सर्वम् अन्नं प्रदातव्यम् ऋजुना धर्मम् इच्छता प्राणा ह्य् अन्नं मनुष्याणां तस्माज् जन्तुः प्रजायते
जो धर्माची इच्छा करतो त्याने सर्व अन्न सरळपणे द्यावे; कारण अन्न हेच माणसांचे प्राण आहे आणि त्यातूनच सर्व जीव जन्माला येतात.
अन्ने प्रतिष्ठिता लोकास् तस्माद् अन्नं प्रशस्यते अन्नम् एव प्रशंसन्ति देवर्षिपितृमानवाः
सर्व लोक अन्नावर आधारलेले आहेत म्हणून अन्नाचे महत्त्व जास्त आहे; देव, ऋषी, पितर आणि माणसे सगळे अन्नाचीच स्तुती करतात.
अन्नस्य हि प्रदानेन स्वर्गम् आप्नोति मानवः न्यायलब्धं प्रदातव्यं द्विजातिभ्यो ऽन्नम् उत्तमम्
अन्नदान केल्याने माणसाला स्वर्गप्राप्ती होते; न्यायाने मिळवलेले उत्तम अन्न द्विजांना द्यावे.
स्वाध्यायसमुपेतेभ्यः प्रहृष्टेनान्तरात्मना यस्य त्व् अन्नम् उपाश्नन्ति ब्राह्मणाश् च सकृद् दश
स्वाध्याय करणाऱ्या ब्राह्मणांना, अंतःकरणाने आनंदाने, जर दहा ब्राह्मण एकदाच आपले अन्न खातात,
हृष्टेन मनसा दत्तं न स तिर्यग्गतिर् भवेत् ब्राह्मणानां सहस्राणि दशाभोज्य द्विजोत्तमाः
आनंदी मनाने दिलेले अन्न कधीही नीच जन्माला नेणारे ठरत नाही; हे श्रेष्ठ द्विजांनो, एकावेळी हजार ब्राह्मणांना जेवू घातल्यासही असेच फळ मिळते.
नरो ऽधर्मात् प्रमुच्येत पापेष्व् अभिरतः सदा भैक्षेणान्नं समाहृत्य विप्रो वेदपुरस्कृतः
जो नेहमी पापात गुंतलेला असतो, तोही अधर्मातून मुक्त होतो, जेव्हा वेदाभ्यास करणाऱ्या ब्राह्मणाला भिक्षेने मिळालेले अन्न दिले जाते.
स्वाध्यायनिरते विप्रे दत्त्वेह सुखम् एधते अहिंसन् ब्राह्मणस्वानि न्यायेन परिपाल्य च
स्वाध्याय करणाऱ्या ब्राह्मणाला अन्न दिल्यावर येथे सुख वाढते; ब्राह्मणांची मालमत्ता अहिंसेने आणि न्यायाने राखावी.
क्षत्रियस् तरसा प्राप्तम् अन्नं यो वै प्रयच्छति द्विजेभ्यो वेदमुख्येभ्यः प्रयतः सुसमाहितः
जो क्षत्रिय मेहनतीने मिळवलेले अन्न, वेदपाठी ब्राह्मणांना, पूर्ण मन लावून देतो,
तेनापोहति धर्मात्मा दुष्कृतं कर्म भो द्विजाः षड्भागपरिशुद्धं च कृषेर् भागम् उपार्जितम्
त्यामुळे, हे द्विजांनो, धर्मात्मा माणूस आपली पापे दूर करतो, आणि शेतातून मिळवलेला भाग सहापटीने शुद्ध होतो.
वैश्यो ददद् द्विजातिभ्यः पापेभ्यः परिमुच्यते अवाप्य प्राणसंदेहं कार्कश्येन समार्जितम्
वैश्याने द्विजांना अन्न दिल्यावर तो पापातून मुक्त होतो, जरी ते कठीण श्रमाने आणि प्राणाला धोका पत्करून मिळवलेले असले तरी.
