ऋषिणा लोकपूज्येन त्रैलोक्यहितकारिणा सामोपायेन तद्वाक्यात् पूज्येन ब्रह्मतेजसा
त्या ऋषीनं, जो सर्व लोकांचा मान्य आणि त्रैलोक्याचा हितकारी आहे, सौम्य मार्गानं, आपल्या प्रभावी शब्दांनी आणि ब्रह्मतेजाच्या आदरानं हे साध्य केलं.
आराधयित्वा देवेशं तपोभिः स्तुतिभिर् भवम् तुष्टेन शंकरेणेदम् उक्तो ऽसौ गौतमस् तदा
देवांचा स्वामी, भव, याची तपश्चर्या आणि स्तोत्रांनी आराधना करून, शंकर प्रसन्न झाल्यावर, त्याने त्या वेळी गौतमाला बोललं.
वरान् वरय पुण्यांश् च प्रियांश् च मनसेप्सितान् यद् यद् इच्छसि तत् सर्वं दाता ते ऽद्य महामते
पवित्र आणि प्रिय अशी जी काही वरं मागायची असतील, ती निवड; तुझ्या मनात जे काही आहे, ते सगळं आज मी तुला देईन, हे महात्मा.
एवम् उक्तः शिवेनासौ गौतमो मयि शृण्वति इदम् एव तदोवाच सजटां देहि शंकर गङ्गां मे याचते पुण्यां किम् अन्येन वरेण मे
शिवानं असं म्हटल्यावर, मी ऐकत असताना गौतम म्हणाला, 'जटा असलेल्या शंकरा, मला पवित्र गंगा दे, दुसऱ्या कोणत्याही वराची मला गरज नाही.'
पुनः प्रोवाच तं शंभुः सर्वलोकोपकारकः
पुन्हा सर्व लोकांचा उपकार करणारा शंभू त्याला बोलला.
उक्तं न चात्मनः किंचित् तस्माद् याचस्व दुष्करम्
त्याने म्हटलं, 'तू स्वतःसाठी काहीच मागितलं नाहीस; म्हणून, एखादं कठीण वर माग.'
गौतमो ऽदीनसत्त्वस् तं भवम् आह कृताञ्जलिः
गौतम, ज्याचं मन दृढ होतं, हात जोडून भवाला म्हणाला.
एतद् एव च सर्वेषां दुष्करं तव दर्शनम् मया तद् अद्य संप्राप्तं कृपया तव शंकर
'हेच सर्वांसाठी कठीण आहे—तुला प्रत्यक्ष पाहणं. तुझ्या कृपेने, शंकरा, मी आज ते मिळवलं.'
स्मरणाद् एव ते पद्भ्यां कृतकृत्या मनीषिणः भवन्ति किं पुनः साक्षात् त्वयि दृष्टे महेश्वरे
'फक्त तुझ्या पायांची आठवण काढली तरी ज्ञानी लोक कृतार्थ होतात; मग प्रत्यक्ष महेश्वर तुला पाहिल्यावर काय होईल!'
एवम् उक्ते गौतमेन भवो हर्षसमन्वितः त्रयाणाम् उपकारार्थं लोकानां याचितं त्वया
गौतम असं बोलल्यावर, भव आनंदानं म्हणाला, 'त्रैलोक्याच्या उपकारासाठी तू ही मागणी केली आहेस.'
न चात्मनो महाबुद्धे याचेत्य् आह शिवो द्विजम् एवं प्रोक्तः पुनर् विप्रो ध्यात्वा प्राह शिवं तथा
पण शिवानं त्या द्विजाला म्हटलं, 'महाबुद्धीमान, तू स्वतःसाठी काहीच मागत नाहीस.' असं ऐकून, तो ऋषी ध्यान करून, पुन्हा शिवाला तसं सांगितलं.
विनीतवद् अदीनात्मा शिवभक्तिसमन्वितः सर्वलोकोपकाराय पुनर् याचितवान् इदम् शृण्वत्सु लोकपालेषु जगादेदं स गौतमः
विनयशील, मनाने खंबीर आणि शिवभक्त असलेला गौतम, सर्व लोकांच्या भल्यासाठी, पुन्हा अशी मागणी करतो, आणि लोकपाल ऐकत असताना तो बोलला.
यावत् सागरगा देवी निसृष्टा ब्रह्मणो गिरेः सर्वत्र सर्वदा तस्यां स्थातव्यं वृषभध्वज
ब्रह्माच्या पर्वतावरून जी देवी समुद्राकडे वाहते आहे, ती जिथे जिथे आणि जेव्हा जेव्हा वाहते, तिथे तिथे, वृषभध्वज, तिला कायम राहू दे.
फलेप्सूनां फलं दाता त्वम् एव जगतः प्रभो तीर्थान्य् अन्यानि देवेश क्वापि क्वापि शुभानि च
जगाच्या प्रभो, फळाची इच्छा असणाऱ्यांना फळ देणारा तूच आहेस; इतर तीर्थस्थळे, देवाधिदेवा, क्वचितच शुभ असतात.
यत्र ते संनिधिर् नित्यं तद् एव शुभदं विदुः यत्र गङ्गा त्वया दत्ता जटामुकुटसंस्थिता सर्वत्र तव सांनिध्यात् सर्वतीर्थानि शंकर
ज्या ठिकाणी तुझं नेहमीचं अस्तित्व असतं, ती जागा शुभ मानली जाते. जिथे तू दिलेली गंगा तुझ्या जटांमध्ये वसते, शंकरा, तुझ्या उपस्थितीमुळे तिथे सर्व तीर्थांचं पुण्य मिळतं.
