कोयष्टिदात्यूहबलाकयुक्ता दृश्यास् तु पद्मोत्पलमीनपूर्णाः खगाश् च नानाविधभूषिताङ्गा दृश्यास् तु वृक्षेषु सुचित्रपक्षाः
तेथे कमळ, निलकमळ आणि माशांनी भरलेली तळी होती, त्यात बदकं, दात्यूह आणि बगळे विहरत होते; आणि झाडांवर विविध रंगांची पंखे असलेले अनेक प्रकारचे पक्षी शोभत होते.
क्रीडासु युक्तान् अथ तर्जयन्तः कुर्वन्ति शब्दं मदनेरिताङ्गाः तस्मिन् गिराव् अद्रिसुताविवाहे ववुश् च वाताः सुखशीतलाङ्गाः
खेळताना ते एकमेकांना आव्हान देत, प्रेमाने भारावलेल्या देहांनी आवाज करत होते; त्या पर्वतावर, पर्वतकन्येच्या विवाहावेळी, सुखद, थंड वारे वाहू लागले.
पुष्पाणि शुभ्राण्य् अपि पातयन्तः शनैर् नगेभ्यो मलयाद्रिजाताः तथैव सर्वे ऋतवश् च पुण्याश् चकाशिरे ऽन्योन्यविमिश्रिताङ्गाः
मलयगिरीवरून आलेल्या वाऱ्यांनी झाडांवरून हळूहळू शुभ्र फुले खाली पाडली; आणि सर्व पवित्र ऋतू एकमेकांत मिसळून तिथे चमकत होते.
समदालिकुलोद्गीतशिलाकुसुमसंचयैः परस्परं हि मालत्यो भावयन्त्यो विरेजिरे
मद्याने मस्त झालेल्या मधमाशांच्या गाण्यांनी आणि दगडफुलांच्या राशींनी एकमेकांना आधार देणाऱ्या मोगऱ्याच्या वेलींनी सारा परिसर फुलवला.
नीलानि नीलाम्बुरुहैः पयांसि गौराणि गौरैश् च मृणालदण्डैः रक्तैश् च रक्तानि भृशं कृतानि मत्तद्विरेफावलिजुष्टपत्त्रैः
पाणी निळे झाले निळ्या कमळांनी, पांढरे झाले पांढऱ्या कमळांच्या दांड्यांनी, आणि लाल झाले लाल कमळांनी, त्यांच्या पानांवर मद्याने मस्त झालेल्या भुंग्यांचे थवे गुंजत होते.
हैमानि विस्तीर्णजलेषु केषुचिन् निरन्तरं चारुतराणि केषुचित् वैदूर्यनालानि सरःसु केषुचित् प्रजज्ञिरे पद्मवनानि सर्वतः
काही रुंद जलाशयांत सर्वत्र सोन्यासारखी कमळे फुलली; काही ठिकाणी सुंदर वैडूर्याच्या दांड्या दिसल्या; आणि काही तळ्यांत चारही बाजूंनी कमळवन फुलले.
वाप्यस् तत्राभवन् रम्याः कमलोत्पलपुष्पिताः नानाविहंगसंजुष्टा हैमसोपानपङ्क्तयः
तेथे सुंदर तलाव होते, ज्यात कमळे आणि निळी शेवंती फुलली होती, विविध पक्ष्यांनी गजबजलेली आणि सोन्याच्या पायऱ्यांनी सजलेली होती.
शृङ्गाणि तस्य तु गिरेः कर्णिकारैः सुपुष्पितैः समुच्छ्रितान्य् अविरलैर् हेमानीव बभुर् द्विजाः
त्या पर्वताच्या शिखरांवर भरपूर फुललेल्या कर्णिकार वृक्षांनी शोभा आली होती, ती शिखरे सतत उंचावलेली आणि सोन्यासारखी चमकत होती, हे द्विजांनो.
ईषद्विभिन्नकुसुमैः पाटलैश् चापि पाटलाः संबभूवुर् दिशः सर्वाः पवनाकम्पिमूर्तिभिः
पाटल वृक्षांच्या किंचित उघडलेल्या फुलांनी आणि वाऱ्यात डोलणाऱ्या लाल पाकळ्यांनी सर्व दिशांना रंग चढला होता.
