स्वर्गस्य मोक्षस्य जगन्निवास सोपानपङ्क्तिस् तव भक्तिर् एषा त्वत्पादसंप्राप्तिफलाप्तये तु सोपानपङ्क्तिं न वदन्ति धीराः
हे तुझ्या भक्तीचे सोपान म्हणजेच स्वर्ग आणि मुक्तीला जाण्याचा मार्ग आहे, हे जगाचे निवासस्थान; तुझ्या पादांना मिळवण्याचे फळ मिळावे म्हणून हे सोपान आहे, पण ज्ञानी लोक याला फक्त सोपान म्हणत नाहीत.
तस्माद् दयालो मम भक्तिर् अस्तु नैवास्त्य् उपायस् तव रूपसेवा आत्मीयम् आलोक्य महत्त्वम् ईश पापेषु चास्मासु कुरु प्रसादम्
म्हणून, हे दयाळू, माझ्या मनात तुझी भक्ती असू दे. तुझ्या रूपाची सेवा करण्याचा खरा मार्ग नाही. तुझं मोठेपण पाहून, हे ईशा, आमच्यासारख्या पापींवरही कृपा कर.
स्थूलं च सूक्ष्मं त्वम् अनादि नित्यं पिता च माता यद् असच् च सच् च एवं स्तुतो यः श्रुतिभिः पुराणैर् नमामि सोमेश्वरम् ईशितारम्
तू स्थूल आणि सूक्ष्म, अनादि आणि नित्य, वडील आणि आई, असत्य आणि सत्य दोन्ही आहेस. वेद आणि पुराणांनी जसा तुझा गौरव केला, तसा मी सोमेश्वर, या सर्वांचा ईश्वर, तुला वंदन करतो.
ततः प्रीतौ हरिहराव् ऊचतुस् त्रिदशेश्वरौ
मग प्रसन्न होऊन, हरि आणि हर, हे दोन्ही देवतांचे स्वामी, बोलले.
व्रियतां यन् मनोभीष्टं यद् वरं चातिदुर्लभम्
तुझ्या मनात जे काही हवे आहे, जरी ते अतिशय दुर्मिळ असले, तरी माग.
इन्द्रः प्राह सुरेशानं मद्राज्यं तु पुनः पुनः जायते भ्रश्यते चैव तत् पापम् उपशाम्यताम्
इंद्राने देवतांच्या स्वामीला म्हटले: माझे राज्य पुन्हा पुन्हा मिळते आणि पुन्हा पुन्हा जाते; हे दुःख कायमचे संपावे.
यथा स्थिरो ऽहं राज्ये स्यां सर्वं स्यान् निश्चलं मम सुप्रीतौ यदि देवेशौ सर्वं स्यान् निश्चलं सदा
माझे राज्य स्थिर राहो, माझ्या सर्व गोष्टी अढळ राहोत. जर तुम्ही, हे देवतांचे स्वामी, खरोखरच प्रसन्न असाल, तर सर्व काही नेहमी अचल राहो.
तथेति हरिवाक्यं ताव् अभिनन्द्येदम् ऊचतुः परं प्रसादम् आपन्नौ ताव् आलोक्य स्मिताननौ
'तसेच होईल'—हरीचे हे शब्द दोघांनी आनंदाने मान्य केले आणि हे बोलले. त्यांना पाहून, त्यांच्या चेहऱ्यावर हास्य फुलले आणि दोघांनी परम कृपा मिळवली.
निरपायनिराधारनिर्विकारस्वरूपिणौ शरण्यौ सर्वलोकानां भुक्तिमुक्तिप्रदाव् उभौ
ते दोघे, ज्यांचे स्वरूप नाशरहित, आधाररहित आणि बदलरहित आहे, सर्व लोकांचे आश्रयस्थान आहेत, भोग आणि मोक्ष देणारे आहेत.
त्रिदैवत्यं महातीर्थं गौतमी वाञ्छितप्रदा तस्याम् अनेन मन्त्रेण कुरुतां स्नानम् आदरात्
त्रैविध्य देवता, हे महान तीर्थ, गौतमी, इच्छा पूर्ण करणारी—तेथे या मंत्राने श्रद्धेने स्नान करावे.
