ସଵିଲାସସ୍ମିତାଧାରଂ ବିଭ୍ରାଣଂ ମୁଖପଙ୍କଜମ୍ ତୁଙ୍ଗରକ୍ତନଖଂ ପଦ୍ଭ୍ଯାଂ ଧରଣ୍ଯାଂ ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠିତମ୍
ଖେଳା ହସ ଭରିଥିବା ପଦ୍ମମୁଖ, ଉଚ୍ଚ ଲାଲ ନଖ, ତାଙ୍କର ପାଦ ଭୂମିରେ ଭଲ ଭାବେ ରହିଛି।
ବିଭ୍ରାଣଂ ଵାସସୀ ପୀତେ ଵନ୍ଯପୁଷ୍ପଵିଭୂଷିତମ୍ ସାନ୍ଦ୍ରନୀଲଲତାହସ୍ତଂ ସିତାମ୍ଭୋଜାଵତଂସକମ୍
ପୀତବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ବନଫୁଲରେ ସଜି, ଗାଢ଼ ନୀଳ ଲତା ହାତରେ ଧରି, ଧଳା ପଦ୍ମ ରେ ଶୋଭିତ।
ହଂସେନ୍ଦୁକୁନ୍ଦଧଵଲଂ ନୀଲାମ୍ବରଧରଂ ଦ୍ଵିଜାଃ ତସ୍ଯାନୁ ବଲଭଦ୍ରଂ ଚ ଦଦର୍ଶ ଯଦୁନନ୍ଦନମ୍
ହଂସ, ଚନ୍ଦ୍ର, କୁନ୍ଦ ଭଳି ଧଳା, ନୀଳବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ତାଙ୍କ ପାଖରେ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯଦୁମାନେଙ୍କର ଆନନ୍ଦ।
ପ୍ରାଂଶୁମ୍ ଉତ୍ତୁଙ୍ଗବାହୁଂ ଚ ଵିକାଶିମୁଖପଙ୍କଜମ୍ ମେଘମାଲାପରିଵୃତଂ କୈଲାସାଦ୍ରିମ୍ ଇଵାପରମ୍
ଲମ୍ବା ଉଚ୍ଚ ହାତ, ଚମକୁଥିବା ପଦ୍ମମୁଖ, ମେଘମାଳାରେ ଘିରିଥିବା, ଅନ୍ୟ କୈଳାସ ପର୍ବତ ଭଳି।
ତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିକସଦ୍ଵକ୍ତ୍ରସରୋଜଃ ସ ମହାମତିଃ ପୁଲକାଞ୍ଚିତସର୍ଵାଙ୍ଗସ୍ ତଦାକ୍ରୂରୋ ଽଭଵଦ୍ ଦ୍ଵିଜାଃ
ସେମାନେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଅକୃରର ମୁହଁ ପଦ୍ମପରି ଫୁଲିଗଲା, ତାଙ୍କର ଶରୀରର ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ହର୍ଷରେ ଭରିଗଲା, ଦ୍ୱିଜଗଣ।
ଯ ଏତତ୍ ପରମଂ ଧାମ ଏତତ୍ ତତ୍ ପରମଂ ପଦମ୍ ଅଭଵଦ୍ ଵାସୁଦେଵୋ ଽସୌ ଦ୍ଵିଧା ଯୋ ଽଯଂ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ
ଏହିଠାରେ ଅତିଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିବାସ, ଏହିଠାରେ ଉତ୍ତମ ପଦ; ଏଠି ଦୁଇ ରୂପରେ ବସୁଦେବ ନିଶ୍ଚିତ ଅଛନ୍ତି।
ସାଫଲ୍ଯମ୍ ଅକ୍ଷ୍ଣୋର୍ ଯୁଗପନ୍ ମମାସ୍ତୁ ଦୃଷ୍ଟେ ଜଗଦ୍ଧାତରି ହାସମ୍ ଉଚ୍ଚୈଃ ଅପ୍ଯ୍ ଅଙ୍ଗମ୍ ଏତଦ୍ ଭଗଵତ୍ପ୍ରସାଦାଦ୍ ଦତ୍ତାଙ୍ଗସଙ୍ଗେ ଫଲଵର୍ତ୍ମ ତତ୍ ସ୍ଯାତ୍
ମୋ ଦୁଇ ଚକୁ ଏକାସାଥିରେ ସଫଳ ହେଉ, ଯେପରି ମୁଁ ଜଗତର ନାଥଙ୍କୁ ଦେଖି ତାଙ୍କର ଚମକୁଥିବା ହସ ଦେଖିଛି; ଭଗବାନଙ୍କର କୃପାରେ ଏହି ଶରୀର ତାଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଫଳଦାୟକ ପଥକୁ ପାଇପାରିବ।