कृष्णार्जुना दशगुणा नीलाशोकमहीरुहाः गिरौ ववृधिरे फुल्लाः स्पर्धयन्तः परस्परम्
त्या पर्वतावर कृष्ण, अर्जुन, दहा पट निळे अशोक आणि इतर मोठे वृक्ष फुलांनी बहरले होते आणि एकमेकांशी स्पर्धा करत असल्यासारखे दिसत होते.
चारुरावविजुष्टानि किंशुकानां वनानि च पर्वतस्य नितम्बेषु सर्वेषु च विरेजिरे
किंशुक वृक्षांची सुंदर अरण्ये, त्यांच्या मोहक आवाजांनी नटलेली, पर्वताच्या प्रत्येक उतारावर उजळून निघाली होती.
तमालगुल्मैस् तस्यासीच् छोभा हिमवतस् तदा नीलजीमूतसंघातैर् निलीनैर् इव संधिषु
त्या वेळी हिमालयाची शोभा तमाळ आणि गुल्म वृक्षांनी वाढली होती, जणू काही निळ्या ढगांचे समूह पर्वताच्या कपारींमध्ये लपले आहेत.
निकामपुष्पैः सुविशालशाखैः समुच्छ्रितैश् चन्दनचम्पकैश् च प्रमत्तपुंस्कोकिलसंप्रलापैर् हिमाचलो ऽतीव तदा रराज
फुलांनी लगडलेली, रुंद फांद्या असलेली, उंच चंदन आणि चंपक वृक्ष, आणि मयूरांच्या नशेत गुंजणाऱ्या कोकिळांच्या आवाजांनी हिमालय त्या वेळी अत्यंत तेजस्वी दिसत होता.
श्रुत्वा शब्दं मृदुमदकलं सर्वतः कोकिलानां चञ्चत्पक्षाः समधुरतरं नीलकण्ठा विनेदुः तेषां शब्दैर् उपचितबलः पुष्पचापेषुहस्तः सज्जीभूतस् त्रिदशवनिता वेद्धुम् अङ्गेष्व् अनङ्गः
सर्व बाजूंनी कोकिळांच्या मृदू, मधुर आवाजांनी ऐकून, निळ्या गळ्याचे पक्षी पंख फडफडवत आणखी गोड गात होते; त्यांच्या आवाजांनी प्रेरित होऊन, पुष्पबाण हातात घेऊन मदन देवता देवांगनांच्या अंगावर बाण सोडायला सज्ज झाला.
पटुः सूर्यातपश् चापि प्रायशो ऽल्पजलाशयः देवीविवाहसमये ग्रीष्म आगाद् धिमाचलम्
सूर्याचा ताप प्रखर झाला आणि पाण्याचे साठे कमी झाले; म्हणून देवीच्या विवाहाच्या वेळी ग्रीष्म ऋतू हिमालयात आला.
स चापि तरुभिस् तत्र बहुभिः कुसुमोत्करैः शोभयाम् आस शृङ्गाणि प्रालेयाद्रेः समन्ततः
तेथे अनेक वृक्षांच्या फुलांच्या घोसांनी, त्या पर्वताच्या शिखरांना सर्वत्र सुंदरपणे सजवले होते.
तथापि च गिरौ तत्र वायवः सुमनोहराः ववुः पाटलविस्तीर्णकदम्बार्जुनगन्धिनः
तरीही त्या पर्वतावर अतिशय मनमोहक वारे वाहू लागले, जे पाटल, कदंब आणि अर्जुन वृक्षांच्या सुगंधाने भरलेले होते.
वाप्यः प्रफुल्लपद्मौघकेसरारुणमूर्तयः अभवंस् तटसंघुष्टफलहंसकदम्बकाः
तलाव फुललेल्या कमळांच्या घोसांनी आणि त्यांच्या केसरांच्या लालपणाने उजळले होते, आणि काठावर फळे खाणाऱ्या हंस व कदंब पक्ष्यांच्या आवाजांनी गूंजत होते.
तथा कुरबकाश् चापि कुसुमापाण्डुमूर्तयः सर्वेषु नगशृङ्गेषु भ्रमरावलिसेविताः
त्याचप्रमाणे, फुलांनी फिकट दिसणारे कुरबक वृक्ष, प्रत्येक पर्वतशिखरावर भ्रमरांच्या झुंडीने वेढलेले होते.
