ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ଯେ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ, ସେ କାର୍ଯ୍ୟ ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ ଯେପରି ହେଉ, ତାହାର ଫଳ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ଏହି ଜନ୍ମ କିମ୍ବା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜନ୍ମରେ ମିଳିଥାଏ। ଏହି କଥାକୁ ଧ୍ୟାନ ରଖି, ପିତାମାନେ ନିଜ ଦୋଷକୁ ସତର୍କ ଭାବରେ ଏଡ଼ିବା ଉଚିତ, କାରଣ ପୂର୍ବ ଆଚରଣ ଅନୁସାରେ ଫଳ ମିଳେ। ଏହିପରି, ପିତା ନିଜ ଗୋତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ ଓ ସଂଯୋଗ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି; ଅନ୍ୟ ସବୁ କିଛି ଭାଗ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ—ଯାହା ଲିଖାଯାଇଛି, ସେହି ହେବ। ଏହି ସମୟରେ, ତନ୍ତ୍ରଦ୍ରଷ୍ଟା ଟ୍ୱଷ୍ଟୃ ତାଙ୍କ ଝିଅଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଭୟଙ୍କର ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଗତକୁ ଭୟ ଦେଇଥିବା ବିଷ୍ଟିଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପୁଅ ବିଶ୍ୱରୂପଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ। ବିଶ୍ୱରୂପ ମଧ୍ୟ ବି ଭୟଙ୍କର ଆକୃତି ଓ ଭୟଭୀତ କରୁଥିବା ଚରିତ୍ର ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଏକାଠି ରହୁଥିବାବେଳେ, ତାଙ୍କର ଚରିତ୍ର ଓ ଆକୃତି ଏକରୂପ ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଏହି ଦମ୍ପତି ମଧ୍ୟରେ କେବେ କେବେ ସ୍ନେହ ଓ କେବେ କେବେ ବିରୋଧ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ସେମାନଙ୍କର ଏକ ପୁଅଙ୍କୁ ଗଣ୍ଡ ଓ ଅନ୍ୟ ପୁଅଙ୍କୁ ଅତିଗଣ୍ଡ ବୋଲି ନାମ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଲାଲ ଆଖି, କ୍ରୋଧୀ, ଅପବ୍ୟୟୀ ଓ ଖରାପ ମନୋଭାବ ଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ଛୋଟ ଥିଲେ ଧର୍ଷଣ, ଯିଏ ପୁଣ୍ୟର ଅର୍ହତା ଥିଲେ। ଏହି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ପୁଅ ଥିଲେ, ଯିଏ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଶାନ୍ତ, ଶୁଧ୍ଧ ମନ ଓ ପରିଚ୍ଛନ୍ନ ଥିଲେ। ସେ ଏକଥର ତାଙ୍କ ମାମାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଯମଲୋକକୁ ଗଲେ। ଏଠାରେ ସେ ବହୁତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, କେହି ହେବେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅବସ୍ଥାରେ ଓ କେହି ନରକରେ କଷ୍ଟ ଭୋଗୁଥିବା। ସେ ତାଙ୍କ ମାମାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ଚିରସ୍ଥାୟୀ ଧର୍ମ ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—"ପିତା, କେଉଁମାନେ ଏହି ସୁଖୀ, ଏବଂ କେଉଁମାନେ ନରକରେ ଦୁଃଖ ଭୋଗୁଛନ୍ତି?" ଏଭଳି ପ୍ରଶ୍ନ ହେବା ପରେ, ଧର୍ମରାଜ ସତ୍ୟ ସହିତ ସବୁ କଥା କହିଦେଲେ, କୌଣସି କଥା ଲୁଚାଇଲେ ନାହିଁ। ସେ କହିଲେ, "ଯେଉଁମାନେ ନିୟମ ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ କେବେ ନରକ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ, ମାନବମାନେ। ଯେଉଁମାନେ ଶାସ୍ତ୍ର, ଆଚରଣ ବା ପଣ୍ଡିତଙ୍କୁ ମାନ୍ୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ ଓ ବିଧିବିରୁଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନରକର ଅର୍ହତା।" ଧର୍ମର କଥା ଶୁଣି, ହର୍ଷଣ ଆନନ୍ଦରେ ପୁନି କଥା କହିଲେ—"ପିତା ହେଉଛନ୍ତି ଟ୍ୱଷ୍ଟୃ, ଭୟଙ୍କର; ମା ହେଉଛନ୍ତି ବିଷ୍ଟି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର; ଭାଇମାନେ ମହାତ୍ମା, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋ ମନ ଶାନ୍ତ ହୋଇଛି। ସେମାନେ ସୁନ୍ଦର, ଦୋଷରହିତ ଓ ମଙ୍ଗଳକାରୀ ହେବେ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଣ ତାହା କହ, ମୁଁ ତାହା କରିବି। ନହେଲେ, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବି ନାହିଁ।