अभिषेकं महेन्द्रस्य मङ्गलाय बृहस्पतिः करोतु संस्मरन्न् आवां संपदां स्थैर्यसिद्धये
बृहस्पतीने महेंद्राचा अभिषेक मंगलासाठी करावा, आणि आमच्या दोघांची आठवण ठेवून संपत्तीला स्थैर्य मिळावे, अशी प्रार्थना करतो.
इह जन्मनि पूर्वस्मिन् यत् किंचित् सुकृतं कृतम् तत् सर्वं पूर्णताम् एतु गोदावरि नमो ऽस्तु ते
या जन्मात किंवा मागील जन्मात केलेली जी काही चांगली कर्मे आहेत, ती सर्व पूर्णत्वाला जावोत. गोदावरी माते, तुला नमस्कार.
एवं स्मृत्वा तु यः कश्चिद् गौतम्यां स्नानम् आचरेत् आवाभ्यां तु प्रसादेन धर्मः संपूर्णताम् इयात् पूर्वजन्मकृताद् दोषात् स मुक्तः पुण्यवान् भवेत्
जो कोणी अशा प्रकारे आठवून गौतमीमध्ये स्नान करतो, आमच्या कृपेने त्याचा धर्म पूर्ण होतो; तो पूर्वजन्मातील दोषांपासून मुक्त होतो आणि पुण्यवान बनतो.
तथेति चक्रतुः प्रीतौ सुरेन्द्रधिषणौ ततः महाभिषेकम् इन्द्रस्य चकार द्युसदां गुरुः
इंद्र आणि बृहस्पती दोघेही आनंदाने 'तसेच होवो' म्हणाले आणि देवगुरूने इंद्राचा मोठा अभिषेक केला.
तेनाभूद् या नदी पुण्या मङ्गलेत्य् उदिता तु सा तया च संगमः पुण्यो गङ्गायाः शुभदस् त्व् असौ
त्यामुळे ती नदी पवित्र झाली आणि तिला 'मंगल' असे नाव मिळाले; तिच्या संगमात स्नान केल्याने गंगेसारखेच शुभ फळ मिळते.
इन्द्रेण संस्तुतो विष्णुः प्रत्यक्षो ऽभूज् जगन्मयः त्रिलोकसंमितां शक्रो भूमिं लेभे जगत्पतेः
इंद्राने स्तुती केल्यावर, विश्वरूप विष्णू प्रत्यक्ष प्रकट झाला; आणि जगाचा स्वामी असलेल्या हरिपासून शक्राने त्रैलोक्याएवढी भूमी मिळवली.
तन्नाम्ना चापि विख्यातो गोविन्द इति तत्र च त्रिलोकसंमिता लब्धा तेन गौर् वज्रधारिणा
त्या नावाने तो तेथे 'गोविंद' म्हणून प्रसिद्ध झाला; आणि वज्रधारी शक्राने त्रैलोक्याएवढी भूमी मिळवली.
दत्ता च हरिणा तत्र गोविन्दस् तद् अभूद् धरिः त्रैलोक्यराज्यं यत् प्राप्तं हरिणा च हरेर् मुने
तेथे हरिने ती भूमी दिली आणि गोविंदच हरि झाला; त्रैलोक्याचे राज्य हरिपासून हरिला मिळाले, हे मुनी.
निश्चलं येन संजातं देवदेवान् महेश्वरात् बृहस्पतिर् देवगुरुर् यत्रास्तौषीन् महेश्वरम्
ज्याच्यामुळे स्थैर्य प्राप्त झाले, त्या महेश्वराकडून — तेथे देवगुरू बृहस्पतीने महेश्वराची स्तुती केली.
