നമാമ്യ് അജാദീശപുരംദരാദി സുരാസുരൈര് അര്ചിതപാദപദ്മമ് നമാമി ദേവീമുഖവാദനാനാമ് ഈക്ഷാര്ഥമ് അക്ഷിത്രിതയം യ ഐച്ഛത്
അജാദികളുടെ നഗരാധിപനായ ഇന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ആരാധിക്കുന്ന പാദപദ്മങ്ങളുള്ളവനെയും, ദേവിമാരുടെ മുഖം കാണാൻ അക്ഷയമായ മൂന്ന് കണ്ണുകൾ ആഗ്രഹിച്ചവനെയും ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
പഞ്ചാമൃതൈര് ഗന്ധസുധൂപദീപൈര് വിചിത്രപുഷ്പൈര് വിവിധൈശ് ച മന്ത്രൈഃ അന്നപ്രകാരൈഃ സകലോപചാരൈഃ സംപൂജിതം സോമമ് അഹം നമാമി
അഞ്ചു അമൃതങ്ങളാലും സുഗന്ധിതമായ ലേപനങ്ങളാലും ധൂപവും ദീപവും മനോഹരമായ പലതരം പുഷ്പങ്ങളാലും വിവിധ മന്ത്രങ്ങളാലും അന്നപ്രകാരങ്ങളാലും എല്ലാ ഉപചാരങ്ങളാലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന സോമനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
തതഃ സ ഭഗവാന് ആഹ രാമം ശംഭുഃ സലക്ഷ്മണമ് വരാന് വൃണീഷ്വ ഭദ്രം തേ രാമഃ പ്രാഹ വൃഷധ്വജമ്
അതിനുശേഷം ഭഗവാൻ ശംഭു ലക്ഷ്മണനോടൊപ്പം ഇരിക്കുന്ന രാമനോട് പറഞ്ഞു: 'നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള വരങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക, നിനക്കു ക്ഷേമം ഉണ്ടാകട്ടെ.' രാമൻ വൃഷധ്വജനോടു പറഞ്ഞു.
സ്തോത്രേണാനേന യേ ഭക്ത്യാ തോഷ്യന്തി ത്വാം സുരോത്തമ തേഷാം സര്വാണി കാര്യാണി സിദ്ധിം യാന്തു മഹേശ്വര
മഹേശ്വരാ, ഈ സ്തോത്രം ഭക്തിയോടെ പാടുന്നവർക്ക് അവരുടെ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും വിജയകരമാകട്ടെ.
യേഷാം ച പിതരഃ ശംഭോ പതിതാ നരകാര്ണവേ തേഷാം പിണ്ഡാദിദാനേന പൂതാ യാന്തു ത്രിവിഷ്ടപമ്
ശംഭുവേ, ആരുടെയോ പിതാക്കന്മാർ നരകസമുദ്രത്തിൽ വീണിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അവർക്ക് പിണ്ഡാദി ദാനങ്ങൾ നൽകി ശുദ്ധരായി സ്വർഗത്തിൽ എത്താൻ കഴിയട്ടെ.
ജന്മപ്രഭൃതി പാപാനി മനോവാക്കായികം ത്വ് അഘമ് അത്ര തു സ്നാനമാത്രേണ തത് സദ്യോ നാശമ് ആപ്നുയാത്
ജനനം മുതൽ മനസിലോ വാക്കിലോ ശരീരത്തിലോ ചെയ്ത എല്ലാ പാപങ്ങളും ഇവിടെ ഒരു കുളിയാൽ തന്നെ ഉടൻ നശിക്കും.
അത്ര യേ ഭക്തിതഃ ശംഭോ ദദത്യ് അര്ഥിഭ്യ അണ്വ് അപി സര്വം തദ് അക്ഷയം ശംഭോ ദാതൄണാം ഫലകൃദ് ഭവേത്
ശംഭുവേ, ഇവിടെ ഭക്തിയോടെ ആവശ്യമുള്ളവർക്കു കൊടുക്കുന്ന ചെറിയതായാലും ഏത് വസ്തുവും അക്ഷയമായി ദാതാവിന് ഫലം നൽകുന്നു.
