ସ ହି ସପ୍ତସୁ ଦ୍ଵୀପେଷୁ ଚର୍ମୀ ଖଡ୍ଗୀ ଶରାସନୀ ରଥୀ ଦ୍ଵୀପାନ୍ ଅନୁଚରନ୍ ଯୋଗୀ ସଂଦୃଶ୍ଯତେ ନୃଭିଃ
ସେ ଚର୍ମ ଧାରି, ତାଲୱାର, ଧନୁଷ ଓ ବାଣ ନେଇ, ରଥରେ ଚଢ଼ି, ଯୋଗଶକ୍ତି ସହିତ ସପ୍ତ ଦ୍ୱୀପରେ ଘୁରୁଥିବା ଦେଖାଯାଏ।
ଅନଷ୍ଟଦ୍ରଵ୍ଯତା ଚୈଵ ନ ଶୋକୋ ନ ଚ ଵିଭ୍ରମଃ ପ୍ରଭାଵେଣ ମହାରାଜ୍ଞଃ ପ୍ରଜା ଧର୍ମେଣ ରକ୍ଷତଃ
ମହାରାଜା ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବରେ ଧର୍ମରେ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ସେଠାରେ କେବେ ଧନ ହାରାଇବା, ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଭ୍ରମ ଥିଲା ନାହିଁ।
ସ ସର୍ଵରତ୍ନଭାକ୍ ସମ୍ରାଟ୍ ଚକ୍ରଵର୍ତୀ ବଭୂଵ ହ ସ ଏଵ ପଶୁପାଲୋ ଽଭୂତ୍ କ୍ଷେତ୍ରପାଲଃ ସ ଏଵ ଚ
ସେ ସମସ୍ତ ରତ୍ନର ମାଲିକ, ସମ୍ରାଟ୍, ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ହେଲେ; ସେ ଗୋପାଳକ ଓ କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷକ ମଧ୍ୟ ହେଲେ।
ସ ଏଵ ଵୃଷ୍ଟ୍ଯା ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଯୋଗିତ୍ଵାଦ୍ ଅର୍ଜୁନୋ ଽଭଵତ୍ ସ ଵୈ ବାହୁସହସ୍ରେଣ ଜ୍ଯାଘାତକଠିନତ୍ଵଚା
ତାଙ୍କର ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ସେ ବର୍ଷାଦେବ ପରି ହେଲେ, ଅର୍ଜୁନ ମଧ୍ୟ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ହଜାର ବାହୁ ଧନୁଷ ତାଣି ଚର୍ମକୁ କଠିନ କରିଦେଲା।
ଭାତି ରଶ୍ମିସହସ୍ରେଣ ଶରଦୀଵ ଚ ଭାସ୍କରଃ ସ ହି ନାଗାନ୍ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ମାହିଷ୍ମତ୍ଯାଂ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ
ସେ ଶରଦ୍କାଳର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ହଜାର କିରଣରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ; ମାହିଷ୍ମତୀରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ନାଗ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
କର୍କୋଟକସୁତାଞ୍ ଜିତ୍ଵା ପୁର୍ଯାଂ ତସ୍ଯାଂ ନ୍ଯଵେଶଯତ୍ ସ ଵୈ ଵେଗଂ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରାଵୃଟ୍କାଲେ ଽମ୍ବୁଜେକ୍ଷଣଃ
ସେ କର୍କଟକଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେକୁ ଜିତି, ସେହି ସହରରେ ବସାଇଲେ; ହେ କମଳନୟନ, ବର୍ଷାକାଳରେ ସମୁଦ୍ରର ବେଗକୁ ରୋକିଥିଲେ।
କ୍ରୀଡନ୍ନ୍ ଇଵ ଭୁଜୋଦ୍ଭିନ୍ନଂ ପ୍ରତିସ୍ରୋତଶ୍ ଚକାର ହ ଲୁଣ୍ଠିତା କ୍ରୀଡତା ତେନ ନଦୀ ତଦ୍ଗ୍ରାମମାଲିନୀ
ସେ ଖେଳ କରୁଥିବା ପରି, ତାଙ୍କର ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ନଦୀକୁ ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଦେଲେ; ଗ୍ରାମ ଘେରା ଏହି ନଦୀ ସେ ଖେଳରେ ଲୁଟିଥିଲେ।
ଚଲଦୂର୍ମିସହସ୍ରେଣ ଶଙ୍କିତାଭ୍ଯେତି ନର୍ମଦା ତସ୍ଯ ବାହୁସହସ୍ରେଣ କ୍ଷିପ୍ଯମାଣେ ମହୋଦଧୌ
ହଜାର ତରଙ୍ଗ ଉଠୁଥିବା ନର୍ମଦା ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଆସିଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ସେ ତାଙ୍କର ହଜାର ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ସମୁଦ୍ରକୁ ଛାଡ଼ିଦେଉଥିଲେ।
ଭଯାନ୍ ନିଲୀନା ନିଶ୍ଚେଷ୍ଠାଃ ପାତାଲସ୍ଥା ମହୀସୁରାଃ ଚୂର୍ଣୀକୃତମହାଵୀଚିଂ ଚଲନ୍ମୀନମହାତିମିମ୍