ଅଦ୍ଯୈଵ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ମମ ହସ୍ତପଦ୍ମଂ କରିଷ୍ଯତି ଶ୍ରୀମଦନନ୍ତମୂର୍ତିଃ ଯସ୍ଯାଙ୍ଗୁଲିସ୍ପର୍ଶହତାଖିଲାଘୈର୍ ଅଵାପ୍ଯତେ ସିଦ୍ଧିର୍ ଅନୁତ୍ତମା ନରୈଃ
ଆଜି ମୋ ପଦ୍ମପରି ହାତକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି ଶ୍ରୀମଦ୍ ଅନନ୍ତ ମୂର୍ତି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ; ଯାଙ୍କର ଆଙ୍ଗୁଳି ସ୍ପର୍ଶରେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ ହେଉଥାଏ ଏବଂ ଲୋକେ ଅତିଶ୍ରେଷ୍ଠ ସିଦ୍ଧି ପାଇଥାନ୍ତି।
ତଥାଶ୍ଵିରୁଦ୍ରେନ୍ଦ୍ରଵସୁପ୍ରଣୀତା ଦେଵାଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ତି ଵରଂ ପ୍ରହୃଷ୍ଟାଃ ଚକ୍ରଂ ଘ୍ନତା ଦୈତ୍ଯପତେର୍ ହୃତାନି ଦୈତ୍ଯାଙ୍ଗନାନାଂ ନଯନାନ୍ତରାଣି
ଏପରି ଆଶ୍ବିନ, ରୁଦ୍ର, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବସୁ ଦେବତାମାନେ ଖୁସି ହୋଇ ଭଲ ଦେଇଥାନ୍ତି; ଦୈତ୍ୟରାଜା ଚକ୍ରରେ ବିଧ୍ୱଂସ ହେବାବେଳେ ଦୈତ୍ୟ କନ୍ୟାମାନଙ୍କର ଚକୁ ଲୁହାରେ ଭରିଗଲା।
ଯତ୍ରାମ୍ବୁ ଵିନ୍ଯସ୍ଯ ବଲିର୍ ମନୋଭ୍ଯାମ୍ ଅଵାପ ଭୋଗାନ୍ ଵସୁଧାତଲସ୍ଥଃ ତଥାମରେଶସ୍ ତ୍ରିଦଶାଧିପତ୍ଯଂ ମନ୍ଵନ୍ତରଂ ପୂର୍ଣମ୍ ଅଵାପ ଶକ୍ରଃ
ଯେଉଁଠାରେ ବଳି ମନରେ ଜଳ ରଖି ଭୂମିରେ ରହି ଭୋଗ ଲାଭ କଲେ; ସେଉଁପରି ଅମରେଶ ଇନ୍ଦ୍ର ଦେବତାମାନଙ୍କର ଅଧିପତ୍ୟର ମନ୍ବନ୍ତର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କାଳ ଲାଭ କଲେ।
ଅଥେଶ ମାଂ କଂସପରିଗ୍ରହେଣ ଦୋଷାସ୍ପଦୀଭୂତମ୍ ଅଦୋଷଯୁକ୍ତମ୍ କର୍ତା ନ ମାନୋପହିତଂ ଧିଗ୍ ଅସ୍ତୁ ଯସ୍ମାନ୍ ମନଃ ସାଧୁବହିଷ୍କୃତୋ ଯଃ
ହେ ଏଶ୍ୱର, କଂସ ସହିତ ମୋ ନିକଟତା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଦୋଷର ଆଶ୍ରୟ ହୋଇଯାଇଛି, ଯଦିଓ ମୋ ମଧ୍ୟରେ ଦୋଷ ନାହିଁ; ମୋ ମନରେ ଅଭିମାନ ନ ଆସୁ, କାରଣ ମୋ ମନ ସାଧୁମାନଙ୍କର ସଂଗ ଠାରୁ ବାହାରିଯାଇଛି।
ଜ୍ଞାନାତ୍ମକସ୍ଯାଖିଲସତ୍ତ୍ଵରାଶେର୍ ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତଦୋଷସ୍ଯ ସଦାସ୍ଫୁଟସ୍ଯ କିଂ ଵା ଜଗତ୍ଯ୍ ଅତ୍ର ସମସ୍ତପୁଂସାମ୍ ଅଜ୍ଞାତମ୍ ଅସ୍ଯାସ୍ତି ହୃଦି ସ୍ଥିତସ୍ଯ
ଯେ ଜ୍ଞାନର ମୂଳ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଉତ୍ସ, ସଦା ପବିତ୍ର ଏବଂ ପ୍ରକାଶିତ, ସେ ହୃଦୟରେ ବସିଥିବାବେଳେ ଏହି ଜଗତରେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଣ ଅଜଣା ରହିପାରିବ?
ତସ୍ମାଦ୍ ଅହଂ ଭକ୍ତିଵିନମ୍ରଗାତ୍ରୋ ଵ୍ରଜାମି ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵରମ୍ ଈଶ୍ଵରାଣାମ୍ ଅଂଶାଵତାରଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମସ୍ଯ ଅନାଦିମଧ୍ଯାନ୍ତମ୍ ଅଜସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଃ
ଏହିପରି ଭକ୍ତିରେ ନମ୍ର ଶରୀର ନେଇ ମୁଁ ବିଶ୍ୱର ନାଥ, ଏଶ୍ୱରମାନଙ୍କର ଏଶ୍ୱର, ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କର ଅଂଶ ଅବତାର, ଆରମ୍ଭ ମଧ୍ୟ ଶେଷ ନଥିବା ଅଜନ୍ମା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରିଯାଉଛି।
ଚିନ୍ତଯନ୍ନ୍ ଇତି ଗୋଵିନ୍ଦମ୍ ଉପଗମ୍ଯ ସ ଯାଦଵଃ ଅକ୍ରୂରୋ ଽସ୍ମୀତି ଚରଣୌ ନନାମ ଶିରସା ହରେଃ
ଏପରି ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରି, ଯାଦବ ଅକୃର ଆଗକୁ ଯାଇ ହରିଙ୍କର ପାଦକୁ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ କହିଲେ, 'ମୁଁ ଅକୃର।'
ସୋ ଽପ୍ଯ୍ ଏନଂ ଧ୍ଵଜଵଜ୍ରାବ୍ଜକୃତଚିହ୍ନେନ ପାଣିନା ସଂସ୍ପୃଶ୍ଯାକୃଷ୍ଯ ଚ ପ୍ରୀତ୍ଯା ସୁଗାଢଂ ପରିଷସ୍ଵଜେ
ସେ ମଧ୍ୟ ଧ୍୵ଜ, ବଜ୍ର ଓ ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନ ଥିବା ହାତରେ ଅକୃରଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ଆକୁଞ୍ଚିତ କରି ଭଲପାଇବାରେ ଭଲଭାବରେ ଗଢ଼ି ଧରିଲେ।
କୃତସଂଵଦନୌ ତେନ ଯଥାଵଦ୍ ବଲକେଶଵୌ ତତଃ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୌ ସହସା ତମ୍ ଆଦାଯାତ୍ମମନ୍ଦିରମ୍
ଅକୃରଙ୍କ ସହିତ ଯଥାଯଥ ଶୁଭେଚ୍ଛା ବିନିମୟ କରି, ବଳରାମ ଓ କେଶବ ତାଙ୍କୁ ସହ ନେଇ ତାଙ୍କର ଘରକୁ ଶୀଘ୍ର ଯାଇପହଞ୍ଚିଲେ।
ସହ ତାଭ୍ଯାଂ ତଦାକ୍ରୂରଃ କୃତସଂଵନ୍ଦନାଦିକଃ ଭୁକ୍ତଭୋଜ୍ଯୋ ଯଥାନ୍ଯାଯମ୍ ଆଚଚକ୍ଷେ ତତସ୍ ତଯୋଃ
ତାଙ୍କ ସହିତ ଅକୃର ଶୁଭେଚ୍ଛା ଓ ଆତିଥ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ଯଥାଯଥ ଭୋଜନ କରି, ସମସ୍ତ କଥା ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଯଥା ନିର୍ଭର୍ତ୍ସିତସ୍ ତେନ କଂସେନାନକଦୁନ୍ଦୁଭିଃ ଯଥା ଚ ଦେଵକୀ ଦେଵୀ ଦାନଵେନ ଦୁରାତ୍ମନା
