युयुधे च बलेनास्य हस्त्यश्वबलिना द्विजाः निस्त्रिंशर्ष्टिगदाशूलशक्तिकार्मुकशालिना
द्विजांनो, त्याने मोठ्या ताकदीने, हत्ती, घोडे आणि तलवार, भाले, गदा, त्रिशूळ, धनुष्य धरणाऱ्या वीरांसह युद्ध केले.
क्षणेन शार्ङ्गनिर्मुक्तैः शरैर् अग्निविदारणैः गदाचक्रातिपातैश् च सूदयाम् आस तद्बलम्
क्षणातच, शार्ङ्गातून सुटलेल्या अग्निसारख्या बाणांनी आणि गदा-चक्राच्या प्रहारांनी त्याने ते सैन्य नष्ट केले.
काशिराजबलं चैव क्षयं नीत्वा जनार्दनः उवाच पौण्ड्रकं मूढम् आत्मचिह्नोपलक्षणम्
काशीच्या राजाचे सैन्य पूर्णपणे नष्ट करून, जनार्दनाने स्वतःच्या चिन्हांची नक्कल करणाऱ्या मूर्ख पौंड्रकाला उद्देशून बोलला.
पौण्ड्रकोक्तं त्वया यत् तद् दूतवक्त्रेण मां प्रति समुत्सृजेति चिह्नानि तत् ते संपादयाम्य् अहम्
तू दूतामार्फत मला सांगितलेस की मी माझी चिन्हे फेकावीत — ते मी आता तुझ्यासाठी पूर्ण करतो.
चक्रम् एतत् समुत्सृष्टं गदेयं ते विसर्जिता गरुत्मान् एष निर्दिष्टः समारोहतु ते ध्वजम्
हे बघ, चक्र फेकले, गदा टाकली, आणि गरुडालाही, जसे सांगितलेस तसे, तुझ्या ध्वजावर चढू दे.
इत्य् उच्चार्य विमुक्तेन चक्रेणासौ विदारितः पोथितो गदया भग्नो गरुत्मांश् च गरुत्मता
असे म्हणून, सुटलेल्या चक्राने तो छिन्न झाला, गदेमुळे खाली पडला आणि गरुडालाही गरुडानेच फोडले.
ततो हाहाकृते लोके काशीनाम् अधिपस् तदा युयुधे वासुदेवेन मित्रस्यापचितौ स्थितः
तेव्हा जगात हाहाकार माजला आणि काशीचा राजा आपल्या मित्राचा सूड घेण्यासाठी वासुदेवाशी लढायला उभा राहिला.
ततः शार्ङ्गविनिर्मुक्तैश् छित्त्वा तस्य शरैः शिरः काशिपुर्यां स चिक्षेप कुर्वंल् लोकस्य विस्मयम्
मग शार्ङ्ग धनुष्याच्या बाणांनी त्याचं शिर छाटून, ते काशी नगरीत फेकलं, यामुळे लोकांना मोठा आश्चर्य वाटलं.
हत्वा तु पौण्ड्रकं शौरिः काशिराजं च सानुगम् रेमे द्वारवतीं प्राप्तो ऽमरः स्वर्गगतो यथा
पौंड्रक आणि काशीचा राजा व त्यांच्या सैन्याचा वध करून शौरि आनंदाने द्वारकेत गेला, जणू काही अमर पुरुष स्वर्गात जातो तसा.
तच्छिरः पतितं तत्र दृष्ट्वा काशिपतेः पुरे जनः किम् एतद् इत्य् आह केनेत्य् अत्यन्तविस्मितः
काशीच्या राजाच्या नगरीत लोकांनी ते शिर पडलेलं पाहिलं, तेव्हा ते फारच चकित होऊन म्हणाले, 'हे काय? हे कोणी केलं?''
ज्ञात्वा तं वासुदेवेन हतं तस्य सुतस् ततः पुरोहितेन सहितस् तोषयाम् आस शंकरम्
नंतर, वासुदेवाने वडिलांचा वध केला हे जेव्हा त्याच्या मुलाला समजलं, तेव्हा त्याने आपल्या पुरोहितासह शंकराची उपासना सुरू केली.
