ଯଯାତିଶାପାଦ୍ ଵଂଶୋ ଽଯମ୍ ଅରାଜ୍ଯାର୍ହୋ ଽପି ସାଂପ୍ରତମ୍ ମଯି ଭୃତ୍ଯେ ସ୍ଥିତେ ଦେଵାନ୍ ଆଜ୍ଞାପଯତୁ କିଂ ନୃପୈଃ
'ଯୟାତିଙ୍କ ଶାପରେ, ଏହି ବଂଶ ଏବେ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଅଯୋଗ୍ୟ। ମୁଁ ତୁମର ଦାସ ଭାବେ ରହିଛି, ଦେବତାମାନେ ଯାହା ଚାହୁଁଛନ୍ତି ଆଦେଶ ଦିଅ—ରାଜାମାନେ ଦରକାର କାହିଁକି?'
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ଚୋଗ୍ରସେନଂ ତୁ ଵାଯୁଂ ପ୍ରତି ଜଗାଦ ହ ନୃଵାଚା ଚୈଵ ଭଗଵାନ୍ କେଶଵଃ କାର୍ଯମାନୁଷଃ
ଏପରି କହି, ଉଗ୍ରସେନଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି, ଭଗବାନ କେଶବ ବାୟୁଙ୍କୁ ମାନବ ଭାଷାରେ ଆବଶ୍ୟକ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଷୟରେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ।
ଗଚ୍ଛେନ୍ଦ୍ରଂ ବ୍ରୂହି ଵାଯୋ ତ୍ଵମ୍ ଅଲଂ ଗର୍ଵେଣ ଵାସଵ ଦୀଯତାମ୍ ଉଗ୍ରସେନାଯ ସୁଧର୍ମା ଭଵତା ସଭା
ଇନ୍ଦ୍ର, ବାୟୁ, ତୁମେ ଯାଅ। ବସବ, ଏହି ଅହଂକାର ଛାଡ଼। ଉଗ୍ରସେନଙ୍କୁ ସୁଧର୍ମା ସଭା ଦେଇଦିଅ।
କୃଷ୍ଣୋ ବ୍ରଵୀତି ରାଜାର୍ହମ୍ ଏତଦ୍ ରତ୍ନମ୍ ଅନୁତ୍ତମମ୍ ସୁଧର୍ମାଖ୍ଯା ସଭା ଯୁକ୍ତମ୍ ଅସ୍ଯାଂ ଯଦୁଭିର୍ ଆସିତୁମ୍
କୃଷ୍ଣ କହିଲେ: ଏହି ସୁଧର୍ମା ନାମକ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ମଣିସଦୃଶ ସଭା ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ଏହାରେ ଯଦୁବଂଶୀମାନେ ବସିବା ଉଚିତ।
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତଃ ପଵନୋ ଗତ୍ଵା ସର୍ଵମ୍ ଆହ ଶଚୀପତିମ୍ ଦଦୌ ସୋ ଽପି ସୁଧର୍ମାଖ୍ଯାଂ ସଭାଂ ଵାଯୋଃ ପୁରଂଦରଃ
ଏଭଳି କହିବା ପରେ, ବାୟୁ ଯାଇ ସମସ୍ତ କଥା ଶଚୀପତିଙ୍କୁ କହିଲେ। ପୁରନ୍ଦର ତାପରେ ବାୟୁଙ୍କୁ ସୁଧର୍ମା ସଭା ଦେଲେ।
ଵାଯୁନା ଚାହୃତାଂ ଦିଵ୍ଯାଂ ତେ ସଭାଂ ଯଦୁପୁଂଗଵାଃ ବୁଭୁଜୁଃ ସର୍ଵରତ୍ନାଢ୍ଯାଂ ଗୋଵିନ୍ଦଭୁଜସଂଶ୍ରଯାଃ
ବାୟୁ ନେଇଆସିଥିବା ଏହି ଦିବ୍ୟ ସଭା, ଯାହା ସମସ୍ତ ରତ୍ନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଯଦୁବଂଶୀମାନେ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଉପଭୋଗ କଲେ।
ଵିଦିତାଖିଲଵିଜ୍ଞାନୌ ସର୍ଵଜ୍ଞାନମଯାଵ୍ ଅପି ଶିଷ୍ଯାଚାର୍ଯକ୍ରମଂ ଵୀରୌ ଖ୍ଯାପଯନ୍ତୌ ଯଦୂତ୍ତମୌ
ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ଜାଣିଥିବା, ସର୍ବଜ୍ଞାନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଯଦୁବଂଶୀମାନେ ଶିଷ୍ୟ ଓ ଗୁରୁର ପରମ୍ପରା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ।
ତତଃ ସାଂଦୀପନିଂ କାଶ୍ଯମ୍ ଅଵନ୍ତିପୁରଵାସିନମ୍ ଅସ୍ତ୍ରାର୍ଥଂ ଜଗ୍ମତୁର୍ ଵୀରୌ ବଲଦେଵଜନାର୍ଦନୌ
