ଅନୋସ୍ ତୁ ପୁତ୍ରୋ ଧର୍ମୋ ଽଭୂଦ୍ ଦ୍ଯୂତସ୍ ତସ୍ଯାତ୍ମଜୋ ଽଭଵତ୍ ଦ୍ଯୂତାଦ୍ ଵନଦୁହୋ ଜଜ୍ଞେ ପ୍ରଚେତାସ୍ ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ
ଅନୋଙ୍କର ପୁଅ ଧର୍ମ ହେଲେ; ଧର୍ମଙ୍କର ପୁଅ ଦ୍ୟୂତ ଥିଲେ; ଦ୍ୟୂତରୁ ଭାନ୍ଦୁହ ଜନ୍ମିଲେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରଚେତାସ।
ପ୍ରଚେତସଃ ସୁଚେତାସ୍ ତୁ କୀର୍ତିତାସ୍ ତ୍ଵ୍ ଅନଵୋ ମଯା ବଭୂଵୁସ୍ ତୁ ଯଦୋଃ ପୁତ୍ରାଃ ପଞ୍ଚ ଦେଵସୁତୋପମାଃ
ପ୍ରଚେତାସଙ୍କର ପୁଅ ସୁଚେତା ଥିଲେ; ଏଭଳି ମୁଁ ଅନୁଙ୍କ ବଂଶର କଥା କହିଲି; ଏବଂ ଯଦୁଙ୍କ ପାଖରେ ପାଞ୍ଚଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଦେବପୁତ୍ର ସମାନ।
ସହସ୍ରାଦଃ ପଯୋଦଶ୍ ଚ କ୍ରୋଷ୍ଟା ନୀଲୋ ଽଞ୍ଜିକସ୍ ତଥା ସହସ୍ରାଦସ୍ଯ ଦାଯାଦାସ୍ ତ୍ରଯଃ ପରମଧାର୍ମିକାଃ
ସହସ୍ରାଦ, ପୟୋଦ, କ୍ରୋଷ୍ଟା, ନୀଳ ଓ ଅଞ୍ଜିକ; ସହସ୍ରାଦଙ୍କର ତିନିଜଣ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମିକ।
ହୈହଯଶ୍ ଚ ହଯଶ୍ ଚୈଵ ରାଜା ଵେଣୁହଯସ୍ ତଥା ହୈହଯସ୍ଯାଭଵତ୍ ପୁତ୍ରୋ ଧର୍ମନେତ୍ର ଇତି ଶ୍ରୁତଃ
ହୈହୟ, ହୟ ଓ ରାଜା ବେଣୁହୟ; ହୈହୟଙ୍କର ପୁଅ ଧର୍ମନେତ୍ର ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଧର୍ମନେତ୍ରସ୍ଯ କାର୍ତସ୍ ତୁ ସାହଞ୍ଜସ୍ ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ ସାହଞ୍ଜନୀ ନାମ ପୁରୀ ତେନ ରାଜ୍ଞା ନିଵେଶିତା
ଧର୍ମନେତ୍ରଙ୍କର ପୁଅ କାର୍ତ୍ତ; ସାହଞ୍ଜ ତାଙ୍କର ପୁଅ; ସାହଞ୍ଜନୀ ନାମକ ନଗରୀ ସେଇ ରାଜା ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ।
ଆସୀନ୍ ମହିଷ୍ମତଃ ପୁତ୍ରୋ ଭଦ୍ରଶ୍ରେଣ୍ଯଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ ଭଦ୍ରଶ୍ରେଣ୍ଯସ୍ଯ ଦାଯାଦୋ ଦୁର୍ଦମୋ ନାମ ଵିଶ୍ରୁତଃ
ମହିଷ୍ମତଙ୍କର ପୁଅ ଭଦ୍ରଶ୍ରେଣ୍ୟ, ଯିଏ ପ୍ରତାପଶାଳୀ ଥିଲେ; ଭଦ୍ରଶ୍ରେଣ୍ୟଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଦୁର୍ଦ୍ଦମା ନାମକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ।
ଦୁର୍ଦମସ୍ଯ ସୁତୋ ଧୀମାନ୍ କନକୋ ନାମ ନାମତଃ କନକସ୍ଯ ତୁ ଦାଯାଦାଶ୍ ଚତ୍ଵାରୋ ଲୋକଵିଶ୍ରୁତାଃ
ଦୁର୍ଦ୍ଦମାଙ୍କର ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ପୁଅ କନକ ନାମରେ ପରିଚିତ; କନକଙ୍କର ଚାରିଜଣ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
କୃତଵୀର୍ଯଃ କୃତୌଜାଶ୍ ଚ କୃତଧନ୍ଵା ତଥୈଵ ଚ କୃତାଗ୍ନିସ୍ ତୁ ଚତୁର୍ଥୋ ଽଭୂତ୍ କୃତଵୀର୍ଯାଦ୍ ଅଥାର୍ଜୁନଃ
କୃତବୀର୍ୟ, କୃତଉଜା, କୃତଧନ୍ୱା ଓ କୃତାଗ୍ନି—ଏହି ଚାରିଜଣ; କୃତବୀର୍ୟରୁ ଅର୍ଜୁନ ଜନ୍ମିଲେ।
ଯୋ ଽସୌ ବାହୁସହସ୍ରେଣ ସପ୍ତଦ୍ଵୀପେଶ୍ଵରୋ ଽଭଵତ୍ ଜିଗାଯ ପୃଥିଵୀମ୍ ଏକୋ ରଥେନାଦିତ୍ଯଵର୍ଚସା
