ତୁର୍ବସୁଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ବହ୍ନି, ବହ୍ନିଙ୍କ ପୁଅ ଗୋଭାନୁ, ଏବଂ ଗୋଭାନୁଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ ଅଜୟ ରାଜା ଐଶାନୁ। ଐଶାନୁଙ୍କ ପୁଅ କରନ୍ଧମ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ମରୁତ୍ତ, ଏହି ମରୁତ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟ ଏକ ରାଜା ଆବିକ୍ଷିତଙ୍କ ବିଷୟରେ ମୁଁ ଆଗରୁ ଏହି କଥା କହିଛି। ଏହି ରାଜା ବଡ଼ ଯଜ୍ଞଦାତା ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତାନହୀନ ହେଇଯାଇଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଝିଅ ଥିଲେ ସଂୟତା, ଯିଏ ପୃଥିବୀର ଶାସନ କରୁଥିଲେ। ସଂୟତାଙ୍କୁ ବଡ଼ ଦାନଶୀଳ ସଂବର୍ତ୍ତଙ୍କୁ ବିବାହ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଦୋଷହୀନ ପୁଅ ଦୁଷ୍ୟନ୍ତଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଯିଏ ପୌରବ ବଂଶର ଥିଲେ। ଏହିପରି, ଯୟାତିଙ୍କ ଶାପରେ, ସେ ସମୟରେ ବୟସ୍କତାର ସଂଚାର ପୌରବ ଓ ତୁର୍ବସୁ ବଂଶରେ ବ୍ୟାପିଗଲା। ଦୁଷ୍ୟନ୍ତଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ କରୂରୋମ, ତାଙ୍କଠାରୁ ଆହ୍ରୀଦ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କ ଚାରି ଜଣ ପୁଅ ଥିଲେ—ପାଣ୍ଡ୍ୟ, କେରଳ, କାଳ, ଓ ଚୋଳ। ଦ୍ରୁହ୍ୟୁଙ୍କ ପୁଅ ବଭ୍ରୁସେତୁ ଥିଲେ ଏବଂ ସେ ମଧ୍ୟ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ। ବଭ୍ରୁସେତୁଙ୍କ ପୁଅ ଅଙ୍ଗାରସେତୁ, ଯିଏ ମାରୁତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ, ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯୌବନାଶ୍ୱଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଠିନ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ ହେଲେ। ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଦଶମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥିଲା। ଅଙ୍ଗାରସେତୁଙ୍କ ପରେ ତାଙ୍କ ପୁଅ ଗାନ୍ଧାର ରାଜା ହେଲେ, ଯାହା ନାମରେ ଗାନ୍ଧାର ଦେଶ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା ଏବଂ ଏଠାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଘୋଡ଼ାମାନେ ସବୁଠୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଅନୋଙ୍କ ପୁଅ ଧର୍ମ, ଧର୍ମଙ୍କ ପୁଅ ଦ୍ୟୂତ, ଦ୍ୟୂତଙ୍କୁ ଭିତରୁ ଭାନ୍ଧୁହ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ପ୍ରଚେତାସ। ପ୍ରଚେତାସଙ୍କ ପୁଅ ସୁଚେତା, ଏହିପରି ମୁଁ ଅନୁଙ୍କ ସନ୍ତାନମାନେ କହିଦେଲି। ଯଦୁଙ୍କ ପାଖରେ ପାଞ୍ଚ ପୁଅ ଥିଲେ, ସେମାନେ ଦେବପୁତ୍ର ସମାନ। ସହସ୍ରାଦ, ପୟୋଦ, କ୍ରୋଷ୍ଟା, ନୀଳ, ଓ ଅଞ୍ଜିକ ଏହି ପାଞ୍ଚଜଣ। ସହସ୍ରାଦଙ୍କ ତିନି ପୁଅ ଥିଲେ—ହୈହୟ, ହୟ, ଓ ରାଜା ବେଣୁହୟ। ହୈହୟଙ୍କ ପୁଅ ଧର୍ମନେତ୍ର, ଧର୍ମନେତ୍ରଙ୍କ ପୁଅ କାର୍ତ୍ତ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ସାହଞ୍ଜ। ସାହଞ୍ଜ ନାମକ ଏକ ସହର ସେ ନିର୍ମାଣ କଲେ। ମହିଷ୍ମତାଙ୍କ ପୁଅ ଭଦ୍ରଶ୍ରେଣ୍ୟ, ଯିଏ ଶୌର୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଦୁର୍ଦମା, ଦୁର୍ଦମାଙ୍କ ପୁଅ ଦୂର୍ଦର୍ଶୀ କନକ, ତାଙ୍କ ଚାରି ପୁଅ ସାରା ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ—କୃତବୀର୍ୟ, କୃତଉଜା, କୃତଧନ୍ୱା, କୃତାଗ୍ନି। କୃତବୀର୍ୟଙ୍କୁ ଅର୍ଜୁନ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଏହି ଅର୍ଜୁନ, ଯିଏ ହଜାର ହସ୍ତ ନେଇ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପର ଅଧିପତି ହେଲେ, ସେ ଏକା ଚକ୍ରରେ ସୂର୍ୟପ୍ରଭା ସମାନ ରଥ ଚଲାଇ ସାରା ପୃଥିବୀ ଜୟ କଲେ। ସେ ଦଶହଜାର ବର୍ଷ ଦୁର୍ଲଭ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ ଦାତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ। ଦାତା ତାଙ୍କୁ ଚାରିଟି ବିଶିଷ୍ଟ ଵର ଦେଲେ, ଯାହା ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ହେଉଛି ହଜାର ହସ୍ତ ର ଵର, ଯାହା ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଯେତେବେଳେ ଅଧର୍ମ ବଢ଼ିଯାଉଥିଲା, ତେବେ ସେ ଧର୍ମରେ ଅନୁଶାସନ କଲେ। କଠିନ ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଶତାଧିକ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବଧ କରି, ତଥାପି ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଧିକ ବିପଦ ସମ୍ମୁଖୀନ କଲେ। ତାଙ୍କର ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ଯେପରି ଯୋଗୀଶ୍ୱରଙ୍କ ମାୟା, ସେପରି ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ବେଳେ ହଜାର ହସ୍ତ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ସେ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ସପ୍ତଦ୍ୱୀପ, ସହର, ସମୁଦ୍ର, ଗ୍ରାମ ସହିତ ସାରା ପୃଥିବୀ ଜୟ କଲେ। ଏହି ରାଜା ସପ୍ତଦ୍ୱୀପରେ ସତର ଶତ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବା କଥା କୁହାଯାଏ। ସେମାନେ ଶତାଧିକ ଦାନ, ସୁନାର ଶ୍ତମ୍ଭ ଓ ବେଦି ସହିତ ହେଉଥିଲେ। ସବୁଯଜ୍ଞ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆସି ଶୋଭା ବଢ଼ାଉଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ବାରିଦପୁତ୍ର ଗନ୍ଧର୍ବ ନାରଦ ତାଙ୍କ ମହିମା ଦେଖି ଷ୍ଟୁତି କରିଥିଲେ। କୌଣସି ରାଜା ତପ, ଦାନ, ବଳ, ବିଦ୍ୟା ଦ୍ୱାରା କାର୍ତ୍ତବୀର୍ୟଙ୍କ ପଥକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ। ସେ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ଧନୁର୍ବାନ ନେଇ, ରଥାରୁ ଏକ ଦ୍ୱୀପରୁ ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱୀପକୁ ଯୋଗଶକ୍ତିରେ ଚାଲିଯାଉଥିଲେ। ତାଙ୍କର ରାଜ୍ୟରେ କେବେ ଧନହାନି, ଶୋକ କିମ୍ବା ଅଶାନ୍ତି ହୋଇନଥିଲା, କାରଣ ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ଧର୍ମରେ ସବୁକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ। ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରତ୍ନର ଅଧିପତି, ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ରାଜା ହେଲେ। ସେ ଗୋପାଳକ, କ୍ଷେତ୍ରରକ୍ଷକ ଓ ଅନେକ ଭୂମିକାରେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଯୋଗଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେ ବର୍ଷାଦେବ ପର୍ଜନ୍ୟ ସମାନ ହେଇଯାଉଥିଲେ। ସେ ଅର୍ଜୁନ, ତାଙ୍କର ହଜାର ହସ୍ତ ଧନୁର ତାରରେ କଠିନ ହୋଇଯାଇଥିଲା। ସେ ଶରଦ୍ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ ହଜାର କିରଣରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦ୍ରୁତ ଚମକୁଥିଲେ। ମହିଷ୍ମତିରେ ସେ ବିରାଟ୍ ପରାକ୍ରମୀ ଥିଲେ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନାଗ ସମାନ ଦୃଢ଼ ଓ ଭୟଙ୍କର। କର୍କୋଟକପୁତ୍ରମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ହରାଇ, ସେମାନେ ସହରେ ବସିଥିଲେ। ବର୍ଷାକାଳରେ ସମୁଦ୍ରର ଗତିକୁ ଅଟକାଇଦେଇଥିଲେ। ସେ ଖେଳ କରୁଥିବା ଭଳି ତାଙ୍କ ହସ୍ତଦ୍ୱାରା ନଦୀକୁ ତାର ଧାରା ବିପରୀତ ଘୁଞ୍ଚାଇଦେଇଥିଲେ, ଏହି ନଦୀ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅନେକ ଗ୍ରାମ ଥିଲେ, ଯାହାକୁ ସେ କ୍ରୀଡ଼ାରେ ଉଲ୍ଲଂଘିଥିଲେ। ହଜାର ତରଙ୍ଗରେ ଅସ୍ତିର ନର୍ମଦା ନଦୀ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ହଜାର ହସ୍ତରେ ବଡ଼ ସମୁଦ୍ରକୁ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯାଉଥିଲା। ପାତାଳରେ ବସୁଥିବା ବଡ଼ ବଡ଼ ସର୍ପମାନେ ଭୟରେ ଅଚଳ ହୋଇ ଲୁଚିଯାଉଥିଲେ, କାରଣ ସେ ସମୁଦ୍ରକୁ ମଥି ତରଙ୍ଗ, ମାଛ, ଓ ବଡ଼ ମାଛମାନେ ଉଡ଼ାଇ ଦେଇଥିଲେ। ଏପରି, ରାଜା ତାଙ୍କ ହଜାର ହସ୍ତରେ ସମୁଦ୍ର ଜଳକୁ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ କରି, ଝାଗର ଗୋଟା ଗୋଟା ଦଳକୁ ବାୟୁରେ ଉଡ଼ାଇଦେଇଥିଲେ।