ତାପରେ, ବଳରାମ ଓ ଜନାର୍ଦନ, ଅସ୍ତ୍ରଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ଅବନ୍ତିନଗରରେ ବସୁଥିବା କାଶୀର ସାନ୍ଦୀପନିଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ତସ୍ଯ ଶିଷ୍ଯତ୍ଵମ୍ ଅଭ୍ଯେତ୍ଯ ଗୁରୁଵୃତ୍ତିପରୌ ହି ତୌ ଦର୍ଶଯାଂ ଚକ୍ରତୁର୍ ଵୀରାଵ୍ ଆଚାରମ୍ ଅଖିଲେ ଜନେ
ସେମାନେ ଗୁରୁଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ହୋଇ, ଶିଷ୍ୟଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠା ଦେଖାଇଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଗରେ ଉଚିତ ଆଚରଣ ପ୍ରଦର୍ଶନ କଲେ।
ସରହସ୍ଯଂ ଧନୁର୍ଵେଦଂ ସସଂଗ୍ରହମ୍ ଅଧୀଯତାମ୍ ଅହୋରାତ୍ରୈଶ୍ ଚତୁଃଷଷ୍ଟ୍ଯା ତଦ୍ ଅଦ୍ଭୁତମ୍ ଅଭୂଦ୍ ଦ୍ଵିଜାଃ
ସେମାନେ ଗୁପ୍ତ ଧନୁର୍ବେଦ ସହ ସମସ୍ତ ସଂଗ୍ରହ ଚଉଷଠି ଦିନ ଓ ରାତି ଅଧ୍ୟୟନ କଲେ। ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଏହା ଅଦ୍ଭୁତ ଥିଲା।
ସାଂଦୀପନିର୍ ଅସଂଭାଵ୍ଯଂ ତଯୋଃ କର୍ମାତିମାନୁଷମ୍ ଵିଚିନ୍ତ୍ଯ ତୌ ତଦା ମେନେ ପ୍ରାପ୍ତୌ ଚନ୍ଦ୍ରଦିଵାକରୌ
ସାନ୍ଦୀପନି ତାଙ୍କର ଅତିମାନବୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ସେମାନେ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ଅସ୍ତ୍ରଗ୍ରାମମ୍ ଅଶେଷଂ ଚ ପ୍ରୋକ୍ତମାତ୍ରମ୍ ଅଵାପ୍ଯ ତୌ ଊଚତୁର୍ ଵ୍ରିଯତାଂ ଯା ତେ ଦାତଵ୍ଯା ଗୁରୁଦକ୍ଷିଣା
ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ଶିଖିବା ପରେ, ସେମାନେ କହିଲେ: ଗୁରୁଦକ୍ଷିଣା ପାଇଁ ଆପଣ ଯାହା ଚାହାନ୍ତି, କହନ୍ତୁ।
ସୋ ଽପ୍ଯ୍ ଅତୀନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ଆଲୋକ୍ଯ ତଯୋଃ କର୍ମ ମହାମତିଃ ଅଯାଚତ ମୃତଂ ପୁତ୍ରଂ ପ୍ରଭାସେ ଲଵଣାର୍ଣଵେ
ସେ ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ, ସେମାନଙ୍କର ଅତିନ୍ଦ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ପ୍ରଭାସ ନଗରରେ ଲବଣସମୁଦ୍ରରେ ମୃତ ପୁଅକୁ ମାଗିଲେ।
ଗୃହୀତାସ୍ତ୍ରୌ ତତସ୍ ତୌ ତୁ ଗତ୍ଵା ତଂ ଲଵଣୋଦଧିମ୍ ଊଚୁତୁଶ୍ ଚ ଗୁରୋଃ ପୁତ୍ରୋ ଦୀଯତାମ୍ ଇତି ସାଗରମ୍
ଅସ୍ତ୍ର ଗ୍ରହଣ କରି, ସେମାନେ ଲବଣସମୁଦ୍ରକୁ ଯାଇ, ସମୁଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ: ଗୁରୁଙ୍କର ପୁଅକୁ ଦିଅ।
କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟଶ୍ ଚାବ୍ଧିସ୍ ତାଵ୍ ଅଥ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ ଉଵାଚ ନ ମଯା ପୁତ୍ରୋ ହୃତଃ ସାଂଦୀପନେର୍ ଇତି
ସମୁଦ୍ର ହାତ ଜୋଡି ଦ୍ୱିଜମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ: ସାନ୍ଦୀପନିଙ୍କ ପୁଅକୁ ମୁଁ ନେଇନଥିଲି।
ଦୈତ୍ଯଃ ପଞ୍ଚଜନୋ ନାମ ଶଙ୍ଖରୂପଃ ସ ବାଲକମ୍ ଜଗ୍ରାହ ସୋ ଽସ୍ତି ସଲିଲେ ମମୈଵାସୁରସୂଦନ
ପଞ୍ଚଜନ ନାମକ ଦାନବ, ଶଂଖ ଆକାରରେ, ସେ ଶିଶୁଟିକୁ ଧରିଥିଲା। ସେ ମୋର ଜଳରେ ଅଛି, ଦାନବନାଶକ।
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତୋ ଽନ୍ତର୍ ଜଲଂ ଗତ୍ଵା ହତ୍ଵା ପଞ୍ଚଜନଂ ତଥା କୃଷ୍ଣୋ ଜଗ୍ରାହ ତସ୍ଯାସ୍ଥିପ୍ରଭଵଂ ଶଙ୍ଖମ୍ ଉତ୍ତମମ୍
ଏଭଳି ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣ ଜଳ ଭିତରକୁ ଯାଇ, ପଞ୍ଚଜନକୁ ମାରି, ତାଙ୍କ ଅସ୍ଥିଠାରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶଂଖ ନେଲେ।
ଯସ୍ଯ ନାଦେନ ଦୈତ୍ଯାନାଂ ବଲହାନିଃ ପ୍ରଜାଯତେ ଦେଵାନାଂ ଵର୍ଧତେ ତେଜୋ ଯାତ୍ଯ୍ ଅଧର୍ମଶ୍ ଚ ସଂକ୍ଷଯମ୍
ଯାହାର ଶବ୍ଦରେ ଦାନବମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି କମିଯାଏ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ତେଜ ବଢ଼େ, ଅଧର୍ମ ନଶ୍ଟ ହୁଏ।
ତଂ ପାଞ୍ଚଜନ୍ଯମ୍ ଆପୂର୍ଯ ଗତ୍ଵା ଯମପୁରୀଂ ହରିଃ ବଲଦେଵଶ୍ ଚ ବଲଵାଞ୍ ଜିତ୍ଵା ଵୈଵସ୍ଵତଂ ଯମମ୍
ସେ ପଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଂଖକୁ ଫୁଙ୍ଗି, ହରି ଯମପୁରୀକୁ ଗଲେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବଳରାମ ବୈବସ୍ବତ ଯମକୁ ଜିତିଲେ।
ତଂ ବାଲଂ ଯାତନାସଂସ୍ଥଂ ଯଥାପୂର୍ଵଶରୀରିଣମ୍ ପିତ୍ରେ ପ୍ରଦତ୍ତଵାନ୍ କୃଷ୍ଣୋ ବଲଶ୍ ଚ ବଲିନାଂ ଵରଃ
ଯେଉଁ ଶିଶୁ ଯନ୍ତ୍ରଣାସ୍ଥଳରେ ପୁରୁଣା ଦେହରେ ଥିଲେ, କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମ, ସେଠାରୁ ତାଙ୍କୁ ନେଇ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ମଥୁରାଂ ଚ ପୁନଃ ପ୍ରାପ୍ତାଵ୍ ଉଗ୍ରସେନେନ ପାଲିତାମ୍ ପ୍ରହୃଷ୍ଟପୁରୁଷସ୍ତ୍ରୀକାଵ୍ ଉଭୌ ରାମଜନାର୍ଦନୌ
ଉଗ୍ରସେନଙ୍କ ଶାସନରେ ଥିବା ମଥୁରାକୁ ପୁଣିଥରେ ଫେରିଲେ ଦୁଇଜଣ ଭାଇ ରାମ ଓ ଜନାର୍ଦନ, ସେମାନେ ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଖୁସିରେ ରହିଲେ ।
ଜରାସଂଧସୁତେ କଂସ ଉପଯେମେ ମହାବଲଃ ଅସ୍ତିଃ ପ୍ରାପ୍ତିଶ୍ ଚ ଭୋ ଵିପ୍ରାସ୍ ତଯୋର୍ ଭର୍ତୃହଣଂ ହରିମ୍
ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ପୁତ୍ର କଂସ, ଯିଏ ଅତି ପ୍ରବଳ ଥିଲେ, ଅସ୍ତି ଓ ପ୍ରାପ୍ତିଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ହରି ତାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀମାନେଙ୍କୁ ବଧ କଲେ ।
