ସମସ୍ତ ସାକ୍ଷୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ୟାମୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ସମସ୍ତ କଳାର ଧାମ, ମୋ ମନର ଭିତରେ ଯାହା ଅଛି ତାହା ସବୁ ଜାଣିଥିବା, ସେହି ମଦନଶତ୍ରୁ ମୋତେ କୃପା କରୁନ୍ତୁ। ଯିଏ ଦିଗପାଳମାନୋକୁ ବିଜୟ କରି, ଦେବତାମାନୋଙ୍କର ପୂଜିତ, ଦଶମୁଣ୍ଡି ରାବଣ କେବଳ ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗୁଠି ଦ୍ୱାରା କୈଳାସକୁ ତଳେ ଦବାଇଦେଲା ବେଳେ, ସେହି ପୁରାରୀ କୈଳାସକୁ କମ୍ପିତ କରିଥିଲେ। ଏକଥା ଶୁଣି, ଯେଉଁଠାରେ ଦେହ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ସେଠାରେ ଭଗବାନ୍ ତାଙ୍କ ସହ ଦେବୀ ସହିତ ହସିଥିଲେ ଏବଂ ଦୟା କରି ବର ଦେଇଥିଲେ। ଏହିପରି, ମହେଶ୍ୱର କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଅପାତ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କୃପା କରନ୍ତି। ବାଣ ନିଜ ଶତ୍ରୁମାନୋକୁ ହରାଇ, ଦେବତାମାନୋଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଏବଂ ଅଧ୍ୟାପକଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଶିବଙ୍କୁ ଗଭୀର ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କରି, ସୌମ୍ୟ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖରଙ୍କ ପୂଜାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଏଉଁପରି, ଵିଶାଖ ତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନୋକୁ ହରାଇ, ଦେବତାମାନୋଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ଗୁରୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ। ତାହାପରେ ଗଣନାଥଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଆଙ୍କ ଉପରେ ବସିଥିବା ଦେଖି, ଵିଶାଖ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ। ସେବେଳେ ସୋମ ହସି ବାଳକୁ ଉଠାଇଲେ। ଯଦ୍ୟପି ସେ ଇଶାନଙ୍କ ଉପରେ ବସିଥିଲେ, ଶିଶୁ ତାଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ଆଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଲେ ନାହିଁ। ସୋମ ଚେଷ୍ଟା କରିଲେ ମଧ୍ୟ ଶିଶୁଙ୍କ କ୍ରୋଧ ଶାନ୍ତ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏହିପରି ସେ ଅର୍ଦ୍ଧ-ଜିତ ଅବସ୍ଥା ପାଇଲେ। ତାପରେ ସ୍ୱୟଂଭୂ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ପିପ୍ପଳାଦଙ୍କୁ କହିଲେ, “ବର ମାଗ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ପିପ୍ପଳାଦ, ତୁମେ ଯାହା ଚାଉଛ, ମାଗ।” ପିପ୍ପଳାଦ କହିଲେ, “ମୋ ପିତା, ମହାଦେବ, ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ। ସେ ସତ୍ୟବାଦୀ ଏବଂ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଥିଲେ, ମୋ ମାତା ତାଙ୍କ ପତିପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିଶୀଳ। ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ନାଶ ବିଷୟରେ ଯେପରି ଖବର ଦେଲେ, ମୁଁ ଶୋକ ଓ କ୍ରୋଧରେ ମୁଁ ଦୁଃଖିତ, ଏବଂ ଏଭଳି ଅବସ୍ଥାରେ ବଞ୍ଚିପାରୁନି। ତେଣୁ, ମୋତେ ଏମିତି ଶକ୍ତି ଦିଅ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଦେବତାମାନୋକୁ ନଶ୍ୱ କରିପାରିବି, ଯେପରି ଆପଣ ତିନି ଲୋକରେ ଅଜୟ ଓ ଅପରାଜିତ।" ତାପରେ ଭଗବାନ୍ କହିଲେ, "ଏ ନିର୍ମଳ, ଯଦି ତୁମେ ମୋ ତୃତୀୟ ନୟନ ଦେଖିପାରିବ, ତେବେ ତୁମେ ଦେବତାମାନୋକୁ ନଶ୍ୱ କରିପାରିବ।" ପିପ୍ପଳାଦ ମନେ ଠାରେ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କଲେ ଯେ ଶିବଙ୍କ ତୃତୀୟ ନୟନ ଦେଖିବେ, କିନ୍ତୁ ସେ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ। ସେ ଶିବଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ପାରୁନି।" ଏଥିରେ ଶିବ କହିଲେ, "ତପସ୍ୟା କର, ବାଳକ। ଯେତେବେଳେ ତୃତୀୟ ନୟନ ଦେଖିବ, ସେତେବେଳେ ତୁମର ଇଚ୍ଛିତ ବର ମିଳିବ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।" ଏହି ଶିବଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଦଧୀଚି ପୁତ୍ର ପିପ୍ପଳାଦ ଦୃଢ଼ ନିଷ୍ଠାରେ ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ ଏବଂ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାହା କଲେ। ଯଦ୍ୟପି ସେ ଏକ ଶିଶୁ ଥିଲେ, ଶିବ ଧ୍ୟାନରେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଦୃଢ଼ ହେଲେ। ସେ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ଉଠି, ସ୍ନାନ କରି, ଗୁରୁମାନୋଙ୍କୁ କ୍ରମାନୁସାରେ ପ୍ରଣାମ କରୁଥିଲେ। ସେ ସୁସ୍ଥିର ଭାବେ ବସି, ମନକୁ ସୁଷୁମ୍ନାରେ ଏକାଗ୍ର କରି, ହାତକୁ ସ୍ୱସ୍ତିକ ମୁଦ୍ରାରେ ନାଭି ଉପରେ ରଖି, ସଂସାର ଚକ୍ରକୁ ଭୁଲିଯାଇଥିଲେ। ସେ ଶିବଙ୍କ ପରମ ମହିମାକୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ଏକ ଅବସ୍ଥାରୁ ଅନ୍ୟ ଅବସ୍ଥାକୁ ଉତ୍କ୍ରମଣ କରି, ପିପ୍ପଳାଦ ଶିବଙ୍କ ତୃତୀୟ ନୟନ ଦେଖିଲେ। ତାପରେ ହାତ ଜୋଡି, ନମ୍ରତା ସହିତ କହିଲେ— "ଏକଦା ଦେବତାଙ୍କ ଦେବତା ଶମ୍ଭୁ ମୋତେ ବର ଦେଇଥିଲେ: ଯେତେବେଳେ ତୃତୀୟ ନୟନର ଆଲୋକ ଦେଖିବ, ସେହି କ୍ଷଣରେ—" "ଅମରପତି କହିଥିଲେ, 'ତୁମେ ଯାହା ଚାହିବ, ସବୁ ପୂରଣ ହେବ।' ତେଣୁ, ମୋ ଶତ୍ରୁମାନୋକୁ ନଶ୍ୱ କରିବା ପାଇଁ ଯାହା କାରଣ ହେବ, ସେ ଦିଅ।" ତାପରେ ପିପ୍ପଳା ଗଛମାନେ ଏବଂ ବଡ଼ବା ମହାଶକ୍ତି କହିଲେ, "ତୁମର ମା, ଯିଏ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ, ଏହି ବିଷୟ ଆଗରୁ ଭବିଷ୍ୟତବାଣୀ କରିଥିଲେ।" "ଅନ୍ୟମାନୋକୁ କ୍ଷତି କରିବାରେ ଆସକ୍ତ, ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ଭୁଲି, ଏଠାରୁ ସେଉଁଠାକୁ ଭ୍ରମଣ କରନ୍ତି, ଓ ନରକ ଦ୍ୱାରରେ ପଡ଼ନ୍ତି।" ମାଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ପିପ୍ପଳାଦ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ; ମନରେ ଅହଂକାର ଜ୍ୱଳିଲା, ଏବଂ ସଜ୍ଜନଙ୍କର ପ୍ରଶଂସା ଅର୍ଥହୀନ ହେଲା। ତାଙ୍କ ନୟନରୁ ଏକ ଡାକିନୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, "ଦିଅ, ଦିଅ!" ବୋଲି କହିଲା। ବଡ଼ବାକୁ ମନେ ପକାଇ ସେ ପିପ୍ପଳାଦ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, ଏବଂ ଡାକିନୀ ବଡ଼ବା ରୂପ ଧାରଣ କଲା। ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ନଶ୍ୱ ପାଇଁ ଅତିଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନି ଗର୍ଭରେ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ଉଜ୍ୱଳ ଦେହ, ଗର୍ଭବତୀ, ପିପ୍ପଳାଦଙ୍କ ମା ଥିଲେ। ଧ୍ୟାନ ଓ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା, ଡାକିନୀ ଅଗ୍ନି ସହ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଭୟଙ୍କର ଓ ଭୀଷଣ ରୂପେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ, ମୃତ୍ୟୁ ପରି ଲମ୍ବା ଜିହ୍ବା ସହ। ସେ ପିପ୍ପଳାଦଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ମୁଁ କ'ଣ କରିବି?" ପିପ୍ପଳାଦ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ମୋ ଶତ୍ରୁ ଦେବତାମାନୋକୁ ଭକ୍ଷଣ କର।" ସେ ସ୍ୱୀକାର କରି, "ଯଥାସ୍ତୁ," ବୋଲି ପିପ୍ପଳାଦଙ୍କୁ ଧରିଲେ। ସେ ପଚାରିଲେ, "ଏହା କ'ଣ, ଡାକିନୀ?" ସେ କହିଲା, "ତୁମେ ଯେପରି ଆଦେଶ ଦେଲ, ଏହା ସେଇ।" ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦେହ ତିଆରି କଲେ; ପିପ୍ପଳାଦ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଶିବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ, ଭଗବାନ୍ଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ, ଏବଂ ଶିବ ତାପରେ ଡାକିନୀଙ୍କୁ ଉପଦେଶ କଲେ— "ମୋ ଆଦେଶରେ, ଏକ ଯୋଜନ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନୋକୁ ଧରିବ ନାହିଁ। ଏହିପରି, ଡାକିନୀ, ଦୂରକୁ ଯାଅ ଏବଂ ତୁମ କାର୍ଯ୍ୟ କର।" ପିପ୍ପଳାଦଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ପିପ୍ପଳା ତୀର୍ଥରୁ, ଯେତେ ଯୋଜନ ଗଣାଯାଇଥିଲା, ଡାକିନୀ ବଡ଼ବା ରୂପେ ଦୂରକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଋଷିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ। ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଏକ ବିଶାଳ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଯାହା ତିନି ଲୋକ ଧ୍ୱଂସ କରିପାରିବ। ଏହା ଦେଖି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେମାନେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ, ଚକ୍ରପତି ଏବଂ ପିପ୍ପଳାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ, ଏବଂ ଦେବଲୋକବାସୀ ଭୟ ଭିତରେ ଥିବା ମନରେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ— "ପାଳନ କର, ଶମ୍ଭୁ! ଡାକିନୀ ଆମକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଛି, ତାଙ୍କ ଅଗ୍ନି ଆମକୁ ଭୟ ଦେଉଛି। ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଆପଣ ନିରାପତ୍ତି ଦେବାର ଶରଣ।" "ଯେଉଁମାନେ ଉପେକ୍ଷିତ, କ୍ଳାନ୍ତ, ଦୁଃଖିତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ପାଇଁ ଆପଣ ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ, ଶିବ।