राज्यस्य स्थिरभावाय देवेन्द्रस्य महात्मनः सिद्धेश्वरस् तत्र देवो लिङ्गं तु त्रिदशार्चितम्
महात्मा देवेन्द्राच्या राज्याच्या स्थैर्यासाठी, सिद्धेश्वर देवाने, जो देवांचा पूज्य आहे, तेथे लिंगरूपात प्रकट झाला.
ततः प्रभृति तत् तीर्थं गोविन्दम् इति विश्रुतम् मङ्गलासंगमं चैव पूर्णतीर्थं ततः परम्
त्या वेळेपासून ते तीर्थ 'गोविंद' म्हणून प्रसिद्ध झाले, आणि 'मंगलसंगम' व 'पूर्णतीर्थ' म्हणूनही ओळखले जाऊ लागले.
इन्द्रतीर्थम् इति ख्यातं बार्हस्पत्यं च विश्रुतम् यत्र सिद्धेश्वरो देवो विष्णुर् गोविन्द एव च
तेथे 'इंद्रतीर्थ' आणि 'बृहस्पत्य' अशी प्रसिद्धी आहे, जिथे सिद्धेश्वर, विष्णू आणि गोविंद हे देव आहेत.
तेषु स्नानं च दानं च यत् किंचित् सुकृतार्जनम् सर्वं तद् अक्षयं विद्यात् पितॄणाम् अतिवल्लभम्
तेथे जे काही स्नान, दान किंवा पुण्यकर्म केले जाते, ते सर्व अक्षय असते आणि पितरांना अतिशय प्रिय असते.
शृणोति यश् चापि पठेद् यश् च स्मरति नित्यशः तस्य तीर्थस्य माहात्म्यं भ्रष्टराज्यप्रदायकम्
जो कोणी त्या तीर्थाचे माहात्म्य ऐकतो, वाचतो किंवा रोज स्मरण करतो, त्याला हरवलेले राज्य पुन्हा मिळते.
सप्तत्रिंशत् सहस्राणि तीर्थानां तीरयोर् द्वयोः उभयोर् मुनिशार्दूल सर्वसिद्धिप्रदायिनाम्
दोन्ही काठांवर, हे श्रेष्ठ मुनी, सैंतीस हजार तीर्थे आहेत, जी सर्व सिद्धी देणारी आहेत.
न पूर्णतीर्थसदृशं तीर्थम् अस्ति महाफलम् निष्फलं तस्य जन्मादि यो न सेवेत तन् नरः
पूर्णतीर्थासारखे दुसरे कोणतेही मोठे फळ देणारे तीर्थ नाही; जो मनुष्य जन्मभर त्याची सेवा करत नाही, त्याचे जीवन निष्फळ ठरते.
रामतीर्थम् इति ख्यातं भ्रूणहत्याविनाशनम् तस्य श्रवणमात्रेण सर्वपापैः प्रमुच्यते
'रामतीर्थ' म्हणून प्रसिद्ध असलेले हे तीर्थ भ्रूणहत्येचा दोष नष्ट करते; त्याचे केवळ श्रवण केल्याने सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते.
इक्ष्वाकुवंशप्रभवः क्षत्रियो लोकविश्रुतः बलवान् मतिमाञ् शूरो यथा शक्रः पुरंदरः
इक्ष्वाकुवंशात जन्मलेला, जगात प्रसिद्ध असलेला एक क्षत्रिय, बळवान, बुद्धिमान आणि शूर, जसा इंद्र आहे तसा.
पितृपैतामहं राज्यं कुर्वन्न् आस्ते यथा बलिः तस्य तिस्रो महिष्यः स्यू राज्ञो दशरथस्य हि
राजा दशरथ आपल्या पूर्वजांचा राज्याभिषेक जसा बळीने केला होता तसा करत होता. त्याच्या तीन राण्या होत्या.
कौशल्या च सुमित्रा च कैकेयी च महामते एताः कुलीनाः सुभगा रूपलक्षणसंयुताः
कौसल्या, सुमित्रा आणि कैकेयी या त्याच्या राण्या होत्या. त्या सगळ्या उच्च कुळातील, भाग्यवान आणि सुंदर गुणांनी युक्त होत्या.