तत्रैषां पिण्डदानेन पितॄणां प्रीणनेन च किंचित् सुवर्णदानेन ततः पुत्रो भवेद् ध्रुवम्
तेथे पिंडदान करून आणि पितरांना संतुष्ट करून, विशेषतः सुवर्ण दान केल्याने, नक्कीच पुत्र प्राप्त होतो.
ये न्यासाद्यपहर्तारो रत्नापह्नवकारकाः श्राद्धकर्मविहीनाश् च तेषां वंशो न वर्धते
जे लोक ठेवलेली वस्तू चोरतात, मौल्यवान दगड लपवतात किंवा श्राद्धाचे कर्म करीत नाहीत, त्यांच्या वंशाचा वाढ होत नाही.
दोषिणां तु परेतानां गतिर् एषा भवेद् इति संततिर् जायतां श्लाघ्या जीवतां तीर्थसेवनात्
दोषी लोकांच्या मृत्यूनंतर हीच वाट असते; पण जिवंत असताना तीर्थसेवेने प्रशंसनीय वंश जन्माला येतो.
संगमे दितिगङ्गायाः स्नात्वा सिद्धेश्वरं प्रभुम् अनाद्यपारम् अजरं चित्सदानन्दविग्रहम्
दिति आणि गंगा यांच्या संगमावर स्नान करून, सिद्धेश्वर या अनादि, अनंत, नाशरहित, चैतन्य आणि आनंदमूर्ती प्रभूची पूजा करावी.
देवर्षिसिद्धगन्धर्वयोगीश्वरनिषेवितम् लिङ्गात्मकं महादेवं ज्योतिर्मयम् अनामयम्
देव, ऋषी, सिद्ध, गंधर्व आणि योगीश्वर जेथे सेवा करतात, असे लिंगस्वरूप, प्रकाशमय आणि व्याधिरहित महादेव आहेत.
पूजयित्वोपचारैश् च नित्यं भक्त्या यतव्रतः स्तोत्रेणानेन यः स्तौति चतुर्दश्यष्टमीषु च
जो मनुष्य नियमाने आणि भक्तीने रोज उपचारांनी पूजा करतो आणि चतुर्दशी व अष्टमीला या स्तोत्राने स्तुती करतो—
यथाशक्त्या स्वर्णदानं ब्राह्मणानां च भोजनम् यः करोत्य् अत्र गङ्गायां स पुत्रशतम् आप्नुयात्
—जो आपल्या शक्तीनुसार सुवर्ण दान करतो आणि गंगेवर ब्राह्मणांना जेवण घालतो, त्याला शंभर पुत्र होतात.
संप्राप्य सकलान् कामान् अन्ते शिवपुरं व्रजेत् स्तोत्रेणानेन यः कश्चिद् यत्र क्वापि स्तवीति माम् षण्मासात् पुत्रम् आप्नोति अपि वन्ध्याप्य् अशङ्कितम्
सर्व इच्छित वस्तू मिळवून, शेवटी तो शिवाच्या नगरीत जातो; जो कोणी कुठेही हे स्तोत्र म्हणतो, अगदी वंध्याही, नक्कीच सहा महिन्यांत पुत्र प्राप्त करते.
ततः प्रभृति तत् तीर्थं पुत्रतीर्थम् उदाहृतम् तत्र तु स्नानदानाद्यैः सर्वकामान् अवाप्नुयात्
त्या वेळेपासून ते तीर्थ 'पुत्रतीर्थ' म्हणून ओळखले जाते; तिथे स्नान आणि दान केल्याने सर्व इच्छा पूर्ण होतात.
मरुद्भिः सह मैत्र्येण मित्रतीर्थं तद् उच्यते निष्पापत्वेन चेन्द्रस्य शक्रतीर्थं तद् उच्यते
मरुतांशी मैत्रीमुळे ते 'मित्रतीर्थ' म्हणून ओळखले जाते; इंद्राच्या निष्पापतेमुळे ते 'शक्रतीर्थ' म्हणून ओळखले जाते.
