ଏଵମ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାଞ୍ ଜଗାମାଶୁ ପିତାମହଃ ଵୈରାଜଂ ବ୍ରହ୍ମସଦନଂ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଗଣସେଵିତମ୍
ଏପରି କହି, ଭଗବାନ୍ ପିତାମହ ତୁରନ୍ତ ବିରାଜ ନାମକ ଦିବ୍ୟ ନିବାସକୁ, ବ୍ରହ୍ମଋଷିମାନଙ୍କ ସେବିତ, ଯାଇଥିଲେ।
ତତୋ ଦେଵାଶ୍ ଚ ନାଗାଶ୍ ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵା ମୁନଯସ୍ ତଥା ଵରପ୍ରଦାନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵୈଵ ପିତାମହମ୍ ଉପସ୍ଥିତାଃ
ତାପରେ, ଦେବ, ନାଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ମୁନିମାନେ, ଵର ଦିଆଯିବା ଖବର ଶୁଣି, ପିତାମହଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ।
ଵରେଣାନେନ ଭଗଵନ୍ ବାଧିଷ୍ଯତି ସ ନୋ ଽସୁରଃ ତତ୍ ପ୍ରସୀଦାଶୁ ଭଗଵନ୍ ଵଧୋ ଽପ୍ଯ୍ ଅସ୍ଯ ଵିଚିନ୍ତ୍ଯତାମ୍
ହେ ପ୍ରଭୁ, ଏହି ଦୟାରେ ସେ ଅସୁର ଆମକୁ ଅତ୍ୟାଚାର କରିବ। ତେଣୁ, ଦୟାକରି, ଏହି ଅସୁରଙ୍କର ବିନାଶ ବିଷୟରେ ଶୀଘ୍ର ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ।
ଭଗଵନ୍ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ସ୍ଵଯଂଭୂର୍ ଆଦିକୃତ୍ ପ୍ରଭୁଃ ସ୍ରଷ୍ଟା ଚ ହଵ୍ଯକଵ୍ଯାନାମ୍ ଅଵ୍ଯକ୍ତଂ ପ୍ରକୃତିର୍ ଧ୍ରୁଵମ୍
ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ସ୍ୱୟଂ ଜନ୍ମା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଆଦି ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଓ ସ୍ୱାମୀ, ଦେବତା ଓ ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ହବି ଓ କବ୍ୟର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅଦୃଶ୍ୟ, ପ୍ରକୃତି ଓ ଚିରନ୍ତନ।
ତତୋ ଲୋକହିତଂ ଵାକ୍ଯଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦେଵଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରୋଵାଚ ଭଗଵାନ୍ ଵାକ୍ଯଂ ସର୍ଵଦେଵଗଣାଂସ୍ ତଥା
ତାପରେ, ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ କହାଯାଇଥିବା ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପ୍ରଜାପତି ଦେବତା ସମସ୍ତ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଏହିପରି କଥା କହିଲେ।