ପାତାଳରେ ଥିବା ମହାନାଗମାନେ ଭୟରେ ଚୁପ୍ଚାପ ଲୁଚିଗଲେ, କାରଣ ସେ ବଡ଼ ତରଙ୍ଗ, ଚଳିତ ମାଛ ଓ ବଡ଼ ମାଛମାନେ ସହିତ ସମୁଦ୍ରକୁ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ।
ମାରୁତାଵିଦ୍ଧଫେନୌଘମ୍ ଆଵର୍ତକ୍ଷୋଭସଂକୁଲମ୍ ପ୍ରାଵର୍ତଯତ୍ ତଦା ରାଜା ସହସ୍ରେଣ ଚ ବାହୁନା
ସେ ରାଜା ତାଙ୍କର ହଜାର ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ବାତାସରେ ଫେନ ଉଠୁଥିବା, ଘୂର୍ଣ୍ଣିରେ ଉତ୍ତେଜିତ ଜଳକୁ ଚଳାଇଦେଲେ।
ଦେଵାସୁରସମାକ୍ଷିପ୍ତଃ କ୍ଷୀରୋଦମ୍ ଇଵ ମନ୍ଦରଃ ମନ୍ଦରକ୍ଷୋଭଚକିତା ଅମୃତୋତ୍ପାଦଶଙ୍କିତାଃ
ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ଯେପରି ମନ୍ଦର ପର୍ବତକୁ କ୍ଷୀରସାଗରରେ ଫେଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲେ, ସେପରି ସେମାନେ ଭୟରେ ବିହ୍ୱଳ ହେଇ ଉଳଟିଗଲେ, ନେଇ ଅମୃତ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବାର ଆଶଙ୍କା।
ସହସୋତ୍ପତିତା ଭୀତା ଭୀମଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନୃପୋତ୍ତମମ୍ ନତା ନିଶ୍ଚଲମୂର୍ଧାନୋ ବଭୂଵୁସ୍ ତେ ମହୋରଗାଃ
ଏହି ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖି ମହାନ ନାଗମାନେ ହଠାତ୍ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଉଠିଲେ, ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଅଚଳ ରଖି ନମସ୍କାର କଲେ।
ସାଯାହ୍ନେ କଦଲୀଖଣ୍ଡାଃ କମ୍ପିତା ଇଵ ଵାଯୁନା ସ ଵୈ ବଦ୍ଧ୍ଵା ଧନୁର୍ ଜ୍ଯାଭିର୍ ଉତ୍ସିକ୍ତଂ ପଞ୍ଚଭିଃ ଶରୈଃ
ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ, ଯେପରି କଦଳୀ ଗଛକୁ ପବନ ହଲାଇ ଦେଉଛି, ସେପରି ସେ ତାଙ୍କର ଧନୁଷକୁ ତଣି, ପାଞ୍ଚଟି ତୀର ଦ୍ୱାରା ତୁରନ୍ତ ଆକ୍ଷେପ କଲେ।
ଲଙ୍କେଶଂ ମୋହଯିତ୍ଵା ତୁ ସବଲଂ ରାଵଣଂ ବଲାତ୍ ନିର୍ଜିତ୍ଯ ଵଶମ୍ ଆନୀଯ ମାହିଷ୍ମତ୍ଯାଂ ବବନ୍ଧ ତମ୍
ଲଙ୍କାର ରାଜା ରାବଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସେନା ସହିତ ମୋହିତ କରି, ବଳପୂର୍ବକ ଅଧୀନ କରି, ମାହିଷ୍ମତୀ ନଗରରେ ବାନ୍ଧିଦେଲେ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ବଦ୍ଧଂ ପୌଲସ୍ତ୍ଯଂ ରାଵଣଂ ତ୍ଵ୍ ଅର୍ଜୁନେନ ଚ ତତୋ ଗତ୍ଵା ପୁଲସ୍ତ୍ଯସ୍ ତମ୍ ଅର୍ଜୁନଂ ଦଦୃଶେ ସ୍ଵଯମ୍
ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ବଂଶର ରାବଣଙ୍କୁ ଅର୍ଜୁନ ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧାଯାଇଛି ବୋଲି ଶୁଣି, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ନିଜେ ଯାଇ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ମୁମୋଚ ରକ୍ଷଃ ପୌଲସ୍ତ୍ଯଂ ପୁଲସ୍ତ୍ଯେନାଭିଯାଚିତଃ ଯସ୍ଯ ବାହୁସହସ୍ରସ୍ଯ ବଭୂଵ ଜ୍ଯାତଲସ୍ଵନଃ
ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ, ସେ ରାକ୍ଷସ ରାବଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଯାହାର ହଜାର ହଜାର ବାହୁ ଧନୁଷ ତାଣିବାର ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିଥିଲା।
ଯୁଗାନ୍ତେ ତୋଯଦସ୍ଯେଵ ସ୍ଫୁଟତୋ ହ୍ଯ୍ ଅଶନେର୍ ଇଵ ଅହୋ ବତ ମୃଧେ ଵୀର୍ଯଂ ଭାର୍ଗଵସ୍ଯ ଯଦ୍ ଅଚ୍ଛିନତ୍
ଯେପରି ଯୁଗ ଶେଷରେ ମେଘ ଫାଟିଯାଏ କିମ୍ବା ବିଜୁଳି ଚମକେ, ସେପରି ଭାର୍ଗବଙ୍କ ବଳ ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ ଚିରିଦେଲା, କି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ!