ഏവമ് അസ്ത്വ് ഇതി തം രാമം ശംകരോ ഹൃഷിതോ ഽബ്രവീത് ഗതേ തസ്മിന് സുരശ്രേഷ്ഠേ രാമോ ഽപ്യ് അനുചരൈഃ സഹ
അങ്ങനെ ആകട്ടെ എന്ന് സന്തോഷത്തോടെ ശങ്കരൻ രാമനോട് പറഞ്ഞു. ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ അവിടെ നിന്ന് പോയപ്പോൾ രാമനും അനുചരന്മാരോടൊപ്പം പുറപ്പെട്ടു.
ഗൌതമീ യത്ര ചോത്പന്നാ ശനൈസ് തം ദേശമ് അഭ്യഗാത് തതഃ പ്രഭൃതി തത് തീര്ഥം രാമതീര്ഥമ് ഉദാഹൃതമ്
ഗൗതമി നദി ഉദ്ഭവിച്ച ദേശത്തേക്ക് രാമൻ ശാന്തമായി എത്തി. അതിനുശേഷം ആ തീർഥം രാമതീർഥം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടു.
ദയാലോര് അപതത് തത്ര ലക്ഷ്മണസ്യ കരാച് ഛരഃ തദ് ബാണതീര്ഥമ് അഭവത് സര്വാപദ്വിനിവാരണമ്
അവിടെ കരുണകൊണ്ട് ലക്ഷ്മണന്റെ കൈയിൽ നിന്ന് ഒരു അമ്പ് വീണു. അതു ബാണതീർഥമായി, എല്ലാ കഷ്ടതകളും നീക്കുന്നവയായി മാറി.
യത്ര സൌമിത്രിണാ സ്നാനം ശംകരസ്യാര്ചനം കൃതമ് തത് തീര്ഥം ലക്ഷ്മണം ജാതം തഥാ സീതാസമുദ്ഭവമ്
സുമിത്രയുടെ പുത്രൻ ശംഭുവിനെ ആരാധിച്ച് കുളിച്ച സ്ഥലവും, സീതയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥലവും ലക്ഷ്മണതീർഥമായി അറിയപ്പെടുന്നു.
നാനാവിധാശേഷപാപസംഘനിര്മൂലനക്ഷമമ് യദ് അങ്ഘ്രിസംഗാദ് അഭവദ് ഗങ്ഗാ ത്രൈലോക്യപാവനീ
ആയാളുടെ പാദസ്പർശം കൊണ്ടാണ് ഗംഗയെ എല്ലാ വിധ പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളതും മൂന്നു ലോകവും ശുദ്ധീകരിക്കുന്നതുമായതായത്.
സ യത്ര സ്നാനമ് അകരോത് തദ് വൈശിഷ്ട്യം കിമ് ഉച്യതേ തദ് രാമതീര്ഥസദൃശം തീര്ഥം ക്വാപി ന വിദ്യതേ
അവൻ കുളിച്ച ആ സ്ഥലത്തിന്റെ മഹത്വം പറയേണ്ടതുണ്ടോ? രാമതീർഥത്തിന് സമം മറ്റേതെങ്കിലും തീർഥം ഇല്ല.
പുത്രതീര്ഥമ് ഇതി ഖ്യാതം പുണ്യതീര്ഥം തദ് ഉച്യതേ സര്വാന് കാമാന് അവാപ്നോതി യന്മഹിമ്നഃ ശ്രുതേര് അപി
പുത്രതീർഥം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആ പുണ്യസ്ഥലത്തിൽ, അതിന്റെ മഹത്വം മൂലം, ശാസ്ത്രങ്ങൾ പോലും പറയുന്നു പോലെ, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും ലഭിക്കും.
തസ്യ സ്വരൂപം വക്ഷ്യാമി ശൃണു യത്നേന നാരദ ദിതേഃ പുത്രാശ് ച ദനുജാഃ പരിക്ഷീണാ യദാഭവന് അദിതേസ് തു സുതാ ജ്യേഷ്ഠാഃ സര്വഭാവേന നാരദ
നാരദാ, ഞാൻ അതിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം നിന്നോട് പറയാം. ദിതിയുടെ മക്കളായ ദാനവന്മാർ ക്ഷയിച്ചപ്പോൾ, അതിതിയുടെ മൂത്ത മക്കൾ എല്ലാ വിധത്തിലും വളർന്നു繁ച്ചപ്പോൾ—നാരദാ, ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കണം.
