ଏକଥା ସେଇ ସମୟର, ଯେତେବେଳେ ଜୀଗର୍ତ୍ତିଙ୍କ ମଧ୍ୟମ ପୁଅ ଏକାକି ରାସ୍ତାରେ ହେଟୁଥିଲେ, ସେ ବାରମ୍ବାର ଏକ ପିଶାଚର କାନ୍ଦିବାର ସ୍ବର ଶୁଣିଲେ। ସେଇ ସମୟରେ, ପୁଅ ବିକ୍ରି କରିବାର ପାପ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପ, ଏବଂ ଜୀଗର୍ତ୍ତିଙ୍କ ପିତାଙ୍କର ଅନେକ ଭୟଙ୍କର ପାପ ଏହି ଦୁଃଖଦ ଅବସ୍ଥାରେ ବିକାଶ ପାଇଥିଲା। ତାପରେ, ଶୁନଃଶେପ ନାମକ ସେଇ ପୁଅ ପଚାରିଲେ, “ତୁମେ କିଏ, ଏପରି ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ?” ତାହାର ଦୁଃଖରେ ଜୀଗର୍ତ୍ତି ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ମୁଁ ଶୁନଃଶେପଙ୍କର ପିତା।” ସେ କହିଲେ, “ମୁଁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପାପ କାମ କରିଛି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଏହି ଭୟଙ୍କର ଜନ୍ମ ପାଇଛି; ନରକରେ ରନ୍ଧାଯିବା ପରେ ପୁନି ଏହି ମଧ୍ୟସ୍ଥ ଅବସ୍ଥାକୁ ଆସିଛି। ଏପରି ଦୁଃଖ ସମସ୍ତ ଅପକର୍ମୀଙ୍କ ଅନ୍ତେ।” ତାହାପରେ, ଜୀଗର୍ତ୍ତିଙ୍କ ପୁଅ ଦୁଃଖରେ କହିଲେ, “ପିତା, ତୁମେ ମୋତେ ବିକ୍ରି କରିଥିଲେ, ଏହା ମୋର ଦୋଷରେ ହେଲା ଏବଂ ତୁମେ ଏହି ନରକରେ ପହଞ୍ଚିଛ। ତେଣୁ, ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚାଇବି।” ଏଭଳି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ଗାଧିଙ୍କ ପୁଅ, ଯିଏ ପୁଅ ହେବାର ଅଧିକାର ପାଇଥିଲେ ଏବଂ ମହାମୁନି ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରି, ମନରେ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି ଯାତ୍ରା କଲେ। ଏହି ସଂସାରରେ ଅନେକ ଦୁଃଖର ଅଗ୍ନିରେ ପୋଡ଼ୁଥିବା ଜୀବମାନେ, ମୋହର ମହାସାଗରରେ ଡୁବୁଥିବା ଏହି ଦେହଧାରୀ ପ୍ରାଣୀମାନେ ପାଇଁ ତିନି ଲୋକରେ କେବଳ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚରଣ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ। ଏଭଳି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ସେଇ ମହାତ୍ମା ମୁନି ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ଦୁର୍ଦ୍ଦୈବରୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ଶୀଘ୍ର ଗୌତମୀ ଗୋଦାବରୀ ନଦୀକୁ ଗଲେ, ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶମ୍ଭୁ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପିତା, ଯିଏ ପ୍ରେତ ଓ ପିଶାଚ ଭାବରେ ଦୁଃଖିତ ଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ଜଳ ଦାନ କଲେ; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଜୀଗର୍ତ୍ତି ତୁରନ୍ତ ପବିତ୍ର ହେଲେ ଏବଂ ଏକ ଶୁଭ ଦେହ ପାଇଲେ। ସେ ଦେବଉଡ଼ା ଯାନ ଓ ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ସହିତ, ପୁଅଙ୍କର ଶକ୍ତି, ଗଙ୍ଗାଙ୍କର ମହିମା ଓ ହରି, ଶମ୍ଭୁ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦୟାରେ, ଦଶହଜାର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧାମକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାରୁ ଏହି ତୀର୍ଥର ମହିମା ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ହୋଇଥିଲା; ଏହା ପିଶାଚକୁ ନଶ କରେ, ଭୟଙ୍କର ରୋଗ ହଟାଏ, ଏବଂ ମାନବମାନେ କେବଳ ସ୍ମରଣ କଲେ ବଡ଼ଠାରୁ ବଡ଼ ପାପ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ୱର କରେ। ଆଜି ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ତୀର୍ଥର ମହିମା କହିଛି, ଯେଉଁଠାରେ ତିନିଶ ତୀର୍ଥ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁ ମିଳେ—ଏଠାରେ କହିବାକୁ ଅଧିକ କିଛି ଅଛି କି? ଏହି ତୀର୍ଥ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ; ଏଠାରେ ଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ତିନିଶ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ କେବଳ ସ୍ମରଣ କଲେ ଚାହିଦା ଫଳ ଦେଇଥାଏ। ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ଯାହାକୁ ନିମ୍ନଭେଦ ବୋଲାଯାଏ, ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ଗଙ୍ଗାର ଉତ୍ତର ତୀରରେ ଅବସ୍ଥିତ, ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ କରେ। କେବଳ ସ୍ମରଣ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ୱର ହୁଏ; ଏଠାରେ ବେଦଦ୍ୱୀପକୁ ଦେଖିଲେ ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ ହେବାଯାଏ। ଏଠି ଏକ ଅନ୍ୟ କଥା ଆସେ—ଧର୍ମଶୀଳ ରାଜା ଏଇଲ ଉର୍ବଶୀଙ୍କୁ ଚାହିଲେ; ତାଙ୍କର ମଦମତ ନୟନ ଦେଖି କିଏ ମୋହିତ ହେବେ ନାହିଁ? ଉର୍ବଶୀ ଏମିତି ଏକ ସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାଜା ଅଗ୍ନିଦର୍ଶନ ପୂଜା ପରେ ଘିଅ ଖାଇଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ସମୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ରାଜା ତାଙ୍କୁ ନିଜର କରିନେଲେ, ଏକ ଆନନ୍ଦମୟ ଓ ଯୁବତୀ; ଯେତେବେଳେ ସେ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୁଏଉଛନ୍ତି, ପୁରୁରବାସ ତାଙ୍କ ପାଖରୁ ଉଠିଲେ। ସେ ଅବସ୍ଥାରେ ଅବସ୍ତ୍ର ଦେଖି ଉର୍ବଶୀ ତୁରନ୍ତ ଚାଲିଗଲେ; ନାରୀମନ ଯେପରି ଆକାଶରେ ବିଜୁଳି ଚମକେ, ସେପରି ଅସ୍ଥିର, ତେଣୁ ତାଙ୍କର ନିଷ୍ଠା କେଉଁଠି? ସେ ରାତିରେ ରାଜା ଅବସ୍ତ୍ର ଅବସ୍ଥାରେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ; ଏହି ସମୟରେ, ରାଜା ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଶତ୍ରୁମାନେ ହାରିଗଲେ, ରାଜା ପୁନି ଦେବମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ରାଜ୍ୟକୁ ଫେରିଲେ; ଏବଂ ତାଙ୍କ ଫେରାସହିତ, ବ୍ରହ୍ମାନ୍ୟ ବସିଷ୍ଠ ରାଜାଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ। ଉର୍ବଶୀଙ୍କ ଚାଲିଯିବା ଖବର ଶୁଣି ରାଜା ଦୁଃଖରେ ଭାସିଗଲେ; ସେ ନା ପୂଜା କଲେ, ନା ଭୋଜନ କଲେ, ନା କିଛି ଦେଖିଲେ ନା ଶୁଣିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ପ୍ରଧାନ ପୁରୋହିତ ଯୁକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଦେଇ ଏଇଲଙ୍କୁ ଜାଗାଇଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ମୃତ ସମାନ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ। ସେ କହିଲେ, “ମହାମତୀ ରାଜା, ସେଉଁଠି ଉର୍ବଶୀ ଏବେ ମୃତ; ତୁମେ ଦୁଃଖ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଅଶୁଭ ଦୂତମାନେ ତୁମକୁ ଛୁଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ତୁମେ ନାରୀମନ ବୁଝିନାହାଁ, ତାହା ଶ୍ୟାଳ ମନ ପରି; ତେଣୁ ରାଜା, ଦୁଃଖ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଏହି ସଂସାରରେ କିଏ ନାରୀଙ୍କ ଚାଳନାରେ ଠକାଯାଇନାହିଁ? ଚଳନା, କ୍ରୂରତା, ଚଞ୍ଚଳତା, ଚତୁରତା ତାଙ୍କର ସ୍ୱଭାବ। ଏହି ତାଙ୍କର ଜନ୍ମସିଦ୍ଧ ସ୍ୱଭାବ; ସେମାନେ କେଉଁପରି ଆନନ୍ଦର କାରଣ? କିଏ କାଳରେ ନଶ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ? କିଏ ସମ୍ମାନ ଚାହିଁ ସେଉଁଠି ପାଇଛି? କିଏ ଭାଗ୍ୟରେ ଭ୍ରମିତ ହୋଇନାହିଁ, କିଏ ନାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କ୍ଷତି ପାଇନାହିଁ? ଯାହାଙ୍କର ମନ ମଦରେ ମତାଳି, ସତ୍ୟ ଏକ ସ୍ୱପ୍ନ କିମ୍ବା ମାୟା ପରି ହୁଏ, ରାଜା। କିଏ ପାଇଁ ନାରୀ ଆନନ୍ଦର କାରଣ? ଏହି କଥା ଜାଣି, ଦୁଃଖ ଛାଡ଼, ମହାମତୀ ରାଜା। ଶଙ୍କର, ବିଷ୍ଣୁ କିମ୍ବା ଗଙ୍ଗା ଛଡ଼ା ତିନି ଲୋକରେ ଦୁଃଖିତଙ୍କ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ। ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରାଜା ଏଇଲ ଦୁଃଖ ଉପରେ ଜୟ କରିଲେ; ଧର୍ମଶୀଳ ଏଇଲ ଗଙ୍ଗା ମଧ୍ୟରେ ରହିଗଲେ। ସେଠି, ସେ ଶିବ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ବ୍ରହ୍ମା, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଗଙ୍ଗା ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହରେ ପୂଜା କଲେ। ଯେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ି ତୀର୍ଥ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ ସେବା କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେ ସମୟର ଅଧୀନ ଏହି ପ୍ରାଣୀ କେଉଁ ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚିବ?