ഋതേ യുദ്ധാന് മഹാബാഹോ ശക്ര യുധ്യസ്വ നിര്ഗതേ മയി തസ്മാന് നൈതദ് ഏവം തവ യുക്തം ഭവിഷ്യതി
മഹാബാഹുവായ ഇന്ദ്രാ, യുദ്ധം ഒഴികെ, ഞാൻ ഇവിടെ നിന്ന് പുറത്ത് കടന്നശേഷം മാത്രമേ നീ എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതുള്ളൂ. അതിനാൽ, ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത് നിനക്ക് യുക്തമായതല്ല.
ശതക്രതുഃ സഹസ്രാക്ഷഃ ശചീഭര്താ പുരംദരഃ വജ്രപാണിഃ സുരേന്ദ്രസ് ത്വം തേ ന യുക്തം ഭവേത് പ്രഭോ
ശതക്രതു, സഹസ്രനേത്രൻ, ശചീഭർത്താവ്, പുരന്ദരൻ, വജ്രം കൈവശമുള്ളവൻ, ദേവന്മാരുടെ രാജാവ്—പ്രഭുവേ, ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത് നിനക്ക് യോജിച്ചതല്ല.
അഥവാ യുദ്ധകാമസ് ത്വം മമ നിഷ്ക്രമണം യഥാ തഥാ കുരു മഹാബാഹോ മാര്ഗാദ് അസ്മാദ് അപാസര
അല്ലെങ്കിൽ, മഹാബാഹുവേ, യുദ്ധം ചെയ്യാൻ തന്നെ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ, എനിക്ക് ഇവിടെ നിന്ന് പുറത്തുപോകാൻ വഴിയൊരുക്കൂ; ഈ വഴി വിട്ട് എന്നെ മാറ്റിക്കൊൾക.
കുമാര്ഗേ ന പ്രവര്തന്തേ മഹാന്തോ ഽപി വിപദ്ഗതാഃ അവിദ്യശ് ചാപ്യ് അശസ്ത്രശ് ച നൈവ ചായുധസംഗ്രഹഃ
വിപത്തിൽപെട്ട വലിയവരും തെറ്റായ വഴിയിൽ പോകാറില്ല; അറിവില്ലാത്തവനും ആയുധമില്ലാത്തവനും യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടാൻ പാടില്ല.
ത്വം വിദ്യാവാന് വജ്രപാണേ മാം നിഘ്നന് കിം ന ലജ്ജസേ കുര്വന്തി ഗര്ഹിതം കര്മ ന കുലീനാഃ കദാചന
വജ്രം കൈവശമുള്ളവനേ, നീ അറിവുള്ളവനല്ലേ; എന്നെ കൊല്ലുമ്പോൾ നിനക്ക് ലജ്ജയില്ലേ? ഉന്നതവംശക്കാരായവർ ഒരിക്കലും അപമാനകരമായ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യാറില്ല.
ഹത്വാ വാ കിം തു ജായേത യശോ വാ പുണ്യമ് ഏവ വാ വധ്യന്തേ ഭ്രാതരഃ കാമാദ് ഗര്ഭസ്ഥാഃ കിം നു പൌരുഷമ്
കൊല്ലുന്നതിൽ നിന്നോ, ആഗ്രഹത്താൽ ഗർഭസ്ഥനായ സഹോദരനെ കൊല്ലുന്നതിൽ നിന്നോ, എന്ത് കീർത്തിയോ പുണ്യമോ ലഭിക്കും? അതിൽ പുരുഷാർത്ഥം എന്താണ്?
യദി വാ യുദ്ധഭക്തിസ് തേ മയി ഭ്രാതര് അസംശയമ് തതോ മുഷ്ടിം പുരസ്കൃത്യ വജ്രിണേ ഽസൌ വ്യവസ്ഥിതഃ
സഹോദരാ, യുദ്ധത്തിൽ നിന്നുള്ള ഭക്തി എങ്കിൽ, ഞാൻ സംശയമില്ലാതെ, കൈയുയർത്തി വജ്രം കൈവശമുള്ള നിന്റെ മുന്നിൽ നിൽക്കുന്നു.
ബാലഘാതീ ബ്രഹ്മഘാതീ തഥാ വിശ്വാസഘാതകഃ ഏവംഭൂതം ഫലം ശക്ര കസ്മാന് മാം ഹന്തുമ് ഉദ്യതഃ
കുഞ്ഞിനെ കൊല്ലുന്നവനും, ബ്രാഹ്മണനെ കൊല്ലുന്നവനും, വിശ്വാസം വഞ്ചിക്കുന്നവനും അത്തരം പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലം അനുഭവിക്കും. ശക്രാ, നീ എന്നെ കൊല്ലാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ്?
യസ്യാജ്ഞയാ സര്വമ് ഇദം വര്തതേ സചരാചരമ് സ ഹന്താ ബാലകം മാം വൈ കിം യശഃ കിം തു പൌരുഷമ്
സഞ്ചരിക്കുന്നതും അചഞ്ചലമായതുമായ എല്ലാം ആരുടെ ആജ്ഞയാൽ നിലനിൽക്കുന്നു, അവൻ തന്നെ എന്നപോലുള്ള കുഞ്ഞിനെ കൊല്ലുന്നു. അതിൽ എന്ത് കീർത്തിയോ പുരുഷാർത്ഥമോ?
ഏവം ബ്രുവന്തം തം ഗര്ഭം ചിച്ഛേദ കുലിശേന സഃ ക്രോധാന്ധാനാം ലോഭിനാം ച ന ഘൃണാ ക്വാപി വിദ്യതേ
അവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഇന്ദ്രൻ വജ്രം കൊണ്ട് ഗർഭത്തെ കഷ്ണങ്ങളാക്കി. ക്രോധത്തിലും ലോഭത്തിലും അന്ധരായവർക്കു എവിടെയും കരുണയില്ല.
ന മമാര തതോ ദുഃഖാദ് ആഹുസ് തേ ഭ്രാതരോ വയമ് പുനശ് ചിച്ഛേദ താന് ഖണ്ഡാന് മാ വധീര് ഇതി ചാബ്രുവന്
അവൻ ദുഃഖത്തിൽ നിന്ന് മരിച്ചില്ല; സഹോദരന്മാർ പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു.' ഇന്ദ്രൻ വീണ്ടും അവരെ കഷ്ണങ്ങളാക്കി; അവർ പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങളെ കൊല്ലരുത്.'
വിശ്വസ്താന് മാതൃഗര്ഭസ്ഥാന് നിജഭ്രാതൄഞ് ശതക്രതോ ദ്വേഷവിധ്വസ്തബുദ്ധീനാം ന ചിത്തേ കരുണാകണഃ
ശത്രുതയിൽ അകപ്പെട്ട മനസ്സോടെ, ശതക്രതു, വിശ്വാസത്തോടെ അമ്മയുടെ ഗർഭത്തിൽ കഴിയുന്ന സ്വന്തം സഹോദരന്മാരോടും ഒരു തുള്ളി കരുണ പോലും കാണിച്ചില്ല.
ഏവം തു ഖണ്ഡിതം ഖണ്ഡം ഹസ്തപാദാദിജീവവത് നിര്വികാരം തതോ ദൃഷ്ട്വാ സപ്തസപ്ത സുവിസ്മിതഃ
ഇങ്ങനെ, ഗർഭം കഷ്ണങ്ങളായി, ഓരോന്നും കൈകളും കാലുകളും ഉള്ള ജീവികളായി മാറി. അതിൽ ഏഴെഴു കഷ്ണങ്ങൾ കണ്ടപ്പോൾ ഇന്ദ്രൻ അതിശയിച്ചു.
ഏകവദ് ബഹുരൂപാണി ഗര്ഭസ്ഥാനി ശുഭാനി ച രുദന്തി ബഹുരൂപാണി മാ രുതേത്യ് അബ്രവീദ് ധരിഃ
ഒന്ന് ആയിരുന്നെങ്കിലും, ഗർഭസ്ഥർ പല രൂപങ്ങൾ എടുത്തു, ഭംഗിയുള്ളവരായി, പലവിധത്തിൽ കരഞ്ഞു. ഹരിയും പറഞ്ഞു: 'കരയരുത്.'
തതസ് തേ മരുതോ ജാതാ ബലവന്തോ മഹൌജസഃ ഗര്ഭസ്ഥാ ഏവ തേ ഽന്യോന്യമ് ഊചുഃ ശക്രം ഗതഭ്രമാഃ
അതിനുശേഷം ആ മരുതുകൾ ശക്തിയും മഹാസ്ത്രവുംകൊണ്ട് ജനിച്ചു; അവർ ഗർഭത്തിൽ തന്നെ പരസ്പരം സംസാരിച്ചു, സംശയം മാറി ഇന്ദ്രനോട് പറഞ്ഞു.
