ഗങ്ഗാസമീപേ യോ ദദ്യാത് സര്വകാമാന് അവാപ്നുയാത് ഭൂമിം സസ്യവതീം ഗാശ് ച ഓഷധീശ് ച മുദാന്വിതഃ
ഗംഗയുടെ സമീപത്ത് ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നേടും; വിളവുള്ള ഭൂമി, പശുക്കൾ, ഔഷധികൾ എന്നിവ സന്തോഷത്തോടെ ലഭിക്കും.
വിഷ്ണുബ്രഹ്മേശരൂപായ യോ ദദ്യാദ് ഭക്തിമാന് നരഃ സര്വം തദ് അക്ഷയം വിദ്യാത് സര്വകാമാന് അവാപ്നുയാത്
വിഷ്ണുവിന്റെയും ബ്രഹ്മാവിന്റെയും ഈശ്വരന്റെയും രൂപമുള്ളവർക്കു ഭക്തിയോടെ ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ അതെല്ലാം അക്ഷയമാണെന്ന് അറിയണം; എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും അവൻ നേടും.
ഓഷധ്യഃ സോമരാജന്യാഃ സോമശ് ചാപ്യ് ഓഷധീപതിഃ ഇതി ജ്ഞാത്വാ ബ്രഹ്മവിദ ഓഷധീര് യഃ പ്രദാസ്യതി
ഔഷധികൾ സോമന്റെ വംശജരാണെന്നും സോമൻ ഔഷധികളുടെ രാജാവാണെന്നും മനസ്സിലാക്കി, ബ്രഹ്മജ്ഞാനികൾ പഠിപ്പിച്ചതുപോലെ ഔഷധികൾ ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ,
സര്വാന് കാമാന് അവാപ്നോതി ബ്രഹ്മലോകേ മഹീയതേ താ ഏവ സോമരാജന്യാഃ പ്രീതാഃ പ്രോചുഃ പുനഃ പുനഃ
എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നേടുകയും ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ ആദരിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും. ആ സോമവംശജരായ ഔഷധികൾ സന്തോഷത്തോടെ വീണ്ടും വീണ്ടും പറഞ്ഞു.
യോ ഽസ്മാന് ദദാതി ഗങ്ഗായാം തം രാജന് പാരയാമസി ത്വമ് ഉത്തമശ് ചൌഷധീശ ത്വദധീനം ചരാചരമ്
രാജാവേ, ആരെങ്കിലും നമ്മെ ഗംഗയിൽ അർപ്പിച്ചാൽ, ഞങ്ങൾ അവരെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും. ഔഷധികളുടെ പ്രഭുവേ, നീയാണല്ലോ എല്ലാം ചലിക്കുന്നതും അചലമായതും നിയന്ത്രിക്കുന്നത്.
ഓഷധയഃ സംവദന്തേ സോമേന സഹ രാജ്ഞാ യോ ഽസ്മാന് ദദാതി വിപ്രേഭ്യസ് തം രാജന് പാരയാമസി
ഔഷധങ്ങൾ സോമനോടൊപ്പം സംസാരിക്കുന്നു. രാജാവേ, ആരെങ്കിലും നമ്മെ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് അർപ്പിച്ചാൽ, ഞങ്ങൾ അവരെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും.
വയം ച ബ്രഹ്മരൂപിണ്യഃ പ്രാണരൂപിണ്യ ഏവ ച യോ ഽസ്മാന് ദദാതി വിപ്രേഭ്യസ് തം രാജന് പാരയാമസി
ഞങ്ങൾ ബ്രഹ്മസ്വരൂപവും ജീവസ്വരൂപവും ആണു. രാജാവേ, ആരെങ്കിലും നമ്മെ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് അർപ്പിച്ചാൽ, ഞങ്ങൾ അവരെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും.
അസ്മാന് ദദാതി യോ നിത്യം ബ്രാഹ്മണേഭ്യോ ജിതവ്രതഃ ഉപാസ്തിര് അസ്തി സാസ്മാകം തം രാജന് പാരയാമസി
ആർ എപ്പോഴും വ്രതത്തിൽ ഉറച്ച്, നമ്മെ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് അർപ്പിക്കുമോ, രാജാവേ, അവനോടാണ് ഞങ്ങളുടെ ഭക്തി; ഞങ്ങൾ അവനെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും.