ମହାବଲପରୀଵାରୋ ମାଗଧାଧିପତିର୍ ବଲୀ ହନ୍ତୁମ୍ ଅଭ୍ଯାଯଯୌ କୋପାଜ୍ ଜରାସଂଧଃ ସଯାଦଵମ୍
ମାଗଧ ରାଜା ଜରାସନ୍ଧ, ଅନେକ ପ୍ରବଳ ସେନା ସହିତ ଏବଂ ମିତ୍ରମାନେ ସହିତ, କ୍ରୋଧରେ ସେମାନେକୁ ମାରିବା ପାଇଁ ଆସିଲେ ।
ଉପେତ୍ଯ ମଥୁରାଂ ସୋ ଽଥ ରୁରୋଧ ମଗଧେଶ୍ଵରଃ ଅକ୍ଷୌହିଣୀଭିଃ ସୈନ୍ଯସ୍ଯ ତ୍ରଯୋଵିଂଶତିଭିର୍ ଵୃତଃ
ମଗଧର ରାଜା ମଥୁରାକୁ ପହଞ୍ଚି, ତାହାକୁ ଘେରି ରଖିଲେ, ତେଣୁ ତାଙ୍କ ସେନାର ଏକୋଣିଶି ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସହିତ ଆସିଥିଲେ ।
ନିଷ୍କ୍ରମ୍ଯାଲ୍ପପରୀଵାରାଵ୍ ଉଭୌ ରାମଜନାର୍ଦନୌ ଯୁଯୁଧାତେ ସମଂ ତସ୍ଯ ବଲିନୌ ବଲିସୈନିକୈଃ
ରାମ ଓ ଜନାର୍ଦନ, ଅତି କମ୍ ସାଥୀ ସହିତ ବାହାରି ଆସିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପ୍ରବଳ ସେନାମାନେ ସହିତ ସମାନ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ ।
ତତୋ ବଲଶ୍ ଚ କୃଷ୍ଣଶ୍ ଚ ମତିଂ ଚକ୍ରେ ମହାବଲଃ ଆଯୁଧାନାଂ ପୁରାଣାନାମ୍ ଆଦାନେ ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ତାପରେ ବଳରାମ ଓ କୃଷ୍ଣ, ହେ ମହାମୁନିମାନେ, ପୁରୁଣା ଅସ୍ତ୍ର ଆଣିବାକୁ ମନେ ଧରିଲେ ।
ଅନନ୍ତରଂ ଚକ୍ରଶାର୍ଙ୍ଗେ ତୂଣୌ ଚାପ୍ଯ୍ ଅକ୍ଷଯୌ ଶରୈଃ ଆକାଶାଦ୍ ଆଗତୌ ଵୀରୌ ତଦା କୌମୋଦକୀ ଗଦା
ସେହି ସମୟରେ ଚକ୍ର, ଶାରଙ୍ଗଧନୁଷ, ଅକ୍ଷୟ ତୁଣୀ ଓ କୌମୋଦକୀ ଗଦା ଆକାଶରୁ ଏହି ବୀରମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲା ।
ହଲଂ ଚ ବଲଭଦ୍ରସ୍ଯ ଗଗନାଦ୍ ଆଗମତ୍ କରମ୍ ବଲସ୍ଯାଭିମତଂ ଵିପ୍ରାଃ ସୁନନ୍ଦଂ ମୁଶଲଂ ତଥା
ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ହଳ ଆକାଶରୁ ତାଙ୍କ ହାତରେ ପଡିଲା, ଏବଂ ବଳଙ୍କ ଇଛାନୁସାରେ ସୁନନ୍ଦ ମୁଶଳ ମଧ୍ୟ ଆସିଲା, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ।
ତତୋ ଯୁଦ୍ଧେ ପରାଜିତ୍ଯ ସ୍ଵସୈନ୍ଯଂ ମଗଧାଧିପମ୍ ପୁରୀଂ ଵିଵିଶତୁର୍ ଵୀରାଵ୍ ଉଭୌ ରାମଜନାର୍ଦନୌ
ତାପରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମାଗଧ ରାଜାଙ୍କ ସେନାକୁ ହରାଇ, ଦୁଇଜଣ ବୀର ରାମ ଓ ଜନାର୍ଦନ ପୁରୀକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ ।
ଜିତେ ତସ୍ମିନ୍ ସୁଦୁର୍ଵୃତ୍ତେ ଜରାସଂଧେ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ଜୀଵମାନେ ଗତେ ତତ୍ର କୃଷ୍ଣୋ ମେନେ ନ ତଂ ଜିତମ୍
ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଷ୍ଟ ଜରାସନ୍ଧ ହାରିଗଲାବେଳେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, କୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କୁ ଜୀବିତ ଓ ଚାଲିଯିବାରୁ ଜିତା ଭାବିଲେ ନାହିଁ ।