തത്രൈഷാം പിണ്ഡദാനേന പിതൄണാം പ്രീണനേന ച കിംചിത് സുവര്ണദാനേന തതഃ പുത്രോ ഭവേദ് ധ്രുവമ്
അവിടെ പിണ്ഡം അർപ്പിച്ച് പിതാക്കന്മാരെ സന്തോഷിപ്പിക്കുകയും, പ്രത്യേകിച്ച് പൊന്നു ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്താൽ, ഒരു മകൻ ഉറപ്പായും ലഭിക്കും.
യേ ന്യാസാദ്യപഹര്താരോ രത്നാപഹ്നവകാരകാഃ ശ്രാദ്ധകര്മവിഹീനാശ് ച തേഷാം വംശോ ന വര്ധതേ
അവകാശം വച്ചിട്ടുള്ള വസ്തുക്കൾ കവർന്നവരും, രത്നങ്ങൾ മറച്ചുവെക്കുന്നവരും, പിതൃകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യാത്തവരും, ഇവരുടെ വംശം വളരാറില്ല.
ദോഷിണാം തു പരേതാനാം ഗതിര് ഏഷാ ഭവേദ് ഇതി സംതതിര് ജായതാം ശ്ലാഘ്യാ ജീവതാം തീര്ഥസേവനാത്
പാപം ചെയ്തവർക്കു മരിച്ചശേഷം ഈ വഴിയാണ്; എന്നാൽ, തിരുത്തിയ ജീവിതം നയിക്കുന്നവർക്ക് തീർത്ഥസേവനത്തിലൂടെ പ്രശംസനീയമായ വംശം ഉണ്ടാകും.
സംഗമേ ദിതിഗങ്ഗായാഃ സ്നാത്വാ സിദ്ധേശ്വരം പ്രഭുമ് അനാദ്യപാരമ് അജരം ചിത്സദാനന്ദവിഗ്രഹമ്
ദിതിയും ഗംഗയും സംഗമിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് സ്നാനം ചെയ്ത്, ആദിയില്ലാത്തതും അനന്തവുമായ, ക്ഷയമില്ലാത്തതും സദാ-ചൈതന്യാനന്ദസ്വരൂപമായ സിദ്ധേശ്വരനെ ആരാധിക്കണം.
ദേവര്ഷിസിദ്ധഗന്ധര്വയോഗീശ്വരനിഷേവിതമ് ലിങ്ഗാത്മകം മഹാദേവം ജ്യോതിര്മയമ് അനാമയമ്
ദേവന്മാർ, ഋഷികൾ, സിദ്ധന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, യോഗികളുടേയും ആരാധനയാകുന്ന, പ്രകാശം നിറഞ്ഞതും ദുഃഖരഹിതവുമായ ലിംഗരൂപിയായ മഹാദേവനാണ് അവിടെ.
പൂജയിത്വോപചാരൈശ് ച നിത്യം ഭക്ത്യാ യതവ്രതഃ സ്തോത്രേണാനേന യഃ സ്തൌതി ചതുര്ദശ്യഷ്ടമീഷു ച
ആശയത്തോടെ ഭക്തിയോടെ, പ്രതിദിനം ഉപചാരങ്ങൾ നൽകി, ഈ സ്തോത്രം ചതുര്ദശിയിലും അഷ്ടമിയിലും പാടുന്നവൻ—
യഥാശക്ത്യാ സ്വര്ണദാനം ബ്രാഹ്മണാനാം ച ഭോജനമ് യഃ കരോത്യ് അത്ര ഗങ്ഗായാം സ പുത്രശതമ് ആപ്നുയാത്
—സ്വാധീനത്തിന് അനുസരിച്ച് പൊന്നു ദാനം ചെയ്യുകയും, അവിടെ ഗംഗയിൽ ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഭക്ഷണം കൊടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നവൻ, നൂറു മക്കളെ ലഭിക്കും.
സംപ്രാപ്യ സകലാന് കാമാന് അന്തേ ശിവപുരം വ്രജേത് സ്തോത്രേണാനേന യഃ കശ്ചിദ് യത്ര ക്വാപി സ്തവീതി മാമ് ഷണ്മാസാത് പുത്രമ് ആപ്നോതി അപി വന്ധ്യാപ്യ് അശങ്കിതമ്
സകല ആഗ്രഹങ്ങളും പ്രാപിച്ചു, അവസാനം ശിവപുരിയിൽ എത്തും; ഈ സ്തോത്രം എവിടെയും ആരെങ്കിലും പാടിയാൽ, വന്ധ്യയായ സ്ത്രീയ്ക് പോലും ആറുമാസത്തിനകം സംശയമില്ലാതെ മകൻ ലഭിക്കും.
തതഃ പ്രഭൃതി തത് തീര്ഥം പുത്രതീര്ഥമ് ഉദാഹൃതമ് തത്ര തു സ്നാനദാനാദ്യൈഃ സര്വകാമാന് അവാപ്നുയാത്
അതിനുശേഷം ആ തീർത്ഥം പുത്രതീർഥം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുകയും ദാനം നടത്തുകയും ചെയ്താൽ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറും.
മരുദ്ഭിഃ സഹ മൈത്ര്യേണ മിത്രതീര്ഥം തദ് ഉച്യതേ നിഷ്പാപത്വേന ചേന്ദ്രസ്യ ശക്രതീര്ഥം തദ് ഉച്യതേ
മരുതുകളുമായി സൗഹൃദം കൊണ്ടു അതിനെ മിത്രതീർഥം എന്നു വിളിക്കുന്നു; ഇന്ദ്രന്റെ പാപരഹിതത്വം മൂലം അതിനെ ശക്രതീർഥം എന്നു പറയുന്നു.
ഐന്ദ്രീം ശ്രിയം യത്ര ലേഭേ തത് തീര്ഥം കമലാഭിധമ് ഏതാനി സര്വതീര്ഥാനി സര്വാഭീഷ്ടപ്രദാനി ഹി
ഇന്ദ്രൻ ഐശ്വര്യം നേടിയ സ്ഥലമാണ് കമലതീർഥം എന്നു അറിയപ്പെടുന്നത്; ഈ തീർത്ഥങ്ങൾ എല്ലാം എല്ലാ അഭിലഷിത ഫലങ്ങളും നൽകുന്നു.
സര്വം ഭവിഷ്യതീത്യ് ഉക്ത്വാ ശിവശ് ചാന്തരധീയത കൃതകൃത്യാശ് ച തേ ജഗ്മുഃ സര്വ ഏവ യഥാഗതമ് തീര്ഥാനാം പുണ്യദം തത്ര ലക്ഷമ് ഏകം പ്രകീര്തിതമ്
‘എല്ലാം സംഭവിക്കും’ എന്ന് ശിവൻ പ്രഖ്യാപിച്ച് അപ്രത്യക്ഷനായി; തന്റെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയാക്കിയവർ എല്ലാവരും വന്നപോലെ തിരിച്ചു പോയി. അവിടെ ഒരു ലക്ഷത്തോളം തീർത്ഥങ്ങൾ പുണ്യം നൽകുന്നവയാണെന്ന് പ്രസിദ്ധമാണ്.
യമതീര്ഥമ് ഇതി ഖ്യാതം പിതൄണാം പ്രീതിവര്ധനമ് ദൃഷ്ടാദൃഷ്ടേഷ്ടദം സര്വദേവര്ഷിഗണസേവിതമ്
യമതീർഥം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആ സ്ഥലം പിതാക്കന്മാരുടെ സന്തോഷം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും, കാണുന്നവയും കാണാത്തവയും ഉൾപ്പെടെ ഇഷ്ടങ്ങൾ നൽകുകയും, എല്ലാ ദേവന്മാരും ഋഷികളും സേവിക്കുന്നതുമാണ്.
തസ്യ പ്രഭാവം വക്ഷ്യാമി സര്വപാപപ്രണാശനമ് അനുഹ്രാദ ഇതി ഖ്യാതഃ കപോതോ ബലവാന് അഭൂത്
അത് സകല പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നതാണെന്ന് ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം. അനുഹ്രാദൻ എന്ന ശക്തനായ ഒരു പാറപ്പക്ഷി ഉണ്ടായിരുന്നു.
തസ്യ ഭാര്യാ ഹേതിനാമ്നീ പക്ഷിണീ കാമരൂപിണീ മൃത്യോഃ പൌത്രോ ഹ്യ് അനുഹ്രാദോ ദൌഹിത്രീ ഹേതിര് ഏവ ച
അവന്റെ ഭാര്യ ഹേതി എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു പക്ഷിയായിരുന്നു, ഇഷ്ടംപോലെ രൂപം മാറാൻ കഴിയുന്നവൾ. അനുഹ്രാദൻ മരണന്റെ മകൻ, ഹേതി മരണന്റെ മകളാണ്.
കാലേനാഥ തയോഃ പുത്രാഃ പൌത്രാശ് ചൈവ ബഭൂവിരേ തസ്യ ശത്രുശ് ച ബലവാന് ഉലൂകോ നാമ പക്ഷിരാട്
കാലക്രമേണ അവർക്കു മക്കളും മക്കളുടെ മക്കളും ഉണ്ടായി. അവന്റെ ശത്രു, വലിയ ശക്തിയുള്ള ഒരു ഉലൂക്കൻ, പക്ഷികളിൽ രാജാവായിരുന്നു.
തസ്യ പുത്രാശ് ച പൌത്രാശ് ച ആഗ്നേയാസ് തേ ബലോത്കടാഃ തയോശ് ച വൈരമ് അഭവദ് ബഹുകാലം ദ്വിജന്മനോഃ
ആ ഉലൂക്കനും മക്കളും മക്കളുടെ മക്കളും ഉണ്ടായിരുന്നു; അവർ അഗ്നിപോലെ ശക്തിയുള്ളവരായിരുന്നു. ആ രണ്ടു മഹാപക്ഷികൾക്കിടയിൽ ദീർഘകാലം വൈരമായിരുന്നു.
ഗങ്ഗായാ ഉത്തരേ തീരേ കപോതസ്യാശ്രമോ ഽഭവത് തസ്യാശ് ച ദക്ഷിണേ കൂല ഉലൂകോ നാമ പക്ഷിരാട്
ഗംഗയുടെ വടക്കേ കരയിൽ പാറപ്പക്ഷിയുടെ ആശ്രമം ഉണ്ടായിരുന്നു; അതിന്റെ തെക്കേ കരത്തിൽ ഉലൂക്കൻ, പക്ഷിരാജാവും താമസിച്ചു.
വാസം ചക്രേ തത്ര പുത്രൈഃ പൌത്രൈശ് ച ദ്വിജസത്തമ തയോശ് ച യുദ്ധമ് അഭവദ് ബഹുകാലം വിരുദ്ധയോഃ
അവൻ തന്റെ മക്കളോടും മക്കളുടെ മക്കളോടും കൂടെ അവിടെ താമസിച്ചു. ഇരുവരും തമ്മിൽ ദീർഘകാലം വലിയ കലഹം ഉണ്ടായി.
പുത്രൈഃ പൌത്രൈശ് ച വൃതയോര് ബലിനോര് ബലിഭിഃ സഹ ഉലൂകോ വാ കപോതോ വാ നൈവാപ്നോതി ജയാജയൌ
മക്കളും മക്കളുടെ മക്കളും കൂടാതെ മറ്റു ശക്തരായ കൂട്ടുകാരും ചേർന്ന് ഇരുവരും തമ്മിൽ യുദ്ധം ചെയ്തു. പക്ഷേ, ആണ്ടിയുമോ പാറയുമോ വിജയിക്കാനോ തോൽക്കാനോ കഴിഞ്ഞില്ല.
കപോതോ യമമ് ആരാധ്യ മൃത്യും പൈതാമഹം തഥാ യാമ്യമ് അസ്ത്രമ് അവാപ്യാഥ സര്വേഭ്യോ ഽപ്യ് അധികോ ഽഭവത്
പാറൻ യമനെ ആരാധിച്ച്, മരണാധിപതിയായ പിതാമഹനെ സന്തോഷിപ്പിച്ച്, യമാസ്ത്രം ലഭിച്ചു. അതിനാൽ അവൻ എല്ലാവരിലും ശക്തനായി.
തഥോലൂകോ ഽഗ്നിമ് ആരാധ്യ ബലവാന് അഭവദ് ഭൃശമ് വരൈര് ഉന്മത്തയോര് യുദ്ധമ് അഭവച് ചാതിഭീഷണമ്
അതുപോലെ, ആണ്ടി അഗ്നിയെ ആരാധിച്ച് വളരെ ശക്തനായിത്തീർന്നു. ഇരുവരും ഉന്മാദത്തോടുകൂടി ഭയാനകമായ ഒരു യുദ്ധം നടത്തി.
തത്രാഗ്നേയമ് ഉലൂകോ ഽപി കപോതായാസ്ത്രമ് ആക്ഷിപത് കപോതോ ഽപ്യ് അഥ പാശാന് വൈ യാമ്യാന് ആക്ഷിപ്യ ശത്രവേ
അവിടെ ആണ്ടി അഗ്നിയാസ്ത്രം പാറയിലേയ്ക്ക് എറിഞ്ഞു. അതിനുത്തരവായി പാറൻ യമന്റെ പാശങ്ങൾ ശത്രുവിനോട് എറിഞ്ഞു.
