प्रणदन्ति तथा चान्ये विकुर्वन्ति तथा परे त्वरितं वै प्रधावन्ति वायुवेगा मनोजवाः
काहींनी मोठ्याने गर्जना केली, काही विचित्र आवाज काढू लागले, तर काही वाऱ्यासारख्या आणि मनासारख्या वेगाने धावू लागले.
चूर्ण्यन्ते यज्ञपात्राणि यज्ञस्यायतनानि च शीर्यमाणान्य् अदृश्यन्त तारा इव नभस्तलात्
यज्ञाची पात्रं आणि वेदिका तुटून चुरचुर झाली; तुटताना त्या जणू आकाशातून तारे गायब व्हावेत तशा दिसेनाशा झाल्या.
दिव्यान्नपानभक्ष्याणां राशयः पर्वतोपमाः क्षीरनद्यस् तथा चान्या घृतपायसकर्दमाः
पर्वताएवढ्या मोठ्या दिव्य अन्नपानाचे ढीग, दूधाच्या आणि तुपाच्या, पायसाच्या, दह्याच्या नद्या तिथे दिसू लागल्या.
मधुमण्डोदका दिव्याः खण्डशर्करवालुकाः षड्रसान् निवहन्त्य् अन्या गुडकुल्या मनोरमाः
मधाचं पाणी वाहणाऱ्या दिव्य धारांमध्ये साखरेच्या रेती होत्या, आणि गोडगोड गुळाच्या सुंदर ओढ्या सहा रसांनी भरलेल्या होत्या.
उच्चावचानि मांसानि भक्ष्याणि विविधानि च यानि कानि च दिव्यानि लेह्यचोष्याणि यानि च
तेथे उंचसखल आणि विविध प्रकारचे मांस, तसेच चाटायला आणि शोषायला मिळणाऱ्या सर्व प्रकारच्या दिव्य पदार्थांचा साठा होता.
भुञ्जन्ति विविधैर् वक्त्रैर् विलुम्पन्ति क्षिपन्ति च रुद्रकोपा महाकोपाः कालाग्निसदृशोपमाः
अनेक तोंडांनी ते खात, ओरबाडत आणि विखुरत होते; रुद्राच्या रागाने पेटून, त्यांचा कोप प्रलयाच्या आगीसारखा होता.
भक्षयन्तो ऽथ शैलाभा भीषयन्तश् च सर्वतः क्रीडन्ति विविधाकाराश् चिक्षिपुः सुरयोषितः
ते डोंगरासारखे खात, सर्वत्र भीती पसरवत, विविध रूपांनी खेळत आणि देव स्त्रियांना इकडून तिकडे फेकत होते.
एवं गणाश् च तैर् युक्तो वीरभद्रः प्रतापवान् रुद्रकोपप्रयुक्तश् च सर्वदेवैः सुरक्षितम्
अशा प्रकारे त्या सर्व गणांसह, तेजस्वी वीरभद्र, रुद्राच्या रागाने प्रेरित होऊन, सर्व देवांनी संरक्षित केला गेला.
तं यज्ञम् अदहच् छीघ्रं भद्रकाल्याः समीपतः चक्रुर् अन्ये तथा नादान् सर्वभूतभयंकरान्
भद्रकाळीजवळ त्या यज्ञाचा त्यांनी पटकन नाश केला, आणि इतरांनी असे भयंकर आवाज केले की सर्व प्राण्यांमध्ये भीती पसरली.
छित्त्वा शिरो ऽन्ये यज्ञस्य व्यनदन्त भयंकरम् ततः शक्रादयो देवा दक्षश् चैव प्रजापतिः ऊचुः प्राञ्जलयो भूत्वा कथ्यतां को भवान् इति
काहींनी त्या यज्ञाचे डोके छाटले आणि भयंकर आरोळ्या ठोकल्या; मग इंद्र आणि इतर देवता, तसेच दक्ष प्रजापती, हात जोडून म्हणाले, 'आपण कोण आहात, कृपया सांगा.'
नाहं देवो न दैत्यो वा न च भोक्तुम् इहागतः नैव द्रष्टुं च देवेन्द्रा न च कौतूहलान्विताः
मी ना देव आहे, ना दैत्य, ना इथे काही घेण्यासाठी आलोय; आणि हे देवेंद्रांनो, मी पाहायला किंवा कुतूहलानेही आलो नाही.
दक्षयज्ञविनाशार्थं संप्राप्तो ऽहं सुरोत्तमाः वीरभद्रेति विख्यातो रुद्रकोपाद् विनिःसृतः
हे श्रेष्ठ देवांनो, मी इथे दक्षाच्या यज्ञाचा नाश करण्यासाठी आलो आहे; मला वीरभद्र म्हणून ओळखले जाते, आणि मी रुद्राच्या क्रोधातून उत्पन्न झालो आहे.
भद्रकाली च विख्याता देव्याः क्रोधाद् विनिर्गता प्रेषिता देवदेवेन यज्ञान्तिकम् उपागता
भद्रकाळी असे नाव मिळालेली देवीच्या रागातून निर्माण झाली, देवाधिदेवांनी तिला पाठवले आणि ती यज्ञस्थळी आली आहे.
शरणं गच्छ राजेन्द्र देवदेवम् उमापतिम् वरं क्रोधो ऽपि देवस्य न वरः परिचारकैः
राजाधिराज, देवाधिदेव उमापती यांच्या चरणी शरण जा; कारण देवाच्या क्रोधालाही त्याचे सेवक सहन करू शकत नाहीत.
