नानारत्नालयं पूर्णं नानाप्राणिसमाकुलम् वीचीतरङ्गबहुलं महाश्चर्यसमन्वितम्
नानाविध रत्नांनी भरलेला, विविध जीवांनी गजबजलेला, लाटा-तरंगांनी भरपूर आणि मोठ्या आश्चर्यांनी युक्त असा—
तीर्थराजं महाशब्दम् अपारं सुभयंकरम् मेघवृन्दप्रतीकाशम् अगाधं मकरालयम्
तीर्थराज, मोठ्या आवाजाचा, अथांग, अत्यंत भयंकर, मेघांच्या समूहासारखा, खोल आणि मकरांचे निवासस्थान—
मत्स्यैः कूर्मैश् च शङ्खैश् च शुक्तिकानक्रशङ्कुभिः शिंशुमारैः कर्कटैश् च वृतं सर्पैर् महाविषैः
मासे, कासव, शंख, शिंपले, मगर, काटेरी मासे, शिंशुमार, खेकडे आणि मोठ्या विषारी सापांनी भरलेला—
लवणोदं हरेः स्थानं शयनस्य नदीपतिम् सर्वपापहरं पुण्यं सर्ववाञ्छाफलप्रदम्
लवणयुक्त समुद्र, हरिचे विश्रांतीस्थान, नद्यांचा राजा, सर्व पापांचा नाश करणारा, पवित्र आणि सर्व इच्छा पूर्ण करणारा—
अनेकावर्तगम्भीरं दानवानां समाश्रयम् अमृतस्यारणिं दिव्यं देवयोनिम् अपां पतिम्
अनेक भोवरे असलेला, दानवांचे आश्रयस्थान, अमृत मंथनासाठीची काठी, दिव्य, देवांचे मूळ आणि पाण्यांचा स्वामी—
विशिष्टं सर्वभूतानां प्राणिनां जीवधारणम् सुपवित्रं पवित्राणां मङ्गलानां च मङ्गलम्
सर्व जीवांत श्रेष्ठ, प्राण्यांचे पालन करणारा, अत्यंत पवित्र, पवित्रांमध्ये पवित्र, आणि मंगलांमध्ये मंगल—
तीर्थानाम् उत्तमं तीर्थम् अव्ययं यादसां पतिम् चन्द्रवृद्धिक्षयस्येव यस्य मानं प्रतिष्ठितम्
तीर्थांमध्ये श्रेष्ठ तीर्थ, अविनाशी, जलचरांचा स्वामी, ज्या प्रमाणे चंद्राचा वाढ-घट निश्चित आहे तसेच ज्याचे मोजमाप ठरलेले—
अभेद्यं सर्वभूतानां देवानाम् अमृतालयम् उत्पत्तिस्थितिसंहारहेतुभूतं सनातनम्
सर्व जीवांना भेदता न येणारा, देवांसाठी अमृताचे निवासस्थान, उत्पत्ती, स्थिती आणि संहाराचे कारण असलेला सनातन—
उपजीव्यं च सर्वेषां पुण्यं नदनदीपतिम् दृष्ट्वा तं नृपतिश्रेष्ठो विस्मयं परमं गतः
सर्वांच्या पुण्याचा स्रोत असलेल्या नदीनद्यांच्या अधिपतीला पाहून तो श्रेष्ठ राजा अत्यंत आश्चर्यचकित झाला.
निवासम् अकरोत् तत्र वेलाम् असाद्य सागरीम् पुण्ये मनोहरे देशे सर्वभूमिगुणैर् युते
त्या पवित्र आणि रम्य, सर्व गुणांनी भरलेल्या भूमीवर, समुद्राच्या काठावर त्याने आपला निवास केला.
वृतं शालैः कदम्बैश् च पुंनागैः सरलद्रुमैः पनसैर् नारिकेलैश् च बकुलैर् नागकेसरैः
त्या ठिकाणी शाल, कदंब, पुंनाग, सरळ, फणस, नारळ, बकुळ आणि नागकेशर यांच्या दाट झाडांनी शोभा आली होती.
