सविलासस्मिताधारं बिभ्राणं मुखपङ्कजम् तुङ्गरक्तनखं पद्भ्यां धरण्यां सुप्रतिष्ठितम्
हसतमुख, खेळकर स्मित असलेलं कमळासारखं मुख, उंच, लाल नखांनी युक्त पाय पृथ्वीवर घट्ट ठेवलेले.
बिभ्राणं वाससी पीते वन्यपुष्पविभूषितम् सान्द्रनीललताहस्तं सिताम्भोजावतंसकम्
पिवळे वस्त्र परिधान केलेले, वनफुलांनी सजलेले, हातात गडद निळी वेल आणि डोक्यावर पांढऱ्या कमळाचं अलंकार असलेला.
हंसेन्दुकुन्दधवलं नीलाम्बरधरं द्विजाः तस्यानु बलभद्रं च ददर्श यदुनन्दनम्
त्याच्या शेजारी, द्विजांनी, हंस, चंद्र, कुंदासारखा शुभ्र, निळे वस्त्र घातलेला, यदुवंशाचा आनंद बालभद्र पाहिला.
प्रांशुम् उत्तुङ्गबाहुं च विकाशिमुखपङ्कजम् मेघमालापरिवृतं कैलासाद्रिम् इवापरम्
तो उंच, मोठ्या बाहूंचा, तेजस्वी कमळासारख्या चेहऱ्याचा, मेघांच्या वेढ्यात, जणू दुसरा कैलास पर्वतच.
तौ दृष्ट्वा विकसद्वक्त्रसरोजः स महामतिः पुलकाञ्चितसर्वाङ्गस् तदाक्रूरो ऽभवद् द्विजाः
त्यांना पाहून, अक्रूराच्या चेहऱ्यावर कमळासारखी प्रसन्नता उमटली आणि त्याच्या सर्व अंगांत आनंदाची लहर पसरली, हे द्विजांनो.
य एतत् परमं धाम एतत् तत् परमं पदम् अभवद् वासुदेवो ऽसौ द्विधा यो ऽयं व्यवस्थितः
हेच ते परमधाम, हेच ते सर्वोच्च स्थान आहे—इथेच वासुदेव दोन रूपांत स्थिर आहेत.
साफल्यम् अक्ष्णोर् युगपन् ममास्तु दृष्टे जगद्धातरि हासम् उच्चैः अप्य् अङ्गम् एतद् भगवत्प्रसादाद् दत्ताङ्गसङ्गे फलवर्त्म तत् स्यात्
जगाचा आधार असलेल्या प्रभूचे आणि त्याच्या तेजस्वी हास्याचे दर्शन घडल्यावर माझ्या डोळ्यांना त्वरित समाधान लाभो; भगवंताच्या कृपेने, त्याच्या संगतीमुळे हे शरीरही फळ मिळविण्याच्या मार्गावर जावो.
अद्यैव स्पृष्ट्वा मम हस्तपद्मं करिष्यति श्रीमदनन्तमूर्तिः यस्याङ्गुलिस्पर्शहताखिलाघैर् अवाप्यते सिद्धिर् अनुत्तमा नरैः
आज माझ्या कमळासारख्या हाताला स्पर्श करून, श्रीमंत अनंतमूर्ती काही कृती करणार आहेत; ज्याच्या बोटाच्या स्पर्शाने सर्व पापे नाहीशी होतात आणि माणसांना श्रेष्ठ सिद्धी मिळते.
तथाश्विरुद्रेन्द्रवसुप्रणीता देवाः प्रयच्छन्ति वरं प्रहृष्टाः चक्रं घ्नता दैत्यपतेर् हृतानि दैत्याङ्गनानां नयनान्तराणि
अश्विनी, रुद्र, इंद्र आणि वसु हे देव आनंदाने वर देतात; जेव्हा दैत्यराजाला चक्राने ठार केले, तेव्हा दैत्य कन्यांच्या डोळ्यांत अश्रू आले.