അഗസ്ത്യം മുനിശാര്ദൂലം മാതാ യസ്യാശ്രമേ സ്ഥിതാ അസ്മത്പിതാ തവ ഭ്രാതാ സഖ്യം തേ ബഹു മന്യതേ
അഗസ്ത്യൻ എന്ന മഹർഷിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ താമസിക്കുന്ന അമ്മയാണു ഞങ്ങളുടെ അമ്മ; ഞങ്ങളുടെ അച്ഛൻ നിന്റെ സഹോദരനാണ്; അവൾ നിന്റെ സൗഹൃദത്തെ വളരെ വിലമതിക്കുന്നു.
അസ്മാന് ഉപരി സസ്നേഹം മനസ് തേ വിദ്മഹേ മുനേ ന യത് കരോതി ശ്വപചഃ പ്രവൃത്തസ് തത്ര വജ്രധൃക്
മഹർഷേ, ഞങ്ങൾക്കു നിന്റെ മനസ്സിൽ ഞങ്ങളോടുള്ള സ്നേഹം അറിയാം; ഒരു ചണ്ഡാളൻ ചെയ്യുന്ന കാര്യം പോലും, വജ്രായുധം കൈവശമുള്ള ഇന്ദ്രൻ അങ്ങനെ ചെയ്യില്ല.
ഇത്യ് ഏതദ് വചനം ശ്രുത്വാ അഗസ്ത്യോ ഽഗാത് സസംഭ്രമഃ ദിതിം സംബോധയാമ് ആസ വ്യഥിതാം ഗര്ഭവേദനാത്
ഇങ്ങനെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട അഗസ്ത്യൻ അലമുറയോടെ അവിടെ നിന്ന് പോയി, ഗർഭവേദന കൊണ്ട് വേദനിച്ചിരുന്ന ദിതിയെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
തത്രാഗസ്ത്യഃ ശചീകാന്തമ് അശപത് കുപിതോ ഭൃശമ്
അവിടെ അഗസ്ത്യൻ, അതീവ കോപത്തോടെ ശചിയുടെ പ്രിയനായ ഇന്ദ്രനെ ശപിച്ചു.
സംഗ്രാമേ രിപവഃ പൃഷ്ഠം പശ്യേയുസ് തേ സദാ ഹരേ ജീവതാമ് ഏവ മരണമ് ഏതദ് ഏവ ഹി മാനിനാമ് പൃഷ്ഠം പലായമാനാനാം യത് പശ്യന്ത്യ് അഹിതാ രണേ
ഹരേ, യുദ്ധത്തിൽ നിന്നെ ശത്രുക്കൾ എപ്പോഴും പിൻവശം കാണട്ടെ; അഹങ്കാരികൾക്ക് ഇതാണ് ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ മരണമായി അനുഭവപ്പെടുന്നത്—യുദ്ധഭൂമിയിൽ പിന്മാറുന്നവരുടെ പിൻവശം ശത്രുക്കൾ കാണുമ്പോൾ.
സാപി തം ഗര്ഭസംസ്ഥം ച ശശാപേന്ദ്രം രുഷാ ദിതിഃ
അപ്പോൾ ദിതി, കോപത്തോടെ, തന്റെ ഗർഭത്തിൽ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന ഇന്ദ്രനെ ശപിച്ചു.
ന പൌരുഷം കൃതം തസ്മാച് ഛാപോ ഽയം ഭവിതാ തവ സ്ത്രീഭിഃ പരിഭവം പ്രാപ്യ രാജ്യാത് പ്രഭ്രശ്യസേ ഹരേ
പുരുഷനായി ചെയ്യേണ്ട കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യാതിരുന്നുവെന്നാൽ, ഈ ശാപം നിന്നെ ബാധിക്കും; സ്ത്രീകളാൽ അപമാനിതനായി, ഹരേ, നീ രാജ്യം നഷ്ടപ്പെടും.