ക്ഷീണാഃ സുതാ ആവയോര് ഏവ ഭദ്രേ കിം കുര്മഹേ കര്മ ലോകേ ഗരീയഃ പശ്യാദിതേര് വംശമ് അഭിന്നമ് ഉത്തമം സൌരാജ്യയുക്തം യശസാ ജയശ്രിയാ
നമ്മുടെ മക്കൾ ക്ഷയിച്ചു പോയി, സുന്ദരിയേ, ഇനി നാം എന്ത് ചെയ്യണം? ഈ ലോകത്ത് പ്രവർത്തിയ്ക്ക് വലിയ വിലയുണ്ട്. അതിതിയുടെ വംശം എത്രയും ഉന്നതവും, ഭംഗിയുമുള്ളതും, രാജാധികാരവും, പ്രശസ്തിയും, ജയശ്രീയും നിറഞ്ഞതുമാണ്, നോക്കൂ.
ജിതാരിമ് അഭ്യുന്നതകീര്തിധര്മം മച്ചിത്തസംഹര്ഷവിനാശദക്ഷമ് സമാനഭര്തൃത്വസമാനധര്മേ സമാനഗോത്രേ ഽപി സമാനരൂപേ
വൈരികളെ ജയിച്ചവരും, മഹത്തായ കീർത്തിയും ധർമ്മവും ഉള്ളവരും, എന്റെ മനസ്സിലെ ദുഃഖം അകറ്റാൻ കഴിവുള്ളവരുമാണ് അവർ. ഭർത്താവിലും, സ്വഭാവത്തിലും, വംശത്തിലും, രൂപത്തിലും തുല്യരായിട്ടും—
ന ജീവയേയം ശ്രിയമ് ഉന്നതിം ച ജീര്ണാസ്മി ദൃഷ്ട്വാ ത്വ് അദിതിപ്രസൂതാന് കാമ് അപ്യ് അവസ്ഥാമ് അനുയാമി ദുഃസ്ഥാ ഽദിതേര് വിലോക്യാഥ പരാം സമൃദ്ധിമ്
അവരുടെ ഐശ്വര്യവും ഉയർച്ചയും ഞാൻ സഹിക്കാനാവില്ല; അതിതിയുടെ മക്കളെ കണ്ടു ഞാൻ ക്ഷീണിച്ചു പോയി. അതിതിയുടെ അത്യുത്തമ സമൃദ്ധി കണ്ടപ്പോൾ ഞാൻ ദുർബലമായ അവസ്ഥയിലേക്ക് പതിച്ചു.
ഏവം ബ്രുവാണാമ് അതിദീനവക്ത്രാം വിനിശ്വസന്തീം പരമേഷ്ഠിപുത്രഃ കൃതാഭിപൂജോ വിഗതശ്രമസ് താം സ സാന്ത്വയന്ന് ആഹ മനോഭിരാമാമ്
ഇങ്ങനെ വളരെ ദുഃഖിത മുഖത്തോടെ, ആഴമായി നിശ്വാസം വിട്ടുകൊണ്ട് അവൾ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ മകനായവൻ അവളെ ആദരിച്ച്, ക്ഷീണം വിട്ട്, മനസ്സിന് ആനന്ദം നൽകുന്ന വാക്കുകൾ കൊണ്ട് അവളെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
ഖേദോ ന കാര്യഃ സമഭീപ്സിതം യത് തത് പ്രാപ്യതേ പുണ്യത ഏവ ഭദ്രേ തത്സാധനം വേത്തി മഹാനുഭാവഃ പ്രജാപതിസ് തേ സ തു വക്ഷ്യതീതി
ദുഃഖിക്കേണ്ട, സുന്ദരിയേ; ആഗ്രഹിക്കുന്നതു ലഭിക്കുന്നത് പുണ്യഫലത്തിലൂടെയാണ്. അതിനുള്ള മാർഗം മഹാത്മാവായ പ്രജാപതി അറിയുന്നു; അവൻ നിന്നോട് പറയും.
സാധ്വ്യ് ഏതത് സര്വഭാവേന പ്രശ്രയാവനതാ സതീ
അവൾ, സദാചാരവും വിനയവും നിറഞ്ഞവളായി, മുഴുവൻ മനസ്സോടെ വണങ്ങി.
ഏവം ബ്രുവാണാം ച ദിതിം ദനുഃ പ്രോവാച നാരദ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ദിതിയോട്, നാരദാ, ദനു പറഞ്ഞു.
