सूरसेन राजाच्या मनातील विचार ओळखून, एक वृद्ध मंत्री अत्यंत नम्रपणे म्हणाला, “हे महराज, आपल्या मनात जे काही आहे, सूरसेन देशात जे कार्य करायचे आहे, त्यासाठी मला परवानगी द्या.” राजाने त्या अनुभवी मंत्र्याचे शब्द ऐकले, आणि त्याला अलंकार व वस्त्रे देऊन सन्मान केला. नंतर एक मोठी सेना सोबत देऊन त्याला पुढे पाठवले. हा मंत्री पूर्व दिशेला पोहोचला आणि एका महान राजाची भेट घेतली. त्याने राजाला राजनीतीशास्त्रातील विविध उपाय आणि आदरयुक्त शब्दांनी सन्मान दिला. सूरसेनाचा बुद्धिमान पुत्र, नाग नावाचा राजा, राजाच्या कन्या भोगवतीच्या विवाहाचा आनंद घेण्याची इच्छा व्यक्त केली. विवाहासाठी, नागाने सत्य आणि असत्य दोन्ही प्रकारच्या गोष्टी वापरून राजाशी संबंध जोडला आणि राजाला अलंकार, वस्त्रे व इतर भेटवस्तू देऊन सन्मान केला. राजाने हा सन्मान स्वीकारला आणि म्हणाला, “मी देईन.” त्यानंतर त्या वृद्ध मंत्र्याने पुन्हा राजाची भेट घेतली. मंत्र्याने विवाहाचा प्रसंग सूरसेनाला सांगितला. बराच काळ गेल्यावर, तो वृद्ध मंत्री पुन्हा सुंदर वस्त्रे आणि अलंकार परिधान करून, इतर सर्व मंत्र्यांसह मोठ्या शक्तीने पुढे गेला. विवाहासाठी, तो मंत्री सल्लागारांसह महान राजाशी सर्व गोष्टी सांगू लागला. परंतु सूरसेनाचा सुप्रसिद्ध पुत्र, नाग, जो अत्यंत गुणी आणि ज्ञानी होता, तो उपस्थित नव्हता. मंत्री म्हणाला, “राजा, क्षत्रियांमध्ये विवाह विविध प्रकारे होतात; म्हणून, विवाह शस्त्र आणि अलंकारांनीच करावा.” क्षत्रिय आणि ब्राह्मण नेहमी सत्य बोलतात; म्हणून, शस्त्र आणि अलंकारांनी विवाह मान्य व्हावा. वृद्ध मंत्र्याचे हे शब्द ऐकून, विजय, राजांमध्ये श्रेष्ठ, त्याची गोष्ट खरी मानली आणि त्या मंत्र्याला त्या वेळी राजा मानले. विजय राजाने भोगवतीचा विवाह विधिपूर्वक केला आणि शास्त्रानुसार तिला शस्त्रांसह पाठवले. विजय अत्यंत आनंदित झाला आणि आपल्या मंत्र्यांना, गायी, सुवर्ण, घोडे आणि अनेक वस्तू दिल्या. नंतर, भोगवतीला घेऊन, वृद्ध मंत्र्याच्या नेतृत्वाखाली सल्लागार निघाले आणि पोहोचल्यावर तिला सूरसेनाला सून म्हणून सादर केले. त्यांनी विजयचे अनेक शब्द सांगितले आणि विविध सुंदर अलंकार, दासी, वस्त्रे व इतर वस्तू सादर केल्या. भोगवतीसह आलेले विजयचे मंत्री सूरसेनाला सर्व माहिती दिली आणि आपले कार्य पूर्ण झाल्याने संतुष्ट झाले. सूरसेन राजाने त्यांचा मोठ्या सन्मानाने आदर केला, विजयप्रती प्रेम दाखवून योग्य पाहुणचारानंतर त्यांना निरोप दिला. विजयची तरुण, सुंदर कन्या भोगवती, नेहमी आपल्या सासू-सासऱ्याची सेवा करीत होती, तिच्या सौंदर्यामुळे सर्वांना आकर्षित करत होती. भोगवतीचा पती, भोगवती नगराचा स्वामी, एक महान आणि अत्यंत भयावह नाग, एकांतस्थानी, रत्नांनी सजलेल्या घरात राहायचा. त्या शीतल आणि सुगंधी फुलांनी सजलेल्या रम्य निवासात, नाग आपल्या आई-वडिलांशी वारंवार बोलायचा. तो म्हणाला, “माझी पत्नी राजकन्या आहे—पण ती माझ्याजवळ का येत नाही?” हे ऐकून नागाची आई म्हणाली, “दासी, तू लवकर भोगवतीकडे जा आणि तिला सांग, ‘तुझा पती नाग आहे.’ मग पाहू, ती काय म्हणते.” दासीने “ठीक आहे” असे म्हणत त्या वेळी भोगवतीकडे गेली, आणि तिला एकटी सापडल्यावर, आदरपूर्वक प्रथमच तिला संबोधित केले. ती म्हणाली, “हे भाग्यवान आणि कुलीन स्त्री, मी जाणते की तुझा पती दिव्य आहे. पण हे कुठेही उघड करू नकोस: तुझा पती निश्चितच नाग आहे, मनुष्य नाही.” हे ऐकून भोगवती म्हणाली, “मानवांमध्ये पती सामान्यतः मनुष्य असतो; पण दिव्य जन्माचा पती केवळ मोठ्या पुण्याने मिळतो.” भोगवतीने हे सर्व शब्द नागाला, नागाच्या आईला आणि राजाला सांगितले. हे ऐकून राजा दु:खी झाला, आणि भोगवतीने पुन्हा आपल्या मैत्रिणीला पूर्वीप्रमाणेच सांगितले, “माझा प्रिय पती दाखव, माझे तारुण्य व्यर्थ जात आहे.” मग तिने तिला एकांतात, सुगंधी फुलांनी सजलेल्या पलंगावर, अत्यंत भयावह नाग दाखवला. भोगवतीने आपल्या पतीला, रत्नांनी सजलेल्या नागाला, पाहून, हात जोडून, तात्काळ प्रेमाने म्हणाली, “माझे भाग्य उजळले, माझ्या पतीचे दिव्य स्वरूप आहे.” असे म्हणत ती त्या पलंगावर राहिली आणि नागाला प्रेमाच्या हावभावांनी, गाण्यांनी, कोमल स्पर्शांनी आनंदित करू लागली. तिने नागाला सुगंधी फुलांनी आणि पेयांनी प्रसन्न केले; तिच्या कृपेने नागाला स्मृती पुन्हा मिळाली. दिव्य नियतीची आठवण करून, नागाने रात्री आपल्या प्रेयसीला सांगितले. राजकन्या म्हणाली, “प्रिय, तुला पाहून मी घाबरत नाही, असे कसे?” नाग म्हणाला, “कोण नियतीच्या आदेशाला विरोध करू शकतो? स्त्रियांसाठी पती नेहमी मार्ग असतो, विशेषतः.” हे ऐकून नाग प्रसन्न झाला आणि हसत म्हणाला, “तुझ्या भक्तीमुळे मी आनंदित आहे; तुला काय हवे आहे, सांग. माझ्या कृपेने, हे सुंदर स्त्री, तुला सर्व स्मृती प्राप्त झाली आहे.” नागाने पुढे सांगितले, “मी देवांचा देव, क्रोधी पिनाकी याच्या शापामुळे नाग झालो आहे. महेश्वराच्या हातात, मी शक्तिशाली नाग, शेषाचा पुत्र, जन्माला आलो.