ଚିଚ୍ଚିକ ନାମକ ଦ୍ୱିଜନ୍ମାଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ରାଜା ତାଙ୍କୁ ସେଇ ଦେବତାଙ୍କ ଓ ପବିତ୍ର ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଦେଖାଇଲେ। ତାପରେ ଚିଚ୍ଚିକ ତିନି ଲୋକର ପବିତ୍ରିକା ଗଙ୍ଗା ମଧ୍ୟରେ ସ୍ନାନ କଲେ। ଏହି ଗଙ୍ଗା ଗୌତମୀ, ଯେଉଁଥିରେ ଯେଉଁମାନେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ପୁରୁଷ ପବିତ୍ର ହୁଏନାହିଁ, ତାହାଲେ ସେ ଏଠି ଓ ପରଲୋକରେ ଉଭୟତେ ଦୁଷ୍ଟ କହାଯାଏ। ଏହିପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରି, ଚିଚ୍ଚିକ କହିଲେ, "ମୋ ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଦୋଷ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଦେହଧାରୀ ସଂସାରରେ ତୁମେ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ମାର୍ଗ ନାହିଁ, ହେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚରଣକମଳରୁ ଉଦ୍ଭୂତ ଗଙ୍ଗା, ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର।" ଏପରି ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପରିଷ୍କୃତ ମନେ, ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଦ୍ୱିଜନ୍ମା ସ୍ନାନ କରି, ମନ ମଧ୍ୟରେ କହିଲେ, "ହେ ଗଙ୍ଗା, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର।" ଏପରେ, ଗଦାଧରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ପର୍ବତବାସୀମାନେ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ, ପବମାନଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ସିଧାସଳଖ ଶ୍ୱର୍ଗକୁ ଚଲିଗଲେ। ପବମାନ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସଙ୍ଗୀମାନେ ତାଙ୍କର ନିଜ ନଗରକୁ ଫେରିଗଲେ। ସେଠାରୁ ଏହି ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରକୁ "ପାବମାନ" ବୋଲି ଜଣାଯାଏ। ଯେଉଁଠି ଗଦାଧରଙ୍କୁ "କୋଟିତୀର୍ଥ" ବୋଲି ବେଦବିଦ୍ୟାଳୁ ଜାଣନ୍ତି; ସେଠି କୃତ କୌଣସି କର୍ମ କୋଟି କୋଟି ଗୁଣା ଫଳ ଦିଏ। ଏହି ତୀର୍ଥକୁ "ଭଦ୍ରତୀର୍ଥ" ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଅପମଙ୍ଗଳ ଦୂର କରେ, ସମସ୍ତ ପାପ ଶାନ୍ତ କରେ ଓ ବଡ ଶାନ୍ତି ଦିଏ। ଏହିଠାରେ ଉଷା, ତ୍ୱଷ୍ଟାର ଧର୍ମପତ୍ନୀ, ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରିୟା; ଚାୟା ସବିତୃଙ୍କ ଅନ୍ୟ ଭାର୍ୟା ଏବଂ ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ଶନେଇଶ୍ଚର। ତାଙ୍କର ଭଉଣୀ ହେଉଛନ୍ତି ବିଷ୍ଟି, ଭୟଙ୍କର ଓ ପାପମୟ ଆକୃତିର। ସବିତୃ ଚିନ୍ତା କଲେ କାହାକୁ ଏହି କନ୍ୟାକୁ ବିବାହ କରେଇବେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ଚିନ୍ତା କଲେ; ଲୋକେ ଶୁଣିଲେ ଯେ ସେ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ କହିଲେ, "ଏପରି ଭୟଙ୍କର ଜନାଙ୍କୁ ବିବାହ କରି କ'ଣ କରିବୁ?" ଏପରି