ଶ୍ୟାମା, ଶାମିକା, ଗଣ୍ଡୂଷା ଏବଂ ପାଞ୍ଚ ଉତ୍ତମ ନାରୀ—ପୃଥୁକୀର୍ତି, ପୃଥା, ଶ୍ରୁତଦେୱା, ଶ୍ରୁତଶ୍ରବା ଏବଂ ରାଜାଧିଦେୱୀ—ଏହି ପାଞ୍ଚଜଣ ଶୂରବୀରଙ୍କର ମାତା ଥିଲେ। ଶ୍ରୁତଶ୍ରବା ଠାରୁ ଚେଦି ରାଜା ଶିଶୁପାଳଙ୍କ ଜନ୍ମ ହେଲା। ପୃଥୁକୀର୍ତି ଠାରୁ ବୃଦ୍ଧଶର୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦୈତ୍ୟର ରାଜା ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ଜନ୍ମିଲେ। କରୁଷର ଶୂରବୀର ଦନ୍ତବକ୍ର ପୃଥାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଝିଅ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ; କୁନ୍ତୀ ନାମକ ପୃଥାଙ୍କୁ ପାଣ୍ଡୁ ବିବାହ କଲେ। ଏହି କୁନ୍ତୀ ଠାରୁ ଧର୍ମଜ୍ଞ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଜନ୍ମ ହେଲେ, ବାୟୁ ଠାରୁ ଭୀମସେନ ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଠାରୁ ଧନଞ୍ଜୟ ଜନ୍ମିଲେ। ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରତିବ୍ରତ ଶୂରବୀର ଥିଲେ, ଶକ୍ରଙ୍କ ସମାନ ପ୍ରତାପୀ। ଅନମିତ୍ର ଠାରୁ ଶନି ଏବଂ ବୃଶ୍ଣି ବଂଶର ଅନ୍ତିମ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଥିଲେ ସତ୍ୟକ, ତାଙ୍କୁ ଥିଲେ ସତ୍ୟକି ନାମକ ଯୁଯୁଧାନ। ଦେବଭାଗଙ୍କ ପୁତ୍ର ଉଦ୍ଧବ ବି ଜନ୍ମିଲେ। ଶିକ୍ଷିତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବଶ୍ରବାସ୍ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବେ ପ୍ରଶଂସିତ। ଅନଧୃଷ୍ଟି ଅଶ୍ମକା ଠାରୁ ପୁତ୍ର ପାଇଲେ। ନିୃତ୍ତଶତ୍ରୁ, ଶତ୍ରୁଘ୍ନ, ଏବଂ ଶ୍ରୁତଦେୱ ଜନ୍ମିଲେ; ଶ୍ରୁତଦେୱଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଠାରୁ ନୈଷଧ ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏକଲବ୍ୟ, ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ନିଶାଦମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପଳିତ ହେଲେ। ବତ୍ସବତୀ, ଯାହାଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ନଥିଲେ, ବଳବାନ୍ ବସୁଦେଵ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ପୁତ୍ର ଶୂରୀକୁ କୌଶିକାଙ୍କୁ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ଦେଲେ। ଗଣ୍ଡୂଷାଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ନଥିଲେ, ବିଶ୍ୱକ୍ସେନା ତାଙ୍କୁ ଚରୁଦେଷ୍ଣ, ସୁଦେଷ୍ଣ ଏବଂ ପଞ୍ଚାଳ ନାମକ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଥିବା ପୁତ୍ର ଦେଲେ। ଏହି ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଶୂରବୀର, ବଳବାନ୍ ଏବଂ ସବୁଠୁ କମ୍ ଉମ୍ରର, କେବେ ଯୁଦ୍ଧରୁ ପଛୁଆ ହେଲେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କ ସହ ହଜାର ଡାଉକ ଚାଲିଥିଲେ, “ଆଜି ଚରୁଦେଷ୍ଣ ଦ୍ୱାରା ହତମାନଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଯିବା।” ତନ୍ତ୍ରିଜା ଏବଂ ତନ୍ତ୍ରିପାଳା କନବକଙ୍କ ଦୁଇ ପୁତ୍ର; ଭୀରୁ ଏବଂ ଅଶ୍ୱହାନୁ ଗ୍ରିଞ୍ଜିମାଙ୍କ ଦୁଇ ପୁତ୍ର। ଶ୍ୟାମାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶାମିକ ରାଜ୍ୟ ଲାଗିଲେ; ବୋଜା ବଂଶକୁ ଅବହେଳା କଲେ, ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କଲେ। ଅଜାତଶତ୍ରୁ ଶତ୍ରୁ ନାଶ ପାଇଁ ଜନ୍ମିଲେ; ବସୁଦେଵଙ୍କ ଶୂରବୀର ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ କଥା ଏବେ କହିବି। ଏଭଳି ବଳବାନ୍ ଏବଂ ଅନେକ ଶାଖା ଥିବା ବୃଶ୍ଣି ବଂଶ ତିନି ଭାଗରେ ବିବର୍ଣ୍ତିତ; ଅନାବଶ୍ୟକ କାମକୁ ଚାହୁଁନ୍ଥିବା ପାଇଁ ଏଠାରେ ବଡ଼ ପରିବାର ରଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ବସୁଦେଵଙ୍କ ଚୌଦ ଜଣ ରମଣୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୂନ୍ଦରୀ, ପୌରବୀ, ରୋହିଣୀ, ମଦିରା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉତ୍ତମ ରୂପବତୀ ଥିଲେ। ଏହି ଦଳରେ ବୈଶାଖୀ, ଭଦ୍ରା, ସୁନାମ୍ନୀ (ପଞ୍ଚମୀ), ସହଦେଵା, ଶାନ୍ତିଦେଵା, ଶ୍ରୀଦେଵୀ, ଦେବରକ୍ଷିତା, ବୃକଦେଵୀ, ଉପଦେଵୀ, ଦେବକୀ (ସପ୍ତମୀ), ସୁତନୂ ଏବଂ ବଡ଼ବା ଦୁଇ ପରିଚାରିକା ଥିଲେ। ପୌରବୀ, ଯାହାକୁ ରୋହିଣୀ କୁହାଯାଏ, ବାହ୍ଲିଙ୍କ ଝିଅ ଏବଂ ବସୁଦେଵଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ପୁତ୍ର ରାମା ଥିଲେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ଏବଂ ଶଥ, ଦୁର୍ଦମ, ଦମନ, ଶୁଭ୍ର, ପିଣ୍ଡରକା, ଉଶିନର ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମିଲେ। ଚିତ୍ରା, ରୋହିଣୀଙ୍କ ଝିଅ, ସୁଭଦ୍ରା ନାମରେ ପୁନଃ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ବସୁଦେଵ ଏବଂ ଦେବକୀଠାରୁ ଶୂରୀ ଜନ୍ମିଲେ, ଯିଏ ବଡ଼ କୀର୍ତ୍ତିବନ୍। ରାମା ଏବଂ ରେବତୀଠାରୁ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ର ନିଶଠ ଜନ୍ମିଲେ। ସୁଭଦ୍ରା ଠାରୁ ଚାରିଅଟିୟର୍ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଅଭିମନ୍ୟୁ ଜନ୍ମିଲେ। ଅକୃରା ଏବଂ କାଶୀ ରାଜକୁମାରୀଠାରୁ ସତ୍ୟକେତୁ ଜନ୍ମିଲେ। ବସୁଦେଵଙ୍କ ସାତଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପତ୍ନୀଙ୍କ ଠାରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଶୂରବୀର ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣ। ଶାନ୍ତିଦେଵାଙ୍କୁ ଦୁଇ ପୁତ୍ର—ବୋଜା ଏବଂ ବିଜୟ; ସୁନାମାଠାରୁ ବୃକଦେଵ ଏବଂ ଗଦା ଜନ୍ମିଲେ। ବୃକଦେଵୀ ଠାରୁ ଅଗାଵହ ଜନ୍ମିଲେ, ଏକ ମହାତ୍ମା। ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତର ରାଜକୁମାରୀ ଶିଶିରାୟଣଙ୍କ ପତ୍ନୀ ହେଲେ। ଶିଶିରାୟଣ ପୁରୁଷତ୍ୱ ଜାଣିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କୁ ପୁରୁଷତ୍ୱ ଆସିଲା ନାହିଁ; ତାଙ୍କୁ କଳା ଲୋହା ସମାନ କୁହାଯାଏ, ଏହି ଦ୍ଵାଦଶ ବର୍ଷରେ ଏହିପରି ଘଟିଲା। ଗାର୍ଗ୍ୟସ୍ ଅପବାଦ ଦେଇ, ଅତି କ୍ରୋଧରେ, ଘୋଷାଙ୍କ ଝିଅକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଗୋପାଳୀ, ଏକ ଅପ୍ସରା, ଗୋପି ଭାବେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଇ, ଗାର୍ଗ୍ୟସ୍ ର ଦୁର୍ଜୟ ଗର୍ଭକୁ ପାଳିଲେ। ଶୂଳପାଣିଙ୍କ କୃପାରେ, ଗାର୍ଗ୍ୟଙ୍କ ପତ୍ନୀରେ ଏକ ମାନବ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲା; ତାଙ୍କୁ କାଳୟବନ କୁହାଯାଏ, ଏକ ଶୂରବୀର ରାଜା। ସିଂହ ଭଳି ଶରୀର, ଯୁବା ଏବଂ ମୁହଁ ଭଲ ଗଠିତ, ଏହି ଶିଶୁ ରାଜାଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଗୃହରେ ବଢିଲେ, ଯିଏ ପୁତ୍ରହୀନ ଥିଲେ। ଏହି କାଳୟବନ ଯବନ ହେଲେ; ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ସମୟରେ, ରାଜା ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ନାରଦ ମହାମୁନି ତାଙ୍କୁ ବୃଶ୍ଣି-ଅନ୍ଧକ ବଂଶ ବିଷୟରେ କହିଲେ; ତାପରେ, ଏକ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ନେଇ, ମଥୁରା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ସେ ଏକ ଦୂତକୁ ବୃଶ୍ଣି ଏବଂ ଅନ୍ଧକ ନିବାସକୁ ପଠାଇଲେ; ତାପରେ ବୃଶ୍ଣି ଏବଂ ଅନ୍ଧକମାନେ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ ଏବଂ ଯବନଙ୍କ ଭୟରେ ଅଲୋଚନା କଲେ; ସମସ୍ତେ ପଳାଇବାକୁ ଚାହିଲେ। ସେମାନେ ସୁନ୍ଦର ମଥୁରା ଛାଡ଼ି, ପିନାକିନଙ୍କୁ ମାନ୍ୟତା ଦେଇ, କୁଶସ୍ଥଳୀ ଦ୍ୱାରାବତୀରେ ବସିବାକୁ ଚାହିଲେ। ଏଭଳି, ଯିଏ ପବିତ୍ର ଏବଂ ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାରେ ସମର୍ଥ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଜନ୍ମ କଥାକୁ ଉତ୍ସବରେ ପଠିବା, ଶିକ୍ଷିତ ହେବା, ସେ ଋଣମୁକ୍ତ ଏବଂ ସୁଖୀ ହୁଅନ୍ତି। ତାପରେ, କ୍ରୋଷ୍ଟୁଙ୍କୁ ବଡ଼ କୀର୍ତ୍ତିବନ୍ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ବୃଜିନୀବାନ୍ ମିଳିଲେ; ସେମାନେ ସ୍ୱାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାର୍ଜିନୀବତ୍ କୁ ଚାହିଲେ।