କଂସ କିପରି ଅନକଦୁନ୍ଦୁଭିଙ୍କୁ ତିରସ୍କାର କଲେ, ଏବଂ ଦେବକୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦୈତ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ଭାବରେ କିପରି ବ୍ୟବହାର କଲେ।
ଉଗ୍ରସେନେ ଯଥା କଂସଃ ସ ଦୁରାତ୍ମା ଚ ଵର୍ତତେ ଯଂ ଚୈଵାର୍ଥଂ ସମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ କଂସେନ ସ ଵିସର୍ଜିତଃ
ଉଗ୍ରସେନଙ୍କ ସହିତ କଂସ ଦୁଷ୍ଟ ଭାବରେ କିପରି ବ୍ୟବହାର କରୁଛି, ଏବଂ କଂସ କିପାଇଁ ଅକୃରଙ୍କୁ ପଠାଇଛି।
ତତ୍ ସର୍ଵଂ ଵିସ୍ତରାଚ୍ ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଭଗଵାନ୍ କେଶିସୂଦନଃ ଉଵାଚାଖିଲମ୍ ଏତତ୍ ତୁ ଜ୍ଞାତଂ ଦାନପତେ ମଯା
ସମସ୍ତ କଥା ଏକାସାଥିରେ ଶୁଣି, ଭଗବାନ କେଶୀସୂଦନ କହିଲେ, 'ଦାନପତି, ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଜାଣିଛି।'
କରିଷ୍ଯେ ଚ ମହାଭାଗ ଯଦ୍ ଅତ୍ରୌପାଯିକଂ ମତମ୍ ଵିଚିନ୍ତ୍ଯଂ ନାନ୍ଯଥୈତତ୍ ତେ ଵିଦ୍ଧି କଂସଂ ହତଂ ମଯା
'ମୁଁ ଏଠି ଯାହା ଉଚିତ ଭାବି କରିବି, ମହାଭାଗ; ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଜାଣ, କଂସ ମୋ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବରୁ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି।'
ଅହଂ ରାମଶ୍ ଚ ମଥୁରାଂ ଶ୍ଵୋ ଯାସ୍ଯାଵଃ ସମଂ ତ୍ଵଯା ଗୋପଵୃଦ୍ଧାଶ୍ ଚ ଯାସ୍ଯନ୍ତି ଆଦାଯୋପାଯନଂ ବହୁ
'ଆସନ୍ତାକାଲି ମୁଁ ଓ ବଳରାମ ତୁମେ ସହିତ ମଥୁରାକୁ ଯିବା; ଗୋପ ବୃଦ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଉପାୟନ ନେଇ ଯିବେ।'
ନିଶେଯଂ ନୀଯତାଂ ଵୀର ନ ଚିନ୍ତାଂ କର୍ତୁମ୍ ଅର୍ହସି ତ୍ରିରାତ୍ରାଭ୍ଯନ୍ତରେ କଂସଂ ହନିଷ୍ଯାମି ସହାନୁଗମ୍
ବୀର, ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହେବା; ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଦରକାର ନାହିଁ। ତିନି ରାତି ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ କଂସ ଓ ତାଙ୍କର ସାଥିଗୁଡ଼ିକୁ ମାରିଦେବି।
ସମାଦିଶ୍ଯ ତତୋ ଗୋପାନ୍ ଅକ୍ରୂରୋ ଽପି ସକେଶଵଃ ସୁଷ୍ଵାପ ବଲଭଦ୍ରଶ୍ ଚ ନନ୍ଦଗୋପଗୃହେ ଗତଃ
