ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣାରେ, ସେ ଦେଖିଲେ ଯେ, ତାଙ୍କର ଦେହ ମଧ୍ୟରେ ହରିଣ, ବାନର, ସିଂହ, ବନ୍ଦର, ଅଂଧା ଶୁଆର, ଖରଗୋଷ, ହାତୀ ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଜନ୍ତୁ ଥିଲେ। ସେ ଦେଖିଲେ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ, ଗ୍ରାମ ଓ ସହର, ଚାଷବାଡ଼ି, ଗୋପାଳନ, ବ୍ୟବସାୟ ଓ ବିକ୍ରୟ-କ୍ରୟର ଦୃଶ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦେହ ଭିତରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଅଛି। ତାହା ସହିତ ସେ ଦେଖିଲେ ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅପ୍ସରା, ଯକ୍ଷ ଓ ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦେହ ମଧ୍ୟରେ ବିରଜିତ। ଏହି ଭଳି ସେ ଦେଖିଲେ ଦୈତ୍ୟ, ଦାନବ, ନାଗ, ମହାର୍ଷି, ସିଂହିକାର ପୁତ୍ର ଓ ଦେବତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦେହ ମଧ୍ୟରେ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ବସ୍ତୁ ଅଛି, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେ ତାଙ୍କର ପେଟ ମଧ୍ୟରେ ଦେଖିଲେ। ବସ୍ତୁତଃ, ବହୁ କଥା କହିବାର କି ଆବଶ୍ୟକତା? ବ୍ରହ୍ମାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଘାସର ଏକ ତଣା ଯାଏଁ, ଚରାଚର ଯେଉଁ କିଛି ଅଛି, ସେ ସମସ୍ତ ସେଉଁଠି ଦେଖିଲେ। ଏହା ସହିତ ସେ ଦେଖିଲେ ଭୂଲୋକ, ଭୂବର୍ଲୋକ, ସ୍ୱର୍ଗଲୋକ, ମହର୍ଲୋକ, ଜନଲୋକ, ତପୋଲୋକ, ସତ୍ୟଲୋକ, ଏବଂ ଅତଳ, ବିତଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାତାଳ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଉଁଠି ଅଛି। ସେ ଦେଖିଲେ ପାତାଳ, ସୁତଳ, ବିତଳ, ରସାତଳ, ମହାତଳ ଓ ସୃଷ୍ଟିର ଅଣ୍ଡକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦେହ ମଧ୍ୟରେ। ସେ ସମୟରେ ସେ ଅବିରୋଧେ ଚଳିପାରୁଥିଲେ, ଏହା ସବୁ ଭଗବାନଙ୍କର କୃପାରେ ହେଉଥିଲା, ତାଙ୍କର ମନେ କେବେ ମଧ୍ୟ ବିସ୍ମୃତି ଆସିଲାନି। ଏଭଳି ଗଭୀର ଗର୍ଭରେ ଘୁରୁଥିବା ବେଳେ, ସେ ଭିତରେ ଥିବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦେହର ସୀମା ଅନ୍ତ ପାଇପାରିଲେ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ସେଉଁଠି ଥିଲା। ଅନ୍ତ ନ ମିଳିବାରୁ, ସେ ମୁନି ତାହା ସବୁ ଦାତା ଭଗବାନଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ। ଏହାପରେ ହଠାତ୍ ଏକ ବଡ଼ ପବନର ଚାପରେ, ସେ ମହାପୁରୁଷଙ୍କ ଖୋଲା ମୁଁହରୁ ବାହାରି ଆସିଲେ। ଏହିପରେ, ତାଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ବାହାରି ଆସି, ସେ ଦେଖିଲେ ପୃଥିବୀ ପୁନି ଏକ ଏକାକୀ ସମୁଦ୍ର ଭଳି, ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ପ୍ରଜା ନଥିଲେ। ସେ ପୁନି ଏହି ଭଗବାନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ଦେଖିଥିଲେ, ଏକ ବଟବୃକ୍ଷର ଏକ ଡାଳ ଉପରେ ଶୟାନ ଶିଶୁ ରୂପେ। ସେ ଦେଖିଲେ ଏହି ଦେବତାଙ୍କ ଛାତିରେ ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ, ପିତାମ୍ବର ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଚାରିଟି ହାତ, ଏହି ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ଉପମା ଅନୁସାରେ ପଦ୍ମଦଳ ସଦୃଶ। ଏହି ଭଗବାନ, ମୁନିଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ତାଙ୍କ ମୁଁହରୁ ବାହାରୁଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ, ହସି ହସି କହିଲେ: “ଶିଶୁ, କି ତୁମେ ମୋର ଗର୍ଭରେ ବିଶ୍ରାମ କରିଥିଲ? ଏବଂ ତାହାଁଠାରେ ଘୁରୁଥିବା ବେଳେ କିଛି ଅଦ୍ଭୁତ ଦେଖିଲ କି?” “ତୁମେ ମୋର ଭକ୍ତ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, କ୍ଲାନ୍ତ ଓ ମୋର ଶରଣାଗତ; ତେଣୁ, ମୁଁ ତୁମ ପ୍ରୟୋଜନ ପାଇଁ କହୁଛି—ମୋତେ ଏଠି ଦେଖ।” ତାଙ୍କ ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ମୁନିଙ୍କ ଦେହର ଲୋମ ତନ୍ତୁ ଉତ୍ସାହରେ ଖଡ଼ି ହେଲା; ସେ ଦେଖିଲେ ଏହି ଦୁର୍ଲଭ ଦେବତା, ଦିବ୍ୟ ମଣିମାଳା ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି। ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଶୁଭ୍ର ଓ ପରିଶୁଦ୍ଧ ହେଲା, ଏହି ଭଗବାନଙ୍କ କୃପାରେ, ଏବଂ ଏକ ନୂତନ ଦୃଷ୍ଟି ପୁନି ଦେଖିଲେ। ଏହିପରେ, ମୁନି ଭକ୍ତିଭାବରେ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଭଗବାନଙ୍କ ପାଦ ତଳେ ନମାଇଲେ, ଯେଉଁ ପାଦ ଦେବତାମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ନଖ ରଙ୍ଗ ରକ୍ତ ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ। ତାଙ୍କର କଣ୍ଠ ଉତ୍ସାହରେ ଅଟକି ଯାଇଥିଲା, ତଥାପି ହସି ହସି ହାତ ଜୋଡି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଆନନ୍ଦରେ ପୁନିପୁନି ଦେଖି, ସେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ— “ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦେବତା, ବିଶ୍ୱର ନାଥ, ମାୟାଶିଶୁ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ହେ କମଳନୟନ, ମୁଁ ଦୁଃଖିତ ଏବଂ ଶରଣାଗତ। ମୁଁ ସଂବର୍ତ୍ତକ ନାମକ ଅଗ୍ନିରେ ଦଗ୍ଧ, ଅମ୍ବର ବର୍ଷାରେ ଭୟକ୍ରାନ୍ତ; ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ହେ ପରମପୁରୁଷ। ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାଣବାୟୁ ଭଳି ଭୟଙ୍କର ବାତାସରେ ଶୁଷ୍କ ହୋଇଯାଇଛି, ମୁଁ ଦୁଃଖିତ ଓ କ୍ଳାନ୍ତ; ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ହେ ପରମପୁରୁଷ। ବିନାଶର ଦୂତମାନେ ଓ ବିପ୍ଳବ ବାୟୁମାନେ ମୋତେ ଦଗ୍ଧ କରୁଛନ୍ତି; ମୁଁ ଶାନ୍ତି ନାହିଁ ପାଉଛି; ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ହେ ପରମପୁରୁଷ। ତିବ୍ର ତୃଷ୍ଣା ଓ ଭୋକରେ ତପସ୍ୟା କରୁଛି, ହେ ଜଗନ୍ନାଥ, ଏଠାରେ ମୋ ପାଇଁ କୌଣସି ରକ୍ଷକ ନାହିଁ; ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର, ହେ ପରମପୁରୁଷ। ଏହି ଭୟାନକ ଏକମାତ୍ର ସମୁଦ୍ରରେ, ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଚରାଚର ବିନାଶ ହୋଇଯାଏ, ମୁଁ କୌଣସି ଅନ୍ତ ପାଉନାହିଁ; ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର, ହେ ପରମପୁରୁଷ। ତୁମର ଗର୍ଭରେ, ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାଥ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ଜଗତ୍ ଦେଖିଛି; ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ମୁଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭୟାନକ ଦୁଃଖରେ ଅଛି; ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର, ହେ ପରମପୁରୁଷ। ଏହି ନିରାଶ୍ରୟ ଜଗତରେ, ହେ ପରମପୁରୁଷ, ଦୟା କର; ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୟା କର; ହେ ଦେବପ୍ରିୟ, ଦୟା କର। ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାଥ, ଦୟା କର; ହେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ଦୟା କର; ହେ ସମସ୍ତ ଲୋକର ନାଥ, ହେ ସୃଷ୍ଟିର କାରଣ, ଦୟା କର। ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ହେ ଦେବ, ଦୟା କର; ମୋ ପାଳକ, ଦୟା କର; ଜଳରେ ବିରାଜିତ, ଦୟା କର; ମଧୁ ନାଶକ, ଦୟା କର। ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟ, ତିରିଶି ଦେବତାଙ୍କ ନାଥ, କଂସ ଓ କେଶୀ ନାଶକ, ଅରିଷ୍ଟ ନାଶକ, ଦୟା କର। ହେ କୃଷ୍ଣ, ଦାନବ ନାଶକ, ଦୟା କର; ଦାନବ ଶତ୍ରୁ ନାଶକ, ମଥୁରା ନିବାସୀ, ଯାଦବମାନଙ୍କ ଆନନ୍ଦ, ଦୟା କର। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭ୍ରାତା, ଦୟା କର; ଵରଦାତା, ଅବିନାଶୀ, ତୁମେ ପୃଥିବୀ, ଜଳ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ। ତୁମେ ଆକାଶ, ମନ, ଅହଂକାର; ବୁଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରକୃତି, ସତ୍ତ୍ୱ ଆଦି ଗୁଣମାନେ, ହେ ଜଗନ୍ନାଥ। ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ତାଙ୍କର ବିଷୟ, ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାପ୍ତ ପୁରୁଷ, ଏବଂ ପରମପୁରୁଷ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ। ଦିଗ୍ପାଳ, ଧର୍ମ, ବେଦ, ଯଜ୍ଞ ସହିତ ଦକ୍ଷିଣା, ଇନ୍ଦ୍ର, ଶିବ, ହବି, ଅଗ୍ନି—ସବୁ ତୁମେ। ତୁମେ ଯମ, ପିତୃପତି, ରାକ୍ଷସମୁଖ୍ୟ, ବାରୁଣ, ବାୟୁ, କୁବେର ମଧ୍ୟ। ତୁମେ ଈଶାନ, ଅନନ୍ତ, ଗଣେଶ ଓ ଷଣ୍ମୁଖ, ତୁମେ ଵସୁ, ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟ ଓ ଖଚର ଜନ।