വൈരാജാത് പുരുഷാദ് വീരം ശതരൂപാ വ്യജായത പ്രിയവ്രതോത്താനപാദൌ വീരാത് കാമ്യാ വ്യജായത
വൈരാജൻ എന്ന പുരുഷനിൽ നിന്ന് ശതരൂപ വിറ്റനു ജനിച്ചു. വിറ്റനിൽ നിന്ന് കാമ്യയും, കാമ്യയിൽ നിന്ന് പ്രിയവ്രതനും ഉത്താനപാദനും ജനിച്ചു.
കാമ്യാ നാമ സുതാ ശ്രേഷ്ഠാ കര്ദമസ്യ പ്രജാപതേഃ കാമ്യാപുത്രാസ് തു ചത്വാരഃ സമ്രാട് കുക്ഷിര് വിരാട് പ്രഭുഃ
കാമ്യ എന്ന ശ്രേഷ്ഠയായ പുത്രി കർദമ പ്രജാപതിയുടെ മകളായിരുന്നു. കാമ്യയുടെ നാല് പുത്രന്മാർ: സമ്രാട്, കുക്ഷി, വിരാട്, പ്രഭു.
ഉത്താനപാദം ജഗ്രാഹ പുത്രമ് അത്രിഃ പ്രജാപതിഃ ഉത്താനപാദാച് ചതുരഃ സൂനൃതാ സുഷുവേ സുതാന്
അത്രി പ്രജാപതി ഉത്താനപാദനെ പുത്രനായി സ്വീകരിച്ചു. ഉത്താനപാദനിൽ നിന്ന് സുനൃതാ നാലു പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
ധര്മസ്യ കന്യാ സുശ്രോണീ സൂനൃതാ നാമ വിശ്രുതാ ഉത്പന്നാ വാജിമേധേന ധ്രുവസ്യ ജനനീ ശുഭാ
ധർമ്മന്റെ മകളായ, മനോഹരമായ സുനൃതാ, വാജപേയ യാഗത്തിൽ ജനിച്ചു; അവൾ ധ്രുവന്റെ പുണ്യവതിയായ മാതാവായി.
ധ്രുവം ച കീര്തിമന്തം ച ആയുഷ്മന്തം വസും തഥാ ഉത്താനപാദോ ഽജനയത് സൂനൃതായാം പ്രജാപതിഃ
ഉത്താനപാദൻ പ്രജാപതി സുനൃതയിൽ നിന്ന് ധ്രുവനും, കീർത്തിമാനും, ആയുഷ്മാനും, വസുവും ജനിപ്പിച്ചു.
ധ്രുവോ വര്ഷസഹസ്രാണി ത്രീണി ദിവ്യാനി ഭോ ദ്വിജാഃ തപസ് തേപേ മഹാഭാഗഃ പ്രാര്ഥയന് സുമഹദ് യശഃ
ധ്രുവൻ, മഹാഭാഗൻ, മൂവായിരം ദിവ്യവർഷം കഠിനമായ തപസ്സ് ചെയ്തു, വലിയ കീർത്തി ആഗ്രഹിച്ചു.
തസ്മൈ ബ്രഹ്മാ ദദൌ പ്രീതഃ സ്ഥാനമ് ആത്മസമം പ്രഭുഃ അചലം ചൈവ പുരതഃ സപ്തര്ഷീണാം പ്രജാപതിഃ
അവനോടു സന്തോഷത്തോടെ ബ്രഹ്മാവു തനിക്കു തുല്യമായ സ്ഥാനം നൽകി; സപ്തർഷിമാരുടെ മുമ്പിൽ അചഞ്ചലമായ സ്ഥാനവും ലഭിച്ചു.
തസ്യാഭിമാനമ് ഋദ്ധിം ച മഹിമാനം നിരീക്ഷ്യ ച ദേവാസുരാണാമ് ആചാര്യഃ ശ്ലോകം പ്രാഗ് ഉശനാ ജഗൌ
അവന്റെ അഭിമാനവും ഐശ്വര്യവും മഹത്വവും കണ്ടു, ദേവാസുരരുടെ ഗുരുവായ ഉശനസ് മുമ്പ് ഈ ശ്ലോകം പറഞ്ഞു.