तालैः पिप्पलैः खर्जूरैर् नारङ्गैर् बीजपूरकैः शालैर् आम्रातकैर् लोध्रैर् बकुलैर् बहुवारकैः
तिथे ताड, पिंपळ, खजूर, संत्री, बीजपूर, शाल, आम्रातक, लोध्र, बकुळ आणि अनेक वारकाच्या झाडांनीही सौंदर्य आले होते.
कपित्थैः कर्णिकारैश् च पाटलाशोकचम्पकैः दाडिमैश् च तमालैश् च पारिजातैस् तथार्जुनैः
कपित्थ, कर्णिकार, पाटल, अशोक, चंपक, डाळिंब, तमाळ, पारिजात आणि अर्जुन यांच्या झाडांनीही ती जागा सजली होती.
प्राचीनामलकैर् बिल्वैः प्रियङ्गुवटखादिरैः इङ्गुदीसप्तपर्णैश् च अश्वत्थागस्त्यजम्बुकैः
प्राचीन आवळा, बेल, प्रियंगू, वट, खैर, इंगुडी, सप्तपर्ण, अश्वत्थ, अगस्त्य आणि जांभूळ यांच्या झाडांनीही ती भूमी समृद्ध होती.
मधुकैः कर्णिकारैश् च बहुवारैः सतिन्दुकैः पलाशबदरैर् नीपैः सिद्धनिम्बशुभाञ्जनैः
मधुक, कर्णिकार, अनेक वारक, तिंडुक, पळस, बोर, नीप, सिद्ध निम्ब आणि शुभ अंजन यांच्या झाडांनीही ती जागा भरली होती.
वारकैः कोविदारैश् च भल्लातामलकैस् तथा इति हिन्तालकाङ्कोलैः करञ्जैः सविभीतकैः
वारक, कोविदार, भल्लात, आवळा, हिंताल, अंकोल, करंज आणि विभीतक यांच्या झाडांनीही तिथे शोभा आली होती.
ससर्जमधुकाश्मर्यैः शाल्मलीदेवदारुभिः शाखोठकैर् निम्बवटैः कुम्भीकौष्ठहरीतकैः
सर्ज, मधुक, आश्मरी, शालमली, देवदार, शाखोटक, निम्ब, वट, कुंभी, कौष्ठ आणि हरितकी यांच्या झाडांनीही ती भूमी नटली होती.
गुग्गुलैश् चन्दनैर् वृक्षैस् तथैवागुरुपाटलैः जम्बीरकरुणैर् वृक्षैस् तिन्तिडीरक्तचन्दनैः
गुग्गुळ, चंदन, तसेच अगुरु, पाटल, जांबीर, करुण, चिंच आणि रक्तचंदन यांच्या झाडांनीही ती भूमी समृद्ध होती.
एवं नानाविधैर् वृक्षैस् तथान्यैर् बहुपादपैः कल्पद्रुमैर् नित्यफलैः सर्वर्तुकुसुमोत्करैः
अशा विविध प्रकारच्या झाडांनी आणि इतर अनेक वेलींनी, नेहमी फळे देणाऱ्या कल्पवृक्षांनी आणि सर्व ऋतूंमध्ये फुलांनी बहरलेल्या त्या भूमीचे सौंदर्य वर्धित झाले होते.
नानापक्षिरुतैर् दिव्यैर् मत्तकोकिलनादितैः मयूरवरसंघुष्टैः शुकसारिकसंकुलैः
अनेक प्रकारच्या दिव्य पक्ष्यांनी, मत्सर कोकिळांच्या गाण्यांनी, सुंदर मोरांच्या थव्यांनी आणि पोपट-सारिकांनी ती जागा गजबजलेली होती.
हारीतैर् भृङ्गराजैश् च चातकैर् बहुपुत्रकैः जीवंजीवककाकोलैः कलविङ्कैः कपोतकैः
हारीत, भृंगराज, चातक, बहुपुत्र, जीवंजीव, काकोल, कलविंग आणि कपोत या पक्ष्यांनीही ती भूमी गूंजत होती.
खगैर् नानाविधैश् चान्यैः श्रोत्ररम्यैर् मनोहरैः पुष्पिताग्रेषु वृक्षेषु कूजद्भिश् चार्वधिष्ठितैः
इतरही अनेक प्रकारच्या, कानाला आनंद देणाऱ्या, मोहक पक्ष्यांनी, फुललेल्या फांद्यांवर बसून गोड गाणी गात ती जागा सजवली होती.
केतकीवनखण्डैश् च सदा पुष्पधरैः सितैः मल्लिकाकुन्दकुसुमैर् यूथिकातगरैस् तथा
नेहमी पांढरी फुले धारण करणाऱ्या केतकीच्या बनांनी, मल्लिका, कुंद, युथिका आणि तगर यांच्या फुलांनीही ती भूमी सुशोभित झाली होती.
कुटजैर् बाणपुष्पैश् च अतिमुक्तैः सकुब्जकैः मालतीकरवीरैश् च तथा कदलकाञ्चनैः
कुटज, बाणफूल, अतिमुक्त, कुब्जक, मालती, करवीर आणि सोनसळी केळी यांच्या फुलांनीही ती जागा बहरली होती.
अन्यैर् नानाविधैः पुष्पैः सुगन्धैश् चारुदर्शनैः वनोद्यानोपवनजैर् नानावर्णैः सुगन्धिभिः
इतरही अनेक प्रकारच्या, सुगंधी आणि सुंदर दिसणाऱ्या, वन, उद्यान आणि उपवनातील रंगीबेरंगी, सुवासिक फुलांनी ती भूमी सजली होती.
विद्याधरगणाकीर्णैः सिद्धचारणसेवितैः गन्धर्वोरगरक्षोभिर् भूताप्सरसकिंनरैः
विद्याधरांच्या समूहांनी, सिद्ध आणि चारण यांच्या सेवेत, गंधर्व, नाग, राक्षस, भूत, अप्सरा आणि किन्नर यांनी ती भूमी गजबजलेली होती.
मुनियक्षगणाकीर्णैर् नानासत्त्वनिषेवितैः मृगैः शाखामृगैः सिंहैर् वराहमहिषाकुलैः
त्या रम्य स्थळी अनेक ऋषी, यक्ष, आणि विविध प्राणी वावरत होते. तिथे हरिण, झाडावर राहणारे प्राणी, सिंह, तसेच रानडुक्कर आणि महिषांची गर्दी होती.
तथान्यैः कृष्णसाराद्यैर् मृगैः सर्वत्र शोभितैः शार्दूलैर् दीप्तमातङ्गैस् तथान्यैर् वनचारिभिः
तसेच तिथे काळ्या कृष्णसार, वाघ, तेजस्वी हत्ती, आणि इतर वन्य प्राणी सर्वत्र दिसत होते.
एवं नानाविधैर् वृक्षैर् उद्यानैर् नन्दनोपमैः लतागुल्मवितानैश् च विविधैश् च जलाशयैः
अशा प्रकारे तिथे अनेक प्रकारचे वृक्ष, नंदनवनासारखी बागा, वेलींनी आणि झुडपांनी बनलेली छायाच्छादने, तसेच विविध जलाशय होते.
हंसकारण्डवाकीर्णैः पद्मिनीखण्डमण्डितैः कादम्बैश् च प्लवैर् हंसैश् चक्रवाकोपशोभितैः
त्या ठिकाणी हंस, कारंडव, कमळांनी भरलेली तळी, कदंब पक्षी, जलपक्षी, हंस, आणि चक्रवाक यांच्या थव्यांनी शोभा आली होती.