अविमुक्ते महाक्षेत्रे तोषितस् तेन शंकरः वरं वृणीष्वेति तदा तं प्रोवाच नृपात्मजम्
अविमुक्त या पवित्र स्थळी त्याच्या भक्तीने शंकर प्रसन्न होऊन त्या राजपुत्राला म्हणाले, 'वर माग.'
स वव्रे भगवन् कृत्या पितुर् हन्तुर् वधाय मे समुत्तिष्ठतु कृष्णस्य त्वत्प्रसादान् महेश्वर
त्याने म्हटलं, 'भगवन्, आपल्या कृपेने माझ्या वडिलांचा वध करणाऱ्या कृष्णाचा नाश करण्यासाठी एक कृत्या निर्माण होवो, हे महेश्वरा.'
एवं भविष्यतीत्य् उक्ते दक्षिणाग्नेर् अनन्तरम् महाकृत्या समुत्तस्थौ तस्यैवाग्निनिवेशनात्
'तसं होईल,' असं शंकरांनी म्हटल्यानंतर, दक्षिण अग्नीच्या वेळी त्याच्या अग्निकुंडातून एक मोठी कृत्या प्रकट झाली.
ततो ज्वालाकरालास्या ज्वलत्केशकलापिका कृष्ण कृष्णेति कुपिता कृत्वा द्वारवतीं ययौ
मग ती कृत्या, जिचं तोंड ज्वाळांसारखं भयंकर आणि केसही जळत्या ज्वाळांसारखे, 'कृष्णा! कृष्णा!' असं ओरडत रागाने द्वारकेकडे निघाली.
ताम् अवेक्ष्य जनः सर्वो रौद्रां विकृतलोचनाम् ययौ शरण्यं जगतां शरणं मधुसूदनम्
ती रौद्र, विकृत डोळ्यांची कृत्या पाहून सगळे लोक जगाचा रक्षणकर्ता असलेल्या मधुसूदनाकडे धावले.
काशिराजसुतेनेयम् आराध्य वृषभध्वजम् उत्पादिता महाकृत्या वधाय तव चक्रिणः जहि कृत्याम् इमाम् उग्रां वह्निज्वालाजटाकुलाम्
ही भयंकर कृत्या, जिचे केस ज्वाळांसारखे आहेत, काशीच्या राजपुत्राने वृषभध्वजाची पूजा करून तुझ्या, चक्रधारी, वधासाठी निर्माण केली आहे. या उग्र कृत्याचा नाश कर.
चक्रम् उत्सृष्टम् अक्षेषु क्रीडासक्तेन लीलया तद् अग्निमालाजटिलं ज्वालोद्गारातिभीषणम्
मग कृष्ण खेळात मग्न असताना, त्याने सहजपणे चक्र सोडलं, ते त्या ज्वाळांनी वेढलेल्या, भीषण कृत्यावर धावलं.
कृत्याम् अनुजगामाशु विष्णुचक्रं सुदर्शनम् ततः सा चक्रविध्वस्ता कृत्या माहेश्वरी तदा
विष्णूचं सुदर्शन चक्र त्या कृत्यामागे वेगाने गेलं आणि मग त्या चक्राच्या आघाताने महेश्वराची ती कृत्या नष्ट झाली.
जगाम वेगिनी वेगात् तद् अप्य् अनुजगाम ताम् कृत्या वाराणसीम् एव प्रविवेश त्वरान्विता
ती कृत्या वाऱ्यासारखी वेगाने पळाली, पण चक्र तिच्या मागेच होतं; ती कृत्या घाईने वाराणसीत शिरली.
विष्णुचक्रप्रतिहतप्रभावा मुनिसत्तमाः ततः काशिबलं भूरि प्रमथानां तथा बलम्
मुनिश्रेष्ठ, विष्णूच्या चक्राने कृत्याची शक्ती रोखली गेल्यावर, काशीचं मोठं सैन्य आणि प्रमथांचं सैन्यही पराभूत झालं.
