ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ ଦେବା ପାଇଁ ସମୟର ସତ୍ୟ ଅନୁସାରେ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ନିର୍ବାହ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ, ନହେଲେ ସେମାନେ ତଳସ୍ଥିତିକୁ ପତିତ ହୁଅନ୍ତି। ପୁଅଟିଏ ପିତାଙ୍କର ଅନୁରୂପ ରୂପ ଅଟୁଟ ଥାଏ—ଏହି ପିତା, ସେଇ ପୁଅ ଭିତରେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ। ଏହି ଜଗତରେ କିଏ ନିଜ ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ସୁଖୀ କରିବାକୁ ଚାହେନି? ପିତା ଯେଉଁ କାମ କନ୍ୟା ପାଇଁ କରନ୍ତି—ଦାନ, ସମ୍ମାନ କିମ୍ବା ରକ୍ଷା—ସେଠି ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅବିନାଶୀ ମଣାଯାଏ। ଏମିତି କନ୍ୟାମାନେ ପାଇଁ ଯାହା ଦିଆଯାଏ, ତାହା ଅନନ୍ତ ପୁଣ୍ୟ ଦେଇଥାଏ। ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ସୁଖୀ ହେଉନ୍ତି, ଏହି ଆଶା କିଏ ରଖେନି? ଯିଏ କନ୍ୟାମାନେକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଛି, ସେ ପ୍ରସ୍ପରିଟିର ଅଧିକାରୀ ହୁଅନ୍ତି। ଏମିତି ଅର୍ଥବୋଧକ କଥା ଏକ ଭୟଙ୍କର କନ୍ୟା, ନାମ ଥିଲା ବିଷ୍ଟି, ତାକୁ ଭାସ୍କର କହିଲେ—"ମୁଁ କ'ଣ କରିପାରିବି? ତୁମର ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଦେଖି କେହି ତୁମକୁ ଗ୍ରହଣ କରୁନାହାନ୍ତି। ବଂଶ, ସୌନ୍ଦର୍ୟ, ବୟସ, ଧନ, ଶିକ୍ଷା, ଆଚରଣ, ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ର—ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଆମେ ଅନ୍ୟେଁ ଦେଖୁଛୁ, କିନ୍ତୁ ତୁମରେ ସେଗୁଡିକ ନାହିଁ। ମୁଁ କ'ଣ କରିପାରିବି? କେଉଁଠି ତୁମକୁ ଦେଉ? ତୁମେ ମୋତେ ଅନାବଶ୍ୟକ ଭାବେ ଦୋଷାରୋପ କରୁଛ।" ଏପରି କହି, ଭାସ୍କର ପୁଣିଥରେ ବିଷ୍ଟିଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଯାହାକୁ ତୁମେ ଚାହ, ତାଙ୍କୁ ମୁଁ ଆଜି ତୁମକୁ ଦେଇପାରିବି, ବିଷ୍ଟି। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅ।" ତେବେ ବିଷ୍ଟି ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ପତି, ପୁଅ, ଧନ, ସୁଖ, ଆୟୁ, ସୌନ୍ଦର୍ୟ, ପ୍ରେମ—ସବୁ ପୂର୍ବ କର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ମିଳେ। ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ଯେଉଁ କାର୍ମ କରାଯାଇଥିଲା, ସେହି ଭଲ କି ଖରାପ ଫଳ ଏହି ଜନ୍ମରେ ବା ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମିଳିଥାଏ। ପିତାଙ୍କୁ ନିଜ ଦୋଷ ସତର୍କ ଭାବେ ଏଡ଼ିବା ଉଚିତ; ଫଳ ମିଳିବ ଗତ କର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ। ତେଣୁ, ପିତା ନିଜ ବଂଶ ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି, ବାକି ସବୁ ଭାଗ୍ୟରେ ନିର୍ଭର କରେ—ଯାହା ଲିଖାଯାଇଛି, ସେହି ହେବ।" କନ୍ୟାଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତ୍ୱଷ୍ଟୃ ତାଙ୍କ ଭୟଙ୍କର କନ୍ୟା ବିଷ୍ଟିଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପୁଅ ବିଶ୍ୱରୂପଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଇଦେଲେ। ବିଶ୍ୱରୂପ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ତେଣୁ ସେମାନେ ଦୁଇଏ ଏକାପରି ରୂପ ଓ ଚରିତ୍ର ରଖି ଏକସାଙ୍ଗରେ ବାସ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। କେବେ ସେମାନେ ପ୍ରେମ ଓ କେବେ ଦ୍ୱେଷରେ ଅନୁଭୂତି କରୁଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଗଣ୍ଡ ଓ ଅତିଗଣ୍ଡ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧୀ, ଅନ୍ୟାୟାଚାରୀ, ଲାଲ ଆଖି ଓ ଦୁର୍ବ୍ୟବହାରୀ ପୁଅ ଥିଲେ—ସେ ଅତି ଛୋଟ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଧର୍ଷଣ, ଯିଏ ପୁଣ୍ୟର ଅଧିକାରୀ। ଏହି ପରିବାରର ଏକ ଧର୍ମିକ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଶାନ୍ତ, ଶୁଚିମନ, ପବିତ୍ର ପୁଅ ତାଙ୍କ ମାମାଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ କରିବାକୁ ଯମଲୋକକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ସେ ବହୁତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ—କିଏ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆନନ୍ଦରେ, କିଏ ନରକରେ କଷ୍ଟରେ ରହିଛନ୍ତି। ଶିର ନମାଇ ସେ ମାମାଙ୍କୁ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ଧର୍ମ ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—"ପିତା, କିଏ ଏଠି ସୁଖୀ ଓ କିଏ ନରକରେ ପଚୁଅଛନ୍ତି?" ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତରରେ ଧର୍ମରାଜ ସତ୍ୟ କଥା କହିଲେ—"ଯେଉଁମାନେ ଶାସ୍ତ୍ର, ଆଚରଣ, ବିଦ୍ୱାନ୍ମାନେ ପ୍ରତି ଆଦର ରଖନ୍ତି ଏବଂ ନିଷିଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ କରନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ନରକ ଦେଖନ୍ତିନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅବହେଳା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନରକର ଅଧିକାରୀ।" ଧର୍ମର କଥା ଶୁଣି, ଧର୍ଷଣ ଆନନ୍ଦରେ ପୁଣି କହିଲେ—"ମୋ ପିତା ତ୍ୱଷ୍ଟୃ, ମାତା ବିଷ୍ଟି, ଭାଇମାନେ ମହାତ୍ମା ଓ ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମ ମନ ଶାନ୍ତ ହୋଇଛି। ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ଉତ୍ତମ ଓ ଶୁଭ ହେବେ। ମୋତେ କହ, କେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି, ମୁଁ ସେହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି।" ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ—"ଧର୍ଷଣ, ତୁମର ମନ ଶୁଦ୍ଧ, ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ଧର୍ଷଣ। ବହୁତ ପୁଅ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତେ ବଂଶ ଚାଲାନ୍ତିନାହିଁ; କେବଳ ଗୋଟିଏ ପୁଅ ଦ୍ୱାରା ବଂଶ ଚାଲେ। ଯିଏ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ପ୍ରେମ କରେ, ପୂର୍ବଜମାନେକୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ, ସେଇ ପୁଅ; ଅନ୍ୟେ ରୋଗ ସମାନ।" "ତୁମେ ମୋତେ ଯଥାଯଥ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଭାବରେ କଥା କହିଛ, ତେଣୁ ନିର୍ମଳ ମନରେ ଗୌତମୀ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରି, ବିଶ୍ୱର ଉତ୍ସ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କର। ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ସମସ୍ତ ଆଶା ପୂରଣ କରିଦେବେ।" ଧର୍ଷଣ ଏହି ଧର୍ମ କଥା ଶୁଣି, ଗୌତମୀ ନଦୀକୁ ଗଲେ, ପବିତ୍ର ହୋଇ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାୟକ ହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ହରି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଓ ଧର୍ଷଣଙ୍କ ବଂଶର କଳ୍ୟାଣ ଦେଲେ, ସମସ୍ତ ଅପଶକୁ ଦୂର କରି, "ଶୁଭ ହେଉ" ବୋଲି ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ। ଏହିପରି ବିଷ୍ଟି, ପିତା, ପୁଅମାନେ ସମସ୍ତ ଭଦ୍ର ହେଲେ, ଏବଂ ସେଠିଠାରୁ ସେଇ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ "ଭଦ୍ରତୀର୍ଥ" ଭାବରେ ପରିଚିତ ହେଲା। ସେଠି ହରି, ଶୁଭତାର ଦାତା, ମନୁଷ୍ୟମାନେକୁ ସମସ୍ତ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥାନ୍ତି; ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଯେଉଁମାନେ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏଠି ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଦେବ ଶିବାସ୍ଥାନ ରୂପେ ପ୍ରକଟ। ଏଠାରୁ ଆଉ ଏକ ତୀର୍ଥର କଥା—ପତତ୍ରି ତୀର୍ଥ, ଯାହା ରୋଗ ଓ ପାପକୁ ନାଶ କରେ। ଏହାର କଥା ଶୁଣିଲେ ମାତ୍ର ମନୁଷ୍ୟ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଅନ୍ତି। ଏଠି କଶ୍ୟପଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ—ସମ୍ପାତି ଓ ଜଟାୟୁ, ଦୁଇଏ ଦିବ୍ୟ ଓ ପ୍ରଶିଦ୍ଧ। ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁଅ ଅରୁଣ ଓ ଗରୁଡ, ଏହି ବଂଶରେ ସମ୍ପାତି, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜନ୍ମ ନେଲେ। ତାଙ୍କ ଭାଇ ଜଟାୟୁ, ଅପର ଏବଂ କ୍ଷୁଦ୍ର, ଦୁଇଏ ଏକାପରି ଶକ୍ତିରେ ଅହଂକାରୀ ଓ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧୀ ଥିଲେ। ଏହି ଦୁଇ ଅପୂର୍ବ ପକ୍ଷୀ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ି, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ; ସେମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ପହଞ୍ଚିଲେ।