अन्नं दत्त्वा द्विजातिभ्यः शूद्रः पापात् प्रमुच्यते औरसेन बलेनान्नम् अर्जयित्वा विहिंसकः
शूद्राने द्विजांना अन्न दिल्यावर तो पापातून मुक्त होतो, जरी त्याने ते स्वतःच्या ताकदीने आणि इतरांना त्रास देऊन मिळवले असले तरी.
यः प्रयच्छति विप्रेभ्यो न स दुर्गाणि सेवते न्यायेनावाप्तम् अन्नं तु नरो हर्षसमन्वितः
जो ब्राह्मणांना अन्न देतो, त्याला कधीही संकटांना सामोरे जावे लागत नाही; जो माणूस आनंदाने आणि न्यायाने मिळवलेले अन्न देतो.
द्विजेभ्यो वेदवृद्धेभ्यो दत्त्वा पापात् प्रमुच्यते अन्नम् ऊर्जस्करं लोके दत्त्वोर्जस्वी भवेन् नरः
द्विजांना, विशेषतः वेदपाठी वृद्धांना अन्न दिल्यावर पापातून मुक्ती मिळते; जगात बल देणारे अन्न दिल्यावर देणारा स्वतःही बळकट होतो.
सतां पन्थानम् आवृत्य सर्वपापैः प्रमुच्यते दानविद्भिः कृतः पन्था येन यान्ति मनीषिणः
सज्जनांच्या मार्गाने चालल्यावर सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते; दान जाणणाऱ्यांनी घडवलेला मार्गच ज्ञानी लोक चालतात.
तेष्व् अप्य् अन्नस्य दातारस् तेभ्यो धर्मः सनातनः सर्वावस्थं मनुष्येण न्यायेनान्नम् उपार्जितम्
त्यांच्यातही जे अन्न देतात, त्यांच्याकडे नेहमीचा धर्म असतो. माणसाने कोणत्याही अवस्थेत, योग्य मार्गाने मिळवलेलं अन्न द्यावं.
कार्यान् न्यायागतं नित्यम् अन्नं हि परमा गतिः अन्नस्य हि प्रदानेन नरो याति परां गतिम्
नेहमी योग्य मार्गाने मिळवलेलं अन्न द्यावं, कारण अन्नदान हाच श्रेष्ठ मार्ग आहे. अन्न देणाऱ्याला श्रेष्ठ स्थान मिळतं.
सर्वकामसमायुक्तः प्रेत्य चाप्य् अश्नुते सुखम् एवं पुण्यसमायुक्तो नरः पापैः प्रमुच्यते
सर्व इच्छांनी युक्त होऊन, तो मृत्यूनंतरही सुख उपभोगतो. अशा पुण्यवान माणसाला पापांपासून मुक्ती मिळते.
तस्माद् अन्नं प्रदातव्यम् अन्यायपरिवर्जितम् यस् तु प्राणाहुतीपूर्वम् अन्नं भुङ्क्ते गृही सदा
म्हणून, अन्याय टाळून अन्न द्यावं. जो गृहस्थ प्राणांना अर्पण करून अन्न खातो, तो नेहमी योग्य वागतो.
अवन्ध्यं दिवसं कुर्याद् अन्नदानेन मानवः भोजयित्वा शतं नित्यं नरो वेदविदां वरम्
माणसाने रोज अन्नदान करून आपला दिवस फलदायी करावा. जो रोज शंभर जणांना, विशेषतः वेदज्ञ श्रेष्ठांना अन्न देतो,
न्यायविद्धर्मविदुषाम् इतिहासविदां तथा न याति नरकं घोरं संसारं न च सेवते
न्याय, धर्म आणि इतिहास जाणणाऱ्यांना अन्न देणारा माणूस भीषण नरकात जात नाही, आणि संसारदुःख देखील त्याला भोगावं लागत नाही.
