ମୃତ୍ୟୁଲୋକରେ ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ଯେତେବେଳେ ନିଜ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣ କରିଥାଏ, ସେଉଁଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରତୀର୍ଥରେ, ବିଶେଷକରି ଯମତୀର୍ଥରେ, ପିତୃପୂଜା ପାଇଁ ତର୍ପଣ ଦେବା ଉଚିତ। ଏହି ତୀର୍ଥଟି ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦିଶ୍ୟ କରାଯାଇଛି; ସେଠାରେ ଭକ୍ତ ଓ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପୂଜା ଓ ସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ଶିବ ନିତ୍ୟ ବିରାଜିତ। ବେଦମନ୍ତ୍ର ଓ ସାମାନ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର, ନୃତ୍ୟ, ସଙ୍ଗୀତ, ପଞ୍ଚାମୃତ ଦ୍ୱାରା ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯିବା ଉଚିତ। ବିଭିନ୍ନ ଦାନ, ପ୍ରଣାମ, ପରିକ୍ରମା, ଧୂପ, ଦୀପ, ନୈବେଦ୍ୟ, ପୁଷ୍ପ ଓ ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ଭଗବାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯିଥାଏ। ଏଭଳି ଭାବେ, ଏକାଗ୍ର ଭକ୍ତି ସହିତ ଦେବତାମାନେ—ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ—ପୂଜା କରିଥିଲେ; ତାପରେ, ଦୁଇ ଦେବତା ତାଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥିଲେ। ରାଜାଙ୍କର ସ୍ତୁତି ପରେ, ସେମାନେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥିଲେ, ଏବଂ ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥଳର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଦେଇଥିଲେ। ସେହି ସମୟରୁ, ଏହି ତୀର୍ଥକୁ ଶୈବ ଓ ବୈଷ୍ଣବ ଭାବରେ ପରିଚିତ ହୋଇଛି; ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କିମ୍ବା ଦାନ କଲେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥଳକୁ ସ୍ମରଣ କିମ୍ବା ପାଠ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି ଏବଂ ଶିବ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ନଗରକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ବିଶେଷକରି ଭାନୁତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣ ହୁଏ; ଏହି ତୀର୍ଥ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟମୟ, କାରଣ ଏଠାରେ ଶତଧିକ ତୀର୍ଥ ଅଛି। ଏହାକୁ ଭିଲ୍ଲତୀର୍ଥ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଏହା ରୋଗ ନାଶ କରେ, ପାପ ଦୂର କରେ, ଏବଂ ମହାଦେବଙ୍କ ଦୁଇ ଚରଣ ପାଇଁ ଭକ୍ତି ଦାନ କରେ। ଏଠାରେ ଗଙ୍ଗାର ଦକ୍ଷିଣ ତଟରେ, ଶ୍ରୀଗିରିର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏକ ଧର୍ମମୟ କଥା ଆଛି। ସେଠାରେ ଆଦିକେଶ ନାମକ ମହାଦେବ ନିତ୍ୟ ଲିଙ୍ଗ ରୂପେ ଋଷିମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି ଏବଂ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି। ଏଠି ଏକ ସୁପ୍ରସିଦ୍ଧ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଋଷି ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ ଓ ତାଙ୍କର ଭାଇ ବେଦ ଥିଲେ, ଯିଏ ମହାତ୍ମା ଥିଲେ। ଏଠି ତ୍ରିପୁରାରି ତିନି ଆଖି ଅତି ପୂଜ୍ୟ ଆଦିକେଶ ଦେବଙ୍କୁ ମଧ୍ୟାନ୍ହ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ସମୟରେ ନିତ୍ୟ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରାଯାଏ। ବେଦ, ଦ୍ୱିଜମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍, ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଗ୍ରାମକୁ ଯିବେ; ଏଠି, ଏକ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଭିଲ୍ଲ (ସୂତର୍ଥ) ଦିନେ ଶିକାର କରିବାକୁ ପାହାଡ଼କୁ ଯାଏ। ସେ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶ ଘୁଞ୍ଚି ଅନେକ ପଶୁ ହତ୍ୟା କରେ। ସେ ତାଙ୍କର ମୁଁହରେ ପାଣି ନେଇ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀଙ୍କ ଅଭିଷେକ ପାଇଁ, ଧନୁର ଅଗ୍ରେ ମାଂସ ରଖି, କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ ଶିବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଏ। ଆଦିକେଶଙ୍କ ନିକଟକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେ ମାଂସ ବାହାରେ ରଖି, ଗଙ୍ଗାକୁ ଯାଏ, ପୁନର୍ବାର ପାଣି ମୁଁହରେ ନେଇ ଶିବଙ୍କୁ ଫେରିଆସେ। ସେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ପତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ମାଂସ ଉପହାର ଭାବେ ଦେଇ ପୂଜା କରେ। ଆଦିକେଶଙ୍କୁ, ଯେଉଁଠି