃ ଏକୈକଶୋ ଭୃଶଂ କ୍ରୁଦ୍ଧୈସ୍ ତାଡଯଦ୍ଭିଃ ସମନ୍ତତଃ
ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ, ବଜ୍ର ଶସ୍ତ୍ର ଦେଖି ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ଭଲି ରୋଷରେ ଚାରିପାଖରୁ ଏକେକ ଦାସ ମାରି ଦେଇଥାନ୍ତି।
ସ ମୁହ୍ଯମାନୋ ଦୁଃଖାର୍ତଃ ପ୍ରତପଂଶ୍ ଚ ଇତସ୍ ତତଃ ଆକୃଷ୍ଯ ନୀଯତେ ଜନ୍ତୁର୍ ଅଧ୍ଵାନଂ ସୁଭଯଂକରୈଃ
ବେଶ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଅସ୍ତିର, ଅଚେତନ ଓ ଦହିଯାଉଥିବା ଜୀବକୁ ଭୟଙ୍କର ପ୍ରାଣୀମାନେ ଏଠୁ ଉଠୁ ଟାଣି ନେଇଯାଯାନ୍ତି।
କୁଶକଣ୍ଟକଵଲ୍ମୀକଶଙ୍କୁପାଷାଣଶର୍କରେ ତଥା ପ୍ରଦୀପ୍ତଜ୍ଵଲନେ କ୍ଷାରଵଜ୍ରଶତୋତ୍କଟେ
କୁଶ ଘାସ, କଣ୍ଟା, ପିପିଳିକା ଗୁହା, ଶଳା, ପଥର, ଗୁଡ଼ି, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି, କ୍ଷାର, ଏବଂ ଶତାଧିକ ବଜ୍ର ଭୟର ମାଧ୍ୟମରେ ଯିବାକୁ ପଡ଼େ।
ପ୍ରଦୀପ୍ତାଦିତ୍ଯତପ୍ତେନ ଦହ୍ଯମାନସ୍ ତଦଂଶୁଭିଃ କୃଷ୍ଯତେ ଯମଦୂତୈଶ୍ ଚ ଶିଵାସଂନାଦଭୀଷଣୈଃ
ଜ୍ୱଳନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ଦହିଯାଉଥିବା, ଭୟଙ୍କର ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା ଯମଙ୍କ ଦୂତମାନେ ଟାଣି ନେଇଯାଯାନ୍ତି।
ଵିକୃଷ୍ଯମାଣସ୍ ତୈର୍ ଘୋରୈର୍ ଭକ୍ଷ୍ଯମାଣଃ ଶିଵାଶତୈଃ ପ୍ରଯାତି ଦାରୁଣେ ମାର୍ଗେ ପାପକର୍ମା ଯମାଲଯମ୍
ସେହି ଭୟଙ୍କର ପ୍ରାଣୀମାନେ ଟାଣି ନେଇଯାଯାନ୍ତି, ଶତାଧିକ ଦାରୁଣ ପିଶାଚମାନେ ଭକ୍ଷି ଦେଇଥାନ୍ତି, ଦୁଷ୍ଟ କର୍ମ କରିଥିବା ଜୀବ ଭୟଙ୍କର ପଥରେ ଯମଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଯାଏ।
କ୍ଵଚିଦ୍ ଭୀତୈଃ କ୍ଵଚିତ୍ ତ୍ରସ୍ତୈଃ ପ୍ରସ୍ଖଲଦ୍ଭିଃ କ୍ଵଚିତ୍ କ୍ଵଚିତ୍ ଦୁଃଖେନାକ୍ରନ୍ଦମାନୈଶ୍ ଚ ଗନ୍ତଵ୍ଯଃ ସ ମହାପଥଃ
କେବେ ଭୟଭୀତ, କେବେ ଅତି ଭୟରେ ଅସ୍ତିର, କେବେ ଲୁଟୁଥିବା, କେବେ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା, ଏହି ମହାପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
ନିର୍ଭର୍ତ୍ସ୍ଯମାନୈର୍ ଉଦ୍ଵିଗ୍ନୈର୍ ଵିଦ୍ରୁତୈର୍ ଭଯଵିହ୍ଵଲୈଃ କମ୍ପମାନଶରୀରୈସ୍ ତୁ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ଜୀଵସଂଜ୍ଞକୈଃ
ଭୟରେ ଉତ୍ତେଜିତ, ଭୟରେ ଭାଗିଯାଉଥିବା, ଭୟରେ ଅସ୍ତିର ଶରୀର ନେଇ, ଯିଏ 'ଜୀବ' ଭାବରେ ପରିଚିତ, ସେମାନେ ଏହି ପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
କଣ୍ଟକାକୀର୍ଣମାର୍ଗେଣ ସଂତପ୍ତସିକତେନ ଚ ଦହ୍ଯମାନୈସ୍ ତୁ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ନରୈର୍ ଦାନଵିଵର୍ଜିତୈଃ
କଣ୍ଟା ଭରା ପଥ, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ବାଲି ଓ ଦହିଯାଉଥିବା ଦେହରେ, ନୀତିହୀନ ଲୋକମାନେ ଏହି ରାସ୍ତାରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