यत्राम्बु विन्यस्य बलिर् मनोभ्याम् अवाप भोगान् वसुधातलस्थः तथामरेशस् त्रिदशाधिपत्यं मन्वन्तरं पूर्णम् अवाप शक्रः
जिथे बळीने मनानेच पाणी अर्पण करून पृथ्वीवर राहून सुख उपभोगले, तिथेच अमरांचा स्वामी इंद्रानेही देवांचा संपूर्ण मन्वंतराचा राज्यकाल मिळवला.
अथेश मां कंसपरिग्रहेण दोषास्पदीभूतम् अदोषयुक्तम् कर्ता न मानोपहितं धिग् अस्तु यस्मान् मनः साधुबहिष्कृतो यः
प्रभो, कंसाच्या संगतीमुळे मी दोषांनी भरलेला झालो आहे, जरी मी स्वभावतः दोषी नाही; माझ्यात गर्व राहू नये, कारण माझे मन सज्जनांच्या संगातून दूर गेले आहे.
ज्ञानात्मकस्याखिलसत्त्वराशेर् व्यावृत्तदोषस्य सदास्फुटस्य किं वा जगत्य् अत्र समस्तपुंसाम् अज्ञातम् अस्यास्ति हृदि स्थितस्य
जो ज्ञानस्वरूप, सर्व सत्त्वांचा आधार, नेहमी शुद्ध आणि प्रकट आहे—तो सर्वांच्या हृदयात वसतो, मग या जगात कोणती गोष्ट त्याच्यासाठी अज्ञात राहील?
तस्माद् अहं भक्तिविनम्रगात्रो व्रजामि विश्वेश्वरम् ईश्वराणाम् अंशावतारं पुरुषोत्तमस्य अनादिमध्यान्तम् अजस्य विष्णोः
म्हणून मी भक्तीने नम्र झालेल्या देहाने विश्वाचा स्वामी, सर्व ईश्वरांचा ईश्वर, पुरुषोत्तम विष्णू यांना वंदन करतो, जो अनादि, मध्यरहित, अंतहीन आणि अजन्मा आहे.
चिन्तयन्न् इति गोविन्दम् उपगम्य स यादवः अक्रूरो ऽस्मीति चरणौ ननाम शिरसा हरेः
अशीच गोविंदाचा विचार करत, यादव अक्रूर पुढे गेला आणि 'मी अक्रूर आहे' असे सांगत, हरिच्या पायांना डोके टेकवले.
सो ऽप्य् एनं ध्वजवज्राब्जकृतचिह्नेन पाणिना संस्पृश्याकृष्य च प्रीत्या सुगाढं परिषस्वजे
त्यांनीही, ध्वज, वज्र आणि कमळ यांच्या चिन्हांनी युक्त हाताने अक्रूराला स्पर्श केला, जवळ ओढले आणि प्रेमाने घट्ट मिठी मारली.
कृतसंवदनौ तेन यथावद् बलकेशवौ ततः प्रविष्टौ सहसा तम् आदायात्ममन्दिरम्
अक्रूराशी योग्य रितीने विचारपूस करून, बलराम आणि केशव त्याला सोबत घेऊन पटकन आपल्या घरी गेले.
सह ताभ्यां तदाक्रूरः कृतसंवन्दनादिकः भुक्तभोज्यो यथान्यायम् आचचक्षे ततस् तयोः
त्यांच्यासोबत सर्व आदरपूर्वक स्वागत करून, अक्रूराने योग्य रीतीने जेवण करून घेतले आणि मग त्या दोघांना सर्व काही सांगितले.
यथा निर्भर्त्सितस् तेन कंसेनानकदुन्दुभिः यथा च देवकी देवी दानवेन दुरात्मना
कंसाने अनकदुंदुभीला कसा फटकारले आणि दुष्ट दैत्याने देवी देवकीला कशी वागणूक दिली, हे सर्व त्याने सांगितले.
उग्रसेने यथा कंसः स दुरात्मा च वर्तते यं चैवार्थं समुद्दिश्य कंसेन स विसर्जितः
कंस हा दुष्ट उग्रसेनाशी कसा वागतो आणि कशासाठी कंसाने त्याला पाठवले, हेही त्याने सांगितले.
