ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଜଗତ୍ର ନିର୍ମାତା ଯେତେବେଳେ “କହ” ବୋଲି କହିଲେ, ଡିତି ନମ୍ରତାର ସହିତ ଏହି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ କହିଲେ। ସେ କହିଲେ, “ଏହି ଜଗତରେ ସନ୍ତାନ ଲାଭ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ଏହାକୁ ଗଭୀର ସମ୍ମାନ ଦେଇଥାନ୍ତି। ବିଶେଷ କରି, ପୁଅ ମା ନିକଟରେ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ—ଏହାକୁ କିପରି ବର୍ଣ୍ନନା କରାଯିବ? ଯଦି ସେ ପୁଅ ଧର୍ମୀ, ସମୃଦ୍ଧିଶାଳୀ ଏବଂ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଏ, ତେବେ ଦେବତାଙ୍କର ମହାନ୍ ସ୍ଥାନ କିମ୍ବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥାନର ଆବଶ୍ୟକତା ଅଛି କି, ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାୟକ?” “ଏହି ଜଗତ ଓ ପରଲୋକର ଫଳ ଚାହୁଁଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଧର୍ମୀ ପୁଅ ଲାଭ ସବୁବେଳେ ସବୁଠାରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ। ତେଣୁ, ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ତୁମ ଦୟା ମୋପରି ଦିଅ। ନିଶ୍ଚୟ, ସନ୍ତାନହୀନତା—ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ ପାଇଁ—ଯଦି ଅନ୍ନତା ଆସେ, ତାହା ମହାପାପର ଫଳ ଦେଇଥାଏ। କିନ୍ତୁ, ଏଠାରେ ମାତ୍ର ସ୍ନାନ କରିଲେ, ଏହି ଦୋଷ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଏ; ଯେଉଁଠି ସ୍ନାନ କରି ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ପାଠ କରିଥାଏ, ସେ ତାହାର ଫଳ ଲାଭ କରେ। ତିନି ମାସ ସ୍ନାନ କରି ଦାନ କରିଲେ, ପୁଅ ଲାଭ ହୁଏ; ଏବଂ ଯେଉଁ ନାରୀ ସନ୍ତାନହୀନ, ସେ ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ପୁଅ ପାଇବେ। ଯେଉଁ ନାରୀ ତାଙ୍କର ରଜସ୍ୱଳା ପରେ ସ୍ନାନ କରି ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଥାଏ, ସେ ତିନି ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପୁଅ ଲାଭ କରିଥାଏ; ଏବଂ ଗର୍ଭିଣୀ ନାରୀ ଏଠାରେ ଭକ୍ତିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ— ଯଦି ସେ ଦାନ ଦେଇ ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ସହିତ ମୋତେ ପ୍ରଶଂସା କରି ସ୍ନାନ କରିଥାଏ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ଜନ୍ମ ନେବ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏବଂ ଡିତି, ଶୁଣ: ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବଜ ଦୋଷ କିମ୍ବା ଧନ ଚୋରିର ପାପ ଦ୍ୱାରା ପୁଅ ଲାଭ କରିପାରିନାହାନ୍ତି, ଏଠାରେ ଏହା ସର୍ବୋତ୍ତମ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ। ଏଠାରେ ପିଣ୍ଡ ଦାନ ଏବଂ ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା, ବିଶେଷ କରି ସୁନା ଦାନ କରିଲେ, ନିଶ୍ଚୟ ପୁଅ ଲାଭ ହୁଏ। ଯେଉଁମାନେ ଜମା ଚୋରି, ରତ୍ନ ଲୁଚାଇବା, କିମ୍ବା ପୂର୍ବଜ ପୂଜା ଅନଦେଖା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ବଂଶ ଫଳିଥାଏ ନାହିଁ। ଦୋଷ କରିଥିବା ମାନେ ପରଲୋକରେ ଏହି ପଥ ଅନୁସରଣ କରିଥାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର ସେବା ଦ୍ୱାରା ଜୀବନରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବଂଶ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। ଡିତି ଓ ଗଙ୍ଗା ନଦୀର ସଙ୍ଗମରେ ସ୍ନାନ କରି, ଅନାଦି, ଅନନ୍ତ, ଅକ୍ଷୟ ଚିତ୍ତ ଓ ଆନନ୍ଦର ମୂର୍ତ୍ତି ଲୋକନାଥ ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ମହାଦେବ ଲିଙ୍ଗ ରୂପରେ, ଉଜ୍ୱଳ ଏବଂ ଦୁଃଖ ଶୂନ୍ୟ, ଦେବତା, ଋଷି, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଯୋଗୀମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି। ଯେଉଁ ଜଣେ ନିୟମ ଓ ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରତିଦିନ ଦାନ ଦେଇ ପୂଜା କରନ୍ତି ଏବଂ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ପାଠ କରନ୍ତି— ସେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ସୁନା ଦେଇ ଗଙ୍ଗା ତୀରରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେଇଥିଲେ, ସେ ଏକ ଶତ ପୁଅ ଲାଭ କରନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷା ପୂରଣ କରି, ସେ ସିବାଙ୍କର ନଗରକୁ ଯାନ୍ତି; ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ଯେଉଁଠି କହାଯିବ, ଏକ ବିଫଳା ନାରୀ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ଛଉ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପୁଅ ଲାଭ କରିଥାଏ। ଏଠାରୁ, ସେହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ପୁତ୍ର-ତୀର୍ଥ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା; ସ୍ନାନ ଓ ଦାନ କରି ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷା ପୂରଣ ହୁଏ। ମାରୁତମାନଙ୍କ ସହ ମିତ୍ରତା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ମିତ୍ର-ତୀର୍ଥ କୁହାଯାଏ; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିର୍ମଳତା ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ର-ତୀର୍ଥ; ଯେଉଁଠି ଇନ୍ଦ୍ର ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ, ସେଠି କମଳ-ତୀର୍ଥ ନାମରେ ପରିଚିତ। ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ। ଶିବ ଏହିପରି କହି, “ସମସ୍ତ ହେବ,” ବୋଲି ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ; ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ଏସାରି ଯାଇଗଲେ। ସେଠି ଏକ ଲକ୍ଷ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଉତ୍ତମ ମେରିଟ୍ ଦେଇଥାଏ। ଏହାପରେ, ଯମ-ତୀର୍ଥ ନାମକ ସ୍ଥାନ ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କର ସନ୍ତୁଷ୍ଟି ବୃଦ୍ଧି କରେ, ଦୃଶ୍ୟ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ଆକାଂକ୍ଷା ଦେଇଥାଏ, ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନଙ୍କର ସମୂହ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ସେବା କରନ୍ତି। ଏହି ସ୍ଥାନର ଶକ୍ତି ମୁଁ ବର୍ଣ୍ନନା କରିବି, ଯାହା ସମସ୍ତ ପାପ ନଶ୍ଟ କରେ। ଏଠି ଏକ ସଶକ୍ତ ପରାବା ଥିଲେ, ତାହାର ନାମ ଅନୁହ୍ରଦା। ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ହେତି, ଏକ ପକ୍ଷୀ ଯେଉଁଠି ଚାହିଲେ ଯେକୌଣସି ଆକାର ନେଇପାରିଥିଲେ। ଅନୁହ୍ରଦା ମୃତ୍ୟୁଙ୍କର ପୁତ୍ର, ହେତି ମୃତ୍ୟୁଙ୍କର ନାତି। ସମୟ କ୍ରମେ ସେମାନେ ପୁଅ ଓ ନାତି ପାଇଲେ। ତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଥିଲେ ଏକ ସଶକ୍ତ ଉଲ୍ଲୁ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ରାଜା। ସେ ଉଲ୍ଲୁ ମଧ୍ୟ ପୁଅ ଓ ନାତି ଥିଲେ, ଅଗ୍ନି ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଭୟଙ୍କର। ଦୁଇ ଉତ୍ତମ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଶତ୍ରୁତା ରହିଲା। ଗଙ୍ଗାର ଉତ୍ତର ତୀରରେ ପରାବାର ଆଶ୍ରମ ଥିଲା, ଦକ୍ଷିଣ ତୀରରେ ଉଲ୍ଲୁ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ରାଜା ଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଓ ନାତି ସହିତ ସେଠି ବସିଥିଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୁଇ ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ସଂଘର୍ଷ ହେଲା। ପୁଅ ଓ ନାତି ସହିତ ଦୁଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦଳ ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସାଥୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିଲେ; ଉଲ୍ଲୁ କିମ୍ବା ପରାବା କୌଣସି ଜିତିପାରିଲେ ନାହିଁ, ହାରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ପରାବା, ଯମ, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ପୂର୍ବଜଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ଯମ-ଅସ୍ତ୍ର ଲାଭ କଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କଲେ। ଉଲ୍ଲୁ ମଧ୍ୟ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପୂଜି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ; ଦୁଇ ଆନ୍ଦ୍ର ଦଳର ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର। ସେଠି, ଉଲ୍ଲୁ ପରାବା ଉପରେ ଅଗ୍ନି-ଅସ୍ତ୍ର ଦେଇଲେ, ପରାବା ତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଉପରେ ଯମ-ପାଶ ଦେଇଲେ। ପରେ ଉଲ୍ଲୁ ପାଇଁ ଦଣ୍ଡ ଓ ଯମ-ପାଶ ମୁକ୍ତି ହେଲା; ପୁନଃ ଏକ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଯେପରି crow ଓ crane ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ହେଇଥିଲା। ହେତି, ପରାବାର ପତ୍ନୀ, ତାଙ୍କର ପତି ଉପରେ ଆଗ୍ନି-ଅସ୍ତ୍ର ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କ ପତି ପାଇଁ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ବିଶେଷ କରି, ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ ଅଗ୍ନିରେ ଆବୃତ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ହେତି ଅଗ୍ନି ସମ୍ମୁଖରେ ଗଲେ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଶବ୍ଦରେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।