ଯିଏ ହଜାରଟି ବାହୁ ନେଇ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପର ଏକମାତ୍ର ଶାସକ ହେଲେ; ସେ ଏକାକି ରଥ ଉପରେ ସୂର୍ଯ୍ୟପ୍ରଭା ସହିତ ପୃଥିବୀକୁ ବିଜୟ କଲେ।
ସ ହି ଵର୍ଷାଯୁତଂ ତପ୍ତ୍ଵା ତପଃ ପରମଦୁଶ୍ଚରମ୍ ଦତ୍ତମ୍ ଆରାଧଯାମ୍ ଆସ କାର୍ତଵୀର୍ଯୋ ଽତ୍ରିସଂଭଵମ୍
ସେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଦୁର୍ଲଭ ତପସ୍ୟା କଲେ; ଏଭଳି କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟ, ଅତ୍ରିଙ୍କ ଗୋତ୍ରର, ଦାତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ।
ତସ୍ମୈ ଦତ୍ତୋ ଵରାନ୍ ପ୍ରାଦାଚ୍ ଚତୁରୋ ଭୂରିତେଜସଃ ପୂର୍ଵଂ ବାହୁସହସ୍ରଂ ତୁ ପ୍ରାର୍ଥିତଂ ସୁମହଦ୍ ଵରମ୍
ତାଙ୍କୁ ଦାତା ଚାରିଟି ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ ବର ଦେଲେ; ପୂର୍ବରୁ ହଜାର ବାହୁର ବଡ଼ ବର ଚାହିଁଥିଲେ।
ଅଧର୍ମେ ଽଧୀଯମାନସ୍ଯ ସଦ୍ଭିସ୍ ତତ୍ର ନିଵାରଣମ୍ ଉଗ୍ରେଣ ପୃଥିଵୀଂ ଜିତ୍ଵା ଧର୍ମେଣୈଵାନୁରଞ୍ଜନମ୍
ଯେତେବେଳେ ଅଧର୍ମ ବଢ଼ିଗଲା, ସେଠାରେ ସତ୍ପୁରୁଷମାନେ ତାହାକୁ ରୋକିଲେ; ସେ ଉଗ୍ରତାରେ ପୃଥିବୀକୁ ବିଜୟ କରି, ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ।
ସଂଗ୍ରାମାନ୍ ସୁବହୂଞ୍ ଜିତ୍ଵା ହତ୍ଵା ଚାରୀନ୍ ସହସ୍ରଶଃ ସଂଗ୍ରାମେ ଵର୍ତମାନସ୍ଯ ଵଧଂ ଚାଭ୍ଯଧିକାଦ୍ ରଣେ
ସେ ଅନେକ ଯୁଦ୍ଧ ଜିତି, ହଜାର-ହଜାର ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ମାରି, ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଭୟଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଲେ।
ତସ୍ଯ ବାହୁସହସ୍ରଂ ତୁ ଯୁଧ୍ଯତଃ କିଲ ଭୋ ଦ୍ଵିଜାଃ ଯୋଗାଦ୍ ଯୋଗୀଶ୍ଵରସ୍ଯେଵ ପ୍ରାଦୁର୍ଭଵତି ମାଯଯା
ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ସେ ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ହଜାରଟି ବାହୁ ଦେଖାଦେଲା, ଯେପରି ଯୋଗୀଶ୍ୱରଙ୍କର ମାୟାରେ ହୁଏ।
ତେନେଯଂ ପୃଥିଵୀ ସର୍ଵା ସପ୍ତଦ୍ଵୀପା ସପତ୍ତନା ସସମୁଦ୍ରା ସନଗରା ଉଗ୍ରେଣ ଵିଧିନା ଜିତା
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ, ସପ୍ତ ଦ୍ୱୀପ, ସହର, ସମୁଦ୍ର ଓ ନଗରସହିତ, ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଜିତାଯାଇଥିଲା।
ତେନ ସପ୍ତସୁ ଦ୍ଵୀପେଷୁ ସପ୍ତ ଯଜ୍ଞଶତାନି ଚ ପ୍ରାପ୍ତାନି ଵିଧିନା ରାଜ୍ଞା ଶ୍ରୂଯନ୍ତେ ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, କୁହାଯାଏ ଯେ, ସେ ରାଜା ସପ୍ତ ଦ୍ୱୀପରେ ସତ ସତ ଯଜ୍ଞ ସଠିକ୍ ଭାବରେ କରିଥିଲେ।
