ଏହି ଉପଖ୍ୟାନରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୁଏ ଯେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବୈଶ୍ୟ, ନାରୀ, ଶୂଦ୍ର ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିମ୍ନ ଜନ୍ମର ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ସେମାନେ ନରସିଂହ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଭକ୍ତିସହିତ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲଭନ୍ତି ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ନରସିଂହ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଭକ୍ତିପୂର୍ବକ ଉପାସନା କଲେ, ଅନେକ ଜନ୍ମର ଅଶୁଭ ଦୁଃଖ ମୁଚିଯାଏ। ଏହି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ଲୋକେ ଚାହିଦା ଅନୁଯାୟୀ ଫଳ ଲଭନ୍ତି—ଦେବତ୍ୱ, ଅମରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଧିପତ୍ୟ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଭାବ, ଯକ୍ଷ, ବିଦ୍ୟାଧର ଓ ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି ଅଭିଲଷିତ ଦଶା। କେବଳ ଦେଖିବା, ଷ୍ଟୁତି, ନମସ୍କାର ଓ ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ, ନରକେଶରୀଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଫଳ ମିଳେ। ଏହିପରି, ଲୋକେ ରାଜ୍ୟ, ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ଦୁର୍ଲଭ ମୋକ୍ଷ ଲଭନ୍ତି। ଭକ୍ତିସହିତ ନରସିଂହଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଲୋକ ନିଜ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। କେବଳ ଦର୍ଶନ ଦ୍ୱାରା, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକକୁ ଯିବା ସମ୍ଭବ। ଯୁଦ୍ଧ, ବିପଦ, ଦୁର୍ଗ, ଚୋର, ବାଘ ଓ ଏପରି ଅନେକ କ୍ଷତିରେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଦେବଙ୍କ ସ୍ମରଣ କଲେ ଅନେକ ଜନ୍ମର ଦୁଃଖ ମୁଚିଯାଏ। ବନରେ, ଜୀବନ ସଂକଟରେ, ବିଷ, ଅଗ୍ନି, ଜଳ, ରାଜା, ସମୁଦ୍ର, ଗ୍ରହ, ରୋଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ଷତିରେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂରିଯାଏ, ଯେପରି ଅନ୍ଧକାର ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟରେ ହରାଏ। ଏହିପରି, ଦେଖିଲେ ଅପମଙ୍ଗଳ ନାଶ ହୁଏ—ତାବିଜ, ମାନି, ମୂଳିକା, ରସାୟନ ଓ ଏପରି ଦୁଷ୍ଟ ପ୍ରଭାବ ନିବୃତି ହୁଏ। ନରସିଂହ ଭଗବାନ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ, ଭକ୍ତ ଯାହା ଚାହିଁଥାଏ, ତାହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପାଏ। ଏହି ଦେବଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଦେଖି, ପୂଜା କରି, ନମସ୍କାର କଲେ, ଦଶ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଦଶଗୁଣ ଫଳ ମିଳେ, ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂରିଯାଏ ଓ ସମସ୍ତ ଗୁଣରେ ଶୋଭିତ ହୁଏ। ତାଙ୍କର ଆତ୍ମା ସମସ୍ତ କାମନାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ମୃତ୍ୟୁ ରହିଥାଏ ନାହିଁ, ସୁନାର ରଥରେ ଘଣ୍ଟା ଝଙ୍କାର ସହିତ ଚଳିଥାଏ। ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, କିଶୋର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଙ୍ଗରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ମୁକୁତାମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଦେହରେ ଶୋଭିତ। ଶତାଧିକ ଦେବଙ୍ଗନା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ହୋଇ, ସେ ନିଜ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଂଶକୁ ଉଦ୍ଧାର କରି, ଦିବ୍ୟ ଵନରେ ଆନନ୍ଦରେ ବିହାର କରେ। ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କର ସ୍ତୁତି ମଧ୍ୟରେ ଲୋକେ ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକକୁ ଯାନ୍ତି, ସେଠାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରି, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ସହିତ ଚତୁର୍ଭୁଜ ଦେହ ଧାରଣ କରି, ସୃଷ୍ଟି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚିତ୍ତର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି। ଯେବେ ତାଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଶେଷ ହୁଏ, ସେ ପୁନର୍ବାର ଏଠାକୁ ଆସି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଗୀ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ଚାରିବେଦ ଓ ତାହାର ଅଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୋଇ, ବୈଷ୍ଣବ ଯୋଗ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରି, ଶେଷରେ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ। ଏହିପରି, ଯଦି କେହି ଭକ୍ତିସହିତ ଅନନ୍ତ ଭାବେ ପରିଚିତ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଦେଖି ନମସ୍କାର କରେ, ସେ ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲଭି, ପରମ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ମୁଁ, ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଭୀଷଣ ଓ ରାମ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଥିଲୁ। ଏପରି ଦେବତାଙ୍କୁ କିଏ ପୂଜା କରିବେ ନାହିଁ? ଯେମାନେ ଶ୍ୱେତ ଗଙ୍ଗାରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି ଓ ଶ୍ୱେତ ମାଧବ, ଯାହାକୁ ମତ୍ସ୍ୟ ମାଧବ କୁହାଯାଏ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶ୍ୱେତଦ୍ବୀପକୁ ଯାନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ୱେତ ମାଧବଙ୍କର ମହିମା ଓ ହରିଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ବିଷୟରେ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିବା ଉଚିତ, ହେ ଜଗନ୍ନାଥ। ପୃଥିବୀରେ ଏହି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ କିଏ ଏହି ଦେବତା ଶ୍ୱେତ ମାଧବଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ? କୃତୟୁଗରେ ଏକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ରାଜା ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଶ୍ୱେତ। ସେ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ପ୍ରଜାନୁଗ୍ରାହୀ, ଶୂର, ସତ୍ୟବାଦୀ ଓ ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଜ୍ଞାବାନ୍ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ଦଶହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକମାନେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଥିଲେ ଓ କୌଣସି ଶିଶୁ ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରୁନଥିଲେ। କିଛି ସମୟ ପରେ, ସେଇ ରାଜ୍ୟରେ କପାଳଗୌତମ ନାମକ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧାର୍ମିକ ଋଷି ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁଅ ଦାନ୍ତ ନଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରି, ସମୟର ଚାପରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ। ସେ ଜ୍ଞାନୀ ଋଷି ତାଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ନେଇ ରାଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ନେଇଗଲେ। ରାଜା ଶ୍ୱେତ ଏହି ଅଚେତନ ଶିଶୁକୁ ଦେଖି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଏକ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କଲେ: "ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଏହି ଶିଶୁକୁ ଯମ ଲୋକରୁ ସାତ ରାତି ମଧ୍ୟରେ ଫେରାଇ ନେଇ ଆସିପାରିବି ନାହିଁ, ମୁଁ ନିଜେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଚିତାରେ ପ୍ରବେଶ କରିବି।" ଏହିପରି କହି, ରାଜା ଶ୍ୱେତ ଶତଶଃ ଓ ଶହସ୍ରଶଃ ଶ୍ୱେତ କମଳ ଦ୍ୱାରା ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ ଓ ପୁନଃ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ। ରାଜାଙ୍କ ଭିତରେ ଗଭୀର ଭକ୍ତି ଦେଖି, ଜଗନ୍ନାଥ ଭଗବାନ ଖୁସି ହୋଇ ଉମାଙ୍କ ସହିତ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ଭଗବାନଙ୍କ ଉକ୍ତି ଶୁଣି ଓ ଏକାଏକି ହରଙ୍କୁ ଦେଖି, ଯିଏ ଭସ୍ମ ଲେପିଥିଲେ, ଅସମାନ ଚକ୍ଷୁ, ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ କୁନ୍ଦ ପୁଷ୍ପ ପରି ଧଳା, ବାଘଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିଲେ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରକଳା ଶୋଭିତ କେଶରେ, ରାଜା ତୁରନ୍ତ ଭୂମିରେ ଶିର ନମାଇ ନମସ୍କାର କଲେ ଏବଂ କହିଲେ: "ହେ ପ୍ରଭୁ, ଯଦି ଆପଣ ମୋ ଦୟା ଦେଖି ଖୁସି ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଯଦି ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ପୁଅ ସମୟର ବଶୀଭୂତ ହୋଇଛି, ତେବେ ଏହି ପୁଅ ପୁନଃ ବଞ୍ଚିଯାଉ। ଏହା ମୋ ପ୍ରତିଜ୍ଞା। ପ୍ରଭୁ, ଯଦିଓ ପୁଅ ହଠାତ୍ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଛି, ଆପଣଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ ଜୀବନ ଦିଅନ୍ତୁ ଓ ସୁରକ୍ଷିତ କରନ୍ତୁ, ହେ ମହେଶ୍ଵର।" ରାଜା ଶ୍ୱେତଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ହର ଖୁସି ହୋଇ କାଳଙ୍କୁ ଆଜ୍ଞା ଦେଲେ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଭୟ ଏବଂ ଯମଙ୍କ ଆଦେଶ ପାଳନ କରନ୍ତି। ହର କାଳଙ୍କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ମୃତ୍ୟୁର ମୁଖକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିବା ଶିଶୁକୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଲେ। ଏହିପରି ଭାବେ, ସେଠାରେ ସମ୍ସ୍ତ ଜଗତର କଳ୍ୟାଣ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରି, ଭଗବାନ, ଦେବୀ ଓ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ସହିତ ଏଠାରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ଏହିପରି ଉତ୍ତମ ରାଜା ଶ୍ୱେତ ଋଷିପୁତ୍ରଙ୍କୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଇଥିଲେ।