गंगा नदीच्या तीरावर राजा धन्वंतरी तपश्चर्या करत होता. त्याच वेळी, एक शक्तिशाली राक्षस—तामा—तेथे आश्रय घेऊन आला. धन्वंतरी सतत जप आणि यज्ञात मग्न, ब्रह्मज्ञानाच्या साधनेत तल्लीन होता. त्याला वाटले, "मी या शत्रूचा नाश करीन." आणि तामा समुद्रातून बाहेर पडला. धन्वंतरी म्हणाला, "मी या शक्तिशाली राक्षसाचा अनेक वेळा नाश केला आहे." तामाही विचार करू लागला, "मी या शत्रूचा नाश करीन," आणि पुन्हा समुद्रातून बाहेर आला. मग तामाने मायावी शक्ती वापरून स्त्रीचे रूप घेतले. ती सुंदर भुवया असलेली स्त्री राजा धन्वंतरीकडे आली, नाचली, गाणी गायली, हसली—ती अतिशय आकर्षक होती. राजाने तिच्याकडे पाहिले; ती प्रत्येक अंगाने सुंदर, शांत, भक्त, आणि निष्ठावान होती. बराच काळ तिथे राहिलेली होती. राजा तिच्याशी करुणेने बोलला: "तू कोण आहेस? या घनदाट जंगलात का राहतेस? तुला कोण भेटला, की तू इतकी आनंदी दिसतेस? हे शुभेच्छा असलेल्या स्त्री, मी तुला विचारतो—मला सांग." त्या स्त्रीने राजाचे शब्द ऐकून उत्तर दिले: "राजा, तुझ्या उपस्थितीत, या जगात आनंदाचा दुसरा कोणता कारण असू शकते? मी इंद्राची लक्ष्मी आहे; तुला पाहून माझी इच्छा जागी झाली आहे. आनंदाने मी पुन्हा पुन्हा तुझ्या समोर येते, पण असंख्य पुण्यांच्या अभावामुळे, मला सर्वांना प्राप्त करणे कठीण आहे." हे ऐकून, धन्वंतरीने कठीण तपश्चर्या सोडून दिली, मनात फक्त तिचाच विचार करत राहिला; तिच्या भक्तीत मग्न झाला. मग राजा तिच्या आश्रयाला गेला; अंधारात प्रवेश केला, आणि त्याचे मोठे तप नष्ट झाले; तो गायब झाला. दरम्यान, मी—साक्षात ब्रह्म—तेथे आलो, वर देण्यासाठी. राजाला भ्रमित, तपश्चर्येतून पडलेला, जणू मृत झाल्यासारखा पाहिला. मग मी त्या श्रेष्ठ राजाला विविध कारणांनी सांत्वन दिले. मी तुझ्या शत्रूला "अंधार" असे नाव दिले आणि त्याचा तपश्चर्येचा पतन घडवला. राजाचा हेतू पूर्ण झाला; "राजा, तू दुःखी होऊ नकोस," मी सांगितले. स्त्रिया पुरुषांना आनंद देतात आणि दु:खही देतात. सर्व स्त्रिया हे करतात, विशेषतः ती जी मायेमुळे निर्माण झाली आहे. मग राजा, हात जोडून, माझ्याशी बोलला; त्याचा भ्रम दूर झाला. "मी काय करू, ब्रह्मन्? मी तपश्चर्येचा शेवट कसा गाठू?" मी त्याला उत्तर दिले: "जनार्दन, देवांचा देव, त्याची सर्व शक्तीने स्तुती कर. मग तुला यश मिळेल." तो सर्व जगांचा निर्माता आहे, प्राचीन आहे, वेदांनी जाणण्यास योग्य आहे, सर्व सिद्धी देणारा आहे; तीन लोकांत त्याशिवाय दुसरा कोणी नाही. मग तो श्रेष्ठ राजा हिमालय पर्वतावर गेला; हात जोडून, विष्णूची भक्तीपूर्वक स्तुती केली: "विजय होवो, विष्णू! विजय होवो, अगम्य! विजय होवो, विजयी! विजय होवो, अचल! विजय होवो, गोपाल, लक्ष्मीपती! विजय होवो, कृष्ण, जो विश्व आहे! विजय होवो, जीवांचा स्वामी! विजय होवो, नागावर शयन करणारा! विजय होवो, सर्वत्र व्यापलेला गोविंदा! विजय होवो, विश्वाचा निर्माता! नमस्कार! विजय होवो, विश्वाचा आधार! विजय