അഭിഷിഞ്ചസ്വ ഭാര്യാം ത്വം മജ്ജലൈര് മന്ത്രസംയുതൈഃ കലശൈര് ഉപചാരൈശ് ച തതഃ പത്നീ തവ പ്രിയാ
നീ മന്ത്രങ്ങൾ ചേർത്ത വെള്ളം കലശങ്ങളിലും അനുചിതമായ ഉപചാരങ്ങളോടുകൂടി ഭാര്യയെ അഭിഷേകം ചെയ്യണം. അതിനുശേഷം, നിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യ—
സുരൂപാ ചാരുസര്വാങ്ഗീ സുഭഗാ ചാരുലോചനാ സര്വലക്ഷണസംപൂര്ണാ രമ്യരൂപമ് അവാപ്സ്യതി
അവൾ സുന്ദരിയായും, മനോഹരമായ അവയവങ്ങളോടെയും, ഭാഗ്യശാലിയായും, മനോഹരമായ കണ്ണുകളോടെയും, എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങളോടെയും, ആകർഷകമായ രൂപം പ്രാപിക്കും.
രൂപവത്യാ പുനസ് ത്വം വൈ ഭാര്യയാ ചാഭിഷേചിതഃ സര്വലക്ഷണസംപൂര്ണഃ കാന്തം രൂപമ് അവാപ്സ്യസി
പുനരായും, സുന്ദരിയായ ഭാര്യ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്താൽ, നീയും എല്ലാ ശുഭലക്ഷണങ്ങളോടും കൂടിയ മനോഹരമായ രൂപം പ്രാപിക്കും.
തഥേതി ഗാങ്ഗവചനാദ് യഥോക്തം തൌ ച ചക്രതുഃ സുരൂപതാമ് ഉഭൌ പ്രാപ്തൌ ഗൌതമ്യാശ് ച പ്രസാദതഃ
ഗംഗയുടെ വാക്കുകൾക്ക് 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞ്, ഇരുവരും പറഞ്ഞതുപോലെ ചെയ്തു. ഗൗതമിയുടെ കൃപയാൽ ഇരുവരും സുന്ദരരായി മാറി.
അഭിഷേകോദകം യച് ച സാ നദീ സമജായത തസ്യാ നാമ്നാ തു വിഖ്യാതാ വൃദ്ധായാ മുനിസത്തമ
അഭിഷേകത്തിന് ഉപയോഗിച്ച വെള്ളം ഒരു നദിയായി മാറി, മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, അവളെ വൃദ്ധാ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തയാക്കി.
വൃദ്ധാ നദീതി വിഖ്യാതാ ഗൌതമോ ഽപി തഥോച്യതേ വൃദ്ധഗൌതമ ഇത്യ് ഉക്ത ഋഷിഭിഃ സമവാസിഭിഃ വൃദ്ധാ തു ഗൌതമീം പ്രാഹ ഗങ്ഗാം പ്രത്യക്ഷരൂപിണീമ്
അവൾ വൃദ്ധാ നദിയായി അറിയപ്പെടുന്നു, ഗൗതമനും അങ്ങനെ തന്നെ വൃദ്ധഗൗതമൻ എന്ന് മഹർഷിമാർ വിളിക്കുന്നു. വൃദ്ധാ, ഗംഗയുടെ സാക്ഷാത്കാരമായ ഗൗതമിയോട് പറഞ്ഞു.
മന്നാമ്നീയം നദീ ദേവി വൃദ്ധാ ചേത്യ് അഭിധീയതാമ് ത്വയാ ച സംഗമസ് തസ്യാസ് തസ്യാസ് തീര്ഥമ് അനുത്തമമ്
ദേവിയേ, ഈ നദി എന്റെ പേരിൽ വൃദ്ധാ എന്നാണ് വിളിക്കപ്പെടേണ്ടത്. നിന്റെ അവളോടുള്ള സംഗമം അത്യുത്തമമായ തീർത്ഥമാവട്ടെ.
