ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ପରମେଶ୍ୱର ଶିବଙ୍କୁ ବିଦିପ୍ତ କରି କହିଲେ— ହେ ଯଜ୍ଞର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଇଥିବା, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଚୁଲି ହଟାଇଥିବା, ଭଗଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଦୂର କରିଥିବା, ପୂଷଣଙ୍କ ଦାନ୍ତ ନିଅଇଥିବା ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଧନୁଷ, ଶୂଳ, ଖଡ଼ଗ ଓ ଗଦାଧାରୀ, କାଳକାଳ, ତୃତୀୟ ନୟନଧାରୀ ଶିବ, ଆପଣଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ମୃତ୍ୟୁକୁ ନାଶ କରିଥିବା, ପାର୍ବତରେ ବସିଥିବା, ସୁବର୍ଣ୍ଣବୀଜ ଓ କୁଣ୍ଡଳଧାରୀ ଭଗବାନ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଦାନବମାନେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିବା ନୀତିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିବା, ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ଗୁରୁ, ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦୁଇ ଚକ୍ଷୁ ଓ ଲଳାଟରେ ତୃତୀୟ ନୟନ ଥିବା, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଶ୍ମଶାନରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଥିବା, ଶ୍ମଶାନରେ ଦୟାବାନ୍, ଦେବତାମାନଙ୍କ ନାୟକ ଏବଂ ତ୍ରୟମ୍ବକଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର। ଗୃହସ୍ଥ ଏବଂ ସନ୍ୟାସୀ ଦୁହିଁ ରୂପରେ, ଜଟାଧାରୀ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ଅର୍ଧମୁଣ୍ଡିତ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁଣ୍ଡିତ ଆଶ୍ରମୀ, ପ୍ରଜାପତି, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଜଳରେ ତାପିତ, ଯୋଗସିଦ୍ଧି ଦାତା, ଶାନ୍ତ ଓ ନିୟମିତ, ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟ କରିଥିବା, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଦୟାଦାନ ଓ ପୋଷଣ କରୁଥିବା, ରୁଦ୍ର, ବସୁ, ଆଦିତ୍ୟ, ଅଶ୍ୱିନୀକୁ ନମସ୍କାର। ପିତା, ସାଂଖ୍ୟ, ବିଶ୍ୱେଦେବ, ଶର୍ବ, ଉଗ୍ର, ଶିବ, ଵରଦାତାକୁ ନମସ୍କାର। ଭୟାନକ, ସେନାପତି, ପ୍ରଜାପତି, ଶୁଦ୍ଧ, ଶତ୍ରୁନାଶକ, ସଦ୍ୟୋଜାତ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ମହାଦେବ, ବିଚିତ୍ର ଓ ଅନେକ ରୂପ, ପ୍ରଧାନ, ଅପାର, କାରଣ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଏହି ପୁରୁଷ, ପୁରୁଷର ଇଚ୍ଛାପୂରଣ କରୁଥିବା, ପୁରୁଷ ଓ ପ୍ରଧାନଙ୍କ ଏକତା କରୁଥିବା, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ପ୍ରକୃତି ଓ ପୁରୁଷ ଉଭୟଙ୍କୁ ଉଦ୍ଭବ କରୁଥିବା, କୃତ ଓ ଅକୃତ କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତ୍ତା, ଫଳସାଧନ ଦାତା, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ସମସ୍ତଙ୍କୁ କାଳଜ୍ଞାନୀ, ନିୟନ୍ତା, ବିଭିନ୍ନତା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଗୁଣକ୍ରିୟା ଦାତା, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବତା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଶିବ, ଶାନ୍ତ ମୁଖ ଧାରୀ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, ଆପଣ ଦୟାଳୁ ହୁଅନ୍ତୁ। ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସା ପାଇଁ, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ। ତେଣୁ ଉମାପତି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଶଂସା ଶୁଣି, ଅମରମାନେଁ ସାମ୍ନାରେ କହିଲେ— "ହେ ଦେବଗଣ, ମୁଁ ସହଜରେ ଦେଖାଯିବି ଓ ଦୟାଳୁ; ଏକ ଵର ଚୟନ କର, ମୁଁ ଶୀଘ୍ର ଦେଇଦେବି।" ସମସ୍ତ ଦେବତା ଶିବଙ୍କ ପାଖରେ ଶିର ନମାଇ କହିଲେ— "ହେ ଭଗବନ୍, ଆପଣଙ୍କ ହାତରେ ଏହି ଵର ରହୁ; ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଆବଶ୍ୟକ ପଡ଼ିବ, ସେତେବେଳେ ଆପଣ ଆମକୁ ଚାହିଁଥିବା ଵର ଦେଇଦେବେ।" ଶିବ "ତଥା" ବୋଲି ଦେବତାମାନେଁକୁ ବିଦାୟ ଦେଲେ ଓ ପ୍ରମଥ ଓ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ନିଜ ନିବାସକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହି ହରିର ଦିବ୍ୟ ଉତ୍ସବ ଯେ କେହି ଦେବତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଁ ସାମ୍ନାରେ ପଢ଼ିବେ, ସେ ଅପୂର୍ବ ଗଣନାୟକଙ୍କ ସମାନ ହୋଇ ଶରୀର ଛାଡ଼ି ସୁଖ ଲାଭ କରିବେ। ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ଯେ କେହି ଶୁଣିବେ ବା ପଢ଼ିବେ, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଦେବତାମାନେଁ ତାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ ସମ୍ମାନ କରିବେ। ଏହିପରେ, ଦେବତା ନିଜ ଗୃହକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ଉତ୍ତମ ଆସନରେ ବସିଥିଲେ, ସେଠି ଦୁଷ୍ଟ ଓ କୁଟିଳ ମନମଥ ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା। ସେ ଦୁଷ୍ଟ, ଅନାଚାରୀ, ଦୁଷ୍ଟମନା, ନିଚ୍ଚ ଉତ୍ପତ୍ତିର, ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ତାପିତ କରୁଥିବା ଏବଂ ଯାହାର ଦେହ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ଆଚ୍ଛାଦିତ, ସେ ଋଷିମାନେଁଙ୍କ ଉପବାସ ଓ ବ୍ରତକୁ ବିଘ୍ନ କରୁଥିଲା। ସେ ଚକ୍ର ରୂପରେ ରତି ସହିତ ପ୍ରକଟ ହେଲା। ଏବେ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ଶିବ, ସେହି ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ଦଣ୍ଡିତ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ତୃତୀୟ ନୟନରୁ ଉପେକ୍ଷାର ଦୃଷ୍ଟି ପଡ଼ିଲେ। ତାଙ୍କ ତୃତୀୟ ନୟନରୁ ଅଗ୍ନି ଉଦ୍ଭବ ହେଲା, ହଜାର ହଜାର ଜ୍ୱାଲାମାଳା ଧାରଣ କରି, ଏକ କ୍ଷଣରେ ରତିଙ୍କ ସ୍୵ାମୀ କାମଦେବ ଓ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେଁକୁ ପୁଡ଼ିଦେଲା। ତାପିତ ଓ ବେଦନାରେ କାମଦେବ ବିକୃତ ସ୍୵ରରେ କ୍ଷମା ମାଗି କ୍ଷୀଣ ହେଲେ ଓ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ। ତାଙ୍କ ଦେହ ଅଗ୍ନିରେ ଦହିଗଲା, ସେ ଏକ କ୍ଷଣରେ ଅଚେତନ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ଜୀବନୀ ସ୍ତ୍ରୀ ରତି ଦୁଃଖରେ ଭାସି, ବିଷାଦରେ କ୍ରନ୍ଦନ କରି, ଦେବୀ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ କ୍ଷମା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ତାଙ୍କ ଦୟା ଜାଣି, ଦୁଇ ଦେବତା ଦୟାରେ ପ୍ରଭୃତ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ ଓ କହିଲେ— "ହେ ଭାଗ୍ୟବତୀ, ସେ ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଯାଇଛନ୍ତି, ପୁନଃ ଏଠି ଜନ୍ମ ନେଇବେ ନାହିଁ; ତଥାପି ଦେହ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧିବେ। ଯେତେବେଳେ ଭଗ୍ୟବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ, ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଜନ୍ମ ନେବେ, ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ତୁମ ସ୍୵ାମୀ ହେବେ।" ଏହି ଵର ପାଇ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, କାମଦେବଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ରତି ଅନନ୍ଦିତ ମୁଖେ ନିଜ ଚାହିଁଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଚଲିଗଲେ। କାମଦେବଙ୍କୁ ଦହିଦେଇ, ଉମାସହିତ ନୀଳକଣ୍ଠ ଦେବ, ହିମାଳୟ ପର୍ବତର ଶିଖରେ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ସେଠାରେ ସୁନ୍ଦର ଗୁହା, ପଦ୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ହ୍ରଦ, ଗଢ଼଼ିଗୁମ୍ପା, ରମ୍ୟ ଝରଣା ଓ ହଳଦୀ ଫୁଲ ଦେଉଥିବା ଅରଣ୍ୟରେ, ଉପତ୍ୟକାରେ କିନ୍ନରମାନେଁ ଦେଖିଥିବା ସ୍ନିଗ୍ଧ ତୀରେ, ପର୍ବତର ଚୂଡ଼ା, ହ୍ରଦ ଓ ପୋକରୀରେ, ଅନେକ ପକ୍ଷୀର କୁହୁକି ଭରିଥିବା ଉଦ୍ୟାନ, ପବିତ୍ର ତୀର, ମୁନିମାନେଁଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ— ଏମିତି ଶୁଭ୍ର ଓ ଆନନ୍ଦମୟ ସ୍ଥାନମାନେଁରେ, ଯେଉଁଠାରେ ବିଦ୍ୟାଧର, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ ଓ ଦେବମାନେଁ ସେବା କରୁଥିଲେ, ତୃତୀୟନୟନ ଭଗବାନ୍ ଉମାସହିତ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଦେବଗଣ, ଋଷି, ଯକ୍ଷ, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ବିଦ୍ୟାଧର, ପ୍ରଧାନ ଦାଇତ୍ୟ ଓ ଅନେକ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦେବତା ଓ ଦେବୀମାନେଁ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ଏହିପରି ପରିବେଶରେ, ଶିବ ଉମା ସହିତ ହିମାଳୟରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରୁଥିଲେ।