ഗൌതമസ്യ തു തദ്വാക്യാത് പ്രാഗാദ് ഗങ്ഗാം സ ഭാര്ഗവഃ സ്നാത്വാ ഭൂത്വാ ശുചിഃ സമ്യക് സ്തുതിം ചക്രേ സ ബാലകഃ
ഗൗതമന്റെ വാക്ക് അനുസരിച്ച് ഭൃഗുവിന്റെ വംശജൻ ഗംഗയിലേക്കു പോയി, കുളിച്ച്, പൂർണ്ണമായും ശുദ്ധനായി, ആ ബാലൻ ഭക്തിപൂർവ്വം സ്തുതി നടത്തി.
ബാലോ ഽഹം ബാലബുദ്ധിശ് ച ബാലചന്ദ്രധര പ്രഭോ നാഹം ജാനാമി തേ കിംചിത് സ്തുതിം കര്തും നമോ ഽസ്തു തേ
ഞാൻ ഒരു ബാലൻ, ബാലബുദ്ധിയുള്ളവൻ, ബാലചന്ദ്രധാരിയായ പ്രഭോ, ഞാൻ നിന്നെ സ്തുതിക്കാനുള്ള ഒന്നും അറിയുന്നില്ല—നിനക്ക് എന്റെ നമസ്കാരം.
പരിത്യക്തസ്യ ഗുരുണാ ന മമാസ്തി സുഹൃത് സഖാ ത്വം പ്രഭുഃ സര്വഭാവേന ജഗന്നാഥ നമോ ഽസ്തു തേ
ഗുരു എന്നെ ഉപേക്ഷിച്ചതിനാൽ എനിക്ക് ഇനി സ്നേഹിതനോ കൂട്ടുകാരനോ ഇല്ല; നീ മാത്രമാണ് എന്റെ സർവ്വം, ലോകനാഥാ, നിനക്ക് എന്റെ നമസ്കാരം.
ഗുരുര് ഗുരുമതാം ദേവ മഹതാം ച മഹാന് അസി അഹമ് അല്പതരോ ബാലോ ജഗന്മയ നമോ ഽസ്തു തേ
ദൈവമേ, ഗുരുക്കളുള്ളവർക്കും മഹാന്മാർക്കും നീ ഗുരുവാണ്; ഞാൻ ചെറിയൊരു ബാലൻ മാത്രം, സർവ്വവ്യാപിയായവനേ, നിനക്ക് എന്റെ നമസ്കാരം.
വിദ്യാര്ഥം ഹി സുരേശാന നാഹം വേദ്മി ഭവദ്ഗതിമ് മാം ത്വം ച കൃപയാ പശ്യ ലോകസാക്ഷിന് നമോ ഽസ്തു തേ
വിദ്യയ്ക്കായി ദേവാധിപതിയായോ, ഞാൻ നിന്റെ മാർഗം അറിയുന്നില്ല; ലോകസാക്ഷിയായവനേ, ദയവായി എന്നെ കൃപയോടെ നോക്കണം—നിനക്ക് എന്റെ നമസ്കാരം.
ഏവം തു സ്തുവതസ് തസ്യ പ്രസന്നോ ഽഭൂത് സുരേശ്വരഃ
അവൻ ഇങ്ങനെ സ്തുതി ചെയ്തപ്പോൾ, ദേവന്മാരുടെ അധിപൻ അവനോട് സന്തോഷിച്ചു.
കാമം വരയ ഭദ്രം തേ യച് ചാപി സുരദുര്ലഭമ്
നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള വരം തിരഞ്ഞെടുക്കു—even ദൈവങ്ങൾക്കും പ്രാപിക്കാനാവാത്തതും.
കവിര് അപ്യ് ആഹ ദേവേശം കൃതാഞ്ജലിര് ഉദാരധീഃ
കവി, കയ്യുകൂപ്പി, ഉന്നതമായ മനസ്സോടെ, ദേവാധിപതിയോടു പറഞ്ഞു.