बकुलाश् च नितम्बेषु विशालेषु महीभृतः उत्ससर्ज मनोज्ञानि कुसुमानि समन्ततः
पर्वताच्या विस्तीर्ण उतारांवर बकुळ वृक्षांनी सर्व दिशांना मनोहारी फुले झाडली.
इति कुसुमविचित्रसर्ववृक्षा विविधविहंगमनादरम्यदेशाः हिमगिरितनयाविवाहभूत्यै षड् उपययुर् ऋतवो मुनिप्रवीराः
अशा प्रकारे, विविध फुलांनी सजलेले सर्व वृक्ष आणि अनेक पक्ष्यांच्या गाण्याने रम्य झालेले प्रदेश, हे सहा ऋतू हिमगिरीकन्येच्या विवाहासाठी एकत्र आले, हे श्रेष्ठ मुनीहो.
तत एवं प्रवृत्ते तु सर्वभूतसमागमे नानावाद्यसमाकीर्णे अहं तत्र द्विजातयः
मग सर्व जीव एकत्र जमले आणि विविध वाद्यांचे आवाज घुमू लागले, तेव्हा मीही, हे द्विजांनो, तिथे उपस्थित होतो.
शैलपुत्रीम् अलंकृत्य योग्याभरणसंपदा पुरं प्रवेशितवांस् तां स्वयम् आदाय भो द्विजाः
शैलपुत्रीला योग्य दागिन्यांनी सजवून, मी स्वतः तिला शहरात घेऊन गेलो, हे द्विजांनो.
ततस् तु पुनर् एवेशम् अहं चैवोक्तवान् विभुम् हविर् जुहोमि वह्नौ ते उपाध्यायपदे स्थितः
नंतर मी पुन्हा प्रभूला, यजमानाच्या भूमिकेत उभा राहून, असे सांगितले: 'मी तुझ्यासाठी अग्नीत हवि अर्पण करतो.'
ददासि मह्यं यद्य् आज्ञां कर्तव्यो ऽयं क्रियाविधिः माम् आह शंकरश् चैवं देवदेवो जगत्पतिः
जर तू मला परवानगी दिलीस, तर हा विधी करायलाच हवा; असं देवांचा देव, जगाचा स्वामी शंकर मला म्हणाला.
यद् उद्दिष्टं सुरेशान तत् कुरुष्व यथेप्सितम् कर्तास्मि वचनं सर्वं ब्रह्मंस् तव जगद्विभो
हे देवांचा अधिपती, तू जसं सांगितलं आहेस, तसं तू हवं तसं कर. ब्रह्मन्, जगाचा प्रभो, मी तुझं प्रत्येक वचन पाळीन.
ततश् चाहं प्रहृष्टात्मा कुशान् आदाय सत्वरम् हस्तं देवस्य देव्याश् च योगबन्धेन युक्तवान्
मग मी आनंदाने, पटकन कुश घेतले आणि योगाच्या बंधाने देव आणि देवीचे हात एकत्र जोडले.
ज्वलनश् च स्वयं तत्र कृताञ्जलिपुटः स्थितः श्रुतिगीतैर् महामन्त्रैर् मूर्तिमद्भिर् उपस्थितैः
तिथे अग्नी स्वतः हात जोडून उभा राहिला, वेदातील गीते आणि मोठ्या मंत्रांनी, साकार स्वरूपात उपस्थित होता.
यथोक्तविधिना हुत्वा सर्पिस् तद् अमृतं हविः ततस् तं ज्वलनं सर्वं कारयित्वा प्रदक्षिणम्
जसं सांगितलं तसं मी तुपाचं, अमृतासारखं हवन केलं आणि मग त्या अग्नीला साक्षी ठेवून त्याची प्रदक्षिणा घातली.
मुक्त्वा हस्तसमायोगं सहितः सर्वदैवतैः पुत्रैश् च मानसैः सिद्धैः प्रहृष्टेनान्तरात्मना
हात सोडून, सर्व देव, मानसपुत्र आणि सिद्धांसह, मी अंतःकरणात आनंदाने होतो.