ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ, ପ୍ରଜାପତି ବ୍ରହ୍ମା ସମସ୍ତ ବିଭାଗରେ ଶୃଙ୍ଖଳା ଏବଂ ଶାସନ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ସେ ସୋମଙ୍କୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଉଦ୍ଭିଦ, ତାରା, ଗ୍ରହ, ଯଜ୍ଞ ଓ ତପସ୍ୟାର ଅଧିପତି ଭାବେ ବ୍ୟବସ୍ଥାପିତ କଲେ। ଏହିପରି, ଜଳର ଅଧିପତି ଭାବେ ବରୁଣଙ୍କୁ, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କୁ, ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ନିମିତ୍ତ କରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଏବଂ ବସୁମାନଙ୍କୁ ପାଵକଙ୍କୁ ଅଧିକାରୀ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଜାପତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଡକ୍ଷଙ୍କୁ, ମାରୁତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାସବଙ୍କୁ, ଏବଂ ଦୈତ୍ୟ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ଭାବେ ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରହ୍ରାଦଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଜାପତି ବ୍ରହ୍ମା, ବିଭିନ୍ନ ଜନମାନ୍ୟଙ୍କ ଅଧିକାରୀ ଭାବେ ବିଭାଗ କରିଥିଲେ। ପିତୃମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ଭାବେ ବୈବସ୍ବତ ଯମଙ୍କୁ, ଏବଂ ଏହି ଯମଙ୍କୁ ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଓ ପୃଥିବୀର ରାଜାମାନଙ୍କ ରାଜା ଭାବେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାପିତ କଲେ। ସମସ୍ତ ଭୂତ ଓ ପିଶାଚମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ଭାବେ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଗିରୀଶଙ୍କୁ, ପାହାଡ଼ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ହିମବତଙ୍କୁ, ନଦୀମାନଙ୍କ ଅଧିକାରୀ ଭାବେ ସମୁଦ୍ରଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚିତ୍ରରଥଙ୍କୁ, ନାଗମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାସୁକିଙ୍କୁ, ସର୍ପମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ଭାବେ ତକ୍ଷକଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ। ହାତୀମାନଙ୍କ ରାଜା ଭାବେ ଏୟିରାବତ, ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବାସ୍, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ଅଧିପତି ଭାବେ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ। ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘକୁ, ଗୋମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷଭକୁ, ଗଛମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ଲକ୍ଷକୁ ରାଜା କରିଥିଲେ। ଏଭଳି ପ୍ରଭୁ ବ୍ରହ୍ମା ଏକ ଏକ କରି ସମସ୍ତ ଦିଗର ରକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ। ପୂର୍ବ ଦିଗର ରକ୍ଷାରେ ବୈରାଜ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁତ୍ର ସୁଧନ୍ୱନ୍ଙ୍କୁ, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ କର୍ଦ୍ଦମ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶଂଖପଦଙ୍କୁ, ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ରଜସଙ୍କ ପୁତ୍ର କେତୁମାନ୍ତଙ୍କୁ, ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ପର୍ଜନ୍ୟ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁତ୍ର ହିରଣ୍ୟରୋମନ୍ଙ୍କୁ ଅଦମ୍ୟ ରାଜା ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ। ଏହି ସମସ୍ତ ରାଜାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସାତ ଦ୍ୱୀପ ଓ ନଗର ସମେତ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ଏଯାଁ ଅଞ୍ଚଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ଧର୍ମରେ ଅବିଚଳ ଭାବେ ରହିଛି। ଏହି ଭାବେ, ପୃଥୁଙ୍କୁ ଏହି ମହାପୁରୁଷମାନେ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରେ ଅଭିଷେକ କରି, ବେଦ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ରାଜା କରିଥିଲେ। ଚାକ୍ଷୁଷ ମନ୍ବନ୍ତର ପରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୈବସ୍ବତ ମନୁଙ୍କୁ ପୃଥିବୀ ଶାସନ ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା। ବୈବସ୍ବତ ମନୁଙ୍କ ବଂଶ ଏହି ପୁରାଣର ମୂଳ ଅଂଶ, ତୁମେ ଚାହାଁଲେ ମୁଁ ଏହା