होवो, विश्वाचा पालनकर्ता! विजय होवो, विजयाचा स्वामी, जो सत्व आणि असत्व दोन्ही आहे! विजय होवो, धर्मी माधव! विजय होवो, इच्छापूर्ती करणारा, जो इच्छा स्वतः आहे! विजय होवो, राम, गुणांचा समुद्र! विजय होवो, पोषण देणारा, संपत्तीचा स्वामी! विजय होवो, शुभता देणारा! विजय होवो, जीवांचा स्वामी, सर्व प्राण्यांचा स्वामी! विजय होवो, मानवांचा निर्माता! विजय होवो, कर्म देणारा, जो कर्म स्वतः आहे! विजय होवो, पिवळ्या वस्त्रधारी! विजय होवो, सर्वांचा स्वामी, जो सर्व आहे! विजय होवो, शुभतेचा मूर्तिमंत! विजय होवो, सत्वाचा स्वामी! वेदज्ञाला नमस्कार! विजय होवो, जन्माचा स्रोत, जन्मात राहणारा, सर्वोच्च आत्मा! नमस्कार! विजय होवो, मोक्ष देणारा, जो मोक्ष स्वतः आहे! विजय होवो, भोग देणारा, केशव! विजय होवो, लोकांचा स्वामी, जीवांचा स्वामी! विजय होवो, पापांचा नाश करणारा! विजय होवो, भक्तांना प्रेम देणारा! विजय होवो, चक्रधारी! नमस्कार! विजय होवो, सन्मान देणारा, जो मन स्वतः आहे! विजय होवो, जगांनी पूजलेला! विजय होवो, धर्म देणारा, जो धर्म स्वतः आहे! विजय होवो, संसारातून पार नेणारा! विजय होवो, अन्न देणारा, जो अन्न स्वतः आहे! विजय होवो, वाणीचा स्वामी! नमस्कार! विजय होवो, शक्ती देणारा, जो शक्ती स्वतः आहे! विजय होवो, सर्वोच्च विजय आणि वर देणारा! विजय होवो, यज्ञ देणारा, जो यज्ञ स्वतः आहे! विजय होवो, कमल नेत्र! विजय होवो, दान देणारा, जो दान स्वतः आहे! विजय होवो, कैतभाचा वध करणारा! विजय होवो, कीर्ती देणारा, जो कीर्ती स्वतः आहे! विजय होवो, रूप देणारा, सर्व रूप धारण करणारा! विजय होवो, सुख देणारा, जो सुखाचा सार आहे! विजय होवो, शुद्धाचा शुद्ध करणारा! विजय होवो, शांती देणारा, जो शांती स्वतः आहे! विजय होवो, शंकराचा पुत्र! विजय होवो, पेय देणारा, जो पेय स्वतः आहे! विजय होवो, ज्याचे स्वरूप प्रकाश आहे! विजय होवो, वामन, संपत्तीचा स्वामी! विजय होवो, धुराचा ध्वज धारण करणारा! विजय होवो, सर्व जगाला देणारा—तुझ्या देणाऱ्या स्वरूपाला नमस्कार! तूच तीन लोकांत फिरणारा आत्मा आहेस, जीवांचे दुःख नष्ट करण्यात कुशल, कमल नेत्र असलेला, करुणेचा समुद्र! विष्णू, माझ्या डोक्यावर तुझे हात ठेव!" राजा अशी स्तुती करत असताना, श्रीभगवान, शंख, चक्र, गदा धारण करणारा, त्याला वर देण्यासाठी प्रकट झाला; सर्व इच्छांची पूर्तता दिली. धन्वंतरी, गोविंदाचा वर मिळाल्याने प्रसन्न झाला, देवांचा स्वामी, विष्णूच्या समोर उभा राहिला. त्याने नम्र होऊन सांगितले, "मला देवांचे राज्य हवे आहे." विष्णूने ते दिले; धन्वंतरीने आपला हेतू पूर्ण केला. विष्णूचे स्तवन आणि पूजा झाल्यावर, भगवान अदृश्य झाला. काळानुसार, धन्वंतरीला देवांचा स्वामीपद मिळाले. पुर्वीच्या अनेक कर्मांच्या फळामुळे, इंद्र—शताक्षी—तीन वेळा आपले स्थान गमावले. नहुषामुळे, वृत्राचा वध, सिंधुसेनाचा वध, अहल्यासोबतचे संबंध, आणि अनेक अन्य कारणांमुळे इंद्राचे स्थान बदलले.