ഏതസ്മിന്ന് അന്തരേ തത്ര കശ്യപോ വൈ പ്രജാപതിഃ പ്രായാച് ച വ്യഥിതോ ഽഗസ്ത്യാച് ഛ്രുത്വാ ശക്രവിചേഷ്ടിതമ് ഗര്ഭാന്തരഗതഃ ശക്രഃ പിതരം പ്രാഹ ഭീതവത്
അതിനിടയിൽ പ്രജാപതി കശ്യപൻ, അഗസ്ത്യനിൽ നിന്ന് ഇന്ദ്രന്റെ പ്രവൃത്തികൾക്കുറിച്ച് കേട്ട് വിഷമത്തോടെ അവിടെ എത്തി; അപ്പോൾ തന്നെ ഗർഭത്തിൽ തന്നെ ഉണ്ടായിരുന്ന ഇന്ദ്രൻ ഭയത്തോടെ അച്ഛനോടു പറഞ്ഞു.
അഗസ്ത്യാച് ച ദിതേശ് ചൈവ ബിഭേമി ക്രമിതും ബഹിഃ
അഗസ്ത്യനും ദിതിയും കാരണം ഞാൻ പുറത്തേക്കു വരാൻ ഭയപ്പെടുന്നു.
ഏതസ്മിന്ന് അന്തരേ പ്രാപ്യ കശ്യപോ ഽപി പ്രജാപതിഃ പുത്രകര്മ ച തദ് ദൃഷ്ട്വാ ഗര്ഭാന്തഃസ്ഥിതിമ് ഏവ ച ദിതിശാപമ് അഗസ്ത്യസ്യ ശ്രുത്വാസൌ ദുഃഖിതോ ഽഭവത്
അതിനിടയിൽ പ്രജാപതി കശ്യപൻ അവിടെ എത്തി; കുട്ടിക്കായി നടക്കുന്ന കർമ്മവും ഗർഭത്തിൽ ഇന്ദ്രൻ ഇരിക്കുന്നതും ദിതിയുടെ ശാപവും അഗസ്ത്യന്റെ വാക്കുകളും കേട്ടപ്പോൾ, അവൻ ദുഃഖിതനായി.
നിര്ഗച്ഛ ശക്ര പുത്രൈതത് പാപം കിം കൃതവാന് അസി ന നിര്മലകുലോത്പന്നാ മനഃ കുര്വന്തി പാതകേ
പുറത്തുവരൂ, ഇന്ദ്രാ; മകനേ, നീ എന്ത് പാപം ചെയ്തു? ശുദ്ധവംശത്തിൽ ജനിച്ചവർ മനസ്സിൽ പാപം ആലോചിക്കാറില്ല.
സ നിര്ഗതോ വജ്രപാണിഃ സവ്രീഡോ ഽധോമുഖോ ഽബ്രവീത് തന്മൂര്തിര് ഏവ വദതി സദസച്ചേഷ്ടിതം നൃണാമ്
വജ്രായുധം കൈവശമുള്ള ഇന്ദ്രൻ ലജ്ജയോടെ തലകുനിഞ്ഞ് പുറത്തുവന്നു, സംസാരിച്ചു; മനുഷ്യരുടെ സത്യം, അസത്യം എന്നിവ അവന്റെ രൂപം തന്നെ പറയുന്നു.
യദ് ഉക്തമ് അത്ര ശ്രേയഃ സ്യാത് തത്കര്താഹമ് അസംശയമ്
ഇവിടെ നല്ലതെന്നു പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ ഞാൻ നിർബന്ധമായും ചെയ്യാം.
തതോ മമാന്തികം പ്രായാല് ലോകപാലൈഃ സ കശ്യപഃ സര്വം വൃത്തമ് അഥോവാച പുനഃ പപ്രച്ഛ മാം സുരൈഃ
അതിനുശേഷം കശ്യപൻ ലോകപാലന്മാരോടൊപ്പം എന്റെ അടുത്തെത്തി; സംഭവിച്ച എല്ലാം പറഞ്ഞു, ദേവന്മാരോടൊപ്പം വീണ്ടും എന്നോട് ചോദിച്ചു.
ദിതിഗര്ഭസ്യ വൈ ശാന്തിം സഹസ്രാക്ഷവിശാപതാമ് ഗര്ഭസ്ഥാനാം ച സര്വേഷാമ് ഇന്ദ്രേണ സഹ മിത്രതാമ്
ദിതിയുടെ ഗർഭത്തിന് ശാന്തിയും, ഇന്ദ്രന്റെ ശാപം നീങ്ങുകയും, ഗർഭത്തിൽ ഉള്ള എല്ലാവർക്കും ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം സൗഹൃദവും ഉണ്ടാകണം.