രൂപസൌഭാഗ്യസംപത്തിപുത്രപൌത്രപ്രവര്ധനമ് ആയുരാരോഗ്യകല്യാണം ജയപ്രീതിവിവര്ധനമ് സ്നാനദാനാദിഹോമൈശ് ച പിതൄണാം പാവനം പരമ്
ഇവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്നതും ദാനം ചെയ്യുന്നതും ഹോമാദികൾ നടത്തുന്നതും സൗന്ദര്യവും ഭാഗ്യവും പുത്രപൗത്രസമ്പത്തും ആയുസ്സും ആരോഗ്യവും ക്ഷേമവും ജയവും പ്രീതിയും വർദ്ധിപ്പിക്കും; പിതാക്കന്മാർക്കും അത്യന്തം ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
അസ്ത്വ് ഇത്യ് ആഹ ച താം ഗങ്ഗാ സുവൃദ്ധാം ഗൌതമപ്രിയാമ് ഗൌതമസ്ഥാപിതം ലിങ്ഗം വൃദ്ധാനാമ്നൈവ കീര്തിതമ്
ഗംഗ അവളോടു 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞു, ഗൗതമന് പ്രിയപ്പെട്ട വൃദ്ധയോടു. ഗൗതമൻ സ്ഥാപിച്ച ലിംഗം വൃദ്ധാ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തമാണ്.
തത്രൈവ ച മുദം പ്രാപ്തോ വൃദ്ധയാ മുനിസത്തമഃ തത്ര സ്നാനം ച ദാനം ച സര്വാഭീഷ്ടപ്രദായകമ്
അവിടെ മഹർഷി വൃദ്ധയോടൊപ്പം സന്തോഷം അനുഭവിച്ചു. അവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്നതും ദാനം ചെയ്യുന്നതും എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറും.
തതഃ പ്രഭൃതി തത് തീര്ഥം വൃദ്ധാസംഗമമ് ഉച്യതേ
അത് മുതൽ ആ തീർത്ഥം വൃദ്ധാസംഗമം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
ഇലാതീര്ഥമ് ഇതി ഖ്യാതം സര്വസിദ്ധികരം നൃണാമ് ബ്രഹ്മഹത്യാദിപാപാനാം പാവനം സര്വകാമദമ്
ഇലാ തീർഥം എന്നാണിത് അറിയപ്പെടുന്നത്; എല്ലാവർക്കും എല്ലാ സിദ്ധികളും നൽകുന്നതും, ബ്രഹ്മഹത്യ പോലുള്ള പാപങ്ങൾ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നതും, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റുന്നതുമാണ്.
വൈവസ്വതാന്വയേ ജാത ഇലോ നാമ ജനേശ്വരഃ മഹത്യാ സേനയാ സാര്ധം ജഗാമ മൃഗയാവനമ്
വൈവസ്വതന്റെ വംശത്തിൽ ഇല എന്ന രാജാവ് ജനിച്ചു; വലിയ സൈന്യത്തോടൊപ്പം അവൻ വേട്ടക്കായി കാടിലേക്ക് പോയി.
പരിബഭ്രാമ ഗഹനം ബഹുവ്യാലസമാകുലമ് നാനാകാരദ്വിജയുതം വിടപൈഃ പരിശോഭിതമ്
അവൻ അനേകം കാട്ടുമൃഗങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, പലവിധ പക്ഷികളും മരക്കൂട്ടങ്ങളും കൊണ്ട് മനോഹരമായ കാടിൽ സഞ്ചരിച്ചു.
വനേചരം നൃപശ്രേഷ്ഠോ മൃഗയാഗതമാനസഃ തത്രൈവ മതിമ് ആധത്ത ഇലോ ഽമാത്യാന് അഥാബ്രവീത്
വേട്ടയിൽ മനസ്സ് മുഴുവൻ ആകെയുള്ള രാജാധിരാജൻ അങ്ങോട്ട് കാടിൽ സഞ്ചരിച്ചു; അവിടെ ഇല തീരുമാനമെടുത്ത് മന്ത്രിമാരോടു പറഞ്ഞു.