तत् सर्वं विस्तराच् छ्रुत्वा भगवान् केशिसूदनः उवाचाखिलम् एतत् तु ज्ञातं दानपते मया
ते सर्व तपशीलवार ऐकून, केशीसूदन भगवंत म्हणाले, 'हे दानपती, हे सर्व मला आधीच माहीत आहे.'
करिष्ये च महाभाग यद् अत्रौपायिकं मतम् विचिन्त्यं नान्यथैतत् ते विद्धि कंसं हतं मया
'हे भाग्यवान, या प्रकरणात जे योग्य आहे ते मी करीन; कंस माझ्यामुळे आधीच नष्ट झाला आहे, हे नक्की समज.'
अहं रामश् च मथुरां श्वो यास्यावः समं त्वया गोपवृद्धाश् च यास्यन्ति आदायोपायनं बहु
'उद्या मी आणि राम तुझ्यासोबत मथुरेला जाऊ, आणि वयोवृद्ध गोपही अनेक भेटवस्तू घेऊन येतील.'
निशेयं नीयतां वीर न चिन्तां कर्तुम् अर्हसि त्रिरात्राभ्यन्तरे कंसं हनिष्यामि सहानुगम्
हे वीर, काळजी करू नकोस. मी तुला खात्री देतो, तीन रात्रींच्या आत मी कंसाला आणि त्याच्या सगळ्या साथीदारांना संपवीन.
समादिश्य ततो गोपान् अक्रूरो ऽपि सकेशवः सुष्वाप बलभद्रश् च नन्दगोपगृहे गतः
नंतर अक्रूराने गवळ्यांना सांगितले आणि केशव व बलभद्रासह नंदगोपाच्या घरी जाऊन सर्वांनी शांतपणे झोप घेतली.
ततः प्रभाते विमले रामकृष्णौ महाबलौ अक्रूरेण समं गन्तुम् उद्यतौ मथुरां पुरीम्
सकाळी स्वच्छ उजाडल्यावर, बलवान राम आणि कृष्ण अक्रूरासोबत मथुरेकडे जाण्यास तयार झाले.
दृष्ट्वा गोपीजनः सास्रः श्लथद्वलयबाहुकः निश्वसंश् चातिदुःखार्तः प्राह चेदं परस्परम्
हे पाहून गवळणींच्या डोळ्यांतून अश्रू आले, त्यांच्या हातातील बांगड्या सैल झाल्या, त्या फार दुःखी होऊन खोल श्वास घेत एकमेकींशी बोलू लागल्या.
मथुरां प्राप्य गोविन्दः कथं गोकुलम् एष्यति नागरस्त्रीकलालापमधु श्रोत्रेण पास्यति
गोविंदा मथुरेला पोहोचल्यावर पुन्हा कसा गोळाकडे येईल? तिथल्या शहरातील स्त्रियांचे गोड बोल तो कानांनी ऐकेल.
विलासिवाक्यजातेषु नागरीणां कृतास्पदम् चित्तम् अस्य कथं ग्राम्यगोपगोपीषु यास्यति
शहरातील स्त्रियांच्या मोहक बोलांनी त्याचे मन गुंतले, तर ते पुन्हा गावातील गवळणींकडे कसे येईल?
सारं समस्तगोष्ठस्य विधिना हरता हरिम् प्रहृतं गोपयोषित्सु निघृणेन दुरात्मना
संपूर्ण गोष्टीचा सार असलेला हरि, एका निर्दय आणि दुष्ट माणसाने गवळणींपासून जबरदस्तीने हिरावून नेला.
भावगर्भस्मितं वाक्यं विलासललिता गतिः नागरीणाम् अतीवैतत् कटाक्षेक्षितम् एव तु
शहरातील स्त्रियांचे अर्थपूर्ण बोल, त्यांच्या हसऱ्या व लोभस हालचाली, आणि कटाक्षाने पाहणे हे खूपच आकर्षक आहे.