സ്ഥാവരം ജങ്ഗമം കിംചിദ് അസ്മാഭിര് വ്യാപൃതം ജഗത് യോ ഽസ്മാന് ദദാതി വിപ്രേഭ്യസ് തം രാജന് പാരയാമസി
ലോകത്തിലെ ചലിക്കുന്നതും അചലമായതും എല്ലാം ഞങ്ങൾ ബാധിച്ചിരിക്കുന്നു. രാജാവേ, ആരെങ്കിലും നമ്മെ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് അർപ്പിച്ചാൽ, ഞങ്ങൾ അവരെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും.
ഹവ്യം കവ്യം യദ് അമൃതം യത് കിംചിദ് ഉപഭുജ്യതേ തദ്ഗരീയശ് ച യോ ദദ്യാത് തം രാജന് പാരയാമസി
ഹവ്യവും കാവ്യവും അമൃതവും അനുഭവിക്കുന്നതെന്തും—അവയിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠമായത് ആരെങ്കിലും അർപ്പിച്ചാൽ, രാജാവേ, ഞങ്ങൾ അവരെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും.
ഇത്യ് ഏതാം വൈദികീം ഗാഥാം യഃ ശൃണോതി സ്മരേത വാ പഠതേ ഭക്തിമ് ആപന്നസ് തം രാജന് പാരയാമസി
ഈ വൈദിക ഗാഥ ആരെങ്കിലും ഭക്തിയോടെ കേൾക്കുകയോ ഓർക്കുകയോ പാരായണം ചെയ്യുകയോ ചെയ്താൽ, രാജാവേ, ഞങ്ങൾ അവരെ അതിരുവിടാൻ സഹായിക്കും.
യത്രൈഷാ പഠിതാ ഗാഥാ സോമേന സഹ രാജ്ഞാ ഗങ്ഗാതീരേ ചൌഷധീഭിര് ധാന്യതീര്ഥം തദ് ഉച്യതേ
ഈ ഗാഥ സോമനോടൊപ്പം, രാജാവുമായ്, ഗംഗയുടെ തീരത്ത് ഔഷധികളോടുകൂടെ പാരായണം ചെയ്യുന്നിടം തന്നെ ധാന്യതീർത്ഥം എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
തതഃ പ്രഭൃതി തത് തീര്ഥമ് ഔഷധ്യം സൌമ്യമ് ഏവ ച അമൃതം വേദഗാഥം ച മാതൃതീര്ഥം തഥൈവ ച
അതിനുശേഷം ആ തീർത്ഥം ഔഷധപരവും, ശുഭകരവും, അമൃതസ്വഭാവമുള്ളതും, വൈദികവും, മാതൃതീർത്ഥം പോലെയും ആകുന്നു.
ഏഷു സ്നാനം ജപോ ഹോമോ ദാനം ച പിതൃതര്പണമ് അന്നദാനം തു യഃ കുര്യാത് തദ് ആനന്ത്യായ കല്പതേ
അവിടെ ആരെങ്കിലും സ്നാനം, ജപം, ഹോമം, ദാനം, പിതൃതർപ്പണം, അന്നദാനം എന്നിവ ചെയ്താൽ, അവൻ അനന്തമായ ഫലം നേടും.
ഷട്ശതാധികസാഹസ്രം തീര്ഥാനാം തീരയോര് ദ്വയോഃ സര്വപാപനിഹന്തൄണാം സര്വസംപദ്വിവര്ധനമ്
രണ്ടു തീരങ്ങളിലും ആറു ലക്ഷത്തിലധികം തീർത്ഥങ്ങൾ ഉണ്ട്; അവയെല്ലാം പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുകയും സമ്പത്ത് വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
വിദര്ഭാസംഗമം പുണ്യം രേവതീസംഗമം തഥാ തത്ര യദ് വൃത്തമ് ആഖ്യാസ്യേ യത് പുരാണവിദോ വിദുഃ
വിദർഭസംഗമവും രേവതീസംഗമവും എന്നിവ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളാണ്. അവിടെ നടന്നതെന്തെന്ന്, പുരാണജ്ഞന്മാർ അറിയുന്നതുപോലെ ഞാൻ പറയാം.