ବେଦ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୂଜା କରିଥିଲେ, ସେ ତାହାକୁ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଛୁଇଁ ଓ ମୁଁହର ପାଣି ଦ୍ୱାରା ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲେ। ପରେ, ଶିବଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇ, ପତ୍ର ଦେଇ ପୂଜା କରି, ମାଂସ ଦେଇ କହିଥିଲେ—"ଯେ ଶିବ, ଆପଣ ମୋ ପୂଜାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।" ଶିବଙ୍କୁ ଶୁଭ ଭକ୍ତି ବିନା ସେ କିଛି ଜାଣିନଥିଲେ; ତେଣୁ, ସେ ମାଂସ ନେଇ ନିଜ ଘରକୁ ଫେରିଯିଏ। ଏହିପରି ସେ ପ୍ରତିଦିନ ଏହି କାମ କରେ; ତଥାପି, ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ—ଏହି ହେଉଛି ଭଗବାନଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ କୃପା। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭିଲ୍ଲ ନ ଆସନ୍ତି, ଶିବ ସୁଖ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ଶମ୍ଭୁଙ୍କର ଅସୀମ କୃପା କେ ଧାରଣ କରିପାରିବେ? ସେ ପ୍ରତିଦିନ ଉମା ସହିତ ଆଦିପୁରୁଷ ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ; ଏହିପରି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ବିତିଗଲାପରେ, ବେଦ ରୋଷିତ ହେଲେ। "ଯେ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଭକ୍ତି ସହିତ ଶିବ ପୂଜାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରେ, ସେ ପାପୀ ଏବଂ ମୋ ଦ୍ୱାରା ହତ୍ୟା ଯୋଗ୍ୟ। ଗୁରୁ, ଦେବ, ଦ୍ୱିଜ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଦ୍ରୋହ କରିଥିବା ଯେଉଁମାନେ, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ଯୋଗ୍ୟ; ଏବଂ ଶିବଦ୍ୱେଷୀ ପୁରୁଷ ତ ଅତି ଅଧମ।" ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ବେଦ ତାଙ୍କ ଭାଇ ସିନ୍ଧୁ ସହିତ ଚିନ୍ତା କଲେ—"ଏହି ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ କାହାର? କିଏ ଏପରି ଦୁଷ୍ଟ ଆତ୍ମା?" ଯିଏ ଅରଣ୍ୟ ଫୁଲ, ଦେବ ମୂଳ, ଶୁଭ ଫଳ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିଥିବା ପୂଜାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରେ ଏବଂ ପରେ ମାଂସ ଓ ପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ପୂଜା କରେ, ସେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁ ଯୋଗ୍ୟ। ଏଭଳି ଚିନ୍ତା କରି, ବେଦ ନିଜ ଦେହ ଲୁଚାଇ ରହିଲେ। "ମୁଁ ଏହି ପାପୀକୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, ଯିଏ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ।" ଏହି ମଧ୍ୟରେ, ସେ ଭିଲ୍ଲ ପୂର୍ବବତ୍ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବାକୁ ଆସିଲେ। ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଥିବା ଦେଖି, ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଏ ମହାମତି ଭିଲ୍ଲ, ତୁମେ ପୁନଃପୁନଃ କ୍ଳାନ୍ତ ଦେଖାଯାଉଛ; ଏତେ ବେଳେ ପରେ କାହିଁକି ଆସିଛ? ତୁମେ ନ ଥିଲେ ମୁଁ କେବେ ସୁଖ ଅନୁଭବ କରେ ନାହିଁ। ବଡ଼ ସନ୍ତୋଷ ମାନ।" ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବେଦ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ କ୍ରୋଧରେ ଚୁପ୍ଚାପ ଦେଖୁଥିଲେ। ଭିଲ୍ଲ ପୂର୍ବବତ୍ ପୂଜା କରି ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ; କିନ୍ତୁ ବେଦ, ଏବେ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇ, ପ୍ରଭୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କହିଲେ— "ଏହି ଭିଲ୍ଲ ପାପ ନିଷ୍ଠ, ଶୁଭ କ୍ରିୟା ଅଜ୍ଞ, କ୍ରୂର, ପ୍ରାଣୀମାନେ ପ୍ରତି ନିର୍ଦୟ। ସେ ନିମ୍ନଜାତ, ଅବିଦ୍ୟାସମ୍ପନ୍ନ, ଗୁରୁ ଶିକ୍ଷା ବିହୀନ, ସଦା ଅନୁଚିତ କାମ କରେ, ଏବଂ କେବେ ଗାଁକୁ ମାନ୍ୟ କରିନାହିଁ। ସେ ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଛି, କିନ୍ତୁ ମୋତେ କିଛି କହୁନାହାନ୍ତି? ମୁଁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ବ୍ରତ ସହିତ ପୂଜା କରେ। ଏହି ଭିଲ୍ଲ, ଯିଏ ଆପଣଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ନ ନେଇ, ନିତ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀ-ସନ୍ତାନ ବିହୀନ, ଅଶୁଭ ମାଂସ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରେ। ଏହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଯେ, ଭଗବାନ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ, ମୋତେ ନୁହେଁ; ଏହି ଭିଲ୍ଲ ଅପରାଧ କରିଛି, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଶାସ୍ତି ଦେବି।