ରାଜ୍ଞୋ ବାହୁସହସ୍ରସ୍ଯ ହୈମଂ ତାଲଵନଂ ଯଥା ତୃଷିତେନ କଦାଚିତ୍ ସ ଭିକ୍ଷିତଶ୍ ଚିତ୍ରଭାନୁନା
ହଜାର ବାହୁ ବିଶିଷ୍ଟ ରାଜାଙ୍କ ସୁନାର ତାଳ ଉଦ୍ୟାନ ପରି, ଏକଥର ତାଙ୍କୁ ତୀବ୍ର ତ୍ରୁଷ୍ଣାରେ ଚିତ୍ରଭାନୁ ଭିକ୍ଷା ମାଗିଥିଲେ।
ସ ଭିକ୍ଷାମ୍ ଅଦଦାଦ୍ ଵୀରଃ ସପ୍ତ ଦ୍ଵୀପାନ୍ ଵିଭାଵସୋଃ ପୁରାଣି ଗ୍ରାମଘୋଷାଂଶ୍ ଚ ଵିଷଯାଂଶ୍ ଚୈଵ ସର୍ଵଶଃ
ସେ ଶୂରବୀର ସପ୍ତ ଦ୍ୱୀପ, ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପୁରାତନ ନଗର, ଗ୍ରାମ, ଛୋଟ ଗାଁ ଓ ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଭିକ୍ଷାରେ ଦେଇଦେଲେ।
ଜଜ୍ଵାଲ ତସ୍ଯ ସର୍ଵାଣି ଚିତ୍ରଭାନୁର୍ ଦିଧୃକ୍ଷଯା ସ ତସ୍ଯ ପୁରୁଷେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵେଣ ମହାତ୍ମନଃ
ଚିତ୍ରଭାନୁ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଦହିଦେଲେ, ଭୋଗ କରିବା ଆଶାରେ; କିନ୍ତୁ ଏହା ସେଇ ମହାପୁରୁଷ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ହେଲା।
ଦଦାହ କାର୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଶୈଲାଂଶ୍ ଚୈଷ ଵନାନି ଚ ସ ଶୂନ୍ଯମ୍ ଆଶ୍ରମଂ ରମ୍ଯଂ ଵରୁଣସ୍ଯାତ୍ମଜସ୍ଯ ଵୈ
ସେ କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟଙ୍କ ପାହାଡ଼ ଓ ଅରଣ୍ୟ, ଏବଂ ବରୁଣଙ୍କ ପୁଅଙ୍କ ଶୂନ୍ୟ ଓ ଶୋଭାମୟ ଆଶ୍ରମକୁ ଦହିଦେଲେ।
ଦଦାହ ବଲଵଦ୍ଭୀତଶ୍ ଚିତ୍ରଭାନୁଃ ସ ହୈହଯଃ ଯଂ ଲେଭେ ଵରୁଣଃ ପୁତ୍ରଂ ପୁରା ଭାସ୍ଵନ୍ତମ୍ ଉତ୍ତମମ୍
ଚିତ୍ରଭାନୁ ଭୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍କଣ୍ଠିତ ହୋଇ, ସେ ହୈହୟଙ୍କୁ ଦହିଦେଲେ; ବରୁଣ ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପୁଅକୁ ପୂର୍ବେ ପାଇଥିଲେ।
ଵସିଷ୍ଠଂ ନାମ ସ ମୁନିଃ ଖ୍ଯାତ ଆପଵ ଇତ୍ଯ୍ ଉତ ଯତ୍ରାପଵସ୍ ତୁ ତଂ କ୍ରୋଧାଚ୍ ଛପ୍ତଵାନ୍ ଅର୍ଜୁନଂ ଵିଭୁଃ
ଏହି ମୁନି, ଯିଏ ବସିଷ୍ଠ ନାମରେ ପରିଚିତ ଏବଂ ଆପବ ଭାବେ ଖ୍ୟାତ, ସେଠାରେ କ୍ରୋଧରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ।
ଯସ୍ମାନ୍ ନ ଵର୍ଜିତମ୍ ଇଦଂ ଵନଂ ତେ ମମ ହୈହଯ ତସ୍ମାତ୍ ତେ ଦୁଷ୍କରଂ କର୍ମ କୃତମ୍ ଅନ୍ଯୋ ହନିଷ୍ଯତି
ହୈହୟ, ତୁମେ ମୋର ଏହି ଅରଣ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରିନଥିଲା, ତେଣୁ ତୁମେ ଦୁର୍ଲଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛ; ଅନ୍ୟ ଜଣେ ତୁମକୁ ହତ୍ୟା କରିବେ।
ରାମୋ ନାମ ମହାବାହୁର୍ ଜାମଦଗ୍ନ୍ଯଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ ଛିତ୍ତ୍ଵା ବାହୁସହସ୍ରଂ ତେ ପ୍ରମଥ୍ଯ ତରସା ବଲୀ