ଅଵଶ୍ଯଂ ତ୍ରିଦଶାସ୍ ତେନ ପ୍ରାପ୍ତଵ୍ଯଂ ତପସଃ ଫଲମ୍ ତପସୋ ଽନ୍ତେ ଚ ଭଗଵାନ୍ ଵଧଂ ଵିଷ୍ଣୁଃ କରିଷ୍ଯତି
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ସେ ତପସ୍ୟାର ଫଳ ଦେବତାମାନେ ପାଇବେ; କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଶେଷରେ, ପ୍ରଭୁ ବିଷ୍ଣୁ ନିଜେ ତାଙ୍କର ବିନାଶ କରିବେ।
ଏତଚ୍ ଛ୍ରୁତ୍ଵା ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ଵାକ୍ଯଂ ପଙ୍କଜଜନ୍ମନଃ ସ୍ଵାନି ସ୍ଥାନାନି ଦିଵ୍ଯାନି ଜଗ୍ମୁସ୍ ତେ ଵୈ ମୁଦାନ୍ଵିତାଃ
ପଦ୍ମଯୋନିଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ନିଜ ଦିବ୍ୟ ନିବାସକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଲବ୍ଧମାତ୍ରେ ଵରେ ଚାପି ସର୍ଵାଃ ସୋ ଽବାଧତ ପ୍ରଜାଃ ହିରଣ୍ଯକଶିପୁର୍ ଦୈତ୍ଯୋ ଵରଦାନେନ ଦର୍ପିତଃ
ବର ପାଇଥିବା ସାଥିଁ, ଦୈତ୍ୟ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ବରଦାନର ଅହଂକାରରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଅତ୍ୟାଚାର କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଆଶ୍ରମେଷୁ ମହାଭାଗାନ୍ ମୁନୀନ୍ ଵୈ ସଂଶିତଵ୍ରତାନ୍ ସତ୍ଯଧର୍ମରତାନ୍ ଦାନ୍ତାଂସ୍ ତଦା ଧର୍ଷିତଵାଂସ୍ ତଥା
ସେ ତାପରେ ଆଶ୍ରମରେ ଥିବା ମହାନ ଓ ପୁନ୍ୟବାନ ଋଷିମାନେ, ଯେମାନେ ଦୃଢ଼ ବ୍ରତୀ, ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ, ନିୟମିତ, ସେମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କଲେ।
ତ୍ରିଦିଵସ୍ଥାଂସ୍ ତଥା ଦେଵାନ୍ ପରାଜିତ୍ଯ ମହାବଲଃ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ଵଶମ୍ ଆନୀଯ ସ୍ଵର୍ଗେ ଵସତି ସୋ ଽସୁରଃ
ସେ ମହାବଳଶାଳୀ ଅସୁର ଦେବତାମାନେଁକୁ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ହରାଇ, ତିନି ଲୋକକୁ ନିଜ ଅଧୀନରେ ନେଇ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କରିଲେ।
ଯଦା ଵରମଦୋନ୍ମତ୍ତୋ ଵିଚରନ୍ ଦାନଵୋ ଭୁଵି ଯଜ୍ଞୀଯାନ୍ ଅକରୋଦ୍ ଦୈତ୍ଯାନ୍ ଅଯଜ୍ଞୀଯାଶ୍ ଚ ଦେଵତାଃ
ଯେତେବେଳେ ସେ ଦାନବ ବରର ମଦରେ ମତ୍ତ ହୋଇ ପୃଥିବୀରେ ଘୁରୁଥିଲେ, ସେ ଦୈତ୍ୟମାନେଁକୁ ଯଜ୍ଞ କରାଇଲେ ଓ ଦେବତାମାନେଁକୁ ଯଜ୍ଞରୁ ବଞ୍ଚିତ କଲେ।