तद् गौतमवचः श्रुत्वा पुनर् हर्षाच् छिवो ऽब्रवीत्
गौतमाचं बोलणं ऐकून शिव आनंदानं पुन्हा बोलला.
यत्र क्वापि च यत् किंचिद् यो वा भवति भक्तितः यात्रां स्नानम् अथो दानं पितॄणां वापि तर्पणम्
कोणत्याही ठिकाणी, कोणत्याही प्रकारे, आणि जो कोणी भक्तीभावाने यात्रा, स्नान, दान किंवा पितरांना तर्पण करतो—
श्रवणं पठनं वापि स्मरणं वापि गौतम यः करोति नरो भक्त्या गोदावर्या यतव्रतः
ऐकणं, वाचन किंवा स्मरण हे जो कोणी गौतमीकाठी भक्तीने आणि संयमाने करतो—
सप्तद्वीपवती पृथ्वी सशैलवनकानना सरत्ना सौषधी रम्या सार्णवा धर्मभूषिता
सात द्वीपांनी युक्त, डोंगर, जंगल, सुंदर रत्ने, औषधी, सागर आणि धर्मानं शोभलेली ही पृथ्वी—
दत्त्वा भवति यो धर्मः स भवेद् गौतमीस्मृतेः एवंविधा इला विप्र गोदानाद् याभिधीयते
गौतम, दानानं मिळणारं पुण्य केवळ गौतमीचं स्मरण केल्याने मिळतं; असं सांगितलं जातं की हे पुण्य गोधनाच्या दानाइतकंच आहे.
चन्द्रसूर्यग्रहे काले मत्सांनिध्ये यतव्रतः भूभृते विष्णवे भक्त्या सर्वकालं कृता सुधीः
चंद्र किंवा सूर्यग्रहणाच्या वेळी, माझ्या उपस्थितीत, संयमाने आणि भक्तीने जो कोणी पृथ्वीचे धारक विष्णूला नेहमी अर्पण करतो, तो खरा ज्ञानी आहे.
गाः सुन्दराः सवत्साश् च संगमे लोकविश्रुते यो ददाति द्विजश्रेष्ठ तत्र यत् पुण्यम् आप्नुयात्
ज्याने प्रसिद्ध संगमावर सुंदर वासरांसह गायी दान केल्या, हे श्रेष्ठ ब्राह्मणा, तिथे मिळणारं पुण्य—
तस्माद् वरं पुण्यम् एति स्नानदानादिना नरः गौतम्यां विश्ववन्द्यायां महानद्यां तु भक्तितः
म्हणून, जो कोणी जगवंद्य गौतमी या महानदित भक्तीने स्नान, दान वगैरे करतो, त्याला मोठं पुण्य मिळतं.
तस्माद् गोदावरी गङ्गा त्वया नीता भविष्यति सर्वपापक्षयकरी सर्वाभीष्टप्रदायिनी
म्हणून, गौतमी तुझ्यामुळे गंगा बनेल, ती सर्व पापं नष्ट करणारी आणि सर्व इच्छा पूर्ण करणारी ठरेल.
एतच् छ्रुतं मया मातर् वदतो गौतमं शिवात् एतस्मात् कारणाच् छंभुर् गङ्गायां नियतः स्थितः
हे आई, हे मी शिवानं गौतमाला सांगितलेलं ऐकलं आहे; म्हणूनच शंभू नेहमी गंगेवर वास करतो.
को निवर्तयितुं शक्तस् तम् अम्ब करुणोदधिम् अथापि मातर् एतत् स्यान् मानुषा विघ्नपाशकैः
आई, त्या करुणेच्या सागराला कोण परावृत्त करू शकतो? तरीही, माणसांना विघ्नांच्या जाळ्यात अडकता येतं.
विनिबद्धा न गच्छन्ति गोदाम् अप्य् अन्तिकस्थिताम् न नमन्ति शिवं देवं न स्मरन्ति स्तुवन्ति न
त्या विघ्नांनी बांधले गेलेले लोक अगदी जवळ असलेल्या गौतमीकडेही जात नाहीत, शिव या देवाला वंदन करत नाहीत, आठवत नाहीत किंवा स्तुती करत नाहीत.
तथा मातः करिष्यामि तव संतोषहेतवे संनिरोद्धुम् अथो क्लेशस् तव वाक्यं क्षमस्व मे
म्हणून, आई, तुझ्या समाधानासाठी मी असं करीन; विघ्नं रोखताना त्रास झाला तर माझं बोलणं क्षमा कर.
ततः प्रभृति विघ्नेशो मानुषान् प्रति किंचन विघ्नम् आचरते यस् तु तम् उपास्य प्रवर्तते
त्या वेळेपासून विघ्नांचा स्वामी माणसांसाठी काही विघ्नं निर्माण करतो; पण जो त्याची उपासना करतो, त्याला काहीही अडथळा येत नाही.
अथो विघ्नम् अनादृत्य गौतमीं याति भक्तितः स कृतार्थो भवेल् लोके न कृत्यम् अवशिष्यते
पण विघ्नांकडे दुर्लक्ष करून, जो भक्तीने गौतमीकडे जातो, तो या जगात सर्व काही साध्य करतो, त्याचं काहीच बाकी राहत नाही.