ഉലൂകായാഥ ദണ്ഡം ച മൃത്യുപാശാന് അവാസൃജത് പുനസ് തദ് അഭവദ് യുദ്ധം പുരാഡിബകയോര് യഥാ
അപ്പോൾ ആണ്ടിക്കായി ദണ്ഡവും മരണപാശങ്ങളും വിട്ടുവിട്ടു. പിന്നെയും, മുമ്പ് കാക്കയുടെയും കുരുവായുടെയും തമ്മിൽ ഉണ്ടായതുപോലെ, യുദ്ധം വീണ്ടും ഉണ്ടായി.
ഹേതിഃ കപോതകീ ദൃഷ്ട്വാ ജ്വലനം പ്രാപ്തമ് അന്തികേ പതിവ്രതാ മഹായുദ്ധേ ഭര്തുഃ സാ ദുഃഖവിഹ്വലാ
പാറന്റെ ഭാര്യയായ ഹേതി, അഗ്നിയാസ്ത്രം അടുത്തേക്ക് വരുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, ഭർത്താവിനുവേണ്ടി വലിയ ദുഃഖത്തിൽ ആകൃശയായി.
അഗ്നിനാ വേഷ്ട്യമാനാംശ് ച പുത്രാന് ദൃഷ്ട്വാ വിശേഷതഃ സാ ഗത്വാ ജ്വലനം ഹേതിസ് തുഷ്ടാവ വിവിധോക്തിഭിഃ
പ്രത്യേകിച്ച്, തന്റെ മക്കൾ അഗ്നിയിൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതും കണ്ടപ്പോൾ, ഹേതി അഗ്നിയിലേയ്ക്ക് ചെന്നു, പലവിധ വാക്കുകൾ കൊണ്ട് അഗ്നിയെ സ്തുതിച്ചു.
രൂപം ന ദാനം ന പരോക്ഷമ് അസ്തി യസ്യാത്മഭൂതം ച പദാര്ഥജാതമ് അശ്നന്തി ഹവ്യാനി ച യേന ദേവാഃ സ്വാഹാപതിം യജ്ഞഭുജം നമസ്യേ
സ്വരൂപമോ ദാനമോ മറവോ ഇല്ലാത്തവനെയും, എല്ലാം തനിക്കുള്ളതായവനെയും, ദേവന്മാർ ഹവികൾ അർപ്പിക്കുന്ന യജ്ഞഭോക്താവിനെയും ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
മുഖഭൂതം ച ദേവാനാം ദേവാനാം ഹവ്യവാഹനമ് ഹോതാരം ചാപി ദേവാനാം ദേവാനാം ദൂതമ് ഏവ ച
ദേവന്മാരുടെ വായായവനും, ദേവന്മാർക്കായി ഹവികൾ കൊണ്ടുപോകുന്നവനും, ദേവന്മാരുടെ യജ്ഞികനും, ദൂതനുമാണ് അവൻ.
തം ദേവം ശരണം യാമി ആദിദേവം വിഭാവസുമ് അന്തഃ സ്ഥിതഃ പ്രാണരൂപോ ബഹിശ് ചാന്നപ്രദോ ഹി യഃ യോ യജ്ഞസാധനം യാമി ശരണം തം ധനംജയമ്
ആ ദൈവത്തിൻ്റെ ശരണം ഞാൻ തേടുന്നു. ആദിദേവനായ, വിഭവസുവായ, ഉള്ളിൽ പ്രാണനായി നിലകൊള്ളുന്നവനും പുറത്തു ഭക്ഷണം നൽകുന്നവനും, യജ്ഞം പൂർത്തിയാക്കുന്ന വിജയിയുമായവനിൽ ഞാൻ അഭയം തേടുന്നു.
അമോഘമ് ഏതദ് അസ്ത്രം മേ ന്യസ്തം യുദ്ധേ കപോതകി യത്ര വിശ്രമയേദ് അസ്ത്രം തന് മേ ബ്രൂഹി പതിവ്രതേ
എന്റെ ഈ ആയുധം പാറത്തിയേ, യുദ്ധത്തിൽ നിർഭാഗ്യമായാണ് ഉപയോഗിച്ചത്. ഈ ആയുധം എവിടെ വിശ്രമിക്കണം എന്ന് നീ എന്നോട് പറയു, ഭർത്തീവ്രതയേ.