ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଋଷି ଏକ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଚାଲିଲେ। ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅଗ୍ନି ହୋତା ପୁରୋହିତ ଓ ଅନ୍ନ ଧାରକ ହେଲେ। ଏହି ବଡ଼ ଯଜ୍ଞରେ, ସେ ମହେଶ୍ବର ଯଜ୍ଞକୁ ଆଉ ଏକଥର ଶେଷ କଲେ। ଯଜ୍ଞ ସମ୍ପନ୍ନ କରିବା ପରେ, ଏହି ଋଷି ଏକ ବିଶିଷ୍ଟ ଶକ୍ତି ଓ ସ୍ୱାମୀତ୍ୱ ଲାଭ କଲେ; ଏହି ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଲୋକ, ଇନ୍ଦ୍ରର ଶୁଭ ନିବାସ, ଏବଂ ନିମ୍ନ ଲୋକକୁ ଯାଇପାରିଥିଲେ। ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଓ ତାଙ୍କ ଶୁଭ ତପସ୍ୟାର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା କେବେ ଶ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଉଥିଲେ, କେବେ ଇନ୍ଦ୍ର ଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚୁଥିଲେ। ଏଠାରେ, ସେ ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ସିଦ୍ଧ ଓ ସାଧ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିଲେ, ଉତ୍ତମ ନୃତ୍ୟ ଦେଖୁଥିଲେ, ମଧୁର ଗୀତ ଶୁଣୁଥିଲେ, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପଙ୍କା କରୁଥିଲେ। ସେ ଦେଖିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଦେବତାମାନେ ଆସିନ ଅବସ୍ଥାରେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଦେଇ ସମ୍ମାନିତ ହେଉଛନ୍ତି, ବଡ଼ ସିଂହାସନରେ ବସି ତାଙ୍କ ପୁଅ ଜୟନ୍ତକୁ କୋଲେ ନେଇଛନ୍ତି, ଶାଚୀ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଛନ୍ତି। ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି, ଯିଏ ଧର୍ମିକଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ଓ ଦାନ ଦେବାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଋଷି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଶ୍ରୀ ଦେଖି ଭମ୍ରିତ ହେଲେ, ଏବଂ ଏହି ଇନ୍ଦ୍ରତ୍ୱ ପାଇଁ ଆଶା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ମାନ୍ୟତା ଦେଲେ; ଋଷି ତାଙ୍କର ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିଲେ, ଶକ୍ରଙ୍କର ରତ୍ନମୟ, ଗୁଣମୟ ନଗରକୁ ଦେଖି ଫେରିଲେ। ନିଜ ଆଶ୍ରମକୁ ଦେଖି, ଯାଁଠି କୌଣସି ଶ୍ରୀ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନାହିଁ, ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ; ଦେବତାମାନେ ର ଆଧିପତ୍ୟ ପାଇଁ ତ୍ୱରିତ ଆଶା କଲେ, ଏବଂ ମହାତ୍ରିଙ୍କ ପୁଅ ନିକଟରେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା କୁ କହିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏଠାରେ ଉତ୍ତମ ଫଳ ଓ କନ୍ଦ ମଧ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରିପାରିବି ନାହିଁ, ଶ୍ରୀ ଅମୃତ, ପବିତ୍ର ଭୋଜ୍ୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆସନ ଓ ଉତ୍ତମ ଖାଦ୍ୟ ମନେପକାଇ ରହିଛି।" "ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ରତ୍ୱ କାମନା କରୁଛି, ମହାନ୍ତ; ତ୍ୱରିତ ଏଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରର ପଦ ଦିଅ। ଯଦି ତୁମେ ମୋ ଉକ୍ତି ଭିତରେ ଅନ୍ୟ କିଛି କହିବ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଭସ୍ମ କରିଦେବି—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।" ତାପରେ, ଅତ୍ରିଙ୍କର ଉକ୍ତି ଅନୁସାରେ, ବିଶ୍ୱକର୍ମା ଶୀଘ୍ର ମେରୁ, ଦେବତାମାନେ ର ନଗର, କାମନା ମୃକ୍ଷ, କାମନା ଲତା, ଓ କାମଧେନୁ ଗାଁ କରିଦେଲେ। ସେ ଭଲ ଭବନ, ବଜ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ରତ୍ନ ଦ୍ୱାରା ସୁସଜ୍ଜିତ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଘର, ଶାଚୀଙ୍କୁ ଅଂଗ ପ୍ରତି ଅଂଗରେ ଦୋଷହୀନ ଭାବରେ, ଏବଂ କାମର ରଙ୍ଗଶାଳା ଭଳି ଏକ ଆନନ୍ଦ ଶାଳା ତିଆରି କଲେ। ସେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସୁଧର୍ମା ସଭା, ଆକର୍ଷଣୀୟ ଅପ୍ସରାମାନେ, ଏଇରାବତ ହାତୀ, ବଜ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ତିଆରି କଲେ। ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ତାଙ୍କୁ ରୋକିଲେ ମଧ୍ୟ, ଅତ୍ରିଙ୍କର ପୁଅ ଶାଚୀ ସମାନ ଏକ ଜନାନୀ ତିଆରି କଲେ; ଅତ୍ରିଙ୍କର ମୁଖ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ବଜ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ତିଆରି କଲେ। ସେ ଇନ୍ଦ୍ରର ନଗରରେ ଦେଖିଥିବା ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତ ସମସ୍ତ ତିଆରି କଲେ; ଏହି ସମସ୍ତ ଲାଭ କରି, ଏହି ଋଷି ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଏପରି ସୁପ୍ରିୟ ସ୍ଥାନରେ, କିଏ କୌଣସି ଆଶା ରଖିପାରିବ? ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନେ ଏହି ଘଟଣା ଶୁଣି, ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ; ରାକ୍ଷସମାନେ ରୋଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇ, ଏକ ଉତ୍ସାହରେ— "ଶ୍ୱର୍ଗ ଛାଡି, ହରି କାହିଁକି ପୃଥିବୀକୁ ଆସିଛନ୍ତି? କି ଏହା ପାରସ୍ପରିକ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ? ତେଣୁ ଚଳ, ଏଠାରୁ ବୃତ୍ର ହନ୍ତାଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଯାଉ।" ଏହି ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅତ୍ରିଙ୍କର ପୁଅକୁ ଘେରିବା ପରେ, ତାଙ୍କ ତିଆରି କରା ନଗରକୁ ଘେରିଲେ, ଏବଂ ଏହି ନଗରକୁ ଇନ୍ଦ୍ରର ନଗର ଭାବରେ ନାମ ଦେଲେ। ଯିଏ ପ୍ରଥମେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ଦୃଢ଼ ମନରେ, ଯିଏ ଦେବତାମାନେ ଠାରୁ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ହେଲେ, ଯିଏଙ୍କର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଶ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ ଟିକିଛି, ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଭାବରେ ପରିଚିତ। "ମୁଁ ହରି ନୁହେଁ, ଶାଚୀ ମୋ ଜନାନୀ ନୁହେଁ, ଏହି ନଗର କିମ୍ବା ଆରଣ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରର ନୁହେଁ। ସେ ଇନ୍ଦ୍ର, ବୃତ୍ର ହନ୍ତା, ବଜ୍ରଧାରୀ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ଶତ୍ରୁ ଭଙ୍ଗ କରିବାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବଜ୍ର ସମାନ ଭୁଜା ଥିବା।" "ମୁଁ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବେଦ ଜ୍ଞାନୀ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ର ଏକତ୍ରିତ ସଭାରେ ଅଛି, ଗୌତମୀ ତୀରରେ ଅବସ୍ଥିତ; ଏଠାରେ, ଭବିଷ୍ୟତ କିମ୍ବା ଆଜି, ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ମୁଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲି, ଅଭାଗ୍ୟର ଚାପରେ।" "ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଘମ ଯେଉଁଟି ତୁମେ ଦୂର କରିଛ, ଏହା କେବଳ ଏକ ଅନୁକରଣ ଥିଲା; ତୁମର କ୍ଷେମ ନିଶ୍ଚିତ, ଏହା ଅନ୍ୟଥା ହେବ ନାହିଁ।" ତାପରେ ଆତ୍ରେୟ କହିଲେ: "ଏଠାରେ ତୁମେ ମୋ ବିଷୟରେ ଯାହା କହିବ, ସେହିପରି ମୁଁ କରିବି, ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗ୍ୟବାନମାନେ; ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି।" ଏପରି କହି, ଦୈତ୍ୟମାନେ ଉପରେ କଥା କହିଲେ ଏବଂ ପୁନଃ ଟ୍ୱଷ୍ଟ୍ରକୁ କହିଲେ। "ଏଠାରେ ତୁମେ ମୋ ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ଦ୍ୱାରା ଯାହା କରିଛ, ଏହି ଇନ୍ଦ୍ର ପଦ, ଏହାକୁ ତ୍ୱରିତ ଉପସାରଣ କର; ମୋତେ, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଋଷିକୁ ରକ୍ଷା କର।" "ମୋ ଆଶ୍ରମ, ମୃଗ, ପକ୍ଷୀ, ବୃକ୍ଷ, ଜଳ ଆଦି ଆଗରୁ ଯେପରି ଥିଲା, ତାହା ଫେରାଇ ଦିଅ; ଦିବ୍ୟ ଦେବତା ଜନ୍ୟ ସମ୍ପଦ ମୋତେ ଦରକା ନାହିଁ। ଏହି ଅସମୟରେ ଆସିଥିବା ସମସ୍ତ ଜିନିଷ ଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ନୁହେଁ।" "ଏହିପରି ହେଉ," ବୋଲି ଜଗତ୍ ସ୍ରଷ୍ଟା ଟ୍ୱଷ୍ଟ୍ର ଏହି ଦାନକୁ ଉପସାରଣ କଲେ; ଦୈତ୍ୟମାନେ ନିଜ ନିବାସକୁ ଫେରିଗଲେ, ଭୂମିକୁ କଣ୍ଟକ ମୁକ୍ତ କରି। ଟ୍ୱଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ହସି ହସି ଫେରିଗଲେ; ଆତ୍ରେୟ ନିଜ ଶିଷ୍ୟମାନେ ଓ ପତ୍ନୀ ସହିତ ଗୌତମୀ ତୀରରେ ଅବସ୍ଥିତ ରହିଲେ। ସେ ଗୌତମୀ ତୀରରେ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଘେରାରେ ଥିଲେ; ଏକ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଥିବାବେଳେ, ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ ଏହି ଶବ୍ଦ କହିଲେ: "ହାଁ, ମୋ ମନ ମଧ୍ୟ ମୋହରେ ଭମ୍ରିତ ହୋଇଗଲା! ମହେନ୍ଦ୍ର ପଦ ଲାଭ କରିବାରେ ମୋ ପାଇଁ କଣ ଉପଯୋଗ ଥିଲା?