ବିସ୍ତାରରେ କହିବି। ଲୋମହର୍ଷଣ, ତୁମ ପାଇଁ ପୃଥୁଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ ସେ କିପରି ପୃଥିବୀକୁ ଦୁଧ ଦେଇଥିଲେ, ଏହି କଥା ବିସ୍ତାରରେ କୁହ। ଏହି ସହିତ, ପୁରୁଷ, ଦେବତା, ମହାର୍ଷି, ଦାନବ, ସର୍ପ, ଯକ୍ଷ, ଗଛମାନେ କିପରି ପୃଥିବୀକୁ ଦୁଧ ଦେଇଥିଲେ, ତାହା କୁହ। ପାହାଡ଼, ପିଶାଚ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ରାକ୍ଷସ ଓ ମହାପୁରୁଷମାନେ କିପରି ଦୁଧ ଦେଇଥିଲେ, ସେଥିରେ କେଉଁ ପାତ୍ର ବ୍ୟବହାର ହେଇଥିଲା, କିଏ ଦୁଧ ଦେଇଥିଲେ, କିପରି ଦୁଧ ଥିଲା, ଏହି ସବୁ ବିସ୍ତାରରେ କୁହ। ଏହି ସହିତ, ବେନଙ୍କ ହାତ କାହିଁକି କ୍ରୋଧିତ ମହାର୍ଷିମାନେ ମଥିଥିଲେ, ସେହି କାରଣ କୁହ। ଏବେ ମୁଁ ପୃଥୁ, ବେନଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କ ବିବରଣୀ ଏବଂ ସେ କିପରି ପୃଥିବୀକୁ ଦୁଧ ଦେଇଥିଲେ, ଏହା ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିବି, ଆଗ୍ରହ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶୁଣ। ଏହି ପବିତ୍ର କଥା ଅପବିତ୍ର, ଅନୁଶାସନହୀନ, ଅକୃତଜ୍ଞ, ଶିଷ୍ୟ ନୁହେଁ, ବିରୋଧୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କହାଯିବ ନାହିଁ। ଏହି କଥା ସ୍ୱର୍ଗୀୟ, କୀର୍ତ୍ତି, ଆୟୁ, ସମୃଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ, ବେଦ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମତ, ଋଷିମାନେ ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିବା ଗୁପ୍ତ ଚରିତ୍ର। ଏହି କଥା ପ୍ରମାଣିକ ଭାବେ ଶୁଣ। ଯେଉଁଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରଣାମ କରି ପୃଥୁଙ୍କ ଏହି କଥା ପଢ଼ନ୍ତି, ସେ କେବେ କୃତ ଓ ଅକୃତ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଦୁଃଖିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ। ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଏକ ଧର୍ମରକ୍ଷକ, ଅତ୍ରିଙ୍କ ସମାନ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ଅତ୍ରିବଂଶଜ ଏବଂ ପ୍ରଜାପତି ଅଙ୍ଗ ନାମକ ଏକ ମହାପୁରୁଷ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ବେନ, ଧର୍ମରେ ଅତି ନିପୁଣ ନଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ଯମଙ୍କ କନ୍ୟା ସୁନୀଥା ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିଲା। ତାଙ୍କର ମାମାଙ୍କ ଦୋଷରୁ, ସମୟର କନ୍ୟାଙ୍କ ପୁତ୍ର ବେନ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟକୁ ଛାଡ଼ି, କାମ ଓ ଲୋଭରେ ଲିନ ହେଲେ। ସେହି ରାଜା ଧର୍ମର ସୀମା ଉଲ୍ଲଂଘନ କରି, ବେଦ ନିୟମ ଭଙ୍ଗ କରି ଅଧର୍ମରେ ଲିନ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ଶାସନରେ ଲୋକମାନେ ଆରମ୍ଭିକ ମନ୍ତ୍ର ବା ପ୍ରସ୍ତାବନା ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁନାହାନ୍ତି, ଦେବତାମାନେ ସୋମପାନ କରୁନାହାନ୍ତି, ଯଜ୍ଞରେ ହବି ଅର୍ପିତ ହେଉନାହିଁ। ସେହି ଲୋକପତି ବେନଙ୍କ ମନରେ ଏକ କ୍ରୂର ନିଶ୍ଚୟ ଉଦ୍ଭବିଲା—"ଯଜ୍ଞ ହେଉନାହିଁ, ହବି ଦିଆଯାଉନାହିଁ", ଧ୍ୱଂସ ନିକଟେଲା। ବେନ କହିଲେ—"ମୁଁ ହେଉଛି ପୂଜା, ପୂଜକ ଓ ଯଜ୍ଞ ନିଜେ; ଯଜ୍ଞ ମୋ ପାଇଁ, ହବି ମୋ ପାଇଁ ହେବା ଉଚିତ।" ତେବେ, ମରୀଚିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ମହାର୍ଷିମାନେ ବେନଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ—"ଆମେ ବର୍ଷକ୍ରମେ ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା; ଅଧର୍ମ କରିବା ନାହିଁ, ବେନ, ଏହି ହେଉଛି ନିତ୍ୟ ଧର୍ମ। ତୁମେ ଅତ୍ରିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ, ଏବଂ ଲୋକଙ୍କ ରକ୍ଷା କରିବା ତୁମର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ।" ମହାର୍ଷିମାନେ ଏପରି କହିବା ପରେ, ବେନ ଅବିବେକୀ ହୋଇ ହସି ଦୁର୍ବଚନ୍ଦ କହିଲେ—"ଧର୍ମର ସୃଷ୍ଟା ଆଉ କିଏ? କାହାର କଥା ଶୁଣିବି? ଶିକ୍ଷା, ପ୍ରତାପ, ତପସ୍ୟା, ସତ୍ୟରେ ମୋ ସମାନ କିଏ?" ବେନ ତାଙ୍କୁ ଦେଖାଇଲେ—"ତୁମେ ମୋର ସ୍ୱରୂପ ଜାଣୁନାହ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଭୂତର ମୂଳ ଏବଂ ଧର୍ମର ମୂଳ।" "ମୁଁ ଚାହାଁଲେ ପୃଥିବୀକୁ ଦହିଦେଇପାରିବି, ଜଳରେ ବୁଡ଼ାଇଦେଇପାରିବି, ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ଅବରୋଧ କରିପାରିବି—ଏଠାରେ ବିଚାରର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ।" ଏଭଳି ବେନ ଅନ୍ୟାୟ ଓ ଅହଂକାରରେ ଲିନ ହେଲେ, ଏବଂ ଲୋକମାନେ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।