അഹോ ഽസ്യ തപസോ വീര്യമ് അഹോ ശ്രുതമ് അഹോ ഽദ്ഭുതമ് യമ് അദ്യ പുരതഃ കൃത്വാ ധ്രുവം സപ്തര്ഷയഃ സ്ഥിതാഃ
അവന്റെ തപസ്സിന്റെ ശക്തി എത്ര അത്ഭുതം! അവന്റെ വിദ്യയും അത്ഭുതം! ഇന്ന് സപ്തർഷിമാർ ധ്രുവനെ മുന്നിൽ നിർത്തി നില്ക്കുന്നു.
തസ്മാച് ഛ്ലിഷ്ടിം ച ഭവ്യം ച ധ്രുവാച് ഛംഭുര് വ്യജായത ശ്ലിഷ്ടേര് ആധത്ത സുച്ഛായാ പഞ്ച പുത്രാന് അകല്മഷാന്
ധ്രുവനിൽ നിന്ന് ശ്ലിഷ്ടിയും ഭവ്യനും ജനിച്ചു; ശ്ലിഷ്ടിയിൽ നിന്ന് സുച്ഛായാ അഞ്ചു പാപരഹിതനായ പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
രിപും രിപുംജയം വീരം വൃകലം വൃകതേജസമ് രിപോര് ആധത്ത ബൃഹതീ ചക്ഷുഷം സര്വതേജസമ്
രിപു, രിപുഞ്ജയ, വീര, വൃകല, വൃകതേജസ്—രിപുവിൽ നിന്ന് ബൃഹതീ സർവതേജസ്സുള്ള ചക്ഷുഷനെ പ്രസവിച്ചു.
അജീജനത് പുഷ്കരിണ്യാം വൈരിണ്യാം ചാക്ഷുഷം മനുമ് പ്രജാപതേര് ആത്മജായാം വീരണ്യസ്യ മഹാത്മനഃ
വീരണ്യന്റെ ഭാര്യയായ പുഷ്കരിണിയിൽ അവൾ ചക്ഷുഷമനുവിനെ പ്രസവിച്ചു; വീരണ്യൻ പ്രജാപതിയുടെ മഹാത്മാവായ പുത്രനായിരുന്നു.
മനോര് അജായന്ത ദശ നഡ്വലായാം മഹൌജസഃ കന്യായാം മുനിശാര്ദൂലാ വൈരാജസ്യ പ്രജാപതേഃ
മുനിശ്രേഷ്ഠനായോ, വൈരാജപ്രജാപതിയുടെ മകളായ നഡ്വലയിൽ നിന്ന് മനുവിന് വലിയ ശക്തിയുള്ള പത്ത് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു.
കുത്സഃ പുരുഃ ശതദ്യുമ്നസ് തപസ്വീ സത്യവാക് കവിഃ അഗ്നിഷ്ടുദ് അതിരാത്രശ് ച സുദ്യുമ്നശ് ചേതി തേ നവ
അവരായിരുന്നു: കുട്ട്സൻ, പുരു, ശതദ്യുമ്നൻ, തപസ്വി, സത്യവാക്, കവിഃ, അഗ്നിഷ്ടുത്, അതിരാത്രൻ, സുദ്യുമ്നൻ — ഇവർ ഒമ്പത് പേരാണ്.
അഭിമന്യുശ് ച ദശമോ നഡ്വലായാം മഹൌജസഃ പുരോര് അജനയത് പുത്രാന് ഷഡ് ആഗ്നേയീ മഹാപ്രഭാന്
പത്താമനായ അബിമന്യു എന്ന മഹാശക്തനായ പുത്രനും നഡ്വലയിൽ ജനിച്ചു. പുരുവിൽ നിന്ന് ആഗ്നേയി എന്നവള്ക്ക് ആറു പ്രശസ്തരായ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു.
അങ്ഗം സുമനസം സ്വാതിം ക്രതുമ് അങ്ഗിരസം മയമ് അങ്ഗാത് സുനീഥാപത്യം വൈ വേണമ് ഏകം വ്യജായത
അംഗനിൽ നിന്ന് സുമനസ്, സ്വാതി, ക്രതു, അങ്കിരസൻ, മയൻ എന്നിവരും, അങ്കയിൽ നിന്ന് സുനീതയുടെ മകനായ വേണൻ എന്ന ഒരേയൊരു പുത്രനും ജനിച്ചു.
അപചാരേണ വേണസ്യ പ്രകോപഃ സുമഹാന് അഭൂത് പ്രജാര്ഥമ് ഋഷയോ യസ്യ മമന്ഥുര് ദക്ഷിണം കരമ്
വേണന്റെ ദുഷ്പ്രവൃത്തിയാൽ വലിയ കോപം ഉദിച്ചു; ജനങ്ങളുടെ ഭാവിക്ക് വേണ്ടി ഋഷിമാർ അവന്റെ വലതുകൈ ചുരണ്ടി.
വേണസ്യ മഥിതേ പാണൌ സംബഭൂവ മഹാന് നൃപഃ തം ദൃഷ്ട്വാ മുനയഃ പ്രാഹുര് ഏഷ വൈ മുദിതാഃ പ്രജാഃ
വേണന്റെ കൈ ചുരണ്ടിയപ്പോൾ മഹാനായ ഒരു രാജാവ് ഉദിച്ചു; അവനെ കണ്ട ഋഷിമാർ സന്തോഷത്തോടെ പറഞ്ഞു: 'ഇവിടെയാണ് ജനങ്ങൾ.'
കരിഷ്യതി മഹാതേജാ യശശ് ച പ്രാപ്സ്യതേ മഹത് സ ധന്വീ കവചീ ജാതോ ജ്വലജ്ജ്വലനസംനിഭഃ
അവൻ വലിയ വീര്യപ്രകടനങ്ങൾ ചെയ്യും, മഹത്തായ പ്രശസ്തി നേടും; വില്ലും കാവചവും ധരിച്ച്, ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിയെപ്പോലെ ജനിച്ചു.
പൃഥുര് വൈണ്യസ് തഥാ ചേമാം രരക്ഷ ക്ഷത്രപൂര്വജഃ രാജസൂയാഭിഷിക്താനാമ് ആദ്യഃ സ വസുധാപതിഃ
വേണന്റെ മകനായ പൃഥു ഈ ഭൂമിയെ സംരക്ഷിച്ചു; രാജകുലത്തിൽ ജനിച്ച ആദ്യഭൂമിപതി, രാജസൂയയാൽ അഭിഷേകം ലഭിച്ചവൻ ആയിരുന്നു.
തസ്മാച് ചൈവ സമുത്പന്നൌ നിപുണൌ സൂതമാഗധൌ തേനേയം ഗൌര് മുനിശ്രേഷ്ഠാ ദുഗ്ധാ സസ്യാനി ഭൂഭൃതാ
അവനിൽ നിന്ന് നിപുണരായ സൂതനും മാഗധനും ജനിച്ചു; മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായോ, രാജാവ് ഈ ഭൂമിയെ പശുവായി കണക്കാക്കി വിളവിനായി പാൽ കയറ്റി.
പ്രജാനാം വൃത്തികാമേന ദേവൈഃ സര്ഷിഗണൈഃ സഹ പിതൃഭിര് ദാനവൈശ് ചൈവ ഗന്ധര്വൈര് അപ്സരോഗണൈഃ
ജനങ്ങളുടെ ഉപജീവനത്തിനായി ദേവന്മാർ, ഋഷികൾ, പിതാക്കന്മാർ, ദാനവന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, അപ്സരസുകൾ എന്നിവരും ചേർന്ന്,
സര്പൈഃ പുണ്യജനൈശ് ചൈവ വീരുദ്ഭിഃ പര്വതൈസ് തഥാ തേഷു തേഷു ച പാത്രേഷു ദുഹ്യമാനാ വസുംധരാ
പാമ്പുകൾ, സദാചാരികൾ, വൃക്ഷങ്ങൾ, പർവതങ്ങൾ എന്നിവരും ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ തൂണുകളിൽ ഭൂമിയെ പാൽ കയറ്റി.
പ്രാദാദ് യഥേപ്സിതം ക്ഷീരം തേന പ്രാണാന് അധാരയന് പൃഥോസ് തു പുത്രൌ ധര്മജ്ഞൌ യജ്ഞാന്തേ ഽന്തര്ധിപാതിനൌ
അവർക്കു ഇഷ്ടമുള്ളപോലെ അവൾ പാൽ നൽകി, അതിനാൽ അവർ ജീവിച്ചു; പൃഥുവിന് യജ്ഞാന്തത്തിൽ അദൃശ്യമായ ധർമ്മജ്ഞരായ രണ്ട് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ശിഖണ്ഡിനീ ഹവിര്ധാനമ് അന്തര്ധാനാദ് വ്യജായത ഹവിര്ധാനാത് ഷഡ് ആഗ്നേയീ ധിഷണാജനയത് സുതാന്
ശിഖണ്ഡിനി അന്ത്യർധാനനിൽ നിന്ന് ഹവിർധാനനെ പ്രസവിച്ചു; ഹവിർധാനനിൽ നിന്ന് ആഗ്നേയി ധിഷണ എന്ന പേരിൽ ആറു പുത്രന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
പ്രാചീനബര്ഹിഷം ശുക്രം ഗയം കൃഷ്ണം വ്രജാജിനൌ പ്രാചീനബര്ഹിര് ഭഗവാന് മഹാന് ആസീത് പ്രജാപതിഃ
പ്രാചീനബർഹിസ്, ശുക്രൻ, ഗയൻ, കൃഷ്ണൻ, വ്രജാജിനൻ — ഇവരിൽ പ്രാചീനബർഹിസ് ഭഗവാൻ മഹാനായ പ്രജാപതിയായിരുന്നു.
ഹവിര്ധാനാന് മുനിശ്രേഷ്ഠാ യേന സംവര്ധിതാഃ പ്രജാഃ പ്രാചീനബര്ഹിര് ഭഗവാന് പൃഥിവീതലചാരിണീഃ
മുനിശ്രേഷ്ഠനായോ, ഹവിർധാനനിൽ നിന്ന് ജനങ്ങൾ വളർത്തപ്പെട്ടവർ ഉദിച്ചു; ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവരുടെ ഭഗവാൻ പ്രാചീനബർഹിസ് ആയിരുന്നു.
സമുദ്രതനയായാം തു കൃതദാരോ ഽഭവത് പ്രഭുഃ മഹതസ് തപസഃ പാരേ സവര്ണായാം പ്രജാപതിഃ
സമുദ്രകുമാരിയായ ഭാര്യയെ പ്രഭു സ്വീകരിച്ചു; മഹത്തായ തപസ്സിന്റെ അവസാനം സവർണയിൽ പ്രജാപതി ജനിച്ചു.
സവര്ണാധത്ത സാമുദ്രീ ദശ പ്രാചീനബര്ഹിഷഃ സര്വാന് പ്രചേതസോ നാമ ധനുര്വേദസ്യ പാരഗാന്
സമുദ്രജനിയായ സവർണയിൽ നിന്ന് പ്രാചീനബർഹിസിന് പത്ത് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു; അവരെല്ലാം പ്രചേതസുകൾ, ധനുര്വേദത്തിൽ പ്രാവീണ്യം ഉള്ളവർ ആയിരുന്നു.
അപൃഥഗ്ധര്മചരണാസ് തേ ഽതപ്യന്ത മഹത് തപഃ ദശ വര്ഷസഹസ്രാണി സമുദ്രസലിലേശയാഃ
അവർ ഒരുമിച്ചുള്ള ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊണ്ട്, മഹത്തായ തപസ്സു ചെയ്തു; പത്തു ആയിരം വർഷങ്ങൾ സമുദ്രജലത്തിൽ കിടന്നു.