ସର୍ଵେ ଯଜ୍ଞା ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠାଃ ସହସ୍ରଶତଦକ୍ଷିଣାଃ ସର୍ଵେ କାଞ୍ଚନଯୂପାଶ୍ ଚ ସର୍ଵେ କାଞ୍ଚନଵେଦଯଃ
ସେଇ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞଗୁଡ଼ିକୁ, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହଜାର-ହଜାର ଦାନ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ସମସ୍ତରେ ସୁନାର ଯୂପ ଓ ସୁନାର ବେଦି ଥିଲା।
ସର୍ଵେ ଦେଵୈର୍ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠା ଵିମାନସ୍ଥୈର୍ ଅଲଂକୃତୈଃ ଗନ୍ଧର୍ଵୈର୍ ଅପ୍ସରୋଭିଶ୍ ଚ ନିତ୍ଯମ୍ ଏଵୋପଶୋଭିତାଃ
ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ସଦା ଦେବମାନେ ଶୋଭିତ ବିମାନରେ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ସହିତ ଶୋଭା ପାଇଥିଲେ।
ଯସ୍ଯ ଯଜ୍ଞେ ଜଗୌ ଗାଥାଂ ଗନ୍ଧର୍ଵୋ ନାରଦସ୍ ତଥା ଵରୀଦାସାତ୍ମଜୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ମହିମ୍ନା ତସ୍ଯ ଵିସ୍ମିତଃ
ତାଙ୍କର ଯଜ୍ଞରେ, ବରୀଦାସଙ୍କ ପୁତ୍ର ଗନ୍ଧର୍ବ ନାରଦ, ତାଙ୍କର ମହତ୍ତ୍ୱ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହୋଇ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ।
ନ ନୂନଂ କାର୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଗତିଂ ଯାସ୍ଯନ୍ତି ପାର୍ଥିଵାଃ ଯଜ୍ଞୈର୍ ଦାନୈସ୍ ତପୋଭିଶ୍ ଚ ଵିକ୍ରମେଣ ଶ୍ରୁତେନ ଚ
କୌଣସି ରାଜା ଯଜ୍ଞ, ଦାନ, ତପ, ପ୍ରଭାବ କିମ୍ବା ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟଙ୍କର ପଥକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ ନାହିଁ।
ସ ହି ସପ୍ତସୁ ଦ୍ଵୀପେଷୁ ଚର୍ମୀ ଖଡ୍ଗୀ ଶରାସନୀ ରଥୀ ଦ୍ଵୀପାନ୍ ଅନୁଚରନ୍ ଯୋଗୀ ସଂଦୃଶ୍ଯତେ ନୃଭିଃ
ସେ ଚର୍ମ ଧାରି, ତାଲୱାର, ଧନୁଷ ଓ ବାଣ ନେଇ, ରଥରେ ଚଢ଼ି, ଯୋଗଶକ୍ତି ସହିତ ସପ୍ତ ଦ୍ୱୀପରେ ଘୁରୁଥିବା ଦେଖାଯାଏ।
ଅନଷ୍ଟଦ୍ରଵ୍ଯତା ଚୈଵ ନ ଶୋକୋ ନ ଚ ଵିଭ୍ରମଃ ପ୍ରଭାଵେଣ ମହାରାଜ୍ଞଃ ପ୍ରଜା ଧର୍ମେଣ ରକ୍ଷତଃ
ମହାରାଜା ତାଙ୍କର ପ୍ରଭାବରେ ଧର୍ମରେ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ, ସେଠାରେ କେବେ ଧନ ହାରାଇବା, ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ଭ୍ରମ ଥିଲା ନାହିଁ।
ସ ସର୍ଵରତ୍ନଭାକ୍ ସମ୍ରାଟ୍ ଚକ୍ରଵର୍ତୀ ବଭୂଵ ହ ସ ଏଵ ପଶୁପାଲୋ ଽଭୂତ୍ କ୍ଷେତ୍ରପାଲଃ ସ ଏଵ ଚ
ସେ ସମସ୍ତ ରତ୍ନର ମାଲିକ, ସମ୍ରାଟ୍, ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ହେଲେ; ସେ ଗୋପାଳକ ଓ କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷକ ମଧ୍ୟ ହେଲେ।
ସ ଏଵ ଵୃଷ୍ଟ୍ଯା ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଯୋଗିତ୍ଵାଦ୍ ଅର୍ଜୁନୋ ଽଭଵତ୍ ସ ଵୈ ବାହୁସହସ୍ରେଣ ଜ୍ଯାଘାତକଠିନତ୍ଵଚା
ତାଙ୍କର ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ସେ ବର୍ଷାଦେବ ପରି ହେଲେ, ଅର୍ଜୁନ ମଧ୍ୟ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ହଜାର ବାହୁ ଧନୁଷ ତାଣି ଚର୍ମକୁ କଠିନ କରିଦେଲା।
ଭାତି ରଶ୍ମିସହସ୍ରେଣ ଶରଦୀଵ ଚ ଭାସ୍କରଃ ସ ହି ନାଗାନ୍ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ମାହିଷ୍ମତ୍ଯାଂ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ
ସେ ଶରଦ୍କାଳର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ହଜାର କିରଣରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ; ମାହିଷ୍ମତୀରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ନାଗ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
କର୍କୋଟକସୁତାଞ୍ ଜିତ୍ଵା ପୁର୍ଯାଂ ତସ୍ଯାଂ ନ୍ଯଵେଶଯତ୍ ସ ଵୈ ଵେଗଂ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରାଵୃଟ୍କାଲେ ଽମ୍ବୁଜେକ୍ଷଣଃ
ସେ କର୍କଟକଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେକୁ ଜିତି, ସେହି ସହରରେ ବସାଇଲେ; ହେ କମଳନୟନ, ବର୍ଷାକାଳରେ ସମୁଦ୍ରର ବେଗକୁ ରୋକିଥିଲେ।
କ୍ରୀଡନ୍ନ୍ ଇଵ ଭୁଜୋଦ୍ଭିନ୍ନଂ ପ୍ରତିସ୍ରୋତଶ୍ ଚକାର ହ ଲୁଣ୍ଠିତା କ୍ରୀଡତା ତେନ ନଦୀ ତଦ୍ଗ୍ରାମମାଲିନୀ
ସେ ଖେଳ କରୁଥିବା ପରି, ତାଙ୍କର ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ନଦୀକୁ ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଦେଲେ; ଗ୍ରାମ ଘେରା ଏହି ନଦୀ ସେ ଖେଳରେ ଲୁଟିଥିଲେ।
ଚଲଦୂର୍ମିସହସ୍ରେଣ ଶଙ୍କିତାଭ୍ଯେତି ନର୍ମଦା ତସ୍ଯ ବାହୁସହସ୍ରେଣ କ୍ଷିପ୍ଯମାଣେ ମହୋଦଧୌ
ହଜାର ତରଙ୍ଗ ଉଠୁଥିବା ନର୍ମଦା ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଆସିଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ସେ ତାଙ୍କର ହଜାର ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ସମୁଦ୍ରକୁ ଛାଡ଼ିଦେଉଥିଲେ।
ଭଯାନ୍ ନିଲୀନା ନିଶ୍ଚେଷ୍ଠାଃ ପାତାଲସ୍ଥା ମହୀସୁରାଃ ଚୂର୍ଣୀକୃତମହାଵୀଚିଂ ଚଲନ୍ମୀନମହାତିମିମ୍
ପାତାଳରେ ଥିବା ମହାନାଗମାନେ ଭୟରେ ଚୁପ୍ଚାପ ଲୁଚିଗଲେ, କାରଣ ସେ ବଡ଼ ତରଙ୍ଗ, ଚଳିତ ମାଛ ଓ ବଡ଼ ମାଛମାନେ ସହିତ ସମୁଦ୍ରକୁ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ।
ମାରୁତାଵିଦ୍ଧଫେନୌଘମ୍ ଆଵର୍ତକ୍ଷୋଭସଂକୁଲମ୍ ପ୍ରାଵର୍ତଯତ୍ ତଦା ରାଜା ସହସ୍ରେଣ ଚ ବାହୁନା
ସେ ରାଜା ତାଙ୍କର ହଜାର ବାହୁ ଦ୍ୱାରା ବାତାସରେ ଫେନ ଉଠୁଥିବା, ଘୂର୍ଣ୍ଣିରେ ଉତ୍ତେଜିତ ଜଳକୁ ଚଳାଇଦେଲେ।