ബ്രഹ്മാദിഭിശ് ച ഋഷിഭിര് യാ വിദ്യാ നൈവ ഗോചരാ താം വിദ്യാം നാഥ യാചിഷ്യേ ത്വം ഗുരുര് മമ ദൈവതമ്
ബ്രഹ്മാദിമാർക്കും ഋഷിമാർക്കും ലഭിക്കാത്ത വിജ്ഞാനം, ആ വിജ്ഞാനമാണ് ഞാൻ നിന്നോട് അപേക്ഷിക്കുന്നത്, നാഥാ; നീയാണ് എന്റെ ഗുരുവും ദൈവവുമാണ്.
മൃതസംജീവിനീം വിദ്യാമ് അജ്ഞാതാം ത്രിദശൈര് അപി താം ദത്തവാന് സുരശ്രേഷ്ഠസ് തസ്മൈ ശുക്രായ യാചതേ
ദേവന്മാർക്കും അറിയാത്ത മൃതസംജീവിനി എന്ന വിജ്ഞാനം, ദേവശ്രേഷ്ഠൻ ശുക്രനോട് അപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ അവനു നൽകി.
ഇതരാ ലൌകികീ വിദ്യാ വൈദികീ ചാന്യഗോചരാ കിം പുനഃ ശംകരേ തുഷ്ടേ വിചാര്യമ് അവശിഷ്യതേ
മറ്റ് ലോകീയവിദ്യകളും, വേദവിദ്യയും മറ്റുള്ളവർക്കു ലഭ്യമാണ്; പക്ഷേ ശങ്കരൻ സന്തോഷിച്ചാൽ, പിന്നെ എന്താണ് ആലോചിക്കേണ്ടത്?
സ തു ലബ്ധ്വാ മഹാവിദ്യാം പ്രായാത് സ്വപിതരം ഗുരുമ് ദൈത്യാനാം ച ഗുരുശ് ചാസീദ് വിദ്യയാ പൂജിതഃ കവിഃ
അവൻ മഹാവിദ്യ ലഭിച്ച ശേഷം, തന്റെ പിതാവിനെയും ഗുരുവിനെയും സമീപിച്ചു; വിജ്ഞാനത്തിന് ആദരിക്കപ്പെട്ട കവി, ദൈത്യന്മാരുടെ ഗുരുവായി.
തതഃ കദാചിത് താം വിദ്യാം കസ്മിംശ്ചിത് കാരണാന്തരേ കചോ ബൃഹസ്പതിസുതോ വിദ്യാം പ്രാപ്തഃ കവേസ് തു താമ്
പിന്നീട്, മറ്റൊരു സമയത്തും കാരണത്താലും, ബൃഹസ്പതിയുടെ മകനായ കചൻ, ആ വിജ്ഞാനം കവിയിൽ നിന്നു നേടി.
കചാദ് ബൃഹസ്പതിശ് ചാപി തതോ ദേവാഃ പൃഥക് പൃഥക് അവാപുര് മഹതീം വിദ്യാം യാമ് ആഹുര് മൃതജീവിനീമ്
കചനിൽ നിന്ന് ബൃഹസ്പതിയും, പിന്നെ ദേവന്മാർ ഓരോരുത്തരും, മൃതജീവിനി എന്ന മഹാവിദ്യ ലഭിച്ചു.
യത്ര സാ കവിനാ പ്രാപ്താ വിദ്യാപൂജ്യ മഹേശ്വരമ് ഗൌതമ്യാ ഉത്തരേ പാരേ ശുക്രതീര്ഥം തദ് ഉച്യതേ
കവി മഹേശ്വരനെ വിജ്ഞാനത്തോടെ ആരാധിച്ച് ആ വിജ്ഞാനം നേടിയ സ്ഥലം, ഗൗതമിയുടെ വടക്കേ കരയിൽ, ശുക്രതീർഥം എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്.
മൃതസംജീവിനീതീര്ഥമ് ആയുരാരോഗ്യവര്ധനമ് സ്നാനം ദാനം ച യത് കിംചിത് സര്വമ് അക്ഷയപുണ്യദമ്
മൃതസംജീവിനി തീർത്ഥം ആയുസ്സും ആരോഗ്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു; അവിടെ കുളിച്ചാലോ ദാനം ചെയ്താലോ, എല്ലാം ക്ഷയമില്ലാത്ത പുണ്യം നൽകുന്നു.
