ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ନିଜେ ବିଷ୍ଣୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶଂକରଙ୍କୁ ଚକ୍ର ପାଇଁ ପୂଜା କରିଥିଲେ; ସେହି ତୀର୍ଥକୁ ଚକ୍ରତୀର୍ଥ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏଉଁଠାରେ ଶମ୍ଭୁ ବିଷ୍ଣୁରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଇଥିଲେ, ଏହା ପିପ୍ପଳା ନାମରେ ପରିଚିତ। ଏହି ସ୍ଥାନର ମହିମା ଏପରି, ଯେ ସର୍ପର ମହାପ୍ରଭୁ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବେନି। ଚକ୍ରର ମାଲିକ ଓ ପିପ୍ପଳାର ମାଲିକ—ଏହି ଦୁଇ ନାମର ଅର୍ଥ ଏହିଠିରେ ଅଛି। ନାରଦ, ଭକ୍ତିରେ ଶୁଣ, ଏହି ଗଢ଼ା କଥା ବେଦରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଏଉଁଠାରେ ଦଧିଚି ନାମକ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଋଷି ଥିଲେ, ଯିଏ ଗୁଣଗୁଣୀ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଗଭୀର ଜ୍ଞାନବନ୍ତି, ଉତ୍ତମ କୁଳର, ଏବଂ ପତିପ୍ରତି ଭକ୍ତିଶୀଳ ଥିଲେ। ଲୋପାମୁଦ୍ରା ନାମକ ଏହି ଜନାନୀଙ୍କର ଭଉଣୀ ଗଭସ୍ତିନୀ, ଯାଁକୁ ଭଡ଼ବା ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଡାକାଯାଏ। ଏହି ଭଡ଼ବା ଦଧିଚିଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଥିଲେ, ସେ ଉଚ୍ଚ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ; ଦଧିଚି ଗୃହସ୍ଥ ଧର୍ମରେ ନିରତ ଥିଲେ, ଅଗ୍ନିର ଭଳି ଉତ୍ସାହୀ ଥିଲେ। ସେ ଭାଗୀରଥୀ ନଦୀ କୂଳରେ ରହୁଥିଲେ, ଦେବ ଓ ଅତିଥିଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କରିଥିଲେ, ନିଜ ପତ୍ନୀ ଉପରେ ଆନନ୍ଦ ଦେଖୁଥିଲେ, ଶାନ୍ତିପର, ଏକ ଅନ୍ୟ କୁମ୍ଭୟୋନି ଭଳି। ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ, ନାର, ଦୈତ୍ୟ, ଦାନବ ଏହି ପ୍ରଦେଶକୁ ଆସିପାରୁନଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଥିଲା। ଏଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନେ—ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟ, ଅଶ୍ୱିନୀ, ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ଯମ, ଅଗ୍ନି—ଦୈତ୍ୟମାନେ ଆସିଲେ, ଦେବମାନେ ସେମାନେକୁ ଜିତିଲେ। ବିଜୟରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ମାରୁତମାନେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଦଧିଚିଙ୍କୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତେ ଶିର ନମାଇଲେ। ଦଧିଚି ଆନନ୍ଦରେ ଦେବମାନେକୁ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବରେ ସମ୍ମାନ କଲେ, ପତ୍ନୀ ସହିତ ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଗୃହସ୍ଥ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ସେ ଦେବମାନେକୁ ତାଙ୍କର କୁଶଳ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ କୁହିଲେ: "ଏଇ ଋଷି, ଏ ପୃଥିବୀରେ ଆମ ପାଇଁ କଣ ଅସମ୍ଭବ? ତୁମେ ଯଥା ଚିନ୍ତାମଣି ଗଛ, ଦୟାଳୁ ଋଷିମାନେ ଅଛନ୍ତି।" "ଏହି ଜନ୍ମର ଫଳ ଏହି: ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ, ପ୍ରାଣୀମାନେ ପାଇଁ ଦୟା, ଏବଂ ତୁମେ ଭଳି ଦ୍ରଷ୍ଟି। ଆମେ ଦୈତ୍ୟମାନେକୁ ଜିତି, ରାକ୍ଷସମାନେକୁ ବଧ କରି, ଏଉଁଠାରେ ଆସିଛୁ।" "ତୁମେ ଦେଖି ଆମେ ଖୁସି, ଆମେ ଏବେ ଅସ୍ତ୍ର ଭାର ବହିପାରୁନାହିଁ, ଏହା ଆମ ପ୍ରତିଫଳ ନୁହେଁ। ଆମେ କେଉଁଠି ଅସ୍ତ୍ର ରଖିବା? ସ୍ୱର୍ଗରେ ଶତ୍ରୁ ଅସ୍ତ୍ର ଚିହ୍ନି ନେଇଯାନ୍ତି।" "ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ପାତାଳକୁ ନେଇଯାଇଯାଇଛି; ଏହି ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମରେ ଅସ୍ତ୍ର ରଖିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଅ। ଏଠି କୌଣସି ବିପଦ ନାହିଁ—ଦାନବ, ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ ଆସିପାରିବେନି; ତୁମର ତପସ୍ୟା ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ରକ୍ଷା କରିଛି।" "ଶତ୍ରୁମାନେ ଜିତିଯାଇଛି, ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିଛି, ଏଉଁଠି ତୁମେ ନିକଟରେ ରଖିବାକୁ ଦିଅ। ଆମେ ଦେବନନ୍ଦନ ଉଦ୍ୟାନରେ ଦିବ୍ୟ ନାରୀମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରୁଛୁ, ତାପରେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଯାଉଛୁ, ଅସ୍ତ୍ର ରକ୍ଷିତ ଅଛି।" ଦେବମାନେର ଏହି ଉପସ୍ଥାପନ ଶୁଣି, ଦଧିଚି କହିଲେ: "ଠିକ୍ ଅଛି।" ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀ ଅଟକାଇଲେ, ତେବେ ସେ କହିଲେ: "ଦେବମାନେଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବିରୋଧରେ କାର୍ଯ୍ୟ କାହିଁକି କରିବି?" "ଯେଉଁମାନେ ଶାସ୍ତ୍ର ଜାଣନ୍ତି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସତ୍ୟରେ ଭକ୍ତିଶୀଳ, ଜଗତ ର ଲୋଭ ହରାଇଛନ୍ତି—ସେମାନେ ପର ଦୁଃଖରେ କଣ ଚିନ୍ତା କରିବେ? ଏଠି ଓ ପରଲୋକରେ ସେମାନେ ସୁଖ ଚାହିଁନାହିଁ।" "ଯେଉଁମାନେ ଦେବମାନେ ଘୃଣା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶତ୍ରୁତା କରନ୍ତି; ଏଉଁଠି ଆସ୍ତ୍ର ହରାଇଯାଏ କି ଚୋରାଯାଏ, ଦେବମାନେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ତାହା ନେଇଥିବା ଲୋକ ଶତ୍ରୁ ହୋଇଯାନ୍ତି।" "ଏହିପାଇଁ, ଅନ୍ୟର ଜିନିଷ ଉପରେ ଅଧିକାର ଦାବି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ମିତ୍ରତା ଥିଲେ ଓ ଜିନିଷ ରହିଲେ ଠିକ୍, ହରାଇଯିଲେ କି ନେଇଯିଲେ ଶତ୍ରୁ ହୋଇଯାନ୍ତି।" "ଦେବା ଶକ୍ତି ଥିଲେ, ଚାହିଁଥିବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ; ଅନ୍ୟଥା, ସଜ୍ଜନମାନେ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଉପକାର କଥା, ଚିନ୍ତା, କାର୍ଯ୍ୟରେ କରନ୍ତି।" ପତିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ପ୍ରିୟା ପତ୍ନୀ ଚୁପ୍ ରହିଲେ, ଜାଣିଲେ—ଅନ୍ୟ କିଛି ନୁହେଁ, ଭାଗ୍ୟ ଅନୁସାରେ ହୁଏ। ଦେବମାନେ ତାଙ୍କର ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଅସ୍ତ୍ର ଦେଇ, ନମସ୍କାର କରି, ନିଜ ଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ। ଦେବମାନେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଦଧିଚି ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସହିତ ଆନନ୍ଦ ଓ ଧର୍ମରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହିଲେ। ଏହିପରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ—ଏକ ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ—ବିତିଗଲା; ଦେବମାନେ ନ ଅସ୍ତ୍ର ବିଷୟରେ କହିଲେ, ନ ଚିନ୍ତା କଲେ, ନ କିଛି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ଦଧିଚି ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ କହିଲେ: "ମୃଦୁ, ଦେବମାନେର ଶତ୍ରୁମାନେ ଏବେ ମୋତେ ଘୃଣା କରନ୍ତି; ଦେବମାନେ ତାଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇଯିବାକୁ ଚାହିଁନାହିଁ—କଣ କରିବି?" ପତ୍ନୀ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ କହିଲେ: "ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ଯାହା ଉଚିତ ଜାଣିଛ; ଦୈତ୍ୟମାନେ ତପସ୍ୟା ଓ ଶକ୍ତିରେ ବଢ଼ିଛନ୍ତି, ଅସ୍ତ୍ର ଦଳିବେ।" ଏହି ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ପାଇଁ ରକ୍ଷା ପୂଜା କଲେ, ମନ୍ତ୍ର ଓ ପବିତ୍ର ଜଳରେ ସଂସ୍କାର କଲେ; ସେହି ଜଳ, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ପୁଣ୍ୟ ଶକ୍ତିର ଭରିତ, ଦଧିଚି ପିଇଲେ। ସମୟ ପ୍ରଭାବରେ, ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ଶକ୍ତି ହରାଇ, ବିଲୁପ୍ତ ହେଲା। ଦେବମାନେ ଏକଠା ହୋଇ, ଦଧିଚିଙ୍କୁ କହିଲେ: "ମାନ୍ୟ ଋଷି, ଶତ୍ରୁମାନେ ଆମେଠାରେ ବଡ଼ ବିପଦ ଆଣିଛନ୍ତି।" "ଦେବମାନେ ଦେଇଥିବା ଅସ୍ତ୍ର ଦିଅ।" ଦଧିଚି କହିଲେ: "ଦେବମାନେର ଶତ୍ରୁ ଭୟରେ, ତୁମେ ଦୀଘା ସମୟ ଫେରିଲାନି—" "ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ମୋ ଶରୀରରେ ଅଛି, ମୁଁ ପିଇଛି; ଏବେ ଏହି ବିଷୟରେ ତୁମେ ଯାହା ଉଚିତ କହ, ମୁଁ କରିବି।" ଦେବମାନେ ନମ୍ରତାରେ କହିଲେ: "ତୁମ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶରୀର ଦିଅ, ତାହା ଛଡ଼ା କିଛି କୁହିପାରିବି ନାହିଁ। ଅସ୍ତ୍ର ନଥିଲେ, ଶତ୍ରୁମାନେ ଆମେଠାରେ ଅସାଧାରଣ ଶକ୍ତିରେ ଜିତିଯିବେ।" "ଏଉଁଠି, ପ୍ରିୟ, ଦେବମାନେ ପୃଥିବୀରେ, ପାତାଳରେ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସିପାରିବେନି। ତୁମେ ତପସ୍ଵୀ, ଏହି ବିଷୟରେ ଏକାମାନ୍ୟ ଉଚିତ କଥା କହିପାରିବେ।" ତେବେ ଦଧିଚି କହିଲେ: "ଦେବମାନେ ମୋ ହାଡ଼ରୁ ତିଆରି ଅସ୍ତ୍ର ନେଉ, ଏହି ନିଶ୍ଚିତ।" ଦେବମାନେ କହିଲେ: "ଏହା ଆମ ପାଇଁ କଣ ଉପଯୁକ୍ତ? ଅସ୍ତ୍ର ବିହୀନ, ଦେବମାନେ ଅସହାୟ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି।