ଏହି ଦିବ୍ୟ ଲୋକରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଯକ୍ଷ, ବିଦ୍ୟାଧର, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଗୀତ-ନୃତ୍ୟ ଓ ସଙ୍ଗୀତରେ ମତ୍ତ ହୋଇ ଆନନ୍ଦ ଉଲ୍ଲାସରେ ଭରି ରହନ୍ତି, ସେଠି ଦେବତା ଓ ଋଷିମାନଙ୍କର ସଭା ଉପସ୍ଥିତିରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଲୋକ ଅଦ୍ଭୁତ ଭାବେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ । ଏଠାରେ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ବିଶେଷ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିଥାନ୍ତି । ମହାସମୁଦ୍ରର ଦକ୍ଷିଣ କୂଳରେ ଥିବା ଏଇ ବୃହତ୍ ବଟବୃକ୍ଷ ନିକଟରେ, ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ସହ ଖେଳ କରିଥାନ୍ତି । ଏହି ଦିବ୍ୟ ଲୋକର ଅନନ୍ତ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆକାଶ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ତାରା ଅବସ୍ଥିତ, ସେମାନେ ରୂପରେ ଶୁଧ୍ଧ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ମୃତ୍ୟୁରୁ ମୁକ୍ତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଓ କାମନାର କ୍ଳାନ୍ତି ନାହିଁ । ସେମାନେ ଚାରିହସ୍ତୀ, ବିଶାଳ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଅରଣ୍ୟ ମାଳା ଧାରଣ କରି, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଲାଗିଥିବା, ଶଂଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ଧାରଣ କରିଥାନ୍ତି । କେହି ନୀଳ କମଳ ଭଳି କୃଷ୍ଣବର୍ଣ୍ଣୀ, କେହି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, କେହି ପନ୍ନା ଭଳି ଆବା, କେହି ବୈଦୂର୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିବା, ଅନ୍ୟେକି ହୀରା ପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ । ସେମାନେ ତାଲା ଗହନା ଧାରଣ କରି, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ରୂପେ ଉପସ୍ଥିତ । ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଲୋକ ଏପରି ଚମକୁନାହିଁ, ଯେପରି ହରିଙ୍କ ଲୋକ ଅନନ୍ୟ ଚମତ୍କାରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏଠାରେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, କେବେ ଆସିବା-ଯିବା ନାହିଁ, ଏହା ସେଇ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ, ସୃଷ୍ଟିର ପ୍ରଳୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବିଚଳିତ । ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ନଗରରେ ଯୁବ ଓ ରୂପର ଗର୍ବରେ ଚାଲିବା, ଏବଂ କୃଷ୍ଣ, ରାମ ଓ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଦେଖିଥାନ୍ତି । ହରିଙ୍କ ନଗର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ମନ୍ଦିର ଅଛି, ମଣିମାଣିକ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ, ଶୁଧ୍ଧ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଚମକୁଥିବା, ଯୁବ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ । ଏହା ଶତାଧିକ ଧ୍ୱଜ ପତାକା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଦଶ ଯୋଜନ ବିସ୍ତୃତ ଏବଂ ସୁନାର ପ୍ରାଚୀର ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଛି । ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ଶୋଭାମୟ ପତାକା ଦ୍ୱାରା ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଦେଖାଯାଏ, ଯେପରି ଶରଦ୍ ରାତିରେ ଚାନ୍ଦ ତାରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚମକେ । ଚାରିଟି ବିଶାଳ ଦ୍ୱାର ରହିଛି, ଯାହା ସେନାନୀମାନେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସାତଟି ନଗର ସହ ଯୋଡ଼ାଯାଇଛି, ଏହି ସମସ୍ତ ନଗର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭବ୍ୟ ଓ ଆକର୍ଷକ । ପ୍ରଥମ ନଗର ସୁନାର, ଦ୍ୱିତୀୟ ନଗର ପନ୍ନା ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ, ତୃତୀୟ ନୀଳମଣିର, ଚତୁର୍ଥ ମହାନୀଳ ପାଷାଣର । ପଞ୍ଚମ ରୁବିର ଭବ୍ୟ ନଗର, ଷଷ୍ଠ ହୀରାର, ସପ୍ତମ ବୈଦୂର୍ୟ ମଣିର ନିର୍ମିତ । ସେଇ ମହାମନ୍ଦିର ବିଭିନ୍ନ ରତ୍ନ, ସୁନା ଓ ପ୍ରବାଳ ମୂଳର ତମ୍ଭ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚମତ୍କାର । ଏଠାରେ ସିଦ୍ଧମାନେ ଦଶ ଦିଗକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରୁଛନ୍ତି, ଯେପରି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ରାତିରେ ଚାନ୍ଦ ତାରାମାନଙ୍କ ସହ ଚମକେ । ଏଠାରେ ଭଗବାନ୍ ଜନାର୍ଦନ, ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସହ ବସିଛନ୍ତି, ପୀତବାସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, କୃଷ୍ଣବର୍ଣ୍ଣୀ, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ଯୁକ୍ତ । ହରିଙ୍କ ଦାହାଣ ହାତରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଅଛି, ଯାହା ଭୟଙ୍କର ଓ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରର ମାସ୍ତର୍, ସମସ୍ତ ଦୀପ୍ତିରେ ଶୋଭିତ । କେଶବଙ୍କ ବାମ ହାତରେ ଚାନ୍ଦ୍ର, ଯସ୍ମିନ ଓ ଦୁଧ ପରି ଚମକୁଥିବା ମାଳା ଅଛି । ଏହି ମାଳାର ଧ୍ୱନିରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ କମ୍ପିତ ହୁଏ, ସେଉଁହେଁ ସେ ପଞ୍ଚଜନ୍ୟ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ହଜାର ଗୁମୁଫ ଯୁକ୍ତ । ସେଇ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ଭୟଙ୍କର, ଦୁଷ୍ଟମାନେ, ଦାନବ ଓ ଦୈତ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ନଶ୍ୱ କରିଥାଏ, ଅଗ୍ନିର ଜିହ୍ବା ପରି ଜ୍ୱଳମାନ୍, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୀପ୍ତି ସହିପାରନ୍ତି ନାହିଁ । ସେ ଦାହାଣ ହାତରେ କୌମୋଦକୀ ଗଦା ଏବଂ ବାମ ହାତରେ ଶାର୍ଙ୍ଗ ଧନୁଷ୍ୟ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ । ତୀରମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅଗ୍ନିଶିଖା ଭଳି ଜ୍ୱଳି ଉଠେ, ସେମାନେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଲୋକକୁ ନଶ୍ୱ କରିଥାନ୍ତି । ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ପାରଙ୍ଗତ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ଗୁରୁ, ଦେବମାନେ ଯାଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି । ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ହଜାର ମୁଣ୍ଡ, ହଜାର ପା, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ, ହଜାର ନାମ, ହଜାର ବାହୁ, ହଜାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଙ୍ଗ । ସେ ଦେବତା ରତ୍ନସିଂହାସନେ ବସିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଗୋଲାପ କଳିକା ପରି ବିସ୍ତୃତ, ବିଦ୍ୟୁତପରି ଚମକୁଥିବା, ସଂସାରର ପ୍ରଭୁ ଓ ଶିକ୍ଷକ । ସେ ଦେବ, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅପ୍ସରା, ଯକ୍ଷ, ବିଦ୍ୟାଧର, ନାଗ, ଋଷି, ଚାରଣ ମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଛନ୍ତି । ସୁପର୍ଣ୍ଣ, ଦାନବ, ଦୈତ୍ୟ, ରାକ୍ଷସ, ଗୁହ୍ୟକ, କିନ୍ନର ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ, ସେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଭାବେ ଚମକୁଛନ୍ତି । ଏଠାରେ ସଦା ସ୍ଥିତ ରହନ୍ତି କୀର୍ତ୍ତି, ଜ୍ଞାନ, ବୁଦ୍ଧି, ସରସ୍ୱତୀ, ବିବେକ, ଚିନ୍ତା, ଧୈର୍ୟ, ସିଦ୍ଧି ଓ ଦୀପ୍ତି । ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି ଗାୟତ୍ରୀ, ସାବିତ୍ରୀ, ମଙ୍ଗଳା, ଶ୍ରୀ, ଚିନ୍ତା, ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଓ ନାରାୟଣୀ ସ୍ୱୟଂ । ଏଠି ଅଛନ୍ତି ଶ୍ରଦ୍ଧା, କୌଶିକୀ ଦେବୀ, ଦୀପ୍ତି, ସୌଦାମିନୀ, ନିଦ୍ରା, ରାତ୍ରି, ମାୟା ଓ ଅନ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ନାରୀମାନେ । ଏସବୁ ଦେବୀମାନେ ବାସୁଦେବଙ୍କ ନିବାସରେ ଅଛନ୍ତି; ଅଧିକ କ'ଣ କହିବି? ସମସ୍ତ କିଛି ସେଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଘୃତାଚୀ, ମେନକା, ରମ୍ଭା, ସହଜନ୍ୟା, ତିଲୋତ୍ତମା, ଉର୍ବଶୀ, ନିମ୍ଲୋଚା ଓ ଅନ୍ୟ ଛୋଟ ବଡ଼ ଅପ୍ସରାମାନେ ସେଠାରେ ଅଛନ୍ତି । ମଣ୍ଡୋଦରୀ, ଶୁଭାଗ୍ୟବତୀ, ବିଶ୍ୱାଚୀ, ଚୌଡ଼ା ମୁହଁ ଥିବା, ଭଦ୍ରାଙ୍ଗୀ, ଚିତ୍ରସେନା, ପ୍ରମ୍ଲୋଚା, ଏସବୁ ମୋହନୀ ରୂପବତୀ ଅପ୍ସରାମାନେ ଉପସ୍ଥିତ । ଋଷିମାନଙ୍କୁ ମୋହିତ କରିବା ରାମା, ଶୁଭମୁଖୀ ଚନ୍ଦ୍ରମଧ୍ୟା, ସୁକେଶୀ, ନୀଳକେଶା, ମନ୍ମଥଦୀପିନୀ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି । ଅଲମ୍ବୁଷା, ମିଶ୍ରକେଶୀ, ମୁଞ୍ଜିକସ୍ଥଳା, କ୍ରତୁସ୍ଥଳା, ସୁନ୍ଦର ଅଙ୍ଗବତୀ, ପୂର୍ବଚିତ୍ତି ଓ ଅନ୍ୟେ ମଧ୍ୟ ଏଠି ଅଛନ୍ତି । ବିଶାଳ ରୂପବତୀ ପରାବତୀ, ଶୁଭମୁଖୀ ଶଶିଳେଖା, ହଂସ ପରି ଚାଲିବା ଓ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀ ପରି ଚାଲିବା ନାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠି ଅଛନ୍ତି ।