सर्वकामसमायुक्तः प्रेत्य चाप्य् अश्नुते सुखम् एवं कर्मसमायुक्तो रमते विगतज्वरः
सर्व इच्छांनी युक्त होऊन, तो मृत्यूनंतरही सुख उपभोगतो. चांगल्या कर्मांनी युक्त झालेला माणूस, दु:खरहित होऊन आनंदात राहतो.
रूपवान् कीर्तिमांश् चैव धनवांश् चोपजायते एतद् वः सर्वम् आख्यातम् अन्नदानफलं महत् मूलम् एतत् तु धर्माणां प्रदानानां च भो द्विजाः
तो देखणा, कीर्तीमान आणि धनवान होतो. अन्नदानाचं हे मोठं फळ मी तुम्हाला सांगितलं. हेच सर्व धर्मांचं आणि दानांचं मूळ आहे, हे द्विजांनो.
परलोकगतानां तु स्वकर्मस्थानवासिनाम् तेषां श्राद्धं कथं ज्ञेयं पुत्रैश् चान्यैश् च बन्धुभिः
जे परलोकात गेले आहेत आणि आपल्या कर्मानुसार तिथे राहतात, त्यांचं श्राद्ध मुलांनी किंवा इतर नातेवाईकांनी कसं करावं हे कसं समजावं?
नमस्कृत्य जगन्नाथं वाराहं लोकभावनम् शृणुध्वं संप्रवक्ष्यामि श्राद्धकल्पं यथोदितम्
जगन्नाथ, वराह या विश्वनिर्मात्याला वंदन करून, ऐका—मी तुम्हाला श्राद्धविधी जसा सांगितला आहे तसा पूर्णपणे सांगतो.
पुरा कोकाजले मग्नान् पितॄन् उद्धृतवान् विभुः श्राद्धं कृत्वा तदा देवो यथा तत्र द्विजोत्तमाः
पूर्वी, प्रभूंनी कोकाच्या पाण्यात बुडालेल्या पितरांना, देवांनी जसं केलं तसं श्राद्ध करून, तिथून उध्दारलं, हे श्रेष्ठ द्विजांनो.
किमर्थं ते तु कोकायां निमग्नाः पितरो ऽम्भसि कथं तेनोद्धृतास् ते वै वाराहेण द्विजोत्तम
तुमचे पितर कोकाच्या पाण्यात का बुडाले होते? वराहाने त्यांचा कसा उध्दार केला, हे श्रेष्ठ द्विजांनो?
तस्मिन् कोकामुखे तीर्थे भुक्तिमुक्तिफलप्रदे श्रोतुम् इच्छामहे ब्रूहि परं कौतूहलं हि नः
त्या कोकामुख तीर्थावर, जे भोग आणि मोक्ष दोन्ही देतं, आम्हाला ऐकायचं आहे—कृपया सांगा, कारण आमचं कुतूहल फार मोठं आहे.
त्रेताद्वापरयोः संधौ पितरो दिव्यमानुषाः पुरा मेरुगिरेः पृष्ठे विश्वैर् देवैः सह स्थिताः
त्रेता आणि द्वापार युगांच्या संधिकाळात, दिव्य आणि मानवी पितर एकदा सर्व देवांसह मेरू पर्वताच्या शिखरावर उभे होते.
तेषां समुपविष्टानां पितॄणां सोमसंभवा कन्या कान्तिमती दिव्या पुरतः प्राञ्जलिः स्थिता ताम् ऊचुः पितरो दिव्या ये तत्रासन् समागताः
त्या सोमवंशीय पितरांनी एकत्र बसले असताना, एक सुंदर, दिव्य कन्या हात जोडून त्यांच्यासमोर उभी राहिली. तिथे जमलेल्या दिव्य पितरांनी तिला विचारलं.
कासि भद्रे प्रभुः को वा भवत्या वक्तुम् अर्हसि
तू कोण आहेस, शुभे? तुझा स्वामी कोण आहे? कृपया आम्हाला सांग.