ऐन्द्रीं श्रियं यत्र लेभे तत् तीर्थं कमलाभिधम् एतानि सर्वतीर्थानि सर्वाभीष्टप्रदानि हि
जिथे इंद्राला ऐश्वर्य मिळाले, ते 'कमलातीर्थ' म्हणून प्रसिद्ध आहे; ही सर्व तीर्थे सर्व इच्छित वस्तू देणारी आहेत.
सर्वं भविष्यतीत्य् उक्त्वा शिवश् चान्तरधीयत कृतकृत्याश् च ते जग्मुः सर्व एव यथागतम् तीर्थानां पुण्यदं तत्र लक्षम् एकं प्रकीर्तितम्
‘सर्व काही होईल’ असे सांगून शिव अदृश्य झाले; आपले कार्य पूर्ण करून सर्वजण जसे आले तसे निघून गेले. तिथे लक्ष तीर्थे पुण्य देणारी म्हणून सांगितली आहेत.
यमतीर्थम् इति ख्यातं पितॄणां प्रीतिवर्धनम् दृष्टादृष्टेष्टदं सर्वदेवर्षिगणसेवितम्
‘यमतीर्थ’ म्हणून प्रसिद्ध असलेले हे स्थान पितरांची संतुष्टी वाढवते, दिसणाऱ्या आणि न दिसणाऱ्या इच्छा पूर्ण करते, आणि सर्व देव व ऋषी यांची सेवा मिळते.
तस्य प्रभावं वक्ष्यामि सर्वपापप्रणाशनम् अनुह्राद इति ख्यातः कपोतो बलवान् अभूत्
त्याचे प्रभाव मी सांगतो, जे सर्व पापांचा नाश करणारे आहे. ‘अनुह्राद’ नावाचा एक बलवान कपोत होता.
तस्य भार्या हेतिनाम्नी पक्षिणी कामरूपिणी मृत्योः पौत्रो ह्य् अनुह्रादो दौहित्री हेतिर् एव च
त्याची पत्नी हेतिनामक पक्षी होती, जिला हवे तसे रूप घेता येई. अनुह्राद हा मृत्यूचा नातू होता आणि हेती ही त्याची नात होती.
कालेनाथ तयोः पुत्राः पौत्राश् चैव बभूविरे तस्य शत्रुश् च बलवान् उलूको नाम पक्षिराट्
काळानुसार त्यांना मुले आणि नातवंडे झाली. त्याचा शत्रू एक बलवान घुबड होता, जो पक्ष्यांचा राजा होता.
तस्य पुत्राश् च पौत्राश् च आग्नेयास् ते बलोत्कटाः तयोश् च वैरम् अभवद् बहुकालं द्विजन्मनोः
त्या घुबडालाही मुले आणि नातवंडे होती, जी अग्नीप्रमाणे पराक्रमी होती. त्या दोन्ही श्रेष्ठ पक्ष्यांमध्ये खूप काळ वैर होते.
गङ्गाया उत्तरे तीरे कपोतस्याश्रमो ऽभवत् तस्याश् च दक्षिणे कूल उलूको नाम पक्षिराट्
गंगेच्या उत्तर काठावर कपोताचा आश्रम होता, आणि दक्षिण काठावर घुबड, पक्षिराज, राहत असे.
वासं चक्रे तत्र पुत्रैः पौत्रैश् च द्विजसत्तम तयोश् च युद्धम् अभवद् बहुकालं विरुद्धयोः
तो तिथे आपल्या मुलांसह आणि नातवंडांसह राहू लागला, हे श्रेष्ठ द्विजा. आणि त्या दोघांमध्ये, एक दीर्घकाळ चालणारे संघर्ष सुरू झाले.
पुत्रैः पौत्रैश् च वृतयोर् बलिनोर् बलिभिः सह उलूको वा कपोतो वा नैवाप्नोति जयाजयौ
मुलं, नातवंडं आणि इतर बलाढ्य साथीदारांसह त्या दोन्ही सामर्थ्यशाली पक्ष्यांनी युद्ध केलं; पण घुबड किंवा कपोत, कुणालाही विजय किंवा पराभव मिळवता आला नाही.