ଆଦିତ୍ଯା ଵସଵଃ ସାଧ୍ଯା ଵିଶ୍ଵେ ଚ ମରୁତସ୍ ତଥା ଶରଣ୍ଯଂ ଶରଣଂ ଵିଷ୍ଣୁମ୍ ଉପତସ୍ଥୁର୍ ମହାବଲମ୍
ତାପରେ ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ସାଧ୍ୟ, ବିଶ୍ୱେଦେବ ଓ ମରୁତମାନେ ସେମାନଙ୍କର ରକ୍ଷକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ।
ଦେଵବ୍ରହ୍ମମଯଂ ଯଜ୍ଞଂ ବ୍ରହ୍ମଦେଵଂ ସନାତନମ୍ ଭୂତଂ ଭଵ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯଂ ଚ ପ୍ରଭୁଂ ଲୋକନମସ୍କୃତମ୍ ନାରାଯଣଂ ଵିଭୁଂ ଦେଵଂ ଶରଣ୍ଯଂ ଶରଣଂ ଗତାଃ
ସେମାନେ ଦେବତା ଓ ବ୍ରହ୍ମାର ମିଶ୍ର ଯଜ୍ଞ, ଚିରନ୍ତନ ବ୍ରହ୍ମଦେବ, ଭୂତ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର ପ୍ରଭୁ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କର ପ୍ରଣମ୍ୟ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ନାରାୟଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ।
ତ୍ରାଯସ୍ଵ ନୋ ଽଦ୍ଯ ଦେଵେଶ ହିରଣ୍ଯକଶିପୋର୍ ଭଯାତ୍ ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋ ଦେଵସ୍ ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋ ଗୁରୁଃ
ହେ ଦେବେଶ, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ଭୟରୁ ଆମକୁ ଆଜି ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; କାରଣ ଆପଣ ଆମ ପରମ ଦେବତା, ଆପଣ ଆମ ପରମ ଗୁରୁ।
ତ୍ଵଂ ହି ନଃ ପରମୋ ଧାତା ବ୍ରହ୍ମାଦୀନାଂ ସୁରୋତ୍ତମ ଉତ୍ଫୁଲ୍ଲାମଲପତ୍ତ୍ରାକ୍ଷ ଶତ୍ରୁପକ୍ଷକ୍ଷଯଂକର କ୍ଷଯାଯ ଦିତିଵଂଶସ୍ଯ ଶରଣଂ ତ୍ଵଂ ଭଵସ୍ଵ ନଃ
ଆପଣ ନିଜେ ଆମ ପରମ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା, ପୁରା ଖିଳିଥିବା ନିର୍ମଳ ପଦ୍ମପତ୍ର ସଦୃଶ ନୟନ, ଶତ୍ରୁମାନେଁକୁ ନଶ୍ଟ କରୁଥିବା, ଦିତିବଂଶର ନାଶ ପାଇଁ ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସିଛୁ।
ଭଯଂ ତ୍ଯଜଧ୍ଵମ୍ ଅମରା ଅଭଯଂ ଵୋ ଦଦାମ୍ଯ୍ ଅହମ୍ ତଥୈଵ ତ୍ରିଦିଵଂ ଦେଵାଃ ପ୍ରତିଲପ୍ସ୍ଯଥ ମା ଚିରମ୍
ହେ ଅମରମାନେ, ଭୟ ଛାଡ଼; ମୁଁ ତୁମକୁ ଭୟମୁକ୍ତି ଦେଉଛି। ଏବଂ ଶୀଘ୍ର ଦେବତାମାନେ, ତୁମେ ପୁନି ସ୍ୱର୍ଗ ଉପଲବ୍ଧ କରିବ।
ଏଷୋ ଽହଂ ସଗଣଂ ଦୈତ୍ଯଂ ଵରଦାନେନ ଦର୍ପିତମ୍ ଅଵଧ୍ଯମ୍ ଅମରେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରଂ ନିହନ୍ମି ତମ୍
ଏହି ବରର ଅହଂକାରରେ ଅଦମ୍ୟ ଦୈତ୍ୟ, ଯିଏ ଅମରେଶମାନେଙ୍କ ପାଇଁ ଅଜୟ, ସେ ଦାନବପତିଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ସାଥିସହିତ ମୁଁ ବଧ କରିବି।
ଏଵମ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ତୁ ଭଗଵାନ୍ ଵିସୃଜ୍ଯ ତ୍ରିଦଶେଶ୍ଵରାନ୍ ହିରଣ୍ଯକଶିପୋଃ ସ୍ଥାନମ୍ ଆଜଗାମ ମହାବଲଃ
ଏପରି କହି, ପ୍ରଭୁ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ମହାବଳ ହୋଇ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ନିବାସକୁ ଗଲେ।
ନରସ୍ଯାର୍ଧତନୁଂ କୃତ୍ଵା ସିଂହସ୍ଯାର୍ଧତନୁଂ ପ୍ରଭୁଃ ନାରସିଂହେନ ଵପୁଷା ପାଣିଂ ସଂସ୍ପୃଶ୍ଯ ପାଣିନା
ପ୍ରଭୁ ମଣିଷ ଓ ସିଂହର ଅର୍ଧ ଅର୍ଧ ଆକାର ଧାରଣ କରି, ନରସିଂହ ଶରୀରରେ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ହାତରେ ସ୍ପର୍ଶ କଲେ।
ଘନଜୀମୂତସଂକାଶୋ ଘନଜୀମୂତନିସ୍ଵନଃ ଘନଜୀମୂତଦୀପ୍ତୌଜା ଜୀମୂତ ଇଵ ଵେଗଵାନ୍
ସେ ଘନ ମେଘ ସଦୃଶ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ମେଘର ଗର୍ଜନ ସଦୃଶ ଧ୍ୱନି, ମେଘର ଦୀପ୍ତି ଓ ତାଳମାତ୍ରେ ତୀବ୍ର ଥିଲେ।
ଦୈତ୍ଯଂ ସୋ ଽତିବଲଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦୃପ୍ତଶାର୍ଦୂଲଵିକ୍ରମଃ ଦୃପ୍ତୈର୍ ଦୈତ୍ଯଗଣୈର୍ ଗୁପ୍ତଂ ହତଵାନ୍ ଏକପାଣିନା
ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରବଳ ଦାୟତ୍ୟକୁ, ଯିଏ ଦମ୍ଭରେ ଶିଖର ଦେଖାଉଥିବା ବାଘ ପରି ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଅହଂକାରୀ ଦାୟତ୍ୟମାନେ ଚାରିପାଖରେ ରହିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ଏକା ହାତରେ ତାଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
ନୃସିଂହ ଏଷ କଥିତୋ ଭୂଯୋ ଽଯଂ ଵାମନଃ ପରଃ ଯତ୍ର ଵାମନମ୍ ଆସ୍ଥାଯ ରୂପଂ ଦୈତ୍ଯଵିନାଶନମ୍