ഇന്ദ്രതീര്ഥമ് ഇതി ഖ്യാതം ബ്രഹ്മഹത്യാവിനാശനമ് സ്മരണാദ് അപി പാപൌഘക്ലേശസംഘവിനാശനമ്
ഇന്ദ്രതീർഥം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ തീർഥം ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം നശിപ്പിക്കുന്നു. അതിനെ ഓർക്കുന്നവർക്കും പാപങ്ങളും കഷ്ടങ്ങളും എല്ലാം അകറ്റപ്പെടും.
പുരാ വൃത്രവധേ വൃത്തേ ബ്രഹ്മഹത്യാ തു നാരദ ശചീപതിം ചാനുഗതാ താം ദൃഷ്ട്വാ ഭീതവദ് ധരിഃ
നാരദാ, പഴയകാലത്ത് വൃത്രനെ കൊല്ലുമ്പോൾ ബ്രഹ്മഹത്യാ ശചീയുടെ ഭർത്താവിനെ പിന്തുടർന്നു. അവളെ കണ്ടപ്പോൾ ഹരിയും ഭയപ്പെട്ടുപോയി.
ഇന്ദ്രസ് തതോ വൃത്രഹന്താ ഇതശ് ചേതശ് ച ധാവതി യത്ര യത്ര ത്വ് അസൌ യാതി ഹത്യാ സാപീന്ദ്രഗാമിനീ
അപ്പോൾ വൃത്രനെ കൊന്ന ഇന്ദ്രൻ ഇവിടെ അവിടെ ഓടി രക്ഷപെടാൻ നോക്കി. എവിടെയായാലും ഇന്ദ്രൻ പോയാൽ, ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം അവനെ പിന്തുടർന്നു.
സ മഹത് സര ആവിശ്യ പദ്മനാലമ് ഉപാഗമത് തത്രാസൌ തന്തുവദ് ഭൂത്വാ വാസം ചക്രേ ശചീപതിഃ
അവൻ ഒരു വലിയ തടാകത്തിൽ കയറി, താമസിക്കാൻ താമരത്തണ്ടിൽ എത്തി. അവിടെ തന്തുപോലെയുള്ള രൂപം എടുത്ത് ശചീഭർത്താവ് താമസിച്ചു.
സരസ്തീരേ ഽപി ഹത്യാസീദ് ദിവ്യം വര്ഷസഹസ്രകമ് ഏതസ്മിന്ന് അന്തരേ ദേവാ നിരിന്ദ്രാ ഹ്യ് അഭവന് മുനേ
തടാകത്തിന്റെ കരയിലും ആ പാപം ദൈവീയമായ ആയിരം വർഷം തുടർന്നു. അതിനിടയിൽ, മുനിയേ, ദേവന്മാർക്ക് ഇന്ദ്രൻ ഇല്ലാതായി.
മന്ത്രയാമ് ആസുര് അവ്യഗ്രാഃ കഥമ് ഇന്ദ്രോ ഭവേദ് ഇതി തത്രാഹമ് അവദം ദേവാന് ഹത്യാസ്ഥാനം പ്രകല്പ്യ ച
ദേവന്മാർ ആശങ്കയില്ലാതെ ചർച്ച ചെയ്തു: എങ്ങനെ ഇന്ദ്രനെ തിരികെ കിട്ടാം എന്ന്. അപ്പോൾ ഞാൻ ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു, പാപം ഒഴിക്കാൻ ഒരു സ്ഥലം നിർദ്ദേശിച്ചു.
ഇന്ദ്രസ്യ പാവനാര്ഥായ ഗൌതമ്യാമ് അഭിഷിച്യതാമ് യത്രാഭിഷിക്തഃ പൂതാത്മാ പുനര് ഇന്ദ്രോ ഭവിഷ്യതി
ഇന്ദ്രന്റെ ശുദ്ധീകരണത്തിനായി അവനെ ഗൗതമിയിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യണം. അവിടെ അഭിഷേകം ചെയ്താൽ അവന്റെ മനസ്സ് ശുദ്ധിയാകും, വീണ്ടും ഇന്ദ്രനാകും.
തഥാ തേ നിശ്ചയം കൃത്വാ ഗൌതമീം ശീഘ്രമ് ആഗമന് തത്ര സ്നാതം സുരപതിം ദേവാശ് ച ഋഷയസ് തഥാ
അങ്ങനെ തീരുമാനിച്ച ശേഷം അവർ വേഗം ഗൗതമിയിലേക്കു പോയി. അവിടെ ദേവന്മാരും ഋഷികളും ചേർന്ന് ദേവേന്ദ്രൻ കുളിച്ചു.
അഭിഷേക്തുകാമാസ് തേ സര്വേ ശചീകാന്തം ച തസ്ഥിരേ അഭിഷിച്യമാനമ് ഇന്ദ്രം തം പ്രകോപാദ് ഗൌതമോ ഽബ്രവീത്
അവർക്കെല്ലാവർക്കും ശചിയുടെ പ്രിയനായവനെ അഭിഷേകം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോൾ ഇന്ദ്രനെ അഭിഷേകം ചെയ്യാൻ പോകുമ്പോൾ, ഗൗതമൻ കോപത്തോടെ പറഞ്ഞു.
അഭിഷേക്ഷ്യന്തി പാപിഷ്ഠം മഹേന്ദ്രം ഗുരുതല്പഗമ് താന് സര്വാന് ഭസ്മസാത് കുര്യാം ശീഘ്രം യാന്ത്വ് അസുരാരയഃ
പാപിയായ ഗുരുപത്നിയോടുകൂടിയ മഹേന്ദ്രനെ അഭിഷേകം ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നു. ഞാൻ നിങ്ങളെല്ലാവരെയും ഉടൻ ചിതലാക്കും. അസുരശത്രുക്കളെ, നിങ്ങൾ വേഗം ഇവിടെ നിന്ന് പോകൂ.
തദ് ഋഷേര് വചനം ശ്രുത്വാ പരിഹൃത്യ ച ഗൌതമീമ് നര്മദാമ് അഗമന് സര്വ ഇന്ദ്രമ് ആദായ സത്വരാഃ
ഋഷിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് അവർ ഗൗതമിയെ ഉപേക്ഷിച്ചു. ഇന്ദ്രനെ എടുത്ത് എല്ലാവരും വേഗത്തിൽ നർമദയിലേക്കു പോയി.
ഉത്തരേ നര്മദാതീരേ അഭിഷേകായ തസ്ഥിരേ അഭിഷേക്ഷ്യമാണമ് ഇന്ദ്രം തം മാണ്ഡവ്യോ ഭഗവാന് ഋഷിഃ
നർമദയുടെ വടക്കേ കരയിൽ അവർ അഭിഷേകത്തിനായി നിന്നു. അവിടെ ഇന്ദ്രനെ അഭിഷേകം ചെയ്യാൻ പോകുമ്പോൾ, മഹാനായ ഋഷി മാണ്ഡവ്യൻ—
അബ്രവീദ് ഭസ്മസാത് കുര്യാം യദി സ്യാദ് അഭിഷേചനമ് പൂജയാമ് ആസുര് അമരാ മാണ്ഡവ്യം യുക്തിഭിഃ സ്തവൈഃ
—പറഞ്ഞു: 'ഇവിടെ അഭിഷേകം നടന്നാൽ ഞാൻ അവനെ ചിതലാക്കും.' അമരന്മാർ മാണ്ഡവ്യനെ വിവേകത്തോടെയും സ്തുതികളോടെയും ആദരിച്ചു.
അയമ് ഇന്ദ്രഃ സഹസ്രാക്ഷോ യസ്മിന് ദേശേ ഽഭിഷിച്യതേ തത്രാതിദാരുണം വിഘ്നം മുനേ സമുപജായതേ
മുനിയേ, ഈ ആയിരം കണ്ണുള്ള ഇന്ദ്രനെ എവിടെയെങ്കിലും അഭിഷേകം ചെയ്താൽ അവിടെ വലിയ ഒരു പ്രതിബന്ധം ഉണ്ടാകും.