ସେଠାରେ ଅନେକ ଗୁଣବାନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଧର୍ମ ଶିକ୍ଷକ, ଉତ୍ତମ କୁଳର ମହିଳାମାନେ, ସ୍ୱାମୀଭକ୍ତା ଏବଂ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁଣରେ ଅଳଙ୍କୃତ ଅଟୁଟ ଚରିତ୍ରର ଧାରକ। ସେଠାରେ ପବିତ୍ର ଅରଣ୍ୟ, ମନୋହର ଉଦ୍ୟାନ, ଦେବମନ୍ଦିର ଓ ନାନା ପ୍ରକାର ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହୋଇଛି। ଶାଳ, ତାଳ, ତମାଳ, ବକୁଳ, ନାଗକେଶର, ପିପ୍ପଳ, କର୍ଣ୍ଣିକାର, ଚନ୍ଦନ, ଅଗୁରୁ ଓ ଚମ୍ପକ ଗଛର ଶୋଭା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ଏଠି ପୁଣ୍ଣାଗ, ନାଡିଆ, କଠଳ, ଚିରଟ, କମଳା, ଲକୁଚ, ଲୋଧ୍ର, ସପ୍ତପର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶୁଭ୍ର ଅଞ୍ଜନ ଗଛ ଦେଖାଯାଏ। ଆମ୍ବ, ବିଲ୍ବ, କଦମ୍ବ, ସିଂଶପ, ଧବ, ଖଦିର, ପାଟଳ, ଅଶୋକ, ଟଗର ଓ ଏବଂ ଶୁଭ୍ର କରବୀର ଓ ଅନ୍ୟ ଧରଣର କରବୀର ଗଛ ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ହଳଦିଆ ଅର୍ଜୁନ, ଭଲ୍ଲାତକ, ସିଦ୍ଧ, ଅମ୍ରତକ, ବଟବୃକ୍ଷ, ଅଶ୍ୱଥ୍ଥ, କାସ୍ମର୍ୟ, ପଳାଶ ଓ ଦେବଦାରୁ ଗଛ ମଧ୍ୟ ଏଠି ଅଛି। ମନ୍ଦାର, ପାରିଜାତ, ଟେଁଟୁଲ, ବିଭୀତକ, ପ୍ରାଚୀନ ଆମଳକୀ, ପ୍ଲକ୍ଷ, ଜାମୁନ ଓ ଶିରୀଷ ଗଛ ଏଠି ଅଛି। କାଳେୟ, କଞ୍ଚନାର, ମଧୁଜମ୍ବିର, ଟିଣ୍ଡୁକ, ଖଜୁରୀ, ଅଗସ୍ତ୍ୟ, ବକୁଳ, ଶାକୋଟକ ଓ ହରିତକୀ ଗଛ ଏଠି ଶୋଭା ପାଉଛି। କଙ୍କୋଳ, ମୁଚୁକୁନ୍ଦ, ହିଂତଳ, ବିଜପୁର ଓ କେତକୀ ଗଛର ଝୁପଡ଼ି ଏବଂ ଅତିମୁକ୍ତ, କୁବ୍ଜକ ଗଛ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ଏଠି ଚମେଲି, କୁନ୍ଦବନ, କଦଳୀ ଗଛର ଗୁଛ, ମାତୁଲୁଙ୍ଗ, ଗୁଆ, କରୁଣା ଓ ସିନ୍ଧୁବର ଫଳ ଅଛି। ବହୁବର, କୋବିଦାର, ବଦରା ଓ କରଞ୍ଜକ ଗଛ ଏଠି ଅଛି, ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଫୁଲ ଥିବା ଗଛ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ସମସ୍ତ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ। ପ୍ରତିଏଠି ଲତା, ଝାଡ଼ି, ଛାୟା ଏବଂ ନନ୍ଦନ ଉଦ୍ୟାନ ପରି ଉଦ୍ୟାନ ଅଛି, ସବୁବେଳେ ଫୁଲର ଗନ୍ଧରେ ମଧୁର ଓ ଫଳର ଭାରରେ ନମିଥିବା। ଏଠି ବିଭିନ୍ନ ପକ୍ଷୀର ଡାକ ଦ୍ୱାରା ମନୋହର ହୋଇଥାଏ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ପଶୁ ରହିଛି—ଚକୋର, ପଦ୍ମ, ମଧୁମକ୍ଷିକା ଓ ପ୍ରିୟପୁତ୍ର। କଳବିଙ୍କା, ମୟୂର, ପୋଉଁ, କୋଇଲି, ପାଉଁ, ଖଞ୍ଜରିଟା, ଶ୍ୟେନ, ପରାବତ ଏଠି ରହିଛି। ଅନେକ ପ୍ରକାର ପକ୍ଷୀ ଯାହା ଶ୍ରବଣକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ, ନଦୀ, ପଦ୍ମସରୋବର, ଅନେକ ଝିଲିକ ଏଠି ଅଛି। ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପବିତ୍ର ଜଳାଶୟ, କୁମୁଦ, ଉତ୍ପଳ, ଶୁଭ୍ର ଓ ବିବିଧ ବର୍ଣ୍ଣର ପଦ୍ମ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ କାହଲାର ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ। ଅନେକ ପ୍ରକାର ଜଳଫୁଲ, ଦିବ୍ୟ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲର ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପ ଏଠି ଦେଖାଯାଏ। ହଂସ, କରଣ୍ଡବ, ଚକ୍ରବାକ, ସାରସ, ବାଳାକ, କଛୁଆ, ମାଛ ଓ ମଗର ଏଠି ଅଛି। ଜଳପକ୍ଷୀ, କଦମ୍ବ, ଡାଇଭର୍ସ, ଜଳକୋକିଲା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜଳପକ୍ଷୀ ଏଠି ଅନେକ ଧ୍ୱନି ଦେଉଛନ୍ତି। ପ୍ରତିଦିଗରୁ ବିଭିନ୍ନ ବର୍ଣ୍ଣର ପକ୍ଷୀ ଦ୍ୱାରା ଏଠି ସଦା ଶୋଭିତ, ଆନନ୍ଦିତ, ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଫୁଲ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଜଳାଶୟ ଦ୍ୱାରା ଶୁଭ୍ର। ଶୁଭ୍ର ଗଛ, ବିଭିନ୍ନ ଉଦ୍ୟାନ, ଜଳ ଓ ଭୂମି ଉଭୟରେ ବସିଥିବା ପଶୁପକ୍ଷୀ ଏଠି ରହିଛନ୍ତି। ଏହି ମହାନଗର ଦେବମନ୍ଦିର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଯେଉଁଠାରେ ତ୍ରିପୁରାରି ଭଗବାନ, ତ୍ରିନେତ୍ର ମହାଦେଵ ନିବାସ କରନ୍ତି। ସେ ମହାକାଳ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ତିନି ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି, ଶିବ। ଶିବକୁଣ୍ଡରେ ଶୁଭ୍ର ଭାବେ ସ୍ନାନ କରି, ପାପ ନାଶ କରି, ଯେଉଁଜଣ ବିଦ୍ୱାନ ଭାବରେ ଦେବତା, ପିତୃ ଓ ଋଷିମାନେଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି, ଶିବମନ୍ଦିରକୁ ଯାଏ, ସେ ତିନିଥର ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରିବା ଉଚିତ। ସଂଯମୀ, ପରିଷ୍କୃତ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରି, ନିଷ୍ଠାରେ ସ୍ନାନ, ଫୁଲ, ଗନ୍ଧ, ଧୂପ, ଦୀପ ଦ୍ୱାରା ଶିବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଭୋଗ, ଦାନ, ଗୀତ, ସଙ୍ଗୀତ, ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ, ଶଷ୍ଟାଙ୍ଗ ପ୍ରଣାମ, ନୃତ୍ୟ ଓ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଯେଉଁଜଣ ଏହି ମହାକାଳ ଶିବଙ୍କୁ ଏକଥର ମଧ୍ୟ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ବିଧିରେ ପୂଜା କରେ, ସେ ହଜାର ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ। ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଇଚ୍ଛାପୂରଣ କରୁଥିବା ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ଚଢ଼ି, ତୃତୀୟ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ନିବାସ ଅଛି। ସେଠି ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କରି, ଦେବ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ସୃଷ୍ଟିର ଅନ୍ତ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ତମ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରେ। ଶିବଲୋକରେ, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜରା ଓ ମୃତ୍ୟୁ ରହିଥାଏ ନାହିଁ। ପୁଣ୍ୟ ଶେଷ ହେଲେ, ସେ ପୃଥିବୀରେ ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। ସେ ଚାରି ବେଦ ଓ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହୁଏ, ପଶୁପତି ଯୋଗ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ। ସେଠି ପବିତ୍ର ନଦୀ ଶିପ୍ରା ବହିଯାଏ; ଯେଉଁଠାରେ ଯଥାବିଧି ସ୍ନାନ କରି, ପିତୃ ଓ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରେ— ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ଚଢ଼ି, ଦେବଲୋକରେ ବିଭିନ୍ନ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରେ। ସେଠି ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟ ରହନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେଠି ଶ୍ରୀମାନ୍ ଜନାର୍ଦନ, ଗୋବିନ୍ଦ, ହରି, ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦାତା ନିବାସ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ସ୍ୱୟଂ ଓ ଏକୋଇଶି ପୁର୍ବପିଢି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋକ୍ଷ ପାଏ, ସୂର୍ଯ୍ୟପ୍ରଭା ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ ଘଣ୍ଟାଜାଲ ମାଳାରେ ଶୋଭିତ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ଚଢ଼ି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଏ। ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରି, ଅଖଣ୍ଡ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ବସି, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି, ବିଷ୍ଣୁଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ। ସେଠି ସେ ଦୁଃଖ ଓ କ୍ଲେଶରୁ ମୁକ୍ତ, ଦେହରେ ଶୋଭାମୟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୋଗରେ ଲୀନ ରହେ, ସୃଷ୍ଟିର ଅନ୍ତ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ। ସମୟ ଆସିଲେ, ସେ ପୃଥିବୀରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଗୀଙ୍କ ଘରେ, ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରର ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣି ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। ବୈଷ୍ଣବ ଯୋଗ ଗ୍ରହଣ କରି, ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ। ସେଠି, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ, ବିଷ୍ଣୁ ଭଗବାନ ଭିକ୍ରମସ୍ୱାମୀନାମେ ଅଛନ୍ତି। ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ, ଯିଏ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଥାଏ, ସେ ପୂର୍ବରୁ ଉଲ୍ଲେଖିତ ଫଳ ପାଏ। ସେଠି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ବସିଥାନ୍ତି।