निखातोत्पाटितैर् यूपैर् अपविद्धैस् ततस् ततः उत्पतद्भिः पतद्भिश् च गृध्रैर् आमिषगृध्नुभिः
यज्ञाचे खांब उखडून इकडे तिकडे फेकले गेले, आणि मांसासाठी लालायित असलेले गिधाडे वर उडत आणि खाली झेपावत होती.
पक्षवातविनिर्धूतैः शिवारुतविनादितैः स तस्य यज्ञो नृपतेर् बाध्यमानस् तदा गणैः
त्यांच्या पंखांच्या वाऱ्याने सर्वत्र धूळ उडत होती, शिवाच्या गर्जना घुमत होत्या, आणि त्या वेळी राजाच्या यज्ञाला त्या गणांनी त्रास दिला.
आस्थाय मृगरूपं वै खम् एवाभ्यपतत् तदा तं तु यज्ञं तथारूपं गच्छन्तम् उपलभ्य सः
मृगाचे रूप धारण करून तो यज्ञ आकाशात उडी मारून पळाला; आणि तो यज्ञ असे रूप घेऊन पळताना त्याने पाहिले.
धनुर् आदाय बाणं च तदर्थम् अगमत् प्रभुः ततस् तस्य गणेशस्य क्रोधाद् अमिततेजसः
त्या वेळी त्या पराक्रमीने धनुष्य आणि बाण उचलले; आणि त्या गणाधिपतीच्या प्रचंड रागातून,
ललाटात् प्रसृतो घोरः स्वेदबिन्दुर् बभूव ह तस्मिन् पतितमात्रे च स्वेदबिन्दौ तदा भुवि
त्याच्या कपाळातून एक भयंकर घामाचा थेंब बाहेर पडला; आणि तो थेंब जमिनीवर पडताच,
प्रादुर्भूतो महान् अग्निर् ज्वलत्कालानलोपमः तत्रोदपद्यत तदा पुरुषो द्विजसत्तमाः
तेथे एक प्रचंड ज्वलंत अग्नी प्रकट झाला, जणू प्रलयकाळचा अग्नी; आणि त्यातून, हे श्रेष्ठ द्विजांनो, एक पुरुष उत्पन्न झाला.
ह्रस्वो ऽतिमात्रो रक्ताक्षो हरिच्छ्मश्रुर् विभीषणः ऊर्ध्वकेशो ऽतिरोमाङ्गः शोणकर्णस् तथैव च
तो पुरुष उंचीने लहान पण प्रचंड, रक्तासारखे डोळे, पिवळसर दाढी, भयानक, केस ताठ उभे, अंगावर दाट केस, आणि कानही रक्तासारखे लाल होते.
करालकृष्णवर्णश् च रक्तवासास् तथैव च तं यज्ञं स महासत्त्वो ऽदहत् कक्षम् इवानलः
तो काळ्या रंगाचा, भयंकर आणि लाल वस्त्र घातलेला होता; त्या महाबलवानाने त्या यज्ञाला जणू कोरड्या गवतासारखे जाळून टाकले.
देवाश् च प्रद्रुताः सर्वे गता भीता दिशो दश तेन तस्मिन् विचरता विक्रमेण तदा तु वै
तो फिरत असताना सर्व देवता घाबरून दहा दिशांना पळून गेल्या.
पृथिवी व्यचलत् सर्वा सप्तद्वीपा समन्ततः महाभूते प्रवृत्ते तु देवलोकभयंकरे
त्या महाशक्तीने भयावह कृत्य करताच, सातही द्वीपांसह संपूर्ण पृथ्वी थरथर कापू लागली, आणि देवलोकालाही भीती वाटू लागली.
तदा चाहं महादेवम् अब्रवं प्रतिपूजयन् भवते ऽपि सुराः सर्वे भागं दास्यन्ति वै प्रभो
मग मी महादेवाची पूजा करून म्हणालो, 'प्रभो, सर्व देवता आपल्याला नक्कीच भाग देतील.'
क्रियतां प्रतिसंहारः सर्वदेवेश्वर त्वया इमाश् च देवताः सर्वा ऋषयश् च सहस्रशः
'सर्व देवतांचे स्वामी, आपण सर्व काही मागे घ्या; आणि या सर्व देवता आणि हजारो ऋषी...'
तव क्रोधान् महादेव न शान्तिम् उपलेभिरे यश् चैष पुरुषो जातः स्वेदजस् ते सुरर्षभ
महादेव, तुझ्या रागातून हा जीव जन्माला आला, हे देवश्रेष्ठ. तुझ्या क्रोधामुळे त्याला कधीच शांतता मिळाली नाही; हा पुरुष तुझ्या घामातून निर्माण झाला आहे.
ज्वरो नामैष धर्मज्ञ लोकेषु प्रचरिष्यति एकीभूतस्य न ह्य् अस्य धारणे तेजसः प्रभो
धर्मज्ञा, या जीवाला 'ज्वर' असे नाव आहे. तो सर्व लोकांत फिरत राहील. जेव्हा तो एकरूप होतो, तेव्हा त्याची ऊर्जा कोणालाही सहन होत नाही, प्रभो.
समर्था सकला पृथ्वी बहुधा सृज्यताम् अयम् इत्य् उक्तः स मया देवो भागे चापि प्रकल्पिते
ही संपूर्ण पृथ्वी समर्थ आहे; हा जीव अनेक रूपांत निर्माण व्हावा, असे मी त्या देवाला सांगितले आणि त्याचा एक भागही ठरवला.
भगवान् मां तथेत्य् आह देवदेवः पिनाकधृक् परां च प्रीतिम् अगमत् स स्वयं च पिनाकधृक्
भगवान, देवांचा देव, पिनाकधारी, मला 'तसेच होवो' असे म्हणाले आणि तो पिनाकधारी स्वतः अतिशय प्रसन्न झाला.