ഗച്ഛന്തു നഗരം സര്വേ മമ പുത്രേണ പാലിതമ് ദേശം കോശം ബലം രാജ്യം പാലയന്തു പുനശ് ച തമ്
എല്ലാവരും എന്റെ മകനാൽ ഭരിക്കപ്പെടുന്ന നഗരത്തിലേക്ക് മടങ്ങിപ്പോകട്ടെ; ദേശവും, ധനവും, സൈന്യവും, രാജ്യവും, അവനെയും സംരക്ഷിക്കണം.
വസിഷ്ഠോ ഽപി തഥാ യാതു ആദായാഗ്നീന് പിതേവ നഃ പത്നീഭിഃ സഹിതോ ധീമാന് അരണ്യേ ഽഹം വസാമ്യ് അഥ
വസിഷ്ഠനും അഗ്നികൾ എടുത്തുകൊണ്ട്, അച്ഛനെന്നപോലെ, ഭാര്യമാരോടൊപ്പം ഞാൻ കാട്ടിൽ താമസിക്കും.
അരണ്യഭോഗഭുഗ്ഭിശ് ച വാജിവാരണമാനുഷൈഃ മൃഗയാശീലിഭിഃ കൈശ്ചിദ് യാന്തു സര്വ ഇതഃ പുരീമ്
കാട്ടിലെ ആനന്ദം ആസ്വദിക്കുന്നവരും, കുതിരകളും ആനകളും മനുഷ്യരും, വേട്ടയാടാൻ ഇഷ്ടമുള്ള ചിലരും ഇവിടുനിന്ന് നഗരത്തിലേക്ക് പോകട്ടെ.
തഥേത്യ് ഉക്ത്വാ യയുസ് തേ ഽപി സ്വയം പ്രായാച് ഛനൈര് ഗിരിമ് ഹിമവന്തം രത്നമയം വസംസ് തത്ര ഇലോ നൃപഃ
അവരൊക്കെയും 'ശരി' എന്നു പറഞ്ഞ് പോയി; ഇല രാജാവ് സ്വയം പതിയെ രത്നങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഹിമവാൻ പർവതത്തിലേക്ക് പോയി, അവിടെ താമസിച്ചു.
ദദര്ശ കന്ദരം തത്ര നാനാരത്നവിചിത്രിതമ് തത്ര യക്ഷേശ്വരഃ കശ്ചിത് സമന്യുര് ഇതി വിശ്രുതഃ
അവിടെ ഇല അനേകം രത്നങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച ഒരു ഗുഹ കണ്ടു; അതിൽ സമാന്യു എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായ യക്ഷരാജാവ് ഉണ്ടായിരുന്നു.
തസ്യ ഭാര്യാ സമാനാമ്നീ ഭര്തൃവ്രതപരായണാ തസ്മിന് വസത്യ് അസൌ യക്ഷോ രമണീയേ നഗോത്തമേ
അവന്റെ ഭാര്യ സമാനാ എന്നായിരുന്നു പേര്, ഭർത്താവിന്റെ വ്രതത്തിൽ അർപ്പിതയായവൾ; ആ മനോഹരമായ നഗരത്തിൽ ആ യക്ഷൻ ഭാര്യയോടൊപ്പം താമസിച്ചു.
മൃഗരൂപേണ വ്യചരദ് ഭാര്യയാ സ മഹാമതിഃ സ്വേച്ഛയാ സ്വവനേ യക്ഷഃ ക്രീഡതേ നൃത്യഗീതകൈഃ
ആ മഹാമതിയായ യക്ഷൻ ഭാര്യയോടൊപ്പം മൃഗരൂപത്തിൽ തന്റെ കാടിൽ ഇഷ്ടാനുസരണം നൃത്തഗീതങ്ങളോടെ ആടിപ്പാടിക്കൊണ്ടു സഞ്ചരിച്ചു.
ഇത്ഥം സ യക്ഷോ ജാനാതി മൃഗരൂപധരോ ഽപി ച ഇലസ് തു തം ന ജാനാതി കന്ദരം യക്ഷപാലിതമ്
അങ്ങനെ യക്ഷൻ മൃഗരൂപത്തിൽ ഇരിക്കുമ്പോഴും എല്ലാം അറിഞ്ഞിരുന്നു; പക്ഷേ, ഇലക്ക് ആ ഗുഹ യക്ഷൻ കാത്തിരിക്കുന്നതാണെന്ന് അറിയില്ലായിരുന്നു.