ମେଦଃଶୋଣିତଦୁର୍ଗନ୍ଧୈର୍ ବସ୍ତଗାତ୍ରୈଶ୍ ଚ ପୂଗଶଃ ଦଗ୍ଧସ୍ଫୁଟତ୍ଵଚାକୀର୍ଣୈର୍ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ଜୀଵଘାତକୈଃ
ଅପବିତ୍ର ଚର୍ବି ଓ ରକ୍ତର ଦୁର୍ଗନ୍ଧ, ମୁତ୍ରାଶୟ ଓ ଅଙ୍ଗ ଭରା ଶବ ତଳେ, ଜଳି ଫାଟିଯାଇଥିବା ଚର୍ମ ଭରା, ଜୀବ ହତ୍ୟାକାରୀମାନେ ଏହିପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
କୂଜଦ୍ଭିଃ କ୍ରନ୍ଦମାନୈଶ୍ ଚ ଵିକ୍ରୋଶଦ୍ଭିଶ୍ ଚ ଵିସ୍ଵରମ୍ ଵେଦନାର୍ତୈଶ୍ ଚ ସଦ୍ଭିଶ୍ ଚ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ଜୀଵଘାତକୈଃ
କୁହୁ କରୁଥିବା, ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା, ଅସ୍ଥିର ଶବ୍ଦରେ ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା, ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଭୋଗୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଜୀବ ହତ୍ୟାକାରୀମାନେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
ଶକ୍ତିଭିର୍ ଭିନ୍ଦିପାଲୈଶ୍ ଚ ଖଡ୍ଗତୋମରସାଯକୈଃ ଭିଦ୍ଯଦ୍ଭିସ୍ ତୀକ୍ଷ୍ଣଶୂଲାଗ୍ରୈର୍ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ଜୀଵଘାତକୈଃ
ଶକ୍ତି, ଭିନ୍ଦିପାଳ, ତଳୱାର, ତୋମର, ବାଣ ଓ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶୁଳ ଦ୍ୱାରା ଭିଦ୍ଧ ହୋଇ, ଜୀବ ହତ୍ୟାକାରୀମାନେ ଏହିପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
ଶ୍ଵାନୈର୍ ଵ୍ଯାଘ୍ରୈର୍ ଵୃକୈଃ କଙ୍କୈର୍ ଭକ୍ଷ୍ଯମାଣୈଶ୍ ଚ ପାପିଭିଃ
ପାପୀ କୁକୁର, ବାଘ, ନେଆଁ, ଶାଉଁ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ଷିତ ହୋଇଥିବା—
କୃନ୍ତଦ୍ଭିଃ କ୍ରକଚାଘାତୈର୍ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ମାଂସଖାଦିଭିଃ ମହିଷର୍ଷଭଶୃଙ୍ଗାଗ୍ରୈର୍ ଭିଦ୍ଯମାନୈଃ ସମନ୍ତତଃ
କଟାଯାଉଥିବା, ଚିରାଯାଉଥିବା, ମାଂସ ଖାଇଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ଷିତ, ମହିଷ ଓ ବଳଦର ଶୁଙ୍କରେ ଚାରିପାଖରୁ ଭିଦ୍ଧ ହୋଇ, ଏହିପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।
ଉଲ୍ଲିଖଦ୍ଭିଃ ଶୂକରୈଶ୍ ଚ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ମାଂସଖାଦକୈଃ ସୂଚୀଭ୍ରମରକାକୋଲମକ୍ଷିକାଭିଶ୍ ଚ ସଂଘଶଃ
ଶୁଅ ଦ୍ୱାରା ଖୁଅାଯାଉଥିବା, ମାଂସ ଖାଇଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ଷିତ, ସୁଇ, ମହୁ, କାଉ, ମାକୁଡ଼ି ଦ୍ୱାରା ଝୁମା ହୋଇ, ଏହିପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପଡ଼େ।