ହିମାଲୟ ପର୍ବତର ଶିଖରରେ ମୁଁ ଯେଉଁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲି, ତାହାର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ହେ ଗ୍ରହପତି, ଏହି ଶିଶୁକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ; ମୁଁ ତୁମକୁ ପ୍ରଣାମ କରୁଛି। ତେବେ ଗ୍ରହପତି କହିଲେ, “ହେ ଦେବୀ, ହେ ଶୁଭମୁଖୀ କୁମାରୀ, ତୁମର ଏହି ତପସ୍ୟା ବ୍ୟର୍ଥ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ମୋ କଥା ଅନୁସାରେ କାମ କର, ଏହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମୋକ୍ଷ ପାଇବ।" ଦେବୀ କହିଲେ, “ହେ ଗ୍ରହପତି, ଧର୍ମଜନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଓ ଉତ୍ତମ, ତୁମେ ତାହା ଶୀଘ୍ର କହ; ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତାହା କରିବି, କାରଣ ମୋ ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଅତି ପ୍ରିୟ।" ଗ୍ରହପତି କହିଲେ, “ତୁମେ ଯେତେ ତପସ୍ୟା କରିଛ, ତାହା ଅଳ୍ପ କିମ୍ବା ବହୁତ, ସବୁ ଏବେ ମୋତେ ଦିଅ; ଏହା ପରେ ତୁମେ ମୋକ୍ଷ ପାଇବ।" ଦେବୀ କହିଲେ, “ମୁଁ ଜନ୍ମରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେଉଁ ସବୁ ପୁଣ୍ୟ ସଞ୍ଚୟ କରିଛି, ସେସବୁ ମହାଗ୍ରହ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଉଛି; ଏହି ଶିଶୁକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ।" ତାପରେ ଗ୍ରହ ସେଇ ତପସ୍ୟାର ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହେଲେ, ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦେଖିବାକୁ ଅସମ୍ଭବ ହେଲେ, ଏବଂ ତୃପ୍ତ ହୃଦୟରେ ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ଦେବୀ, ଏହି ତୁମ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟ କ’ଣ? ତପସ୍ୟା ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଦୁର୍ଲଭ, ତାହା ପୁନଃ ତ୍ୟାଗ କରା ଶ୍ରେୟସ୍କର ନୁହେଁ।" "ତୁମେ ତୁମ ତପସ୍ୟା ଓ ଏହି ଶିଶୁ, ଦୁଇଟି ଏବେ ନିଅ; ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମ ଭକ୍ତିରେ ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ, ତେଣୁ ଏକ ଵର ଦେଉଛି।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି ଦେବୀ କହିଲେ, “ମୋ ଶରୀର ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବି; ମୋ ତପସ୍ୟା ମୁଁ ପୁନଃ ପାଇବା ଚେଷ୍ଟା କରିବି, କିନ୍ତୁ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ପୁନଃ ନେବିନାହିଁ।" “ମୋ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଶିଶୁର ମୋକ୍ଷ ହୋଇଯାଇଛି; ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମୋ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନଙ୍କୁ ତପସ୍ୟା ଦେଇବାକୁ କଞ୍ଚିତ୍ ବି ଅପରାଧ ନୁହେଁ।" “ମୁଁ ଯାହା ଦେଇଛି, ତାହା ପୁନଃ ନେବିନାହିଁ; ଗ୍ରହଙ୍କୁ ଯାହା ଦିଆଯାଏ, ତାହା ପୁନଃ ନେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" "ମୁଁ ଯାହା ଦେଇଛି, ତାହା ତୁମେ ରଖ; ଏହି ଶିଶୁକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ସେ ଗ୍ରହ ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଶିଶୁକୁ ମୁକ୍ତ କଲେ ଓ ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହୋଇ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ଗ୍ରହ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିବା ଶିଶୁ ଝିଲିକା ଝିଲିକା କରୁଥିବା ସ୍ରୋତସ୍ୱିନୀ ତୀରରେ ସ୍୵ପ୍ନରେ ଧନ ମିଳିଲା ପରି ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲା। ତାପରେ ଦେବୀ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ହରାଇବାକୁ ଭାବି, ପୁନଃ ନିଶ୍ଚଳ ଧ୍ୟାନରେ ତପସ୍ୟା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ତାଙ୍କ ଏହି ଇଚ୍ଛା ଜାଣି, ଶିବ ନିଜେ ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପୁନଃ ତପସ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" “ହେ ଦେବୀ, ଏହି ତପସ୍ୟା ତୁମେ ମୋତେ ଦେଇଛ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ତୁମ ପାଇଁ ଏହି ତପସ୍ୟା ହଜାରଗୁଣା ଅକ୍ଷୟ ହେବ।" ଏପରି ଭାବେ ଦେବୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅକ୍ଷୟ ତପସ୍ୟାର ଵର ପାଇ, ଆନନ୍ଦିତ ହୃଦୟରେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ଅନୁସାରେ ବରପତି ପାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରତୀକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ଏହି ଶିଶୁ-ସମ ଲୀଳା କଥା ଯିଏ ସଦା ପଢ଼େ, ସେ ଶରୀର ଛାଡ଼ିବା ସମୟରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, କୁମାର ପରି ଗଣେଶ ଦଶାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ଏଭଳି ହିମବତ୍ ପର୍ବତର ବିସ୍ତୃତ ଶୃଙ୍ଗରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଶତଶଃ ରାଜମହଳ ରହିଛି, ସମୟ ଆସିଲା, ପର୍ବତର ଝିଅ ପାଇଁ ସ୍୵ୟଂବର ଆୟୋଜିତ ହେଲା। ଏହି ଦିବ୍ୟ ଘଟଣା ଦେଖି, ହିମବତ୍ ରାଜା ଧ୍ୟାନରେ ଦକ୍ଷ, ଦେବଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜାଣିଲେ ଯେ ଏହା ତାଙ୍କ ଝିଅ ପାଇଁ ଦେବତାଙ୍କ ଚିତ୍ତରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଏହି ନିଶ୍ଚୟ ରଖି, ସେ ସ୍୵ୟଂବରର ଘୋଷଣା ସମସ୍ତ ଲୋକରେ କଲେ। ସେ ସମସ୍ତ ଦେବ, ଦାନବ, ସିଦ୍ଧ ଓ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କହିଲେ—ମୋ ଝିଅ ଚାହିଲେ ସ୍୵ତନ୍ତ୍ରଭାବେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ବରଣ କରୁ। ଏହି କଥା ଚିନ୍ତା କରି, ପର୍ବତର ରାଜା ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ହୃଦୟରେ ଧାରଣ କଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବତା, ବ୍ରହ୍ମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ପର୍ବତର ରାଜା ମଣିମୟ ମଣ୍ଡପ ସଜାଇ, ଦେବୀଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍୵ୟଂବର ଆୟୋଜନ କଲେ। ସ୍୵ୟଂବର ଘୋଷିତ ହେବା ସହିତ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଲୋକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ପର୍ବତପୁତ୍ରୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଏଠାରେ ଆସିଲେ। ଫୁଲରେ ଖିଲିଥିବା କମଳାସନରେ ବସି, ସିଦ୍ଧ ଓ ଅସଙ୍ଖ୍ୟ ଯୋଗୀମାନେ ଘିରିଥିବା ମଧ୍ୟରେ, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ପର୍ବତର ରାଜାଙ୍କ ଆମନ୍ତ୍ରଣରେ ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ସହିତ ଆସିଲି। ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜା, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାର ଓ ମାଳା ପିନ୍ଧି, ଏବଂ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଆକୃତିରେ, ମଦ ଝରୁଥିବା ଏଇରାବତ ହାତୀରେ ଚଢ଼ି ଆସିଲେ। ଏହା ପରେ, ଅମରମଣ୍ଡଳର ରାଜା, ଭଜ୍ରଧାରୀ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରୁଥିବା ରୂପ ଓ ତେଜରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପ୍ରଭାମୟ କରି, ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ସମ୍ମୁଖେ ଆସିଲେ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମହଳରେ ବାନ୍ଧାଯାଇଥିବା, ପତାକା ଓ ଧ୍ୱଜରେ ସଜିଥିବା ରଥରେ ଚଢ଼ି, ରତ୍ନ ମାଳାରେ ଶୋଭିତ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଗ୍ନି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହୋଇ ଆସିଲେ। କଶ୍ୟପପୁତ୍ର ଭଗ ନାମକ ଆଦିତ୍ୟ, ଶୁଭ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ତେଜ, ବଳ ଓ ଅଧିକାରରେ ସମ, ଏକାକି ଆସିଲେ। ଯମ, ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରି, ବଡ଼ ମହିଷରେ ବେଗରେ ଚଢ଼ି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ମଣିରେ ଶୋଭିତ ଦୃଢ଼ ଶରୀରରେ ପରିବେଷିତ ହୋଇ ଏଠିକୁ ଆସିଲେ। ସମୀରଣ, ସମସ୍ତ ଲୋକର ପାଳକ, ତାଙ୍କର ରଥରେ ଚଢ଼ି, ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ଠାରୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତି ଓ ତେଜରେ ଏଠିକୁ ଆସିଲେ। ଅଗ୍ନି, ଦେବମଣ୍ଡଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଅବସ୍ଥାନ କରି, ରତ୍ନର ଆଭାରେ ଶୋଭିତ ଅଙ୍ଗରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦିବ୍ୟ ମହଳରେ ଆସିଲେ। ଧନର ଅଧିପତି କୁବେର, ରାଜାମାନଙ୍କ ରାଜା, ତାଙ୍କ ତେଜ ଓ ରୂପରେ ଦେବ-ଦାନବମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ପାଇ, ଶୀଘ୍ର ଏଠିକୁ ଆସିଲେ। ଚନ୍ଦ୍ରଦେବ, ଅଦ୍ଭୁତ ମଣିମୟ ମହଳରେ ଚଢ଼ି, କଳା ଏବଂ ଶୋଭାମୟ ଶରୀର, ଶବ୍ଦ ଓ ଗନ୍ଧରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ ଆସିଲେ। ଗଦାଧାରୀ ଦେବତା, ବେଗରେ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର ସହିତ ଏକ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆସିଲେ। ଦୁଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା, ତେଜ ଓ ଶୋଭାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ସାହସୀ ନାୟକ, ହଜାର ନାଗ ଧାରଣ କରି, ଅଗ୍ନି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ହୋଇ ଆସିଲେ।