समस्तशस्त्रास्त्रयुतं चक्रस्याभिमुखं ययौ शस्त्रास्त्रमोक्षबहुलं दग्ध्वा तद् बलम् ओजसा
सर्व सैन्य शस्त्रास्त्रांनी सज्ज होऊन चक्राच्या विरोधात आलं, पण शस्त्रास्त्रांच्या वर्षावाने आणि चक्राच्या तेजाने ते सैन्य जळून खाक झालं.
कृत्वाक्षेमाम् अशेषां तां पुरीं वाराणसीं ययौ प्रभूतभृत्यपौरां तां साश्वमातङ्गमानवाम्
संपूर्ण वाराणसी नगरी असुरक्षित करून, चक्र त्या नगरीत घुसलं, जिथे असंख्य नोकर, नागरिक, घोडे, हत्ती आणि माणसं होती.
अशेषदुर्गकोष्ठां तां दुर्निरीक्ष्यां सुरैर् अपि ज्वालापरिवृताशेषगृहप्राकारतोरणाम्
ती नगरी, जिच्या किल्ल्यांमध्ये आणि कोठारांमध्ये काही उणिव नव्हती, देवांनाही पाहायला भीती वाटावी अशी होती, तिच्या सर्व घरांना, भिंतींना आणि दरवाजांना ज्वाळांनी वेढलं होतं.
ददाह तां पुरीं चक्रं सकलाम् एव सत्वरम् अक्षीणामर्षम् अत्यल्पसाध्यसाधननिस्पृहम् तच् चक्रं प्रस्फुरद्दीप्ति विष्णोर् अभ्याययौ करम्
त्या चक्राने प्रचंड संतापाने, कोणत्याही अडथळ्याची पर्वा न करता, ती संपूर्ण नगरी क्षणात जाळून टाकली. मग ते तेजस्वी चक्र, प्रखर प्रकाशाने चमकत, पुन्हा विष्णूंच्या हातात परत गेले.
श्रोतुम् इच्छामहे भूयो बलभद्रस्य धीमतः मुने पराक्रमं शौर्यं तन् नो व्याख्यातुम् अर्हसि
मुनिवर, आम्हाला पुन्हा एकदा बलरामाच्या शौर्याची आणि पराक्रमाची कथा ऐकायची आहे. कृपया ती आम्हाला सांगावी.
यमुनाकर्षणादीनि श्रुतान्य् अस्माभिर् अत्र वै तत् कथ्यतां महाभाग यद् अन्यत् कृतवान् बलः
यमुनेला ओढण्याची आणि इतर काही कृत्ये आम्ही येथे ऐकली आहेत. हे महाभाग, बलरामाने अजून काय काय केले तेही कृपया सांगावे.
शृणुध्वं मुनयः कर्म यद् रामेणाभवत् कृतम् अनन्तेनाप्रमेयेन शेषेण धरणीभृता
मुनिजनांनो, रामाने—अनंत, अपरिमित आणि पृथ्वीला धारण करणारा—ज्या कृत्यांची केली, ती कृती ऐका.
दुर्योधनस्य तनयां स्वयंवरकृतेक्षणाम् बलाद् आदत्तवान् वीरः साम्बो जाम्बवतीसुतः
जांबवतीचा पुत्र साम्ब, पराक्रमी वीर, दुर्योधनाच्या कन्येच्या स्वयंवरात तिला जबरदस्तीने घेऊन गेला.
ततः क्रुद्धा महावीर्याः कर्णदुर्योधनादयः भीष्मद्रोणादयश् चैव बबन्धुर् युधि निर्जितम्
तेव्हा कर्ण, दुर्योधन आणि इतर महाबलवान, भीष्म, द्रोण यांच्यासह, रागाने पेटून, युद्धात हरलेल्या साम्बाला बांधून टाकले.