कपोतो यमम् आराध्य मृत्युं पैतामहं तथा याम्यम् अस्त्रम् अवाप्याथ सर्वेभ्यो ऽप्य् अधिको ऽभवत्
कपोताने यमाला, मृत्युला आणि पितामहाला संतुष्ट करून यमास्त्र मिळवलं आणि त्यामुळे तो सर्वांपेक्षा श्रेष्ठ झाला.
तथोलूको ऽग्निम् आराध्य बलवान् अभवद् भृशम् वरैर् उन्मत्तयोर् युद्धम् अभवच् चातिभीषणम्
तसंच, घुबडाने अग्नीची पूजा केली आणि तो खूपच बलवान झाला; मग त्या दोन्ही वेडसर पक्ष्यांमध्ये अतिशय भयंकर युद्ध सुरू झालं.
तत्राग्नेयम् उलूको ऽपि कपोतायास्त्रम् आक्षिपत् कपोतो ऽप्य् अथ पाशान् वै याम्यान् आक्षिप्य शत्रवे
त्या ठिकाणी घुबडाने कपोतावर अग्न्यास्त्र सोडलं, आणि कपोतानेही यमाचे पाश आपल्या शत्रूवर फेकले.
उलूकायाथ दण्डं च मृत्युपाशान् अवासृजत् पुनस् तद् अभवद् युद्धं पुराडिबकयोर् यथा
मग घुबडावर दंड आणि मृत्युपाश सोडले गेले; पुन्हा एकदा, पूर्वी कावळा आणि बगळा यांच्यात जसं युद्ध झालं होतं, तसंच घडलं.
हेतिः कपोतकी दृष्ट्वा ज्वलनं प्राप्तम् अन्तिके पतिव्रता महायुद्धे भर्तुः सा दुःखविह्वला
कपोताची पत्नी हेती, ज्वलंत अस्त्र जवळ येताना पाहून, त्या मोठ्या युद्धात आपल्या पतीसाठी दुःखाने व्याकुळ झाली.
अग्निना वेष्ट्यमानांश् च पुत्रान् दृष्ट्वा विशेषतः सा गत्वा ज्वलनं हेतिस् तुष्टाव विविधोक्तिभिः
विशेषतः आपल्या मुलांना आगीने वेढलेलं पाहून, हेती त्या ज्वालेकडे गेली आणि विविध स्तुतींनी त्याची प्रार्थना करू लागली.
रूपं न दानं न परोक्षम् अस्ति यस्यात्मभूतं च पदार्थजातम् अश्नन्ति हव्यानि च येन देवाः स्वाहापतिं यज्ञभुजं नमस्ये
ज्याचं रूप न दिसणारं आणि न लपणारं आहे, ज्याच्यात सर्व वस्तूंचं स्वरूप आहे, आणि ज्याच्यामुळे देवता हविर्भाग घेतात, त्या यज्ञाच्या स्वामीला, अन्नग्राहीला मी वंदन करते.
मुखभूतं च देवानां देवानां हव्यवाहनम् होतारं चापि देवानां देवानां दूतम् एव च
तो देवतांचा तोंड आहे, देवतांसाठी हव्य वाहून नेणारा आहे, देवतांचा पुरोहित आहे आणि त्यांचा दूतही आहे.
तं देवं शरणं यामि आदिदेवं विभावसुम् अन्तः स्थितः प्राणरूपो बहिश् चान्नप्रदो हि यः यो यज्ञसाधनं यामि शरणं तं धनंजयम्
त्या आदिदेव, विभावसु, जो आतमध्ये प्राणरूपाने आणि बाहेर अन्नदात्याप्रमाणे वास करतो, त्या यज्ञसिद्धी करणाऱ्या, विजयी देवतेच्या मी शरण जाते.
अमोघम् एतद् अस्त्रं मे न्यस्तं युद्धे कपोतकि यत्र विश्रमयेद् अस्त्रं तन् मे ब्रूहि पतिव्रते
हे कपोतपत्नी, माझं हे अस्त्र अचूक आहे आणि युद्धात सोडलं आहे; हे पतिव्रते, ते अस्त्र कुठे विसावू शकतं ते मला सांग.