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ, "ହର୍ଷଣ, ତୁମର ମନ ପବିତ୍ର; ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ହର୍ଷଣ। ପୁଅ ଅନେକ ହେବା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଚାଲିଥାଏ କେବଳ ଏକ ପୁଅ ଦ୍ୱାରା। ଯିଏ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ଭଲପାଏ, ପୂର୍ବଜମାନେ ଉଦ୍ଧାର କରେ, ସେଇ ପୁଅ; ଅନ୍ୟମାନେ ରୋଗ ସମାନ।" "ତୁମେ ମୋତେ ଯଥାଯଥ ଓ ମନୋହର କଥା କହିଛ, ଏହିପରି ମାମା, ଏହି ସମୟରେ ତୁମେ ସ୍ନାନ କରି, ଶାନ୍ତ ମନେ ଗୌତମୀକୁ ଯାଅ। ବିଶ୍ୱର ଉତ୍ସ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ହୃଦୟରେ ଶ୍ରୀବଦ୍ଧ କର; ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ଚାହିଦା ସବୁ ପୂରଣ କରିବେ।" ଧର୍ମର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ହର୍ଷଣ ପବିତ୍ର ହୋଇ ଗୌତମୀକୁ ଗଲେ, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ; ହରି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ତାପରେ ହରି ହର୍ଷଣଙ୍କୁ କୁଳର ମଙ୍ଗଳ ଦେଲେ, ସମସ୍ତ ଅପମଙ୍ଗଳ ଦୂର କରି, "ତୁମର ଶୁଭ ହେଉ" ବୋଲି ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ। ଏହିପରି ଭାବେ ବିଷ୍ଟି, ପିତା ଓ ପୁଅମାନେ ମଙ୍ଗଳକାରୀ ହେଲେ, ଏହିଠାରୁ ସେଠି ତୀର୍ଥ ଭଦ୍ରତୀର୍ଥ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା। ସେଠାରେ ହରି, ମଙ୍ଗଳର ଦାତା, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଦିଅନ୍ତି; ଏହି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥରେ ଯେଉଁମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, କାରଣ ସେଠି ଜନାର୍ଦନ, ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବତା, ସ୍ୱୟଂ ମଙ୍ଗଳର ଭଣ୍ଡାର ଅଟୁଟ ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି। ଏହିପରି ଆଉ ଏକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଅଛି—ପତତ୍ରି ତୀର୍ଥ, ଯାହା ରୋଗ ଓ ପାପ ନାଶ କରେ; ଏହାର କଥା କେବଳ ଶୁଣିଲେ ମଧ୍ୟ ମାନବ ଉତ୍ତମ ଫଳ ପାଏ। ଏଠାରେ କଶ୍ୟପଙ୍କର ଦୁଇ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ—ସମ୍ପାତି ଓ ଜଟାୟୁ, ଦୁହେଁ ଦିବ୍ୟ ଓ ଏହି ଗୋତ୍ରର ଅଂଶୀ। ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କର ପୁଅ ଅରୁଣ ଓ ଗରୁଡ଼; ତାଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ ସମ୍ପାତି, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜନ୍ମ ନେଲେ। ତାଙ୍କ ଛୋଟ ଭାଇ ଜଟାୟୁ, ଯିଏ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ଦୁହେଁ ଆପଣ ଶକ୍ତିରେ ମଦାନ୍ଧ ଓ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧାରେ ଭରିଥିଲେ। ଏହି ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପକ୍ଷୀ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ବନ୍ଦନା କରିବାକୁ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଗଲେ; ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିକଟକୁ ଯିବା ସମୟରେ, ସେମାନଙ୍କର ପକ୍ଷ ଜଳିଗଲା ଓ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ପାହାଡ଼ ଶିଖର ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ଦୁଇଜଣ ଆପଣ-ମାନ୍ୟ ଅଚେତନ ଓ ଅଚଳ ଦେଖି, ଅରୁଣ ଦୁଃଖରେ ଭାସି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କହିଲେ—"ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇବା ପୂର୍ବରୁ ସେମାନେ ନଷ୍ଟ ହେବେ, ଏଇ ତାପ୍ତ ଦେବତା, ଦୟା କର।" ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏହି କଥାରେ ସମ୍ମତି ଦେଇ, ସେମାନଙ୍କୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଲେ। ଏହି ଦୁଇ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ଦୁଃଖ ଶୁଣି, ଗରୁଡ଼ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହିତ ଆସିଲେ। ସେମାନେ ଆସି, ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ, ଆନନ୍ଦ ଦେଲେ। ତାପରେ ନାରଦ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବାକୁ ଗଙ୍ଗାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଏହିପରି, ଜଟାୟୁ, ଅରୁଣ, ସମ୍ପାତି, ଗରୁଡ଼, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତେ ଏହି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥକୁ ଗଲେ, ଯାହା ମହାପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ। ଏହି ତୀର୍ଥକୁ ପତତ୍ରି ତୀର୍ଥ କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ବିଷ ନାଶ ଓ ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷା ପୂରଣ ହୁଏ; ସେଠି ସୂର୍ଯ୍ୟ, ବିଷ୍ଣୁ, ଗରୁଡ଼ ଓ ଅରୁଣ ସ୍ୱୟଂ ବସିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଗୌତମୀ ତୀରେ ଥାଆନ୍ତି, ତଥା ବୃଷଧ୍ୱଜ ମହାଦେବ ମଧ୍ୟ। ଏହି ତୀର୍ଥରେ ତିନି ଦେବତା ଥିବାରୁ, ଏହା ସର୍ବୋତ୍ତମ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇ, ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରିବା ଉଚିତ; ଏହାଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖ ଓ ରୋଗ ଦୂର ହୋଇ, ଉତ୍ତମ ସୁଖ ମିଳେ।