ഭരദ്വാജ ഇതി ഖ്യാത ഋഷിര് ആസീത് തപോധികഃ തസ്യ സ്വസാ രേവതീതി കുരൂപാ വികൃതസ്വരാ
ഭരദ്വാജൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായ ഒരു മഹർഷി austerity-ൽ പ്രശസ്തനായിരുന്നു. അവന്റെ സഹോദരി രേവതി, രൂപത്തിൽ ദോഷവും ശബ്ദത്തിൽ വികൃതിയും ഉള്ളവളായിരുന്നു.
താം ദൃഷ്ട്വാ വികൃതാം ഭ്രാതാ ഭരദ്വാജഃ പ്രതാപവാന് ചിന്തയാ പരയാ യുക്തോ ഗങ്ഗായാ ദക്ഷിണേ തടേ
തന്റെ സഹോദരിയെ അങ്ങനെ ദോഷമുള്ളവളായി കണ്ട ഭരദ്വാജൻ, വലിയ ചിന്തയിൽ ആകി, ഗംഗയുടെ തെക്കേ കരയിൽ നിന്നു.
കസ്മൈ ദദ്യാമ് ഇമാം കന്യാം സ്വസാരം ഭീഷണാകൃതിമ് ന കശ്ചിത് പ്രതിഗൃഹ്ണാതി ദാതവ്യാ ച സ്വസാ തഥാ
ഈ ഭയങ്കരരൂപമുള്ള സഹോദരിയെ ഞാൻ ആര്ക്ക് നൽകും? ആരും അവളെ സ്വീകരിക്കില്ല; എന്നാൽ സഹോദരിയെ നൽകേണ്ടതാണല്ലോ.
അഹോ ഭൂയാന് ന കസ്യാപി കന്യാ ദുഃഖൈകകാരണമ് മരണം ജീവതോ ഽപ്യ് അസ്യ പ്രാണിനസ് തു പദേ പദേ
അയ്യോ, ആര്ക്കും മകൾ മാത്രം ദുഃഖത്തിന്റെ കാരണമല്ലേ? ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോഴും ഓരോ ഘട്ടത്തിലും മരണം പോലെയാണ്.
ഏവം വിമൃശതസ് തസ്യ സ്വാശ്രമേ ചാതിശോഭനേ ദ്രഷ്ടും മുനിവരഃ പ്രായാദ് ഭരദ്വാജം യതവ്രതമ്
അങ്ങനെ ആലോചിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, തന്റെ മനോഹരമായ ആശ്രമത്തിൽ, ഭരദ്വാജനെ കാണാൻ ഒരു മഹർഷി വന്നു.
ദ്വ്യഷ്ടവര്ഷഃ ശുഭവപുഃ ശാന്തോ ദാന്തോ ഗുണാകരഃ നാമ്നാ കഠ ഇതി ഖ്യാതോ ഭരദ്വാജം നനാമ സഃ
പതിനാറു വയസ്സുള്ള, മനോഹരമായ രൂപം, ശാന്തനും ദമനശീലനും ഗുണസമ്പന്നനും ആയ കഠ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവൻ, ഭരദ്വാജനോട് നമസ്കരിച്ചു.
വിധിവത് പൂജ്യ തം വിപ്രം ഭരദ്വാജഃ കഠം തദാ തസ്യാഗമനകാര്യം ച പപ്രച്ഛ പുരതഃ സ്ഥിതഃ
ഭരദ്വാജൻ ആ ബ്രാഹ്മണനായ കഠനെ യഥാവിധി ആദരപൂർവ്വം സ്വീകരിച്ചു. പിന്നെ അവൻ മുന്നിൽ നിന്നപ്പോൾ, വരവിന്റെ കാര്യം എന്താണെന്ന് ചോദിച്ചു.