ଏହିଁ ନରସିଂହ ଭାବରେ ପରିଚିତ, ପୁନି ସେଉଁଠି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବାମନ ଭାବରେ ଦାୟତ୍ୟମାନଙ୍କ ନାଶ ପାଇଁ ବାମନ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ବଲେର୍ ବଲଵତୋ ଯଜ୍ଞେ ବଲିନା ଵିଷ୍ଣୁନା ପୁରା ଵିକ୍ରମୈସ୍ ତ୍ରିଭିର୍ ଅକ୍ଷୋଭ୍ଯାଃ କ୍ଷୋଭିତାସ୍ ତେ ମହାସୁରାଃ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବଲିଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ, ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ, ସେଉଁଠି ଅଚଳ ମହାସୁରମାନେ ବଳବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ତିନି ପଦକ୍ରମରେ ଅଦମ୍ୟ ଶକ୍ତିରେ ପରାଜିତ ହେଲେ।
ଵିପ୍ରଚିତ୍ତିଃ ଶିଵଃ ଶଙ୍କୁର୍ ଅଯଃଶଙ୍କୁସ୍ ତଥୈଵ ଚ ଅଯଃଶିରା ଅଶ୍ଵଶିରା ହଯଗ୍ରୀଵଶ୍ ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ବିପ୍ରଚିତ୍ତି, ଶିବ, ଶଙ୍କୁ, ଆୟଃଶଙ୍କୁ, ଆୟଃଶିରା, ଅଶ୍ୱଶିରା ଏବଂ ପ୍ରବଳ ହୟଗ୍ରୀବ—
ଵେଗଵାନ୍ କେତୁମାନ୍ ଉଗ୍ରଃ ସୋଗ୍ରଵ୍ଯଗ୍ରୋ ମହାସୁରଃ ପୁଷ୍କରଃ ପୁଷ୍କଲଶ୍ ଚୈଵ ଶାଶ୍ଵୋ ଽଶ୍ଵପତିର୍ ଏଵ ଚ
ବେଗବାନ, କେତୁମାନ, ଉଗ୍ର, ସୋଗ୍ରବ୍ୟଗ୍ର ମହାସୁର, ପୁଷ୍କର, ପୁଷ୍କଳ, ଶାଶ୍ୱ, ଏବଂ ଅଶ୍ୱପତି ମଧ୍ୟ—
ପ୍ରହ୍ଲାଦୋ ଽଶ୍ଵପତିଃ କୁମ୍ଭଃ ସଂହ୍ରାଦୋ ଗମନପ୍ରିଯଃ ଅନୁହ୍ରାଦୋ ହରିହଯୋ ଵାରାହଃ ସଂହରୋ ଽନୁଜଃ
ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ଅଶ୍ୱପତି, କୁମ୍ଭ, ସଂହ୍ରାଦ, ଗମନପ୍ରିୟ, ଅନୁହ୍ରାଦ, ହରିହୟ, ବାରାହ, ସଂହର ଏବଂ ତାଙ୍କ ଛୋଟ ଭାଇ,
ଶରଭଃ ଶଲଭଶ୍ ଚୈଵ କୁପଥଃ କ୍ରୋଧନଃ କ୍ରଥଃ ବୃହତ୍କୀର୍ତିର୍ ମହାଜିହ୍ଵଃ ଶଙ୍କୁକର୍ଣୋ ମହାସ୍ଵନଃ
ଶରଭ, ଶଲଭ, କୁପଥ, କ୍ରୋଧନ, କ୍ରଥ, ବୃହତ୍କୀର୍ତ୍ତି, ମହାଜିହ୍ବା, ଶଙ୍କୁକର୍ଣ୍ଣ, ଏବଂ ମହାସ୍ୱନ,
ଦୀପ୍ତଜିହ୍ଵୋ ଽର୍କନଯନୋ ମୃଗପାଦୋ ମୃଗପ୍ରିଯଃ ଵାଯୁର୍ ଗରିଷ୍ଠୋ ନମୁଚିଃ ସମ୍ବରୋ ଵିସ୍କରୋ ମହାନ୍
ଦୀପ୍ତଜିହ୍ବା, ଅର୍କନୟନ, ମୃଗପାଦ, ମୃଗପ୍ରିୟ, ବାୟୁ, ଗରିଷ୍ଠ, ନମୁଚି, ସମ୍ବର, ବିସ୍କର ମହାନ—
ଚନ୍ଦ୍ରହନ୍ତା କ୍ରୋଧହନ୍ତା କ୍ରୋଧଵର୍ଧନ ଏଵ ଚ କାଲକଃ କାଲକୋପଶ୍ ଚ ଵୃତ୍ରଃ କ୍ରୋଧୋ ଵିରୋଚନଃ
ଚନ୍ଦ୍ରହନ୍ତା, କ୍ରୋଧହନ୍ତା, କ୍ରୋଧବର୍ଦ୍ଧନ, କାଳକ, କାଳକୋପ, ବୃତ୍ର, କ୍ରୋଧ, ଏବଂ ବିରୋଚନ,
ଗରିଷ୍ଠଶ୍ ଚ ଵରିଷ୍ଠଶ୍ ଚ ପ୍ରଲମ୍ବନରକାଵ୍ ଉଭୌ ଇନ୍ଦ୍ରତାପନଵାତାପୀ କେତୁମାନ୍ ବଲଦର୍ପିତଃ
ଗରିଷ୍ଠ, ବରିଷ୍ଠ, ପ୍ରଲମ୍ବ ଏବଂ ନରକ, ଇନ୍ଦ୍ରତାପନ, ବାତାପୀ, କେତୁମାନ ଏବଂ ବଳଦର୍ପିତ,