ଏପରେ, ଗୋପମାନେଙ୍କୁ ନିର୍ଦେଶ ଦେଇ, ଅକୃର ମଧ୍ୟ କେଶବ ଓ ବଳଭଦ୍ର ସହିତ ନନ୍ଦ ଗୋପଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇ ଭଲରେ ଶୁଇଲେ।
ତତଃ ପ୍ରଭାତେ ଵିମଲେ ରାମକୃଷ୍ଣୌ ମହାବଲୌ ଅକ୍ରୂରେଣ ସମଂ ଗନ୍ତୁମ୍ ଉଦ୍ଯତୌ ମଥୁରାଂ ପୁରୀମ୍
ପରେ, ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରଭାତରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣ, ଅକୃର ସହିତ, ମଥୁରା ନଗରକୁ ଯିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଗୋପୀଜନଃ ସାସ୍ରଃ ଶ୍ଲଥଦ୍ଵଲଯବାହୁକଃ ନିଶ୍ଵସଂଶ୍ ଚାତିଦୁଃଖାର୍ତଃ ପ୍ରାହ ଚେଦଂ ପରସ୍ପରମ୍
ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଗୋପୀମାନେ ଆଖିରେ ଲୁହ, ଢିଲା ଚୁଡ଼ି ଓ ଶିଥିଳ ହାତରେ, ଗଭୀର ଦୁଃଖରେ ଦୀର୍ଘନିଶ୍ୱାସ ନେଇ, ଏକାପରେ ଏକା ଏଭଳି କହିଲେ।
ମଥୁରାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଗୋଵିନ୍ଦଃ କଥଂ ଗୋକୁଲମ୍ ଏଷ୍ଯତି ନାଗରସ୍ତ୍ରୀକଲାଲାପମଧୁ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ ପାସ୍ଯତି
ମଥୁରାକୁ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ, ଗୋବିନ୍ଦ କିପରି ଗୋକୁଳକୁ ଫେରିବେ? ସେ ନଗର ମହିଳାମାନଙ୍କର ମିଠା କଥା ଶୁଣିବେ।
ଵିଲାସିଵାକ୍ଯଜାତେଷୁ ନାଗରୀଣାଂ କୃତାସ୍ପଦମ୍ ଚିତ୍ତମ୍ ଅସ୍ଯ କଥଂ ଗ୍ରାମ୍ଯଗୋପଗୋପୀଷୁ ଯାସ୍ଯତି
ନଗର ମହିଳାମାନଙ୍କର ମନୋହର କଥାରେ ଯଦି ତାଙ୍କର ମନ ଆକୃଷ୍ଟ ହେଇଯିବ, ତେବେ କିପରି ଗ୍ରାମର ଗୋପ ଓ ଗୋପୀମାନେଙ୍କୁ ଫେରିବେ?
ସାରଂ ସମସ୍ତଗୋଷ୍ଠସ୍ଯ ଵିଧିନା ହରତା ହରିମ୍ ପ୍ରହୃତଂ ଗୋପଯୋଷିତ୍ସୁ ନିଘୃଣେନ ଦୁରାତ୍ମନା
ସମସ୍ତ ଗୋଷ୍ଠର ମନ୍ଦାର, ହରି, ଏକ ନିଷ୍ଠୁର ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ଗୋପୀମାନେଙ୍କୁ ଜବରଦସ୍ତି ଛିନି ନିଆଯାଇଛି।
ଭାଵଗର୍ଭସ୍ମିତଂ ଵାକ୍ଯଂ ଵିଲାସଲଲିତା ଗତିଃ ନାଗରୀଣାମ୍ ଅତୀଵୈତତ୍ କଟାକ୍ଷେକ୍ଷିତମ୍ ଏଵ ତୁ
ନଗର ମହିଳାମାନେଙ୍କର ଭାବରେ ଭରିଥିବା କଥା, ମନୋହର ଚଳାଚଳ, ଓ ତାଙ୍କର ପାର୍ଶ୍ୱ ଦୃଷ୍ଟି ଏକଦମ ଆକର୍ଷଣୀୟ।