ଅବସ୍ଥା ଚାଲିଥିଲା, ବିଷ୍ଟି ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ନିଜ ପିତାଙ୍କୁ କହିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ଏହି ଜଗତରେ ଯେ ପିତା ନିଜ କନ୍ୟାକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେ ସଫଳତା ପାଆନ୍ତି; ନ ଦେଲେ, ସେ ପିତା ପାପୀ କହାଯାନ୍ତି। ଚତୁର୍ଥ ବର୍ଷ ପରେ ଓ ଦଶମ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ, ପିତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ବିବାହ ଦେଇବା ଉଚିତ। କନ୍ୟାକୁ ଏକ ଉପଯୁକ୍ତ, ଧନୀ, ପାଣ୍ଡିତ୍ୟଶାଳୀ, ଯୁବକ, ଉତ୍ତମ କୁଳୀନ, ପ୍ରଶଂସିତ, ଉଦାତ୍ତ ଏବଂ ରକ୍ଷକ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ। ଯଦି ପିତା ଏହାକୁ ଅନ୍ୟଥା କରନ୍ତି, ସେ ସଦା ନରକରେ ପତିତ; ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କନ୍ୟାଦାନ ଧର୍ମର ମୁଖ୍ୟ ମାର୍ଗ।" "ଯେଉଁ ମୂର୍ଖଙ୍କ ମନ କାମନାରେ ଆବୃତ, ସେମାନେ ନରକର ଅନ୍ତର୍ଗତ; ଏକ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ତାହାର ପରିବେଶ, ଅନ୍ୟପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏକ ସୁସଜ୍ଜିତ ଓ ନିର୍ମଳ କନ୍ୟା, ଯିଏ କନ୍ୟା, ଘୋଡ଼ା, ଗାଈ ବା ତିଳ ବିକ୍ରୟ କରେ, ସେ କେବେ ରୌରବ ଓ ଅନ୍ୟ ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ପାଉନାହିଁ। କନ୍ୟା ବିବାହରେ ଅନୁଚିତ କାର୍ଯ୍ୟ କେବେ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।" "ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ପିତାଙ୍କୁ ଯେଉଁ ପାପ ଲାଗେ, ତାହା କିଏ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ? ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଲଜ୍ଜା ଜାଣିନାହାନ୍ତି, ଧୂଳିରେ ଖେଳନ୍ତି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କନ୍ୟାକୁ ବିବାହ କରାଯିବା ଉଚିତ; ନହେଲେ, ପିତାମାତା ନିମ୍ନ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ପୁଅ ପିତାଙ୍କର ରୂପ; ପିତା ହେଉଛନ୍ତି ପୁଅ।" "ଏହି ଜଗତରେ କିଏ ନିଜ ସନ୍ତାନକୁ ସୁଖୀ କରିବାକୁ ଚାହେନି? ପିତା ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ପାଇଁ ଯାହା କରନ୍ତି—ଦେଇବା, ସମ୍ମାନ କରିବା, ଦେଖାଶୁଣା କରିବା—ସେସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ହୁଏ; ଏମିତି କନ୍ୟାମାନେ ପାଇଁ ଯାହା ଦିଆଯାଏ, ତାହା ଅକ୍ଷୟ ଫଳ ଦିଏ।" "ପୁଅ ଓ ନାତିମାନେ ପାଇଁ ସୁଖ କିଏ ଚାହେନି? ଯିଏ କନ୍ୟାମାନେ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଆଣିଦିଏ, ସେ ଧନ୍ୟତା ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।" ଏପରି ତର୍କ କରୁଥିବା ବିଷ୍ଟିକୁ ଭାସ୍କର କହିଲେ, "ମୁଁ କ'ଣ କରିପାରିବି? କାହା ତୁମକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବେ ନାହିଁ, କାରଣ ତୁମର ଭୟଙ୍କର ଆକୃତି। ବଂଶ, ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ବୟସ, ଧନ, ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ, ଚରିତ୍ର, ଶିଳ୍ପ—ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଆମେ ଧାରଣ କରିଛୁ, କିନ୍ତୁ ତୁମର ଏହି ଗୁଣ ନାହିଁ। କ'ଣ କରିବି? କାହାକୁ ଦେଇବି? ଅନାବଶ୍ୟକ ଭାବେ ମୋତେ ଦୋଷ ଦେଉଛ।" ଏହିପରି କହି, ଭାସ୍କର ପୁଣି ବିଷ୍ଟିଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଯେଉଁଠି ତୁମେ ଚାହ, ଯଦି ତୁମେ ଅନୁମତି ଦେଉଛ, ଆଜି ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଇଦେବି, ବିଷ୍ଟି। ମୋତେ ଏଥିପାଇଁ ଅନୁମୋଦନ କର।" ତେବେ ବିଷ୍ଟି ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ପତି, ପୁଅ, ଧନ, ସୁଖ, ଆୟୁ, ରୂପ, ପ୍ରେମ—ସବୁ ଆଗରୁ କରାଯାଇଥିବା କର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ମିଳେ। ପୂର୍ବେ ଯେ କର୍ମ ହୋଇଥାଏ, ସେ ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ, ତାହାର ଫଳ ଏ ଜନ୍ମ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମରେ ମିଳେ।" "ନିଜ ଦୋଷକୁ ପିତା ସତର୍କତାର ସହିତ ଏଡ଼ିବା ଉଚିତ; ଫଳ ପୂର୍ବ କର୍ମ ଅନୁଯାୟୀ ମିଳିଥାଏ। ଏହିପରି, ପିତା ନିଜ ବଂଶ ଅନୁଯାୟୀ ଦାନ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି; ବାକି ସବୁ ଭାଗ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ—ଯାହା ଲିଖାଅଛି, ତାହା ହେବ।" କନ୍ୟାଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତ୍ୱଷ୍ଟା ଭୟଙ୍କର ଓ ଲୋକକୁ ଭୟ ଦେଇଥିବା ବିଷ୍ଟିକୁ ତାଙ୍କ ପୁଅ ବିଶ୍ୱରୂପଙ୍କୁ ଦେଇଦେଲେ। ବିଶ୍ୱରୂପ ମଧ୍ୟ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଭୟଭୀତ ଆକୃତିର; ତେଁମାନେ ଏକାସାଥି ରହିଲେ, ତାଙ୍କର ଚରିତ୍ର ଓ ଆକୃତି ସମାନ ଥିଲା। କେବେ ସେମାନେ ପ୍ରେମ ତ, କେବେ ଦ୍ୱେଷ ଦେଖାଯାଉଥିଲା; ସେମାନଙ୍କର ଏକ ପୁଅ ଥିଲେ ଗଣ୍ଡ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଅତିଗଣ୍ଡ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠୁ ଛୋଟ, ଲାଲ ଆଖି, କ୍ରୋଧୀ, ଅପବ୍ୟୟୀ ଓ ଦୁର୍ବ୍ୟବହାରୀ ଥିଲେ ଧର୍ଷଣ ନାମକ, ଯିଏ ପୁଣ୍ୟବାନ୍। ଏହି ଧର୍ଷଣ ନାମକ ଶିଳ୍ପୀ, ଧର୍ମିକ, ଶାନ୍ତ, ପବିତ୍ର ମନ, ଏବଂ ସଫା ଚରିତ୍ର ଥିଲେ, ଏକଥିରେ ତାଙ୍କର ମାମାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଯମ ଲୋକକୁ ଗଲେ। ସେଠାଏ ଅନେକ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଶ୍ୱର୍ଗରେ ଥିଲେ ଭଳି ଆନନ୍ଦ ଭୋଗୁଥିବା ଓ ଅନେକ ନରକରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗୁଥିବା ଦେଖିଲେ। ତେଁ ତାଙ୍କର ମାମାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ହେ ପିତୃସମ, ଏହି ସୁଖୀମାନେ କିଏ, ଏବଂ ଏହି ଯେଉଁମାନେ ନରକରେ ତପ୍ତ ହେଉଛନ୍ତି, ସେମାନେ କିଏ?