കഠോ ഽപ്യ് ആഹ ഭരദ്വാജം വിദ്യാര്ഥ്യ് അഹമ് ഉപാഗതഃ തഥാ ച ദര്ശനാകാങ്ക്ഷീ യദ് യുക്തം തദ് വിധീയതാമ്
കഠനും ഭരദ്വാജനോടു പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ വിദ്യാർത്ഥിയായി ഇവിടെ വന്നിരിക്കുന്നു. നിങ്ങളെ കാണാൻ ആഗ്രഹമുണ്ട്. നിങ്ങൾക്ക് യുക്തമായതെന്താണോ അതു ചെയ്യൂ.'
ഭരദ്വാജഃ കഠം പ്രാഹ അധീഷ്വ യദ് അഭീപ്സിതമ് പുരാണം സ്മൃതയോ വേദാ ധര്മസ്ഥാനാന്യ് അനേകശഃ
ഭരദ്വാജൻ കഠനോടു പറഞ്ഞു: 'നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് പഠിക്കൂ—പുരാണങ്ങൾ, സ്മൃതികൾ, വേദങ്ങൾ, ധർമ്മത്തിന്റെ പല അടിസ്ഥാനങ്ങളും.'
സര്വം വേദ്മി മഹാപ്രാജ്ഞ രുചിരം വദ മാ ചിരമ് കുലീനോ ധര്മനിരതോ ഗുരുശുശ്രൂഷണേ രതഃ അഭിമാനീ ശ്രുതധരഃ ശിഷ്യഃ പുണ്യൈര് അവാപ്യതേ
'എനിക്ക് എല്ലാം അറിയാം, മഹാപണ്ഡിതാ; നീ വൈകാതെ പറയൂ. ഉന്നതകുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച, ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന, ഗുരുവിനെ സേവിക്കുന്ന, വിനയമുള്ള, പഠിച്ച ശിഷ്യനെ സുകൃതഫലമായി ലഭിക്കും.'
അധ്യാപയസ്വ ഭോ ബ്രഹ്മഞ് ശിഷ്യം മാം വീതകല്മഷമ് ശുശ്രൂഷണരതം ഭക്തം കുലീനം സത്യവാദിനമ്
'ബ്രാഹ്മണാ, പാപരഹിതനും, സേവനത്തിൽ താല്പര്യവും, ഭക്തിയും, ഉന്നതകുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചവനും, സത്യവാദിയും ആയ ശിഷ്യനായ എന്നെ പഠിപ്പിക്കണമേ.'
തഥേത്യ് ഉക്ത്വാ ഭരദ്വാജഃ പ്രാദാദ് വിദ്യാമ് അശേഷതഃ പ്രാപ്തവിദ്യഃ കഠഃ പ്രീതോ ഭരദ്വാജമ് അഥാബ്രവീത്
'ശരി' എന്ന് പറഞ്ഞ് ഭരദ്വാജൻ മുഴുവൻ വിജ്ഞാനവും കഠനു നൽകി. വിദ്യ ലഭിച്ച കഠൻ സന്തോഷത്തോടെ ഭരദ്വാജനോടു പറഞ്ഞു.
ഇച്ഛേയം ദക്ഷിണാം ദാതും ഗുരോ തവ മനഃപ്രിയാമ് വദസ്വ ദുര്ലഭം വാപി ഗുരോ തുഭ്യം നമോ ഽസ്തു തേ
'ഗുരുവേ, നിങ്ങളുടെ മനസ്സിന് ഇഷ്ടമായ ദക്ഷിണ ഞാൻ നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. എങ്കിൽ എത്ര ദുർലഭമായാലും പറയൂ. ഗുരുവേ, ഞാൻ നിങ്ങളെ വന്ദിക്കുന്നു.'
വിദ്യാം പ്രാപ്യാപി യേ മോഹാത് സ്വഗുരോഃ പാരിതോഷികമ് ന പ്രയച്ഛന്തി നിരയം തേ യാന്ത്യ് ആചന്ദ്രതാരകമ്
'വിദ്യ ലഭിച്ചിട്ടും, ഭ്രമവശാൽ സ്വന്തം ഗുരുവിന് സന്തോഷം നൽകാത്തവർ, ചന്ദ്രനും നക്ഷത്രങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നത്ര കാലം നരകത്തിൽ പോകുന്നു.'