ഭര്താരം കശ്യപം ഭദ്രേ തോഷയസ്വ നിജൈര് ഗുണൈഃ തുഷ്ടോ യദി ഭവേദ് ഭര്താ തതഃ കാമാന് അവാപ്സ്യസി
സുന്ദരിയേ, ഭർത്താവായ കശ്യപനെ നിന്റെ നല്ല ഗുണങ്ങൾകൊണ്ട് സന്തോഷിപ്പിക്കൂ; ഭർത്താവ് സന്തോഷിച്ചാൽ നിന്റെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നിനക്ക് ലഭിക്കും.
തഥേത്യ് ഉക്ത്വാ സര്വഭാവൈസ് തോഷയാമ് ആസ കശ്യപമ് ദിതിം പ്രോവാച ഭഗവാന് കശ്യപോ ഽഥ പ്രജാപതിഃ
'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞ്, അവൾ മുഴുവൻ മനസ്സോടെ കശ്യപനെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു. പിന്നെ മഹാനായ പ്രജാപതി കശ്യപൻ ദിതിയോട് പറഞ്ഞു.
കിം ദദാമി വദാഭീഷ്ടം ദിതേ വരയ സുവ്രതേ
എന്ത് തരണമെന്നു പറയു, ദിതിയേ, നിന്റെ ആഗ്രഹം പറയൂ, സദ്വ്രതയേ.
ദിതിര് അപ്യ് ആഹ ഭര്താരം പുത്രം ബഹുഗുണാന്വിതമ് ജേതാരം സര്വലോകാനാം സര്വലോകനമസ്കൃതമ്
ദിതിയും ഭർത്താവിനോട് പറഞ്ഞു: 'അനവധി ഗുണങ്ങൾ ഉള്ള, എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും ജയിക്കുന്ന, എല്ലാവരും ആദരിക്കുന്ന ഒരു മകനാണ് ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്.'
യേന ജാതേന ലോകേ ഽസ്മിന് ഭവേയം വീരപുത്രിണീ തം വരേയം സുരപിതര് ഇത്യ് ആഹ വിനയാന്വിതാ
'ഇഹലോകത്ത് അവൻ ജനിച്ചാൽ ഞാൻ വീരപുത്രിയാവും—അങ്ങനെയുള്ള ഒരു വരമാണ് ഞാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്, ദേവന്മാരുടെ അധിപനേ,' അവൾ വിനയത്തോടെ പറഞ്ഞു.
ഉപദേക്ഷ്യേ വ്രതം ശ്രേഷ്ഠം ദ്വാദശാബ്ദഫലപ്രദമ് തത ആഗത്യ തേ ഗര്ഭമ് ആധാസ്യേ യന് മനോഗതമ് നിഷ്പാപതായാം ജാതായാം സിധ്യന്തി ഹി മനോരഥാഃ
ഞാൻ നിന്നെ ഒരു ഉത്തമ വ്രതം പഠിപ്പിക്കും; അത് പന്ത്രണ്ട് വർഷം ഫലം നൽകുന്നതാണ്. അതിനുശേഷം ഞാൻ വന്ന് നിന്റെ മനസ്സിലുള്ള ആ കുഞ്ഞിനെ നിനക്കു നൽകും. പാപരഹിതയായി ജനിച്ചാൽ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും സഫലമാകും.
ഭര്തൃവാക്യാദ് ദിതിഃ പ്രീതാ തം നമസ്യായതേക്ഷണാ ഉപദിഷ്ടം വ്രതം ചക്രേ ഭര്ത്രാദിഷ്ടം യഥാവിധി
ഭർത്താവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് സന്തോഷിച്ച ദിതി, വലിയ കണ്ണുകളോടെ, ഭർത്താവ് പഠിപ്പിച്ച പ്രകാരം ആ വ്രതം നിർവ്വഹിച്ചു.
തീര്ഥസേവാപാത്രദാനവ്രതചര്യാദിവര്ജിതാഃ കഥമ് ആസാദയിഷ്യന്തി പ്രാണിനോ ഽത്ര മനോരഥാന്
തീർത്ഥസേവനവും, അർഹന്മാർക്ക് ദാനം ചെയ്യുന്നതും, വ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിക്കുന്നതും ഉപേക്ഷിക്കുന്നവർക്ക്, ഇവിടെയുള്ള ജീവികൾക്ക് ആഗ്രഹങ്ങൾ എങ്ങനെ സഫലമാകും?