ଜାମଦଗ୍ନିଙ୍କ ପୁଅ, ବଳଶାଳୀ ଏବଂ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ରାମ, ତୁମର ହଜାର ବାହୁ କାଟି ଦେବେ ଏବଂ ବଳପୂର୍ବକ ତୁମକୁ ନଶ୍ଚିନ୍ନ କରିଦେବେ।
ତପସ୍ଵୀ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ ତ୍ଵାଂ ତୁ ହନିଷ୍ଯତି ସ ଭାର୍ଗଵଃ ଅନଷ୍ଟଦ୍ରଵ୍ଯତା ଯସ୍ଯ ବଭୂଵାମିତ୍ରକର୍ଷିଣଃ
ଏକ ତପସ୍ବୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସେଇ ଭାର୍ଗବ, ତୁମକୁ ହତ୍ୟା କରିବେ; ଯାହାଙ୍କର ଧନ ସଦା ଅକ୍ଷୟ ଥିଲା, ଶତ୍ରୁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜିତିପାରିନଥିଲେ।
ପ୍ରତାପେନ ନରେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରଜା ଧର୍ମେଣ ରକ୍ଷତଃ ପ୍ରାପ୍ତସ୍ ତତୋ ଽସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁର୍ ଵୈ ତସ୍ଯ ଶାପାନ୍ ମହାମୁନେଃ
ସେଇ ରାଜା ତାଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ଓ ଧର୍ମରେ ପ୍ରଜାମାନେକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେଇ ମହାମୁନିଙ୍କ ଶାପରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଆସିଲା।
ଵରସ୍ ତଥୈଵ ଭୋ ଵିପ୍ରାଃ ସ୍ଵଯମ୍ ଏଵ ଵୃତଃ ପୁରା ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରଶତଂ ତ୍ଵ୍ ଆସୀତ୍ ପଞ୍ଚ ଶେଷା ମହାତ୍ମନଃ
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ପୂର୍ବେ ସେ ନିଜେ ଏକ ଵର ଚୟନ କରିଥିଲେ; ସେଇ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଶତ ପୁଅ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପାଞ୍ଚଜଣ ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଥିଲେ।
କୃତାସ୍ତ୍ରା ବଲିନଃ ଶୂରା ଧର୍ମାତ୍ମାନୋ ଯଶସ୍ଵିନଃ ଶୂରସେନଶ୍ ଚ ଶୂରଶ୍ ଚ ଵୃଷଣୋ ମଧୁପଧ୍ଵଜଃ
ସେମାନେ ଅସ୍ତ୍ରଚଳନରେ ପାରଙ୍ଗତ, ବଳଶାଳୀ, ସାହସୀ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ—ଶୂରସେନ, ଶୂର, ବୃଷଣ ଏବଂ ମଧୁପଧ୍ୱଜ।
ଜଯଧ୍ଵଜଶ୍ ଚ ନାମ୍ନାସୀଦ୍ ଆଵନ୍ତ୍ଯୋ ନୃପତିର୍ ମହାନ୍ କାର୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ତନଯା ଵୀର୍ଯଵନ୍ତୋ ମହାବଲାଃ
ଏଉଁ ଏକ ମହାନ ଅବନ୍ତି ରାଜାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଜୟଧ୍ୱଜ, ସେ କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟର ପୁଅ ଏବଂ ବହୁତ ବଳଶାଳୀ ଥିଲେ।