യക്ഷസ്യ ഗേഹം വിപുലം നാനാരത്നവിചിത്രിതമ് തത്രോപവിഷ്ടോ നൃപതിര് മഹത്യാ സേനയാ വൃതഃ
യക്ഷന്റെ വിശാലമായ രത്നഭൂഷിതമായ ഭവനത്തിൽ രാജാവ് വലിയ സൈന്യത്തോടൊപ്പം ഇരുന്നിരുന്നു.
വാസം ചക്രേ സ തത്രൈവ ഗേഹേ യക്ഷസ്യ ധീമതഃ സ യക്ഷോ ഽധര്മകോപേന ഭാര്യയാ മൃഗരൂപധൃക്
അവിടെ തന്നെ ധീരനായ യക്ഷന്റെ വീട്ടിൽ ഇല താമസിച്ചു; അകൃത്യത്തിൽ കോപം വന്ന യക്ഷൻ ഭാര്യയോടൊപ്പം മൃഗരൂപത്തിൽ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഇലം ജേതും ന ശക്നോമി യാചിതോ ന ദദാതി ച ഹൃതം ഗേഹം മമാനേന കിം കരോമീത്യ് അചിന്തയത്
ഇലയെ ഞാൻ ജയിക്കാൻ കഴിയില്ല; ചോദിച്ചാൽ അവൻ തരികയും ഇല്ല. എന്റെ വീട് അവൻ കൈവശപ്പെടുത്തി. ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം എന്ന് യക്ഷൻ ചിന്തിച്ചു.
യുധി മത്തം കഥം ഹന്യാം ചേതി സ്ഥിത്വാ സ യക്ഷരാട് ആത്മീയാന് പ്രേഷയാമ് ആസ യക്ഷാഞ് ശൂരാന് ധനുര്ധരാന്
യുദ്ധത്തിൽ മദംപിടിച്ചവനെ എങ്ങനെ കൊല്ലാം എന്ന് ആലോചിച്ച്, യക്ഷരാജാവ് തന്റെ ധീരനായ വില്ലാളികളായ യക്ഷന്മാരെ അയച്ചു.
യുദ്ധേ ജിത്വാ ച രാജാനമ് ഇലമ് ഉദ്ധതദന്തിനമ് ഗൃഹാദ് യഥാന്യതോ യാതി മമ തത് കര്തുമ് അര്ഹഥ
യുദ്ധത്തിൽ കുപിതമായ ആനയെപ്പോലെയുള്ള ഇലയെ ജയിച്ച ശേഷം, അവനെ എന്റെ വീട്ടിൽ നിന്ന് മറ്റൊരിടത്തുപോലെ പുറത്താക്കണം, അതാണ് നിങ്ങൾ ചെയ്യേണ്ടത്.
യക്ഷേശ്വരസ്യ തദ് വാക്യാദ് യക്ഷാസ് തേ യുദ്ധദുര്മദാഃ ഇലം ഗത്വാബ്രുവന് സര്വേ നിര്ഗച്ഛാസ്മാദ് ഗുഹാലയാത്
യക്ഷേശ്വരന്റെ ആജ്ഞ പ്രകാരം, യുദ്ധത്തിൽ ഉന്മാദമായ യക്ഷന്മാർ ഇലയുടെ അടുക്കൽ ചെന്നു പറഞ്ഞു: 'നീ ഈ ഗുഹയിൽ നിന്നു പുറത്തു വരിക.'
ന ചേദ് യുദ്ധാത് പരിഭ്രഷ്ടഃ പലായ്യ ക്വ ഗമിഷ്യസി തദ് യക്ഷവചനാത് കോപാദ് യുദ്ധം ചക്രേ സ രാജരാട്
നീ യുദ്ധത്തിൽ തോറ്റു ഓടിപ്പോകുന്നില്ലെങ്കിൽ, പിന്നെ എവിടേക്കാണ് പോകാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്? യക്ഷന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട് രാജാവ് കോപത്തോടെ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.